Chị Nguyễn Thị Hồng (35 tuổi, ngụ ở đường Liên Phường, P.Phước Long, TP.HCM; trước là P.Phước Long B, TP.Thủ Đức), cho biết mùa hè ở thành phố, phụ huynh tốn nhiều tiền cho con.
Như chị, đã lên sẵn danh sách các khoản chi cho con trai học lớp 5 vào đầu tháng 5. Chị ghi từng khoản: học bơi, lớp kỹ năng sống, chi phí dự kiến để xem phim cuối tuần, tiền ăn uống khi đưa con đi chơi và một chuyến du lịch ngắn ngày cùng gia đình. “Ngồi cộng sơ sơ mà giật mình vì số tiền khá lớn”, chị kể.
Theo tính toán của chị, riêng học bơi đã gần 3 triệu đồng, lớp kỹ năng khoảng 5 triệu đồng, chưa kể những khoản phát sinh như: trà sữa, đồ ăn, khu vui chơi, sách, truyện…
“Mỗi cuối tuần đưa con ra ngoài là ít nhất vài trăm ngàn đồng. Hè kéo dài nên cộng dồn rất nhiêu”, chị nói.
Tương tự, anh Trần Minh Quân (32 tuổi, ngụ ở đường Phạm Văn Bạch, P.Tân Sơn, TP.HCM; trước là P.15, Q.Tân Bình), cho biết gia đình có hai con nhỏ nên hè là thời điểm chi tiêu tăng mạnh nhất trong năm.
“Con nghỉ học nhưng cha mẹ lại phải chi nhiều khoản khác. Tiền học thêm giảm nhưng thay bằng tiền giữ trẻ, tiền cho con đi chơi, đi ăn, tham gia hoạt động hè”, anh kể.
Theo anh, với trẻ em thành phố hiện nay, chỉ riêng các khoản vui chơi cuối tuần cũng đã tốn đáng kể. “Một lần đi xem phim cho cả nhà gần 1 triệu đồng. Nếu ghé thêm khu vui chơi, ăn uống thì có thể hơn nữa. Mà trẻ con đâu chỉ đi một lần trong hè”, anh nói.
Gia đình anh dự tính hè năm nay sẽ chi khoảng 15 triệu đồng cho hai con, chưa tính chuyến du lịch dài ngày.
Trong khi đó, chị Lê Mỹ Duyên (32 tuổi, ngụ ở đường Nguyễn Văn Tiết, P.Lái Thiêu, TP.HCM; trước là P.Lái Thiêu, TP.Thuận An, Bình Dương), cho biết điều khiến chị “hao ví” nhất là những khoản chi nhỏ nhưng lặp lại liên tục.
“Mùa hè năm ngoái, có hôm con xin đi tô tượng, có hôm muốn đi làm bánh, có hôm đòi uống trà sữa, mua sách, mua đồ chơi. Mỗi lần vài trăm ngàn đồng nhưng cuối tháng nhìn lại mới thấy tốn rất nhiều”, chị kể.
Theo chị Duyên, mùa hè năm ngoái gia đình chị chi gần 15 triệu đồng cho con gái 8 tuổi, dù không đi du lịch xa. “Tiền không nằm ở một khoản lớn mà nằm ở rất nhiều khoản nhỏ cộng dồn”, chị nói.
Chuyên gia tài chính cá nhân Đỗ Bửu Đấu, Công ty kế toán Alpha (P.Sài Gòn, TP.HCM; trước là P.Bến Nghé, Q.1), cho rằng mùa hè là thời điểm nhiều gia đình dễ mất cân đối chi tiêu.
“Phần lớn phụ huynh thường chỉ nghĩ đến các khoản lớn như học bơi hay du lịch, nhưng thực tế những khoản nhỏ phát sinh hằng tuần mới là thứ khiến ngân sách bị đội lên”, ông nói.
