Sản phụ T.N.X (31 tuổi, ngụ xã U Minh Thượng, tỉnh An Giang) hiện được chăm sóc tại Khoa Phụ sản – Nhi, Bệnh viện Quân y 121 (số 1, đường 30/4, P.Ninh Kiều, TP.Cần Thơ; https://benhvienquany121.vn) trong tình trạng khỏe khoắn, ăn ngủ tốt, các chỉ số xét nghiệm đã trở về mức bình thường. Bé trai 3,5 kg khóc lớn, bú ngoan, da dẻ hồng hào đang là niềm vui tột bực của cha mẹ, ông bà và mọi người thân trong gia đình.
Vợ chồng ông 3 Đ. (cha mẹ chồng của sản phụ) vui không thể tả khi gia đình chỉ có con trai độc nhất. Con dâu mang thai lần đầu sinh 3 bé gái. Mang thai lần 2, siêu âm biết bé trai, gia đình mừng vui vô cùng. Song sự cố chị T.N.X. bị rắn hổ mang cắn khi chưa đến ngày sinh nở đã tạo ra nỗi lo quá lớn đối với gia đình ông 3 Đ.
Đầu giờ chiều 16.5, khi đang ở nhà, chị T.N.X chẳng may bị rắn cắn vào ngón thứ 3 của bàn chân phải, gây đau nhức. Khi nghe con dâu la khóc, ông bà 3 Đ. tức tốc rọi đèn và phát hiện rắn hổ mang ở góc giường trong phòng. Dùng dụng cụ bắt được rắn, gia đình nhanh chóng bảo quản kỹ lưỡng và chụp hình để cung cấp cho cơ sở y tế. Sau khi sơ cứu ban đầu, thai phụ T.N.X được đưa ngay đến cơ sở y tế và đích đến cuối cùng là Bệnh viện Quân y 121.
Tiếp nhận bệnh nhân lúc 21 giờ cùng ngày, các bác sĩ Bệnh viện Quân y 121 lập tức bước vào cuộc chạy đua quyết liệt với thời gian nhằm giành lại sự sống cho hai mẹ con. Ai cũng biết nọc của rắn hổ mang cực độc và khi vào cơ thể con người gây ức chế hô hấp, liệt cơ, nguy cơ tử vong nhanh. Nọc độc rắn hổ mang làm cho thai phụ bị suy hô hấp, ngừng thở thì con trong bụng cũng không thể cứu sống được. Vì thế, ngay khi tiếp nhận thai phụ T.N.X., Bệnh viện Quân y 121 tiến hành “báo động đỏ”, khẩn cấp hội chẩn liên chuyên khoa, cấp tốc cứu người.
Đại tá, Thầy thuốc ưu tú, BS.CK2 Trần Mạnh Hùng, Giám đốc Bệnh viện Quân y 121, thời điểm đó lập tức cho y lệnh rất cụ thể bằng việc truyền gấp huyết thanh kháng và thành lập ngay ê kíp mổ cấp cứu nhanh chóng đưa thai nhi sớm rời cơ thể người mẹ, hạn chế tối đa tác động xấu của nọc độc rắn hổ mang. Thông qua chỉ huy từ lãnh đạo, sự phối hợp nhịp nhàng của các bác sĩ (BS) chuyên sâu, tay nghề cao, bé trai nặng hơn 3,5 kg khỏe khoắn chào đời trong đêm an toàn. Bé khóc to, da dẻ hồng hào trong niềm vui khôn xiết của bao người.
Thầy thuốc ưu tú, BS.CK2 Khưu Văn Hậu, lãnh đạo Khoa Phụ sản – Nhi, Bệnh viện Quân y 121, cho biết ca mổ thai phụ T.N.X phải thực hiện song song 2 nhiệm vụ (truyền huyết thanh, phẫu thuật bắt con nhanh) nhằm đảm bảo “mẹ tròn, con vuông” an toàn. Sau 45 phút, ca mổ hoàn tất và mọi người có thể thở phào trong cuộc chạy đua thời gian sinh tử có một không hai này. Bệnh nhân sau đó được đưa vào phòng chăm sóc đặc biệt, theo dõi kỹ 24/24.
