Vì vậy, trong phòng thi, làm bài thi thế nào, cần lưu ý điều gì để không bị mất điểm là điều đang được thí sinh (TS) quan tâm trước khi bước vào kỳ thi lớp 10.
Với môn ngữ văn, thạc sĩ Nguyễn Phước Bảo Khôi, giảng viên Khoa ngữ văn Trường ĐH Sư Phạm TP.HCM, lưu ý đọc kỹ đề thi là bước tiên quyết để TS định hình toàn bộ cấu trúc và chiến thuật làm bài lớp 10.
Theo thầy Khôi, các em cần đọc kỹ đề để phân bổ thời gian hợp lý cho từng phần dựa trên cấu trúc điểm số, đọc kỹ để nhận diện câu hỏi thuộc mức độ nào (biết, hiểu, vận dụng) để áp dụng phương án trả lời tương ứng và căn cứ vào mức điểm mà tránh trả lời sót ý. Quan trọng nhất, đề thi tuyển sinh lớp 10 của TP.HCM luôn có những “lối thoát hiểm” (nội dung ngữ liệu, hệ thống câu hỏi đọc hiểu có khả năng hỗ trợ đắc lực về mặt ý tưởng cho phần viết) nên cần đọc đề tinh ý để tận dụng những dữ kiện “chìa khóa” ấy.
Khi làm bài, cần lưu ý những phần cần lấy trọn điểm trong đề thi. Với phần đọc hiểu văn bản văn học, câu hỏi biết và vận dụng (tương ứng với 1,5 điểm) là những phần dễ lấy điểm.
Với phần viết đoạn văn, TS có thể đã có được 0,75 điểm nếu viết đủ dung lượng yêu cầu (200 chữ), đúng hình thức (nên có 3 phần: câu mở đoạn, phần thân đoạn, câu kết đoạn). Câu mở đoạn nêu đủ thông tin cần thiết và yêu cầu đề, triển khai ý gắn với trích dẫn bằng chứng.
Tương tự, với phần viết bài văn nghị luận xã hội, nhiều khả năng TS đã được 1,25 – 1,5 điểm nếu đáp ứng yêu cầu về dung lượng (khoảng 600 chữ), đúng hình thức (mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn). Mở bài nêu được yêu cầu đề, triển khai các luận điểm trung tâm gắn với bằng chứng sát hợp, cụ thể.
Thạc sĩ Bảo Khôi lưu ý TS nắm chắc kiến thức liên quan, những “từ khóa” đặc trưng và cách thức trình bày/trả lời đúng cách đối với những câu hỏi đọc hiểu ở mức điểm cao.
Theo thầy Khôi, đa số những câu hỏi đảm nhận mục tiêu phân hóa của đề thi thường nằm ở mức hiểu và vận dụng. Để trả lời tốt những câu hỏi này, các em nên nắm kỹ tri thức liên quan đến từng loại văn bản (văn bản văn học sẽ là chi tiết, mạch cảm xúc, các biện pháp tu từ… Văn bản nghị luận sẽ là luận đề, luận điểm, lý lẽ, bằng chứng… Văn bản thông tin sẽ là cách trình bày thông tin, phương tiện phi ngôn ngữ…).
“Quan trọng nhất, các em còn cần lưu ý đến cách thức trình bày/việc trả lời đúng cách với từng loại câu hỏi để tránh sót ý hoặc diễn đạt dông dài mà không đạt hiệu quả cao”, thạc sĩ Bảo Khôi nhấn mạnh.
Với môn toán, giáo viên Đặng Hữu Trí, tổ trưởng tổ toán Trường THCS Nguyễn Du (P.Bến Thành, TP.HCM), cho rằng đề thi giữ ổn định như năm trước gồm 7 câu với các dạng toán quen thuộc, trong đó 2 câu đầu là mức độ cơ bản; từ câu 3 đến câu 6 là toán thực tế và câu 7 là hình học phẳng. Nhìn chung đề thi năm nay “dễ thở” hơn so với những năm trước song đòi hỏi kỹ năng làm bài phải vững chắc, có sự tư duy, tránh học thuộc, học tủ, tăng cường tính thực tiễn. Vì thế, nếu TS chủ quan, có thể sẽ sai ngay từ câu 2b – là câu kiến thức cơ bản.
Trong đó, 4 bài toán thực tế có mức độ phân hóa rõ ràng ở từng câu, câu 6 là phân loại rõ ràng nhất; đồng thời ở từng câu đều chia nhỏ mức điểm, tạo điều kiện cho TS dễ dàng lấy điểm hơn.
