Nhiều người ngủ đủ 7-8 tiếng nhưng sáng dậy vẫn uể oải, đau đầu nhẹ, thiếu tỉnh táo.
Theo BS Nguyễn Huy Hoàng, thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, nguyên nhân có thể không nằm ở điều hòa mà ở việc phòng ngủ quá kín khiến CO2 tích tụ suốt đêm.
Điều hòa dân dụng thông thường không tự tạo ra khí độc hay làm “bẩn” không khí. Vấn đề nằm ở chỗ nhiều gia đình đóng kín hoàn toàn cửa phòng để giữ lạnh, trong khi con người vẫn liên tục hô hấp suốt đêm.
“Mỗi người trưởng thành khi ngủ có thể thải ra khoảng 15-20l CO2 mỗi giờ. Nếu phòng kín và không có trao đổi không khí, nồng độ CO2 sẽ tăng dần theo thời gian”, BS Hoàng nói.
Trong điều kiện bình thường, nồng độ CO2 ngoài trời vào khoảng 400ppm. Đây là mức không khí tự nhiên.
Tuy nhiên, trong phòng ngủ kín diện tích khoảng 20m2, bật điều hòa suốt 7-8 tiếng mà không mở cửa hoặc thông gió, nồng độ CO2 có thể tăng lên 1.500-2.000 ppm.
Theo nhiều nghiên cứu về môi trường không khí trong nhà, khi CO2 vượt khoảng 1.000ppm, chất lượng giấc ngủ bắt đầu giảm. Người ngủ có thể ngủ nông hơn, dễ tỉnh giấc, cảm giác không thực sự được nghỉ ngơi.
Ở mức trên 2.000ppm, nhiều người xuất hiện cảm giác ngột ngạt nhẹ, đau đầu âm ỉ, khô miệng, ngủ dậy uể oải dù ngủ đủ thời gian.
Điểm dễ gây hiểu nhầm là nhiều người cho rằng điều hòa có chức năng “làm sạch” hoặc “đổi” không khí. Thực tế, phần lớn điều hòa dân dụng hiện nay chỉ tuần hoàn khí trong phòng, làm lạnh rồi thổi trở lại, gần như không cấp khí tươi từ bên ngoài.
“CO2 ở mức này không gây ngạt cấp tính hay tổn thương cơ quan. Tác động chủ yếu là làm giấc ngủ kém sâu, cơ thể không được phục hồi tốt”, BS Hoàng phân tích.
Ông cũng nhấn mạnh hiện chưa có bằng chứng khoa học cho thấy nồng độ CO2 trong phòng ngủ kín ở mức thông thường gây rụng tóc, hỏng não, hỏng thận hay các tổn thương nghiêm trọng như nhiều thông tin lan truyền trên mạng xã hội.
Theo chuyên gia, người cao tuổi, trẻ nhỏ, người mắc bệnh hô hấp mạn tính, tim mạch hoặc hen suyễn thường nhạy cảm hơn với môi trường không khí bí bách.
Nhóm này có thể dễ cảm thấy khó chịu, nặng đầu hoặc ngủ không sâu khi phòng thiếu thông thoáng.
Ngoài CO2, phòng ngủ đóng kín lâu ngày còn có thể tích tụ hơi ẩm, bụi mịn, mùi cơ thể và các hợp chất hữu cơ bay hơi từ đồ nội thất, chăn ga, sơn tường… khiến chất lượng không khí giảm thêm.
Tuy nhiên, BS Hoàng lưu ý không nên quá cực đoan đến mức “sợ điều hòa”. Trong thời tiết nắng nóng kéo dài, điều hòa vẫn giúp cơ thể tránh mất nước, sốc nhiệt và ngủ dễ chịu hơn.
Điều quan trọng không phải bỏ điều hòa mà là tạo được sự lưu thông không khí phù hợp.
Chỉ cần một khe hở nhỏ
Theo các khuyến nghị về thông gió trong nhà ở, không khí trong phòng nên được thay mới khoảng một lần mỗi giờ.
Theo BS Hoàng, chỉ cần hé cửa phòng hoặc cửa sổ vài centimet, lượng CO2 tích tụ có thể giảm đáng kể. Một khe hở nhỏ giúp không khí được trao đổi liên tục mà vẫn giữ được độ mát trong phòng.
Ngoài ra, người dùng có thể lắp quạt thông gió nhỏ ở nhà vệ sinh hoặc trên tường phòng ngủ để tạo dòng khí lưu thông.
Với các căn hộ kín hoàn toàn, hệ thống cấp khí tươi sẽ giúp cải thiện chất lượng không khí rõ hơn, dù chi phí cao hơn.
BS Hoàng cũng lưu ý máy lọc không khí không có khả năng xử lý CO2. Thiết bị này chủ yếu lọc bụi mịn, phấn hoa, vi khuẩn hoặc mùi trong không khí.