Đến nay (19.5), bệnh nhân T.N.X tỉnh táo, tiếp xúc vui vẻ, bụng mềm, vết mổ khô, sản dịch ít, tử cung co hồi tốt. Dự kiến ngày 21.5 tới, hai mẹ con sẽ xuất viện trở về sum họp gia đình. Ca rắn cắn cực độc này nếu bác sĩ không chạy đua với thời gian và xử lý bài bản, đúng quy trình thì thai phụ chắc chắn sẽ gặp nguy nan.
Rắn hổ mang có mặt ở nhiều nơi và nọc độc của nó vô cùng nguy hiểm, dễ gây chết người. Nọc độc rắn hổ mang vào cơ thể con người gây suy hô hấp, sốc phản vệ và đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời. Khi bị rắn độc cắn, mọi người không nên chườm đá, rạch – hút máu nơi vết thương…
Đại tá, BS.CK2 Đặng Ngọc Thuyết, Bí thư Đảng ủy, Phó giám đốc Bệnh viện Quân y 121, cho hay ca bệnh của T.N.X càng phức tạp hơn khi đang ở tuần thứ 38 của thai kỳ. Mọi can thiệp nào vào thời điểm thai kỳ này phải được cân nhắc kỹ lưỡng giữa tính mạng mẹ và thai nhi. Bệnh viện Quân y 121 xử lý thành công ca bệnh đặc biệt này là nhờ hệ thống cấp cứu khẩn cấp hoạt động nhanh chóng, hội chẩn đa chuyên khoa ngay lập tức; trang thiết bị hiện đại, đội ngũ y bác sĩ giàu kinh nghiệm trong cấp cứu rắn độc và sản khoa; phác đồ điều trị chuẩn, sử dụng đúng và đủ huyết thanh kháng nọc độc kết hợp mổ lấy thai kịp thời…
Cũng theo BS.CK2 Đặng Ngọc Thuyết, khi bị rắn cắn, vết thương phải được sơ cứu kịp thời, đúng quy chuẩn. Nạn nhân cần bất động và chỗ bị rắn cắn (chân, tay…) được nẹp gọn gàng, vì vận động sẽ làm cho nọc độc xâm nhập vào cơ thể nhanh hơn. Đồng hồ, nhẫn, vòng đeo tay và bất cứ thứ gì có thể gây thắt phải được tháo ra khỏi cơ thể. Mắt rửa sạch trong trường hợp bị rắn hổ mang phun độc trúng vào. Mọi người cố gắng chụp ảnh, ghi nhớ hình dạng của rắn để cung cấp cho cơ sở y tế. Nạn nhân được đưa đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt. Bệnh nhân bất động khi di chuyển trên đường cấp cứu. “Đề phòng rắn cắn, mọi người phải mặc quần áo tay dài, đi ủng, giày cao cổ khi phát hoang trong vườn hoặc lúc gom cỏ, chất củi. Đèn thắp sáng xua tan bóng tối, giúp phát hiện sớm rắn nguy hiểm. Mũ rộng vành phải đội lên đầu khi đi trong rừng hoặc ở khu vực nhiều cây cỏ, bóng tối. Tay, chân không đưa vào hố hoặc hang đất và tránh bắt, dồn ép rắn trong khu vực khép kín. Các đống gạch vụn, kho chứa củi, góc nhà, gầm giường là những nơi rắn thường ẩn nấp, mọi người phải hết sức phòng tránh. Nhà cửa sạch sẽ, môi trường sống quang đãng sẽ giúp xua rắn tránh xa con người…”, BS.CK2 Đặng Ngọc Thuyết thông tin thêm.
Nhiều người chỉ chú ý đến huyết áp khi có triệu chứng cụ thể, nhưng thực tế sau một bữa ăn không lành mạnh, huyết áp cũng có thể tăng vọt hoặc dao động mạnh. Nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo và xử trí đúng cách giúp giảm nguy cơ biến chứng nguy hiểm.