Theo thầy Trí, một điểm cần lưu ý năm nay là mức độ vận dụng trong đề minh họa có giảm so với năm trước (từ 40% xuống còn 30%). Việc giảm mức độ vận dụng của đề thi được xem là phù hợp với bối cảnh kỳ thi đầu tiên sau sáp nhập, song vẫn đòi hỏi TS phải chắc kiến thức, kỹ năng làm bài tốt và phải có mức độ tư duy suy luận hợp lý thì mới có thể đạt được điểm cao.
Với đề thi môn tiếng Anh, theo thạc sĩ Nguyễn Hữu Thanh, Hiệu trưởng Trường THCS Bình Trưng (P.Bình Trưng), thành viên Hội đồng bộ môn tiếng Anh (cụm 10) Sở GD-ĐT TP.HCM, đề thi hiện đại loại bỏ các câu hỏi đánh đố mẹo mực nhưng đòi hỏi TS hiểu bản chất. Khi làm bài, hãy tự đặt câu hỏi: “Tại sao dùng cấu trúc này trong hoàn cảnh này?”. Hiểu ngữ cảnh là chìa khóa duy nhất để đạt điểm tối đa phần vận dụng.
Để bứt phá dạng bài mới yêu cầu xác định từ dựa trên định nghĩa, TS hãy giải thích nghĩa của từ bằng tiếng Anh, nắm vững hệ thống từ đồng nghĩa (synonyms), trái nghĩa (antonyms) và gia đình từ (word forms). Đây là nền tảng cốt lõi để xử lý các câu hỏi đòi hỏi vốn từ sâu.
Thầy Thanh nhấn mạnh: “Thực tế đáng tiếc là nhiều TS mất điểm không phải vì thiếu kiến thức mà do “bệnh ẩu” . Hãy đọc thật kỹ yêu cầu đề bài. Bài làm phải trình bày sạch đẹp, nét chữ rõ ràng, tuyệt đối không viết tắt, viết mờ, viết đè, chồng lên nhau hoặc gạch xóa cẩu thả”.
Đặc biệt, TS khi làm bài lưu ý các quy tắc chính tả tối thiểu như viết hoa tên riêng, đầu câu và sử dụng dấu câu chính xác. “Trong kỳ thi tuyển sinh, chỉ với 0,25 điểm giữ được từ sự cẩn trọng cũng có thể quyết định kết quả như ý hay không”, thầy Thanh lưu ý.
Thời gian qua, liên tục bị các TikToker chê là ngành "vô dụng, không học cũng biết" và thất nghiệp nhưng Ngôn ngữ Anh luôn có điểm chuẩn đầu vào ở nhóm cao tại các trường đại học. Ở một số trường chuyên hàng đầu tại Hà Nội, Ngôn ngữ Anh có tỷ lệ “chọi” cao trong các kỳ thi vào lớp 10 THPT.
Bên lề “Ngày hội kết nối doanh nghiệp”, Trường Đại học Hà Nội tổ chức chiều 14/5, TS Nguyễn Tiến Dũng, Phó Hiệu trưởng Đại học Hà Nội, cho biết với đặc trưng là trường chuyên về các ngành ngoại ngữ, trong 5 năm gần đây, Ngôn ngữ Anh luôn là một trong 3 ngành học có điểm chuẩn cao nhất trường.
Trung bình mỗi môn thi tốt nghiệp THPT phải đạt 8,25-9 điểm mới đỗ. “Điều này chứng tỏ xã hội vẫn cần và rất quan tâm đến ngành Ngôn ngữ Anh”, ông Dũng cho biết.
Cũng theo ông Dũng, ngành Ngôn ngữ Anh có tiềm năng phát triển rất tốt – nhất là khi Việt Nam đang triển khai đề án tiếng Anh là ngoại ngữ thứ 2 trong môi trường học tập và tiến tới cả trong môi trường công việc, sinh hoạt hàng ngày.
“Như vậy, tiếng Anh sẽ tiếp tục là ngôn ngữ có vị thế, xuất hiện trong mọi ngóc ngách của đời sống. Bởi lẽ đó, người học và học giỏi tiếng Anh vẫn luôn có đất dụng võ.
Thậm chí người học tiếng Anh có thể sử dụng ngôn ngữ này để làm tiền đề cho việc học các ngành ngôn ngữ khác”, ông Dũng nói.
Chuyên gia này cho hay, hiện khoảng 3/4 nguồn học liệu liên quan đến tiếng Anh. Do đó, họ có lợi thế trong việc tiếp cận trí tuệ và tiếp thu kiến thức, học tập.