Theo ông, các khoản như ăn uống ngoài, khu vui chơi, xem phim, hoạt động cuối tuần có tần suất lặp lại rất cao. “Mỗi tuần chi thêm một vài triệu đồng có thể không đáng chú ý ngay lúc đó, nhưng sau cả mùa hè tổng số tiền sẽ lớn”, ông phân tích.
Chuyên gia này cho rằng nhiều phụ huynh hiện nay có xu hướng chi tiêu theo cảm xúc vì sợ con buồn chán khi nghỉ hè.
“Có người cuối tuần nào cũng đưa con đi trung tâm thương mại, ăn uống, vui chơi vì nghĩ đó là cách bù đắp thời gian cho con. Điều này khiến nhiều khoản phát sinh ngoài kế hoạch”, ông nói.
Theo ông Đấu, phụ huynh nên lập ngân sách cụ thể ngay từ đầu hè thay vì chi tới đâu tính tới đó. “Gia đình có thể chia rõ như: bao nhiêu tiền cho học kỹ năng, bao nhiêu cho vui chơi, bao nhiêu cho du lịch… Khi có giới hạn cụ thể sẽ dễ kiểm soát hơn”, ông khuyến nghị.
Thạc sĩ tâm lý Lê Thị Thu Thanh, Trung tâm tư vấn tâm lý Inner Light (P.Bình Tây, TP.HCM; trước là P.9, Q.6), cho rằng nhiều phụ huynh đang vô tình tạo áp lực cho chính mình khi nghĩ rằng phải chi thật nhiều tiền mới giúp con có mùa hè vui vẻ.
“Trẻ em không cần lịch hè kín mít hay quá nhiều hoạt động đắt đỏ. Điều các em cần nhiều khi chỉ là được ở cạnh cha mẹ và có thời gian nghỉ ngơi đúng nghĩa”, bà nói.
Theo bà Thanh, một số phụ huynh hiện nay dễ rơi vào tâm lý sợ con chán, từ đó liên tục tìm hoạt động để lấp kín thời gian nghỉ hè.
“Có những gia đình cuối tuần nào cũng đưa con đi chơi xa, đi ăn uống, mua sắm. Nhưng đôi khi trẻ lại thích những điều đơn giản như cùng cha mẹ nấu ăn, đạp xe hay về quê thăm ông bà”, bà Thanh chia sẻ và nhấn mạnh: “Một mùa hè ý nghĩa không nằm ở số tiền đã bỏ ra mà nằm ở việc trẻ có được nghỉ ngơi, kết nối và cảm thấy hạnh phúc hay không”.
Để tránh áp lực tài chính trong dịp hè, bà Trần Xuân Linh, giảng viên dạy kỹ năng quản lý tài chính cá nhân, Trung tâm đào tạo thực hành kế toán Việt Hưng (P.Đức Nhuận, TP.HCM; trước là P.5, Q.Phú Nhuận), cho rằng: “Phụ huynh nên lập kế hoạch chi tiêu từ sớm. Giới hạn các khoản phát sinh cuối tuần. Ưu tiên hoạt động gia đình ít tốn kém. Không chiều theo mọi đòi hỏi mua sắm của trẻ. Cân đối giữa nhu cầu trải nghiệm và khả năng tài chính”.
Theo luật Cư trú năm 2020, việc đăng ký và quản lý cư trú nhằm bảo đảm quyền tự do cư trú của công dân, đồng thời giúp Nhà nước cập nhật chính xác thông tin vào cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Thông tin cư trú chính xác là điều kiện tiên quyết để thực hiện các thủ tục hành chính, hưởng thụ các chính sách bảo hiểm y tế theo hộ gia đình và các quyền lợi hợp pháp khác. Tuy nhiên, người dân thường "quên" xóa đăng ký thường trú khi không còn đủ điều kiện.
Đại diện Công an phường Dĩ An, TP.HCM, cho biết qua công tác quản lý dân cư, đơn vị đã phát hiện hơn 1.000 nhân khẩu thuộc diện thông báo, xác minh xóa đăng ký thường trú, được quy định tại khoản 1 Điều 24 luật Cư trú 2020.