Theo bác sĩ Nguyễn Thị Hòa, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu và Tư vấn Dinh Dưỡng NERCI (TP.HCM), các dấu hiệu tăng huyết áp sau ăn cần chú ý gồm:
Tình huống cần đặc biệt cảnh giác là khi huyết áp đo được từ 180/120 mmHg trở lên, nhất là nếu đi kèm đau ngực, khó thở, yếu hoặc tê một bên cơ thể, méo miệng, nói khó, lú lẫn, co giật, nhìn mờ đột ngột hoặc đau đầu dữ dội chưa từng có. Đây có thể là dấu hiệu của cơn tăng huyết áp nặng hoặc dấu hiệu của đột quỵ.
Khi đó, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế ngay. Bác sĩ Hòa hướng dẫn, trong lúc chờ hỗ trợ, nên để người bệnh ngồi hoặc nằm đầu cao, nghỉ ngơi trong không gian yên tĩnh, nới lỏng quần áo, tránh đi lại nhiều, không tắm nước nóng, không xông hơi và không tự ý uống thêm thuốc hạ áp ngoài chỉ định.
Tuy nhiên, bác sĩ Hòa cũng cần nhấn mạnh rằng tăng huyết áp đôi khi không gây triệu chứng rõ ràng. Vì vậy, người bệnh không nên chỉ dựa vào cảm giác chủ quan mà cần có thói quen đo huyết áp tại nhà, nhất là sau những bữa ăn nhiều muối hoặc khi cơ thể có biểu hiện bất thường.
Bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Ngọc Hạnh, Trưởng khoa Dinh dưỡng Tiết chế, Bệnh viện đa khoa An Sinh (TP.HCM), cho hay khi tình trạng huyết áp tăng sau ăn lặp lại thường xuyên, người bệnh cần can thiệp sớm nhằm phòng ngừa nguy cơ biến cố tim mạch, thần kinh. Bên cạnh đó, cần điều chỉnh dinh dưỡng và sinh hoạt, cụ thể:
Dinh dưỡng hợp lý, khoa học: Khuyến khích chế độ dinh dưỡng DASH, được xây dựng dựa trên 4 tiêu chí: Ăn nhiều rau quả tươi và các sản phẩm từ sữa ít béo; Tăng cường khẩu phần cá, thịt gia cầm, các loại hạt và thực phẩm nguyên hạt; Giảm thiểu hấp thụ chất béo bão hòa, chất béo chuyển hóa và cholesterol nhằm hỗ trợ sức khỏe tim mạch và kiểm soát cân nặng; Hạn chế muối và thực phẩm chứa nhiều muối, đường, thức uống có ga và các loại thịt đỏ (là tác nhân có thể góp phần làm tăng nguy cơ về sức khỏe như tăng huyết áp và bệnh tim mạch).
Thay đổi lối sống, hoạt động thể lực thường xuyên phù hợp với tình trạng bệnh và tuổi tác.
Theo dõi huyết áp định kỳ dưới sự hướng dẫn của nhân viên y tế.
Tự trang bị máy đo huyết áp tại nhà và ghi chép lại nhật ký huyết áp.
Khám sức khỏe định kỳ để tư vấn, can thiệp dinh dưỡng phù hợp theo từng cá nhân.
“Một mẹo thực tế là mỗi bữa ăn nên có ít nhất nửa đĩa là rau, 1/4 là nguồn đạm lành mạnh và 1/4 là tinh bột tốt. Kiểm soát huyết áp là quá trình lâu dài; thuốc rất quan trọng, nhưng bữa ăn hằng ngày chính là nền tảng giúp thuốc phát huy hiệu quả tốt hơn và giảm nguy cơ biến chứng tim mạch, đột quỵ, suy thận trong tương lai”, bác sĩ Hòa nói thêm.