Khi nhập viện Bệnh viện Nhi đồng 2, bé sốt cao 39 độ, mạch nhanh 140 lần/phút, thở nhanh 25 lần/phút, các ban rải rác toàn thân. Xét nghiệm định lượng CRP (định lượng protein - đánh giá tình trạng viêm) với kết quả 154mg/L, tăng gấp 20 lần giá trị bình thường. Trước nguy cơ diễn biến nặng, bệnh nhi được chuyển sang Khoa Hồi sức Nhiễm, tại khu vực cách ly riêng biệt.
Ngày 4.5, bác sĩ chuyên khoa 2 Đỗ Châu Việt - Trưởng khoa Hồi sức tích cực Nhiễm, Bệnh viện Nhi đồng 2, cho biết trẻ được hỗ trợ hô hấp, tiêm kháng sinh và theo dõi các dấu hiệu sinh tồn. Sau 2 ngày, bệnh nhi đáp ứng với phương pháp điều trị, bé hết sốt, tử ban nhạt màu dần, bạch cầu máu, CRP giảm và được chuyển về Khoa Nhiễm tiếp tục điều trị.
Sau khi điều trị đủ liều kháng sinh, các chỉ số xét nghiệm của bệnh nhi ổn định, bệnh nhi được xuất viện trong niềm vui của gia đình và nhân viên y tế.
Bác sĩ Việt khuyến cáo, bệnh viêm não mô cầu có tỷ lệ tử vong cao vì bệnh tiến triển nặng rất nhanh (thể nhiễm trùng huyết tối cấp khởi phát bệnh và tử vong trong vòng 24 giờ); có thể để lại di chứng tổn thương thần kinh vĩnh viễn (thể viêm màng não mủ); cắt cụt chi (hoại tử chi do tắc mạch).
Hiện nay số ca mắc não mô cầu có khuynh gia tăng trong năm 2025 và đầu năm 2026. Tỷ lệ mắc bệnh cao nhất rơi vào độ tuổi trẻ nhỏ dưới 5 tuổi và tuổi thanh thiếu niên. Việc tiêm vắc xin phòng ngừa não mô cầu là lá chắn quan trọng bảo vệ trẻ hiệu quả nhất.
Hòa chung dòng chảy đó, Bệnh viện đa khoa Vĩnh Long không ngừng đổi mới, phát triển toàn diện, từng bước khẳng định vị thế là cơ sở y tế tuyến cuối của tỉnh, hướng đến mục tiêu trở thành bệnh viện chuyên sâu vào năm 2030.
Trải qua quá trình xây dựng và phát triển, Bệnh viện đa khoa Vĩnh Long ngày càng lớn mạnh cả quy mô và chất lượng chuyên môn. Với đội ngũ y, bác sĩ có trình độ cao, giàu kinh nghiệm, tận tâm với nghề, bệnh viện đã làm chủ nhiều kỹ thuật hiện đại, giúp người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại địa phương.
Xác định phát triển chuyên môn là nhiệm vụ trọng tâm, bệnh viện đã tập trung đầu tư các lĩnh vực mũi nhọn, đặc biệt là kỹ thuật khám chữa bệnh chuyên sâu. Nổi bật là chuyên ngành tim mạch can thiệp, chuyên ngành ung thư (phẫu trị, hóa trị, xạ trị), ngoại thần kinh, chấn thương - chỉnh hình (phẫu thuật thay khớp háng, khớp gối, nội soi khớp gối), phẫu thuật nội soi chuyên sâu trong lĩnh vực tiêu hóa, tiết niệu, sản phụ khoa, chuyên ngành nội thận và thận nhân tạo; đồng thời chú trọng phát triển sản phụ khoa và lão khoa, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe toàn diện cho phụ nữ, trẻ sơ sinh và người cao tuổi.
Việc triển khai kỹ thuật xạ trị đánh dấu bước tiến quan trọng trong điều trị ung thư tại địa phương, giúp người bệnh giảm chi phí và thời gian đi lại. Nhiều kỹ thuật như can thiệp mạch vành, đặt stent, hồi sức tích cực, lọc máu liên tục… được thực hiện thường quy, hiệu quả, góp phần cứu sống nhiều ca bệnh nặng. Đặc biệt, phẫu thuật nội soi khớp gối, thay khớp đã giúp nhiều bệnh nhân, nhất là người cao tuổi, phục hồi vận động, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Bên cạnh phát triển chuyên môn, bệnh viện chú trọng nâng cao chất lượng phục vụ, lấy người bệnh làm trung tâm. Quy trình khám chữa bệnh được cải tiến theo hướng nhanh gọn, khoa học; công tác tư vấn, giải thích bệnh được thực hiện rõ ràng, đầy đủ. Phong cách, thái độ phục vụ của nhân viên y tế không ngừng được đổi mới, hướng đến sự hài lòng và an toàn cho người bệnh.