Những nhân khẩu trên đa số thuộc diện vắng mặt liên tục tại nơi thường trú từ 12 tháng trở lên mà không đăng ký cư trú tại chỗ ở khác hay bán nhà mà không được chủ sở hữu mới đồng ý cho giữ đăng ký thường trú tại chỗ ở đó.
Một trường hợp khác cũng chiếm số lượng lớn là nhân khẩu (đa số người trẻ) đăng ký thường trú tại nơi thuê, mượn, ở nhờ. Nhưng khi họ chấm dứt việc thuê, mượn, ở nhờ thì không được chủ nhà đồng ý cho giữ đăng ký thường trú tại chỗ ở đó.
Như trường hợp căn nhà có địa chỉ trên đường Nguyễn Đức Thiệu (khu phố Thống Nhất 2) đã bán nhiều lần nhưng hai chủ nhà trước với tổng cộng 9 nhân khẩu vẫn chưa xóa đăng ký thường trú tại số nhà này theo quy định.
Tương tự, bà Trần Thị Bích Liên hiện là chủ nhà có địa chỉ ở khu phố Bình Minh 1, P.Dĩ An cũng không biết nơi ở hợp pháp của mình có đến 3 nhân khẩu (chủ nhà cũ) còn giữ đăng ký thường trú tại đây.
Cũng theo Công an phường Dĩ An, nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên là do một bộ phận người dân vẫn muốn duy trì nơi thường trú tại "chôn nhau cắt rốn" để sau này có thể quay về hoặc sợ chế độ chính sách bị gián đoạn. Thậm chí, một số người còn "quên" xóa đăng ký thường trú, dù đủ điều kiện đăng ký cư trú tại nơi ở mới.
Sau gần một tuần Công an phường Dĩ An phát thông báo danh sách đủ điều kiện xóa đăng ký thường trú thì đã có nhiều người thực hiện thủ tục xóa đăng ký thường trú theo quy định.
Không riêng ở khu vực đô thị, tình trạng bán nhà chuyển đi nơi khác mà vẫn giữ đăng ký thường trú cũng xảy ra ở địa bàn nông thôn. Như trường hợp T.H.T (29 tuổi, địa chỉ thường trú ở tổ 3, ấp 1B, xã Phước Hòa, TP.HCM), đã bán nhà vào khoảng tháng 7.2023 và chuyển đi nơi khác. Từ đó đến nay, T. không làm thủ tục đăng ký cư trú tại nơi ở mới và cũng không rõ T. đang ở đâu, làm gì.
Hay hộ T.N.Th (thường trú ấp Vĩnh An, xã Phước Hòa, TP.HCM) có 5 nhân khẩu đã bán nhà, chuyển đi nơi khác. Sau đó, ngôi nhà này tiếp tục chuyển nhượng qua nhiều chủ, đến hiện tại thuộc sở hữu của N.T.H.A (39 tuổi) nhưng không rõ hộ ông Th. đang ở đâu, làm gì. Công an xã Phước Hòa đã xác minh, lập hồ sơ đề nghị xóa đăng ký thường trú theo quy định tại Điều 24 luật Cư trú 2020.
Nói về tình trạng trên, thượng tá Nguyễn Thái Sơn, Trưởng Công an xã Phước Hòa, TP.HCM, cho biết qua thực tế kiểm tra, đơn vị nhận thấy vẫn còn tình trạng người dân chưa thực hiện thủ tục xóa đăng ký thường trú như các trường hợp đủ điều kiện như trên. Điều này dẫn đến tình trạng "cư trú ảo", khiến dữ liệu dân cư chưa sát thực tế, gây khó khăn cho công tác quản lý nhà nước về an ninh trật tự và việc tham mưu triển khai các chính sách an sinh xã hội ở địa phương.