Trạm Công dân số được xây dựng trên nền tảng định danh và xác thực điện tử quốc gia (VNeID), cho phép người dân tiếp cận nhiều dịch vụ thiết yếu một cách thuận tiện, an toàn, bảo mật mà không cần di chuyển đến cơ quan hành chính.
Tại đây, người dân có thể thực hiện 6 nhóm chức năng cốt lõi gồm: Hành chính công, An ninh an toàn, Y tế số, Tiện ích dân sinh, Tra cứu và đóng phạt nguội, Tài chính - ngân hàng.
Các thủ tục hành chính như nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán, tra cứu tiến độ, phản ánh an ninh trật tự… được thực hiện nhanh gọn chỉ bằng vài thao tác. Bên cạnh đó là các tiện ích thường nhật như thanh toán hóa đơn điện, nước, internet, học phí; đăng ký mua bảo hiểm y tế; sử dụng dịch vụ ngân hàng, viễn thông; tra cứu giao thông công cộng. Trạm còn tích hợp nút SOS kết nối trực tiếp lực lượng an ninh địa phương khi có sự cố.
Điểm nhấn đáng chú ý trong mô hình là hợp phần y tế số. Với sự tham gia vận hành của hệ thống Long Châu - đơn vị đã tích hợp VNeID từ sớm - người dân có thể kiểm tra các chỉ số sức khỏe cơ bản bằng thiết bị thông minh, được tư vấn, mua thuốc và tiếp cận các dịch vụ y tế ngay tại nơi cư trú.
Việc ứng dụng định danh điện tử trong mua thuốc giúp bảo đảm nguyên tắc “đúng người - đúng toa”, tăng tính minh bạch và an toàn. Quy trình được thiết kế đơn giản, giúp rút ngắn thời gian, hạn chế di chuyển, đặc biệt hữu ích với người cao tuổi và người bận rộn.
Theo Đại tá Ngô Xuân Thọ, Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06), Trạm Công dân số thể hiện sự chuyển đổi từ “quản lý hành chính” sang “phục vụ hành chính”, lấy người dân làm trung tâm. Thiết bị số tập trung, đa tiện ích được cung cấp miễn phí tại khu dân cư, không giới hạn đối tượng sử dụng, góp phần xây dựng lực lượng công an cơ sở gần dân, trọng dân, hiểu dân và vì dân.
Theo Đại tá Trần Hồng Phú, Phó cục trưởng Cục Quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06, Bộ Công an), Trạm Công dân số là minh chứng cho việc khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, chuyển phương thức phục vụ từ thủ công, phân tán sang tích hợp trên nền tảng dữ liệu. Mục tiêu trong năm 2026 là mở rộng lên 100 trạm, hình thành hệ sinh thái kiosk đa tiện ích gắn với định danh điện tử, bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Các chuyên gia đánh giá giá trị cốt lõi của mô hình không chỉ nằm ở tiện ích trước mắt mà còn ở khả năng kết nối, liên thông dữ liệu. Dữ liệu dân cư, dữ liệu y tế và các thông tin liên quan được xác thực trên nền tảng số, hướng tới hệ dữ liệu “đúng - đủ - sạch - sống”, phục vụ quản lý và chăm sóc người dân trong dài hạn, phù hợp định hướng chuyển đổi số quốc gia.
Hiện Trạm Công dân số đã có mặt tại một số khu đô thị lớn như Celadon City, Vinhomes Ba Son, Đảo Kim Cương và Cityland Park Hills. Trong thời gian tới, mô hình sẽ tiếp tục được mở rộng tại TP.HCM và nhiều địa phương khác.
Với hầu hết mọi người, việc nâng thanh đòn nặng hơn 450 kg giống như một tình tiết trong phim hoạt hình chứ không phải là một buổi tập gym ngoài đời thực. Thế nhưng, đó lại là công việc hàng ngày của Mitchell Hooper, đương kim vô địch cuộc thi Người đàn ông khỏe nhất hành tinh.
