Người phụ nữ mang sính lễ cưới vợ cho chồng

Cuối tháng 4, Ngọc Minh, 27 tuổi, ở Hà Nội mở bảng Excel đối chiếu các khoản ứng trước để mua đồ ăn uống buổi chiều cho đồng nghiệp. Số tiền cần truy thu lên tới gần 10 triệu đồng.

Làm nhân viên truyền thông, Minh cho biết nửa năm qua cô nhận việc đặt đồ ăn cho 7 người trong phòng để tận dụng mã giảm giá. Mỗi ngày lúc 14h, cô gom yêu cầu, gọi món và nhận đồ. "Ban đầu tôi tự nguyện. Giờ tôi thấy đây là gánh nặng khi phải phụ trách cà phê sáng, đồ tráng miệng buổi trưa và trà chiều", Minh nói.

Vì nhiều người nhờ mua, cô phải lập bảng tính. Nhiều lần quên ghi sổ, cô tự bỏ tiền túi để bù. Việc thu tiền gặp trở ngại do đồng nghiệp trả lắt nhắt hoặc đợi nhắc nhiều lần. Minh cho biết có những tháng nhận lương chỉ để bù vào khoản ứng mua quà vặt cho phòng.

Bảo Trang, 22 tuổi, cộng tác viên công ty thiết kế tại TP HCM, cũng đối mặt bài toán chi phí cho "văn hóa trà chiều". Những ngày đầu, Trang được đồng nghiệp mời. Về sau, cô tự trả 60.000-70.000 đồng mỗi ngày cho thức uống, chưa tính chi phí liên hoan.

Trang cho biết toàn bộ thu nhập cộng tác viên khoảng 3 triệu đồng mỗi tháng đều dành cho ăn uống cùng đồng nghiệp. Cô tham gia vì sợ mọi người đánh giá là "không hòa đồng" và xa lánh. Trong các buổi tụ tập, chủ đề chính thường là nói xấu các phòng ban khác. Môi trường này khiến cô không muốn gắn bó lâu dài.

"Văn hóa trà chiều" đang là vấn đề khó nói, gây khó chịu của nhiều dân văn phòng. Gần đây trên mạng xã hội xuất hiện một video về chủ đề này thu hút hơn 7 triệu lượt xem và hàng chục nghìn bình luận. Nhóm nhân sự mới xem đó là gánh nặng tài chính. Trên nền tảng Threads, chủ đề "áp lực góp quỹ trà chiều" cũng thu hút gần 100.000 lượt quan tâm.

Báo cáo The Social Culture Report 2025 chỉ ra hơn 1/3 nhân viên toàn cầu cảm thấy khó chịu vì bị ép buộc tham gia các buổi tụ tập công sở, trong đó Gen Z chịu áp lực lớn nhất. Tại Việt Nam, khảo sát của Cimigo cho thấy hơn 70% nhân viên văn phòng thường xuyên gọi trà sữa theo nhóm.

Cố vấn tài chính Nguyễn Thị Thu Hương, Công ty Cổ phần Tư vấn đầu tư và Quản lý tài sản FIDT, cho biết thói quen đặt đồ ăn vặt ở văn phòng xuất phát từ yếu tố tâm lý và văn hóa tập thể. Môi trường công sở nhiều áp lực làm tăng nhu cầu tiêu thụ thức ăn xoa dịu tinh thần (comfort food). Bên cạnh đó, hiệu ứng đám đông tác động khiến khao khát hòa nhập lấn át nhu cầu thực tế của nhân viên. "Nếu không kiểm soát, thói quen này tạo ra vòng lặp: Áp lực công việc dẫn đến chi tiêu, chi tiêu gây áp lực tài chính, từ đó phát sinh căng thẳng mới", bà Hương nói.

Dưới góc độ quản trị, chuyên gia nhân sự Bùi Đoàn Chung, người sáng lập Cộng đồng Nghề nhân sự Việt Nam, cho biết văn hóa trà chiều mang tính hai mặt. Hoạt động này giúp giảm căng thẳng và tăng thấu hiểu nội bộ. Tuy nhiên, các buổi tụ tập tự phát, mang tính ép buộc ngầm dễ trở thành gánh nặng cho người mới, hoặc tạo kẽ hở cho những câu chuyện phiếm sai lệch chuẩn mực. Dù vậy, nếu được tổ chức dựa trên sự tôn trọng, thói quen này vẫn phát huy giá trị.

Chu Linh, 24 tuổi, ở Hà Nội xem trà chiều là cơ hội gắn kết. Đều đặn hai buổi mỗi ngày, Linh phụ trách gọi đồ cho 10 đến 30 đồng nghiệp. Để không ảnh hưởng giờ làm việc, cô lập nhóm chat riêng để mọi người chọn món, phân công người gọi và nhận đồ.