Theo thượng tá Nguyễn Thái Sơn, thực hiện chỉ đạo của Công an thành phố, địa phương đã tập trung lực lượng rà soát, lập danh sách các trường hợp hộ, nhân khẩu thuộc diện xóa đăng ký cư trú theo quy định.
Cũng theo đại diện Công an xã Phước Hòa, với phương châm "rà soát phát hiện đến đâu, xóa đến đó", Công an xã tiếp tục kiểm tra, lập danh sách tất cả các trường hợp thuộc diện xóa đăng ký thường trú nhằm tuyệt đối không để phát sinh thêm các trường hợp đủ điều kiện xóa nhưng chưa thực hiện. Sau đó khi có kết quả rà soát, Công an xã tiến hành thông báo, vận động người dân tự giác thực hiện thủ tục đăng ký cư trú theo quy định. Nếu sau 7 ngày kể từ khi thông báo mà người dân không thực hiện, Công an cấp xã sẽ lập biên bản ghi nhận và tiến hành xóa đăng ký thường trú theo quy định.
Tương tự, đại diện Công an phường Dĩ An cũng cho biết việc chấp hành quy định về đăng ký cư trú không chỉ là tuân thủ pháp luật, mà còn là hành động thiết thực của mỗi công dân nhằm bảo vệ quyền lợi cá nhân và góp phần xây dựng một xã hội quản lý thông minh, minh bạch. Do đó khi không đủ điều kiện duy trì đăng ký thường trú tại nơi ở cũ, người dân cần thực hiện xóa đăng ký thường trú ngay và tiến hành đăng ký cư trú tại nơi ở mới. Người dân có thể thực hiện đăng ký cư trú trên cổng dịch vụ công hoặc ra trụ sở Công an cấp xã để được hướng dẫn. Đối với trường hợp gặp vướng mắc pháp lý về nhà ở, không thể tiến đăng ký cư trú thì có thể liên hệ cảnh sát khu vực ở địa phương thực hiện khai báo nơi ở.
Riêng những căn nhà đã bán nhiều lần, chủ mới nên liên hệ với cảnh sát khu vực hoặc công an cấp xã để kiểm tra nhân khẩu đăng ký cư trú ở căn nhà này nhằm tránh những vụ việc không mong muốn. Khi phát hiện người khác đăng ký cư trú tại địa chỉ nhà mình, chủ sở hữu có thể liên hệ với công an ở địa phương thực hiện thủ tục xác minh, xóa đăng ký cư trú đối với họ.
Khi biết mình là một trong bốn thủ khoa khối B00 toàn quốc với 3 điểm 10 tuyệt đối ở các môn toán, hóa học và sinh học, My cho biết bản thân vô cùng bất ngờ và xúc động. "Lúc biết điểm em rất vui. Khi đó ở nhà chỉ có em gái nên em gọi điện báo tin cho mẹ đầu tiên", My kể.
Suốt 12 năm học, nữ sinh luôn duy trì thành tích học sinh giỏi, xuất sắc. Theo My, kết quả hôm nay không đến từ một bí quyết gì quá đặc biệt mà là quá trình học tập đều đặn và giữ tinh thần ổn định trước kỳ thi.
Ở giai đoạn nước rút, My tập trung ôn lại kiến thức trong sách giáo khoa, kết hợp luyện đề và phân bổ thời gian đồng đều cho các môn. "Cá nhân em thấy kiến thức trong sách giáo khoa rất quan trọng. Ngoài sự hướng dẫn của thầy cô, em cũng chủ động tự tìm tòi để hiểu bài kỹ hơn", nữ sinh nói.
Mỗi ngày, My dành khoảng 5 tiếng để học. Càng gần kỳ thi, thời lượng ôn tập cũng tăng lên. Dù vậy, nữ sinh tự nhận mình không phải là "mọt sách".
"Em vẫn sử dụng mạng xã hội bình thường để trao đổi với bạn bè, cập nhật tin tức và giải trí, chỉ là không để bản thân bị cuốn vào quá nhiều. Khi căng thẳng, em thường xem YouTube, nhắn tin với bạn bè hoặc chạy bộ trong vườn nhà để thư giãn", My chia sẻ.
