Sáng nay (18.5), Trường tiểu học Nguyễn Trường Tộ, phường Xóm Chiếu, TP.HCM, tổ chức chương trình nghệ thuật chủ đề “Dấu ấn lịch sử – Sáng mãi tên Người”. Đạo diễn, nhà văn 97 tuổi Xuân Phượng – người đã nhiều lần được gặp Bác Hồ kể lại nhiều câu chuyện xúc động cho các em học sinh.
Đạo diễn, nhà văn Nguyễn Thị Xuân Phượng sinh năm 1929, quê làng Nham Biều, huyện Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên – Huế. Năm 16 tuổi (1945) bà thoát ly gia đình, xếp bút nghiên lên đường tranh đấu giành độc lập cho đất nước. Bà từng làm nhiều nghề như kỹ thuật viên thuốc nổ, y tá, phóng viên bản tin kháng chiến của Bộ Tài chính, thông dịch viên, bác sĩ nhi khoa phòng y tế khu Ba Đình, dịch và thuyết minh phim tiếng Pháp, đạo diễn phim tư liệu chiến trường…
Có mặt trong chương trình sáng nay, đạo diễn Xuân Phượng bồi hồi: “Có lẽ đến nay chỉ còn 1-2 người còn sống trên đời, mà được gặp Bác từ những năm tháng ở chiến khu Việt Bắc. Vừa rồi, tôi nghe các cháu học sinh nói về 5 điều Bác Hồ dạy, trong đó có dặn học sinh “giữ gìn vệ sinh thật tốt”, tôi nhớ tới lời dặn dò “vệ sinh sạch sẽ” của Bác. Đã gần 80 năm rồi, khi đó chúng tôi ở chiến khu Việt Bắc, trong rừng, điều kiện ăn ở còn nhiều thiếu thốn lắm. Nhà chúng tôi ở cách nhà Bác 2 con suối, thi thoảng Bác tới thăm nhưng không báo trước. Hôm đó là chủ nhật, chúng tôi định ngủ nướng, bỗng nhiên có tiếng kẻng thông báo mọi người dậy đi, Bác Hồ đang tới. Tôi vừa tung chăn dậy thì đã nghe phía sau mình có tiếng nói “Trễ rồi cháu ơi”. Bác đã đứng sau lưng, thấy quang cảnh chỗ ở chúng tôi đồ đạc để lung tung, lộn xộn, không xếp gọn gàng gì hết. Bác lắc đầu, nói một câu đến giờ tôi vẫn còn nhớ “Đàn bà con gái ăn ở thế này không thấy xấu hổ à”. Thế rồi Bác đi về luôn. Bài học Bác dạy tôi vẫn nhớ cho mãi đến bây giờ. Các cháu học sinh ơi, hãy nhớ kỹ lời Bác dặn, phải chú ý giữ gìn trật tự, vệ sinh xung quanh mình từ bé, sau này mới có thể trở thành một người cẩn thận, sống đàng hoàng”.
Đạo diễn, nhà văn Xuân Phượng, người được Chính phủ Pháp trao tặng Huân chương Bắc đẩu bội tinh năm 2011 vì những đóng góp cho sự hiểu biết sâu sắc hơn giữa Việt Nam và Pháp cả trong thời chiến và thời bình, nhìn các em học sinh Trường tiểu học Nguyễn Trường Tộ hạnh phúc trong những hoạt động giáo dục ngoài sân trường.
Bà chú ý tới nhiều em lấy tay che nắng, khi nắng sớm chiếu tới. Bà ôn tồn: “Cháu nào ở đây cũng có giày dép, được mặc áo quần đẹp đến trường. Cách đây 71 năm, học sinh ở những vùng bom đạn tàn phá, trẻ em đi học ở dưới hầm, mỗi khi đi học phải mang nón rơm trên đầu tránh bom bi, lội nước bằng chân đất dưới hầm, nước đầy những con đỉa. Ban đêm, trẻ em phải thắp đèn dầu để đi. Trong hoàn cảnh điều kiện mọi thứ đều khó khăn như vậy, trẻ em vẫn cố gắng học tập, không khuất phục trước khó khăn và kẻ thù. Ngày này các cháu được đi học thế này, không thể tưởng tượng cảnh ngày xưa khó khăn ra sao”.