Khi không đủ tài chính ứng trước hoặc không có nhu cầu, Linh từ chối và được tập thể tôn trọng. "Nhiều lần tôi được các anh chị mời", Linh nói. Cô cho biết những phút giải lao giúp cô học hỏi kinh nghiệm và tháo gỡ khúc mắc chuyên môn.

Tương tự, Tú Hảo, 35 tuổi, ở Hà Nội từng né tránh tụ tập do duy trì chế độ ăn kiêng. Về sau, Hảo chia sẻ thẳng thắn về chế độ dinh dưỡng cá nhân. "Khi hiểu vấn đề, mọi người chủ động ưu tiên đặt những món lành mạnh để tôi ăn chung", cô kể.

Dưới góc độ quản lý, chị Trần Tuyết, 32 tuổi, trưởng phòng Nhân sự một công ty truyền thông ở TP HCM, cho biết doanh nghiệp có thể chủ động định hướng. Với 90% nhân sự ở độ tuổi 20-25, công ty của Tuyết bố trí khu vực sinh hoạt chung có sẵn dụng cụ làm đồ ăn nhẹ.

"Thay vì gọi đồ bên ngoài, nhân viên được khuyến khích đóng góp đồ ăn vặt vào tủ chung", Tuyết nói. Công ty cũng bố trí không gian trò chuyện riêng để không ảnh hưởng đến người đang làm việc.

Để giải bài toán chi tiêu, cố vấn tài chính Thu Hương đề xuất quy tắc "trả tiền cho mình trước". Khi nhận lương, người lao động cần trích tối thiểu 10-20% cho tiết kiệm và đầu tư, sau đó trích 10-15% vào tài khoản giải trí. "Khi quỹ giải trí hết tiền, bạn buộc phải dừng các buổi ăn vặt. Cách làm này giúp kiểm soát tài chính mà không gây cảm giác tội lỗi", bà Hương nói.

Để nói "không" mà không mất lòng, chuyên gia giao tiếp Tô Quỳnh Mai (Hà Nội) đưa ra nguyên tắc từ chối tình huống, không từ chối con người. Mọi người nên thiết lập ranh giới ngay từ đầu bằng thái độ lịch thiệp.

Bà Mai gợi ý các mẫu câu như: "Em đang hạn chế đồ ngọt nhưng vẫn ra ngồi trò chuyện cùng mọi người", hoặc "Dạo này em đang cân đối chi tiêu nên không tham gia thường xuyên, dịp đặc biệt em sẽ góp vui". Việc giữ thái độ nhất quán giúp đồng nghiệp hiểu phong cách cá nhân, tránh việc phải giải thích nhiều lần.

Về phía doanh nghiệp, chuyên gia nhân sự Bùi Đoàn Chung cho biết nếu xác định trà chiều là hoạt động gắn kết, tổ chức cần lập kế hoạch bài bản và cấp ngân sách minh bạch.

"Tổ chức chỉ phát triển lành mạnh khi mọi hoạt động hướng tới kết quả thực tế và tôn trọng sự đa dạng", ông Chung nói.

Tin Gốc: Vnexpress

Theo trang Oddity Central (Anh), sự việc xảy ra với ông Yuri, 50 tuổi, sống tại thị trấn Rylsk thuộc vùng Kursk của Nga.

Hai năm trước, trong lúc chặt cành phong trong vườn nhà, ông bất ngờ cảm thấy đau nhói ở mắt trái. Do không đeo kính bảo hộ, Yuri cho rằng một mảnh gỗ đã văng trúng mắt ông. Do cơn đau dần dịu đi, ông nghĩ đây chỉ là chấn thương nhẹ nên không đi khám.

Thời gian trôi qua, ông Yuri gần như quên hẳn tai nạn hôm đó. Dù vậy, ông vẫn thường xuyên cảm thấy đau nhói và khó chịu ở mắt trái. Ông từng tìm đến nhiều bác sĩ nhãn khoa để điều trị song tình trạng không mấy cải thiện. Thậm chí, không ai xác định được nguyên nhân thực sự gây ra tình trạng bất thường này.

Khoảng 3 tháng trước, sức khỏe của ông bắt đầu xấu đi nhanh chóng. Cảm giác đau và khó chịu trở nên gần như không thể chịu đựng, trong khi thị lực ở mắt trái cũng suy giảm nghiêm trọng.

Đầu tháng này, ông đã nhập viện tại Bệnh viện Vùng Kursk trong tình trạng giảm thị lưc. Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) khiến các bác sĩ sửng sốt khi phát hiện một dị vật dài kéo từ hốc mắt vào sâu bên trong hộp sọ của bệnh nhân.