Nữ sinh cũng thừa nhận có thời điểm thường học đến 12 giờ đêm hoặc muộn hơn vì ban đêm yên tĩnh, dễ tập trung. Dù biết thức khuya không tốt cho sức khỏe, nhưng ở giai đoạn cận thi, My chấp nhận điều chỉnh thời gian biểu để hoàn thành mục tiêu học tập.
Một trong những điểm thú vị trong câu chuyện của nữ thủ khoa là việc sử dụng AI để hỗ trợ học tập. My cho biết khi gặp những kiến thức chưa hiểu hoặc cần giải đáp ngay mà chưa thể hỏi thầy cô, nữ thủ khoa sẽ sử dụng các công cụ AI để tham khảo.
"Tuy nhiên, em không tin tưởng hoàn toàn vào AI. Sau khi tham khảo, em luôn hỏi lại thầy cô để kiểm chứng vì AI chỉ nên là công cụ hỗ trợ chứ không thể thay thế kiến thức từ giáo viên", My chia sẻ.
Theo nữ sinh, trong quá trình ôn thi cũng có không ít thời điểm áp lực. Tuy nhiên, em luôn đặt mục tiêu đạt kết quả tốt nhất và may mắn có gia đình đồng hành, động viên trong suốt hành trình.
Gia đình My có ba chị em, bố mẹ đều làm nông. Chính sự vất vả của bố mẹ là động lực để nữ sinh không ngừng nỗ lực học tập. Nữ thủ khoa chia sẻ dự định đăng ký nguyện vọng 1 vào Trường ĐH Y Dược TP.HCM với mong muốn trở thành bác sĩ, đóng góp cho cộng đồng.
Nhận xét về học trò của mình, cô Trịnh Thị Hải, giáo viên chủ nhiệm lớp 12A1, Trường THPT Số 1 Nguyễn Công Trứ, cho biết My là lớp phó học tập luôn chủ động, trách nhiệm và có tinh thần tự học rất cao.
"My luôn nỗ lực vươn lên trong học tập, hòa đồng với bạn bè và rất tích cực tìm tòi, học hỏi. Thành tích hôm nay là hoàn toàn xứng đáng với những cố gắng của em trong suốt nhiều năm qua", cô Hải chia sẻ.
Kết thúc buổi thi đánh giá năng lực đợt 1 do ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức tại điểm thi Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, giữa đám đông thí sinh và phụ huynh chờ đón con, một tấm bảng cổ vũ xuất hiện khiến nhiều người phải ngoái nhìn.
Nhân vật chính của câu chuyện là cặp song sinh Nguyễn Song Nhật Minh và Nguyễn Song Trúc Minh, cùng học lớp 10 Trường THPT Nguyễn Hữu Huân, TP.Thủ Đức, TP.HCM. Hai em mang theo một tấm bảng có hình chị gái là Nguyễn Xuân Mai, học lớp 12 chuyên toán cùng trường, kèm dòng chữ vui nhộn "1000+ thẳng tiến" để tiếp sức tinh thần cho chị sau kỳ thi.
Nhật Minh cho biết ý tưởng làm tấm bảng được cả hai bí mật chuẩn bị từ tối hôm trước. Từ việc chọn ảnh, nghĩ câu chữ đến mang đi in, mọi thứ đều được cặp song sinh tự làm mà không báo cho gia đình biết.
"Mục đích của tụi em rất đơn giản. Đó là tạo cho chị gái một bất ngờ trong ngày thi quan trọng", Nhật Minh nói.
Vậy là buổi trưa 5.4, sau khi chờ chị ở cổng trường, hai em giơ cao tấm bảng giữa đám đông để chị dễ dàng nhìn thấy. Nhật Minh kể tụi em cố tình chọn những tấm hình trông đáng yêu nhất của chị rồi ghép vào bảng cùng lời nhắn "1000+ thẳng tiến".