Bà Xuân Phượng, chứng nhân lịch sử cũng kể lại dấu ấn cách đây hơn 70 năm về trước, sau khi được lệnh từ Bác Hồ, hơn 30.000 em học sinh là con em cán bộ, chiến sĩ, gia đình miền Nam di tản về học tập ở miền Bắc, để được đào tạo thành những con người có ích cho đất nước. Để ra tới được miền Bắc, các em học sinh ngày ấy đã đi chân trần, đầu đội nắng mưa, vượt dãy Trường Sơn, có lúc được vận chuyển bằng tàu xe, nhưng bom đạn ác liệt quá, các em phải đi bộ những quãng đường xa rất gian khổ.
“Bây giờ các cháu được ngồi đây nghe bà kể lại câu chuyện này, thấy mình hạnh phúc, may mắn vô cùng khi được học tập trong hòa bình, thống nhất đất nước. Những bàn chân nhỏ bé ngày xưa đã tạo nên con đường mà các cháu đi lại thênh thang hạnh phúc ngày hôm nay”, bà Xuân Phượng rưng rưng.
Cùng trong phần giao lưu với đạo diễn Xuân Phượng là nghệ sĩ ưu tú Phạm Thế Vĩ, Trưởng khoa thanh nhạc, Nhạc viện TP.HCM, người đã có cơ hội thể hiện rất nhiều những bài hát về Bác.
Nghệ sĩ ưu tú Phạm Thế Vĩ bộc bạch: “Là thế hệ sau này, được lắng nghe, kể những câu chuyện về cuộc đời Bác qua những bài hát, khi hát những ca khúc này, tôi thấy trong mình những cảm xúc đặc biệt thiêng liêng. Tôi mong mỏi các em học sinh ở đây cũng cảm nhận được cảm xúc ấy, biết yêu quê hương, đất nước, sống đẹp mỗi ngày với tràn ngập sự biết ơn”.
Chương trình nghệ thuật “Dấu ấn lịch sử – Sáng mãi tên Người” có sự hiện diện của bà Nguyễn Thị Ngọc Diễm, Phó trưởng phòng Văn hóa Văn nghệ, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP.HCM; Phó giám đốc Bảo tàng Hồ Chí Minh chi nhánh TP.HCM Nguyễn Hồng Thanh; cùng các đồng chí trong Đảng ủy, UBND phường Xóm Chiếu, TP.HCM; Ban chỉ huy quân sự phường Xóm Chiếu và các nghệ sĩ khách mời. Chương trình được dẫn dắt bởi MC Như Nguyễn, Đài tiếng nói Việt Nam (VOV).
Ông Phan Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường tiểu học Nguyễn Trường Tộ, cho biết chương trình được tổ chức hướng về kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19.5.1890 – 19.5.2026) và 115 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước 5.6.1911 – 5.6.2026).
“Năm 2026 là kỷ niệm 115 năm ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước, dấu mốc càng giúp chúng ta thêm tự hào và xúc động trước ý chí lớn lao của người thanh niên Nguyễn Tất Thành năm xưa. Từ Bến Nhà Rồng lịch sử, Người đã bắt đầu hành trình tìm con đường cứu nước, cứu dân, mở ra con đường giải phóng dân tộc đúng đắn cho cách mạng Việt Nam. Trường tiểu học Nguyễn Trường Tộ rất vinh dự được tọa lạc trên địa bàn phường Xóm Chiếu, nơi giàu truyền thống lịch sử, gắn liền với Bến Nhà Rồng thiêng liêng. Chính vùng đất này đã lưu dấu bước chân của Bác trong thời khắc lịch sử ra đi tìm đường cứu nước. Vì vậy, việc giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc và học tập theo gương đạo đức Hồ Chí Minh đối với thầy và trò nhà trường càng có ý nghĩa sâu sắc hơn bao giờ hết”, ông Phan Anh Tuấn nói.
Tại chương trình, ông Phan Anh Tuấn phát biểu: “Sinh thời, Bác Hồ luôn dành tình yêu thương đặc biệt cho thiếu niên, nhi đồng. Lời dạy của Người “Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em”, mãi là động lực để các thế hệ học sinh không ngừng học tập và rèn luyện”.
Điểm thay đổi lớn nhất trong chấm thi môn ngữ văn, môn tự luận duy nhất trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 là áp dụng phương pháp chấm rubric trong chấm thi. Bộ GD-ĐT công bố hướng dẫn rubric chấm điểm phần viết trong đề thi môn này.