"Kết quả chụp CT tại bệnh viện cho thấy dị vật là một cành cây xuyên qua hốc mắt, phá hủy các xoang và làm tổn thương nền sọ, nằm ở vị trí nguy hiểm, rất gần những cấu trúc quan trọng của não bộ", các bác sĩ cho biết.

Sau khi nghe kết luận, ông Yuri mới nhớ lại vụ tai nạn lúc chặt cây hơn 1 năm trước. May mắn, các bác sĩ đã có thể lấy thành công dị vật dài 12 cm ra khỏi cơ thể ông thông qua đường mũi mà không cần rạch da bên ngoài.

Ca phẫu thuật diễn ra thuận lợi và thị lực của ông Yuri được bảo toàn. Hiện bệnh nhân vẫn tiếp tục điều trị bằng thuốc và được đánh giá có khả năng hồi phục hoàn toàn.

Dù hiếm gặp, những vụ việc dị vật tồn tại lâu trong cơ thể mà bệnh nhân không phát hiện không phải là điều chưa từng xảy ra.

Trước đó, truyền thông từng ghi nhận trường hợp một người đàn ông Trung Quốc sống suốt 8 năm với chiếc đũa kim loại mắc trong cổ họng.

Theo báo cáo bệnh án được công bố gần đây, bệnh nhân, được xác định là ông Wang, 46 tuổi, đã vô tình nuốt phải một chiếc đũa kim loại dài khoảng 12 cm trong bữa ăn vào năm 2018 khi đang trong tình trạng say rượu. Sau sự cố, ông đã đến cơ sở y tế kiểm tra nhưng từ chối phẫu thuật do lo ngại phải mổ mở vùng cổ.

Trong suốt nhiều năm, dị vật vẫn nằm trong cổ họng, gây cảm giác khó chịu kéo dài nhưng không được xử lý. Chỉ đến vài tuần gần đây, khi các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn, đặc biệt là đau tăng và khó nuốt, bệnh nhân mới quyết định nhập viện để điều trị.

Các bác sĩ tại Bệnh viện Trung tâm thành phố Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh, đã tiến hành thăm khám và xác định dị vật vẫn nằm trong cổ họng của bệnh nhân sau nhiều năm. Theo bác sĩ Huang Weipeng, người trực tiếp điều trị, ban đầu ông cho rằng sự việc mới xảy ra, nhưng bất ngờ khi bệnh nhân cho biết dị vật đã tồn tại trong cơ thể suốt 8 năm.

Nhóm phẫu thuật đã lựa chọn phương pháp can thiệp ít xâm lấn, đưa dụng cụ qua đường miệng để lấy dị vật thay vì tiến hành mổ mở vùng cổ. Ca phẫu thuật diễn ra thành công, chiếc đũa kim loại được lấy ra an toàn.

Đáng chú ý, mặc dù dị vật tồn tại trong thời gian dài, dây thanh quản và niêm mạc xung quanh của bệnh nhân không bị tổn thương nghiêm trọng và vẫn hoạt động bình thường sau phẫu thuật. Sau vài ngày theo dõi, bệnh nhân đã được xuất viện và được đánh giá có khả năng hồi phục hoàn toàn.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Sự kiện Future Fest 2026 do Tập đoàn giáo dục Văn Lang tổ chức tại Hà Nội trong hai ngày 24 và 25-4. Ngày hội quy tụ 100 chuyên gia, doanh nghiệp, diễn giả đến từ nhiều lĩnh vực, giúp các bạn học sinh khám phá hơn 60 ngành học và định hướng nghề nghiệp cho tương lai.

Tập đoàn giáo dục Văn Lang cho biết các thông tin nghiên cứu của Gallup, Vietnamworks, McKinsey, PWC và nhiều tổ chức khác cho thấy mỗi năm có hơn 1 triệu học sinh tốt nghiệp THPT, trong đó 80% lựa chọn học đại học, nhưng chỉ khoảng 50% trong số đó đỗ và nhập học.

Thống kê cũng cho thấy 50% học sinh THPT cảm thấy lựa chọn ngành học chưa đúng hoặc chưa phù hợp với định hướng nghề nghiệp tương lai; 36% sinh viên mong muốn được chọn lại ngành học khác. Trong khi đó, 70% lao động trẻ chưa hiểu rõ các kỹ năng cần thiết cho công việc.

Chia sẻ tại sự kiện, PGS.TS Nguyễn Hữu Cương - Hiệu trưởng Trường đại học Phương Đông - cho rằng hiện có một thực tế khiến nhiều sinh viên đang lãng phí cả thời gian và tiền bạc. Đó là có nhiều sinh viên học hết năm nhất và thấy không phù hợp, lại phải nghỉ học, thi lại, chuyển sang ngành mới.