"Hai em chỉ mong chị thi thật tốt, đạt hơn 1.000 điểm để đỡ áp lực và không phải bước vào đợt thi tiếp theo", Nhật Minh bật mí.
Từ xa nhìn thấy tấm bảng có hình mình, Xuân Mai thoáng bẽn lẽn vì không nghĩ hai em lại chuẩn bị một màn cổ vũ công phu như vậy. Nữ sinh cho biết bản thân cảm thấy đề thi năm nay không thật sự dễ thở, nên bước ra khỏi phòng thi vẫn còn khá lo. Thế nhưng, sự xuất hiện của hai em cùng món quà nhỏ bất ngờ khiến Mai bật cười và nói rằng cô bạn thấy nhẹ lòng hơn sau nhiều giờ làm bài căng thẳng.
Thấy chị chưa tự tin về kết quả, Trúc Minh lập tức trấn an bằng một câu nói khiến những người đứng gần đó cũng phải mỉm cười. Em nói với chị rằng không sao đâu, nếu lần 1 chưa như mong muốn thì vẫn còn lần 2, quan trọng là chị gái đã cố gắng hết sức. Với hai em, chị Mai luôn là người chị giỏi giang và đáng tự hào.
Cặp song sinh kể ở nhà, chị Xuân Mai học rất tốt, chăm chỉ, nghiêm túc trong việc học. Là học sinh lớp chuyên toán, nữ sinh có nhiều thành tích nổi bật nên từ lâu đã trở thành hình mẫu để các em noi theo. Không chỉ ngưỡng mộ, Nhật Minh và Trúc Minh còn dành cho chị gái sự quấn quýt rất đặc biệt, vì trong nhà chị em vốn luôn gần gũi, yêu thương nhau.
Chia sẻ thêm với người viết, mẹ của các em cho biết chị hoàn toàn không hay biết gì về kế hoạch này. Đến khi ra điểm thi, thấy hai con giơ tấm bảng để đón chị, người mẹ cũng bất ngờ không kém. Người mẹ nói mình vừa vui vừa tự hào vì các con biết nghĩ cho nhau, biết động viên nhau theo cách rất hồn nhiên, nhưng cũng đầy tình cảm.
Theo người mẹ, ở nhà ba chị em vốn thân thiết, thường xuyên trò chuyện, chia sẻ chuyện học hành và sinh hoạt hằng ngày. Những dịp quan trọng như thi cử, cả nhà đều cố gắng tạo tâm lý thoải mái nhất cho con. Tuy vậy, việc cặp song sinh chủ động chuẩn bị một món quà tinh thần cho chị gái mà không báo trước vẫn là điều khiến người mẹ xúc động.
Về phần mình, Xuân Mai cho hay điều làm em vui nhất không nằm ở tấm bảng mà là tình cảm của hai em dành cho mình. "Khi nhìn thấy các em đứng chờ với vẻ mặt háo hức, em cảm giác áp lực như dịu đi rất nhiều", Mai nói.
Khoảnh khắc ấy cũng khiến nhiều người xung quanh chú ý. Không ít phụ huynh, thí sinh và sinh viên tình nguyện đứng gần đó đã bật cười vì sự dễ thương của cặp song sinh.
Nguyễn Bình Minh, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết bạn khá bất ngờ khi chứng kiến cảnh này ngay tại điểm thi. Theo Bình Minh, điều khiến bạn ấn tượng không chỉ là tấm bảng được làm chỉn chu mà còn là cách hai em nhỏ cổ vũ chị gái rất tự nhiên, chân thành.
Trong khi đó, Huỳnh Quốc Bảo, sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cũng nhận xét hình ảnh này quá dễ thương. Với Bảo, sau một buổi thi dài, có người thân đứng chờ sẵn với một lời động viên đúng lúc như vậy hẳn là kỷ niệm đáng nhớ.