Ông Nguyễn Ngọc Hà, Phó cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD-ĐT, cho rằng việc ứng dụng rubric là cách thức chấm đảm bảo tính công bằng tốt hơn, giảm tính chủ quan của giám khảo trong quá trình chấm.
Rubric trong đánh giá môn ngữ văn là bảng mô tả tiêu chí chấm điểm chi tiết, đóng vai trò như thước đo chuẩn hóa giúp giáo viên chấm điểm khách quan, đồng thời giúp thí sinh biết rõ các yêu cầu cần đạt để hoàn thiện bài viết hoặc bài nói của mình. Bộ GD-ĐT đã triển khai tập huấn giáo viên toàn quốc về chấm thi tự luận bằng rubric.
Chia sẻ thêm, ông Phạm Ngọc Thưởng, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT, khẳng định lãnh đạo Bộ GD-ĐT đã có những chỉ đạo để việc chấm thi đảm bảo khách quan, công bằng toàn diện. "Bộ đã yêu cầu các tỉnh chấm thi môn ngữ văn phải cập nhật báo cáo tiến độ và kết quả từng buổi chấm thi. Nếu thấy có hiện tượng bất thường như túi bài đó hôm đó chấm nhiều điểm cao quá hoặc nhiều điểm thấp thì phải cho kiểm tra lại", ông Thưởng nêu.
Ông Thưởng cũng cho biết thêm, Bộ GD-ĐT đã có quyết định thành lập ban chấm thẩm tra đột xuất bất cứ hội đồng nào và điều này đã được quán triệt trong hội nghị giám đốc sở, nhằm hướng tới kết quả khách quan công bằng nhất có thể.
Trước đó, PGS Bùi Mạnh Hùng, Điều phối viên chính, Ban phát triển Chương trình giáo dục phổ thông 2018, cũng đề xuất cần xây dựng rubric để làm cơ sở cho đáp án mở với môn ngữ văn. Giáo viên cần được tập huấn kỹ trước khi tham gia chấm thi và cần tổ chức các buổi chấm mẫu dựa trên tiêu chí để giảm thiểu sự chênh lệch giữa các tỉnh thành và giữa các giám khảo.
Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay cũng đã chỉ rõ một trong những hạn chế, bất cập trong công tác tổ chức kỳ thi những năm qua, đó là việc chấm thi tự luận ở một số địa phương chưa bảo đảm tính phân loại, ảnh hưởng đến tính công bằng đối với thí sinh trên toàn quốc.
Do đó, với kỳ thi năm nay, Thủ tướng yêu cầu việc chấm thi môn tự luận cần thực hiện nghiêm theo đúng biểu điểm, hướng dẫn, bảo đảm tính phân loại, công bằng; tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà trường trong việc dạy và học, ôn tập cho học sinh.
Tại hội nghị tập huấn công tác tổ chức thi và kiểm tra kỳ thi năm 2026 do Bộ GD-ĐT tổ chức tháng 4 vừa qua, đại tá Nguyễn Anh Tuấn, Phó cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ (A03) Bộ Công an, cho biết những năm qua dư luận tiếp tục phản ánh nghi vấn một số địa phương có điểm thi tự luận cao bất thường và đặt vấn đề liệu có sự buông lỏng trong quá trình chấm thi.
Cùng với hướng dẫn chấm thi trên, Bộ GD-ĐT cũng đã công bố đáp án chính thức của tất cả các môn thi tốt nghiệp THPT năm nay.
Theo đó, năm học 2026-2027, Trường THCS Nguyễn Văn Tố (P.Diên Hồng, TP.HCM) tuyển 10 lớp 6 với 350 học sinh, trong đó có 3 lớp tiếng Anh tích hợp và 7 lớp tiếng Anh tăng cường.
Điều kiện ưu tiên tuyển sinh lớp 6 như sau:
Các trường hợp không thuộc diện ưu tiên được xem xét sau cùng, dựa trên chỉ tiêu còn lại của trường và quyết định của Ban Chỉ đạo tuyển sinh đầu cấp.
Điều kiện xét tuyển
Học sinh phải được công nhận hoàn thành chương trình tiểu học, cuối năm học lớp 5 đạt danh hiệu học sinh xuất sắc và phải có tối thiểu 3 năm ở cấp tiểu học đạt danh hiệu học sinh xuất sắc.