Công tác xã hội tiếp tục được đẩy mạnh với nhiều hoạt động thiết thực như hỗ trợ bệnh nhân khó khăn, kết nối mạnh thường quân, tổ chức các chương trình thiện nguyện, suất ăn miễn phí… góp phần lan tỏa tinh thần nhân ái trong bệnh viện.
Song song đó, bệnh viện đẩy mạnh chuyển đổi số, triển khai bệnh án điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, đăng ký khám trực tuyến, hướng đến xây dựng bệnh viện thông minh. Công tác đào tạo, hợp tác chuyên môn, chuyển giao kỹ thuật và chỉ đạo tuyến cũng được tăng cường, góp phần nâng cao năng lực toàn hệ thống y tế địa phương.
Hướng tới tương lai, Bệnh viện đa khoa Vĩnh Long tiếp tục phát triển bền vững, lấy chất lượng chuyên môn và sự hài lòng của người bệnh làm thước đo; tập trung đầu tư trang thiết bị hiện đại, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển sâu các chuyên ngành mũi nhọn như can thiệp tim, mạch, ung thư, nội thận - thận nhân tạo, sản phụ khoa, chẩn đoán hình ảnh và nội soi.
Với tinh thần trách nhiệm, y đức và khát vọng vươn lên, Bệnh viện đa khoa Vĩnh Long sẽ không ngừng phát triển, xứng đáng là địa chỉ tin cậy trong chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Để đảm bảo sức khỏe, mọi người thường quan tâm đến việc ăn gì hơn là ăn vào lúc nào. Tuy nhiên, một bác sĩ nội khoa đã lên tiếng cảnh báo thời điểm ăn cũng rất quan trọng.
Đồng hồ sinh học bên trong cơ thể quyết định cách cơ thể xử lý thức ăn. Ngoài việc ăn khuya, có một kiểu ăn cũng có thể làm rối loạn lượng đường trong máu, chức năng gan và quá trình tích trữ mỡ.
Bác sĩ Sunil Rana, Trưởng khoa Nội, Bệnh viện Asian (Ấn Độ), giải thích: Cơ thể hoạt động theo đồng hồ sinh học. Mọi cơ quan đều tuân theo nhịp sinh học, từ kiểm soát hoóc môn, tiêu hóa đến trao đổi chất. Vào buổi sáng, insulin hoạt động tốt hơn, giúp thức ăn chuyển hóa thành nhiên liệu. Tuy nhiên, hiệu quả này giảm dần vào chiều tối. Nghiên cứu của Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH) cho thấy ăn muộn hơn trong ngày làm giảm khả năng dung nạp glucose và tăng tích trữ mỡ. Thậm chí, cùng một bữa ăn nếu ăn lúc 22 giờ sẽ khiến lượng đường trong máu tăng cao hơn so với lúc 10 giờ sáng.
Bác sĩ Rana giải thích: Hầu hết mọi người chỉ tập trung vào những gì họ ăn, nhưng thời điểm ăn cũng quan trọng không kém đối với sức khỏe trao đổi chất. Cơ thể tuân theo nhịp sinh học tự nhiên, và ăn uống giờ giấc thất thường - như ăn tối muộn hoặc bỏ bữa sáng - có thể làm rối loạn độ nhạy insulin, dẫn đến lượng đường trong máu không ổn định, đồng thời, gan phải làm việc quá sức. Theo thời gian, điều này làm tăng nguy cơ mắc tiền tiểu đường, gan nhiễm mỡ và tăng cân, theo tờ Times Of India.
Gan là cơ quan chịu ảnh hưởng nặng nề từ thói quen ăn uống giờ giấc thất thường. Ăn khuya buộc gan phải xử lý chất dinh dưỡng khi nó cần được nghỉ ngơi, dẫn đến tích tụ mỡ ngay cả ở những người ăn thực phẩm "lành mạnh" hoặc không uống rượu. Bác sĩ Rana nhấn mạnh: Ăn uống giờ giấc không đều đặn khiến gan phải vật lộn để xử lý chất dinh dưỡng một cách hiệu quả, điều này có thể âm thầm thúc đẩy sự tích tụ mỡ.
Ngoài ra, ăn khuya làm thay đổi cách cơ thể lưu trữ mỡ. Do quá trình trao đổi chất chậm lại vào ban đêm, cơ thể chuyển từ chế độ đốt cháy sang tích trữ năng lượng. Bỏ bữa cũng không giúp giảm cân mà trái lại khiến cơ thể chuyển sang chế độ bảo tồn, làm chậm trao đổi chất và tăng cảm giác thèm thực phẩm nhiều đường.
Như vậy: Ăn uống giờ giấc đều đặn, đặc biệt là bữa tối sớm, là chìa khóa để duy trì sự cân bằng. Điều chỉnh thời gian ăn uống phù hợp với nhịp sinh học tự nhiên không chỉ giúp ổn định đường huyết mà còn bảo vệ gan và ngăn ngừa tăng cân.