Nguyên nhân là nhiều bạn trẻ chưa được định hướng nghề nghiệp tốt, hoặc tiếp nhận thông tin sai lệch, dẫn đến quyết định chọn ngành mang tính cảm tính, một chiều.

Dấu hiệu sinh viên chọn sai ngành gồm: không hứng thú với bài giảng, cảm thấy kiến thức quá nặng so với khả năng. Khi đó, sinh viên cần chủ động trao đổi với giáo viên và gia đình để được tư vấn, xem xét lộ trình chuyển ngành phù hợp.

"Các phụ huynh cũng cần thay đổi tâm lý "chọn nghề thay con", "chọn theo gia đình, dòng họ" phổ biến ở miền Bắc. Thay vào đó, các gia đình cần tôn trọng thiên hướng cá nhân của học sinh", ông Cương nói.

PGS.TS Đặng Thị Ngọc Dung (Viện Karolinska, Thụy Điển), với 40 năm kinh nghiệm trong ngành y và nhiều năm giảng dạy tại Đại học Y Hà Nội, cho biết bà từng chứng kiến không ít sinh viên không yêu thích ngành y nhưng vẫn lựa chọn theo định hướng gia đình hoặc tác động từ xã hội.

"Tôi nhớ mãi về một sinh viên học y đã bật khóc khi nợ tới 5 môn chuyên ngành. Khi tôi hỏi, em nói không thích học ngành y mà muốn làm nhà văn vì em viết văn rất giỏi. Nhưng bố mẹ không cho em vào trường văn mà bắt phải thi y", bà Dung nhớ lại và cho biết vì áp lực gia đình, sinh viên này cũng không dám tự chuyển trường, thường xuyên trong trạng thái tinh thần mệt mỏi.

Theo bà Dung, một sinh viên không có đủ sự bản lĩnh và đam mê thực sự với ngành nghề sẽ rất khó theo đuổi, dễ rơi vào tình trạng kiệt sức, tâm lý bất công.

Bà cho biết các trường có thể chưa có những thống kê chính thức về tỉ lệ chọn ngành theo ý muốn cha mẹ, nhưng những số liệu khảo sát từ các đơn vị độc lập cho thấy đây là một thực trạng đáng báo động.

Tiến sĩ Lê Nguyên Phương - nhà sáng lập Liên hiệp Phát triển tâm lý học đường (CASP-V) tại Việt Nam - cho rằng xã hội đang đặt ra một thách thức với những học sinh tuổi 17, 18. Ở tuổi này, các em phải chọn một quyết định đúng nhất, quyết định hay nhất về ngành học, nghề nghiệp cho tương lai.

"Tuổi 18, khi mà hệ thần kinh chưa phát triển đầy đủ, nỗi sợ còn quá lớn. Vì sợ không được yêu thương, sợ bị tẩy chay, mà các em phải buộc chọn một quyết định - nếu sai sẽ mất tất cả. Điều này quá bất công với các em", ông Phương nói.

Ông Phương khuyên các bạn học sinh hãy luôn cân nhắc quyết định "lựa chọn vì nỗi sợ tác động từ bên ngoài" hay "chọn lựa với giá trị thực sự của bản thân". Đặc biệt không nên lựa chọn khi đang sợ hãi, bấn loạn, vì không ai có thể đưa ra quyết định sáng suốt trong lúc này.

"Hãy lắng nghe tiếng nói trong thâm tâm của mình. Đừng nghe theo những tiếng nói do mình nhập tâm từ nỗi sợ của người khác vào, rồi lại nghĩ đây là tiếng nói của chính mình", ông nói.

Ông Hoàng Cao Chung, Giám đốc nhân sự FPT Retail, cũng cho rằng việc buộc học sinh 17-18 tuổi phải chọn ngành học gắn với tương lai là chưa công bằng với các em.

Theo ông, về mặt sinh học và tâm lý, học sinh chưa đủ độ trưởng thành để đưa ra lựa chọn dài hạn, nhưng lại phải quyết định trong tâm thế lo lắng, áp lực nhiều hơn là tin tưởng.

Từ trải nghiệm cá nhân từng định hướng học y nhưng chuyển sang ngành kinh tế, ông Chung cho rằng học sinh nên vững với lựa chọn của mình sau khi đã cân nhắc kỹ, đồng thời chủ động lên kế hoạch phát triển bản thân. Nếu chọn sai, vẫn có thể điều chỉnh khi có sự bình tĩnh và định hướng rõ ràng hơn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