Hooper giành danh hiệu này lần đầu tiên vào năm 2023 và tiếp tục bảo vệ thành công ngôi vương trong năm nay. Đây là vinh quang cao quý nhất trong làng strongman, bộ môn thể thao xoay quanh việc di chuyển những vật thể khổng lồ và thường có hình thù kỳ dị, từ những khối đá lớn, khúc gỗ cho đến cả những chiếc xe tải.
Là một thạc sĩ khoa học về sinh lý học thể chất, Hooper khẳng định người bình thường không cần phải tập luyện như một lực sĩ strongman nhưng việc làm chủ các bài tập tương tự có thể thúc đẩy sức mạnh lẫn cơ bắp hiệu quả mà lại tốn ít thời gian đến phòng gym hơn.
"Nếu muốn lập kỷ lục cử tạ (deadlift), bạn phải tính toán từng chi tiết nhỏ vì đó là một công trình khoa học thực sự. Nhưng thực tế rất ít người có mục tiêu này. Hầu hết chỉ muốn vào phòng tập, bỏ ra ít công sức nhất nhưng thu lại hiệu quả cao nhất để còn tiếp tục cuộc sống bận rộn hàng ngày", Business Insider dẫn lời nhà vô địch người Canada chia sẻ.
Dù mục đích là xách túi nhu yếu phẩm từ siêu thị ra xe hay là nâng bổng cả một chiếc ôtô để thi đấu thể thao, các nguyên lý vận động cơ bản vẫn hoàn toàn trùng khớp. Bộ môn strongman dựa trên những mô hình chuyển động nền tảng của con người gồm đẩy, kéo, mang vác, squat, gập hông và đẩy tạ qua đầu. "Những mô hình chuyển động cốt lõi này là điều mà bất kỳ ai cũng nên lấy làm gốc cho lộ trình tập luyện của mình, dù đó là một cụ bà 80 tuổi hay một vận động viên 15 tuổi, bởi chúng là điều kiện bắt buộc để duy trì một cuộc sống năng động và toàn diện", anh giải thích.
Theo nhà vô địch thế giới, chỉ cần tạo ra đủ thử thách cho cơ bắp trong từng loại chuyển động, việc lựa chọn máy tập kháng lực hay thanh đòn tự do không còn quá quan trọng. "Nếu cảm thấy thoải mái hơn với máy tập, bạn hãy cứ duy trì; còn nếu muốn tìm kiếm niềm tự hào từ một mức tạ đẩy ngực tốt nhất, hãy theo đuổi điều đó", Hooper nói.
Để có một buổi tập tối ưu thời gian, anh khuyên nên chọn ở mỗi nhóm một bài tập có khả năng tác động cùng lúc đến nhiều nhóm cơ. Sau đó, hãy thực hiện một hiệp tập thật nặng với số lần lặp tối đa lên đến 25 lần cho tới khi cơ bắp chạm hoặc cận kề ngưỡng thất bại, tức là không thể hoàn thành thêm một lần nâng nào nữa với tư thế chuẩn xác. Kế tiếp, hãy lặp lại quy trình này với 2 đến 3 bài tập khác thuộc các nhóm chuyển động còn lại. Như vậy, toàn bộ cơ thể đã được rèn luyện chỉ trong khoảng 15 phút, tính cả 5 phút khởi động.
Hooper cho hay bản chất của việc xây dựng sức mạnh là tạo ra thử thách để kích thích cơ bắp thích nghi. Do đó, một hiệp tập nặng với sự tập trung cao độ sẽ mang lại hiệu quả vượt trội so với một buổi tập kéo dài nhưng hời hợt, phân tâm.
"Nếu áp dụng phương pháp này, người tập sẽ tiến bộ nhanh hơn 95% số người đến phòng gym hàng ngày chỉ để tập theo quán tính hoặc cho có lệ. Bằng cách đơn giản hóa quy trình, ưu tiên sử dụng các dòng máy tập tác động đa khớp và tập luyện đến ngưỡng kiệt sức, người tập chắc chắn sẽ đạt được phong độ thể chất tối ưu", anh khẳng định.