Học sinh dự xét tuyển chương trình tiếng Anh tăng cường:
Học sinh dự xét tuyển chương trình tiếng Anh tích hợp (Đề án 5695):
Trong 3 ngày, từ 15 đến 17.4, Sở GD-ĐT TP.HCM lần lượt tổ chức tập huấn quy trình tuyển sinh đầu cấp năm học 2026-2027 ở 3 khu vực.
Ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, cho biết năm học 2026-2027 là năm đầu tiên triển khai tuyển sinh đầu cấp sau sắp xếp địa giới hành chính với chính quyền địa phương hai cấp.
Trong đó, khu vực 1 (TP.HCM trước đây), năm học 2026-2027 là năm thứ tư triển khai bản đồ GIS trong tuyển sinh đầu cấp, giúp phân tuyến dựa trên nơi ở thực tế. Riêng đối với khu vực 2 (tỉnh Bình Dương trước đây) và khu vực 3 (tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây) là năm đầu tiên triển khai ứng dụng này.
Vì vậy, ông Phong nhấn mạnh, công tác tập huấn được triển khai kỹ lưỡng, thống nhất cách làm, đảm bảo tuyển sinh "3 đúng" gồm đúng quy chế, đúng quy trình, đúng tiến độ.
Tại buổi tập huấn, ông Nguyễn Võ Đăng Khoa, Phó phòng Quản lý chất lượng Sở GD-ĐT TP.HCM, thông tin về các giai đoạn tuyển sinh đầu cấp năm nay.
Đại diện Sở GD-ĐT TP.HCM lưu ý, phụ huynh đăng ký cho học sinh tham gia xét tuyển các chương trình đặc thù (gồm trường tiên tiến, trường triển khai Đề án 5695, Trường TH-THCS-THPT Nam Sài Gòn, Trường THCS-THPT Lương Thế Vinh) song song với đăng ký xét tuyển theo đối tượng và khu vực tuyển sinh (còn gọi là tuyển sinh đại trà).
Nếu không đăng ký tuyển sinh đại trà, hệ thống sẽ tự động phân bổ chỗ học cho học sinh (trong trường hợp không trúng tuyển chương trình đặc thù) theo nhóm đối tượng 1 dựa vào nơi ở hiện tại.
"Một trong những điểm mới của tuyển sinh đầu cấp năm nay là UBND phường, xã công bố cùng lúc kết quả tuyển sinh đối với hai nhóm đối tượng tuyển sinh vào ngày 10.7, không phân biệt đối tượng 1 hay đối tượng 2 như các năm trước nhằm tránh tâm lý lo lắng cho phụ huynh", ông Nguyễn Võ Đăng Khoa cho hay.
Bên cạnh đó, để công tác tuyển sinh đầu cấp được đảm bảo thông suốt, ông Nguyễn Thái Vĩnh Nguyên, Phó phòng Giáo dục phổ thông, Sở GD-ĐT TP.HCM, lưu ý thêm không phải phụ huynh học sinh nào cũng rành về công nghệ thông tin, do đó cần có hướng dẫn cụ thể theo phương châm "cầm tay chỉ việc", không để phụ huynh tự bơi. Ngoài ra, để tránh tình trạng quá tải trong việc giải đáp thắc mắc của phụ huynh học sinh, các địa phương cần bố trí nhiều điểm hướng dẫn, có thể phân chia theo cấp học để hỗ trợ tốt nhất cho người dân.
Cũng tại hội nghị tập huấn về công tác tuyển sinh đầu cấp năm học 2026-2027 tại khu vực 1 vào sáng nay, lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM lưu ý đại diện các phường, xã năm học 2026-2027, TP.HCM còn địa phương chưa có trường tiểu học và THCS công lập nên UBND phường, xã, đặc khu cần phối hợp tốt với Sở GD-ĐT TPHCM để kịp thời tháo gỡ khó khăn, đảm bảo không để một học sinh nào không có chỗ học.
Theo kế hoạch, ngày mai 16.4, Sở GD-ĐT TP.HCM sẽ tổ chức tập huấn về tuyển sinh đầu cấp tại khu vực 2 và ngày 17.4 sẽ tập huấn ở khu vực 3.