“Ngành này luôn có tiềm năng phát triển và vẫn có mức cạnh tranh cao trong mùa tuyển sinh năm nay”, theo ông Dũng phân tích.
Chia sẻ về thu nhập đối với nhân sự ngành Ngôn ngữ Anh, ông Dũng cho hay: “Về mặt bằng chung, đa phần nhân lực ngôn ngữ Anh trong những năm đầu tiên có thể nhận mức lương 10-12 triệu đồng/tháng, sau đó gia tăng dần tùy thuộc từng vị trí việc làm mà người đó đảm nhận ở doanh nghiệp”.
Trong 3 năm gần đây, qua khảo sát mức độ việc làm của sinh viên ngành Ngôn ngữ Anh tại Đại học Hà Nội sau khi tốt nghiệp 12 tháng, tỷ lệ có việc làm đạt 95-97%.
Cũng theo ông Dũng, các vị trí được nhà tuyển dụng quan tâm là nhóm ngành ngôn ngữ nước ngoài và các nhóm ngành được đào tạo bằng tiếng Anh, với các ngành thương mại, giáo dục, giảng dạy ngoại ngữ, du lịch, phiên dịch…
Cần thêm nhiều kỹ năng mềm
Ông Đặng Văn Thuận, đại diện đến từ ngân hàng Bắc Á Bank (tại Hà Nội), cho biết sinh viên ngôn ngữ mới ra trường hiện có kiến thức tốt nhưng còn thiếu kỹ năng mềm.
Do vậy, với một số vị trí, doanh nghiệp này cần thời gian để đào tạo thêm, thời gian đào tạo bao lâu tùy từng vị trí.
Cũng dưới góc nhìn này, ông LiuYang, Giám đốc một công ty liên quan đến dịch vụ ăn uống tại Việt Nam, cho biết nhiều sinh viên nhóm ngành ngôn ngữ nói chung lúc mới ra trường còn thiếu kỹ năng mềm. Do đó, doanh nghiệp phải tỉ mỉ đào tạo từng chút để giúp họ đứng vững trong môi trường doanh nghiệp.
Bà Đinh Thị Lan Hương, phòng hành chính nhân sự, Công ty du lịch Indochina Travel Expert, cho biết nhân sự ngành ngôn ngữ Anh tại công ty này có mức lương dao động khoảng 8-30 triệu đồng/tháng, tùy vị trí.
Cụ thể, với nhân sự sau khoảng 6 tháng làm việc, hoàn thành công việc tốt, có thể đạt mức lương 8-15 triệu đồng/tháng.
Những sinh viên nhóm ngôn ngữ, nhất là ngôn ngữ Anh còn thiếu kỹ năng mềm, kỹ năng xử lý vấn đề, xử lý một số phần mềm và doanh nghiệp phải đào tạo thêm trong vòng 4-5 tháng mới thành thạo.
Ông Dũng cũng thừa nhận, vì sự phát triển của AI nên một số ngành ngôn ngữ bị ảnh hưởng.
Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 tại TP.HCM năm học 2026-2027diễn ra ngày 1-2.6 vừa qua với quy định thí sinh dự thi 3 bài thi bắt buộc ngữ văn, ngoại ngữ, toán (nếu đăng ký nguyện vọng lớp 10 thường) và môn chuyên/tích hợp (nếu đăng ký nguyện vọng lớp 10 chuyên/tích hợp).
Ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, cho biết sở đang từng bước hoàn tất quy trình chấm thi lớp 10 với những công đoạn cuối cùng, dự kiến công bố điểm vào ngày 19.6, nếu hoàn thành sớm hơn thì sẽ công bố sớm.
Sở GD-ĐT TP.HCM cũng quy định cách tính điểm xét tuyển lớp 10 công lập năm học 2026-2027 đối với mỗi loại hình như sau:
Công thức tính điểm xét tuyển vào lớp 10 thường:
Thí sinh chỉ được xét tuyển khi dự thi đủ 3 môn và không có bài thi nào bị điểm 0.
Công thức tính điểm xét tuyển vào lớp 10 chuyên
Sau khi Sở GD-ĐT công bố điểm chuẩn lớp 10 chuyên, tích hợp năm học 2026-2027, Sở GD-ĐT cũng lưu ý nếu không trúng tuyển hoặc không nộp hồ sơ vào các lớp chuyên, lớp tích hợp, học sinh vẫn được tham gia xét tuyển vào lớp 10 đại trà theo 3 nguyện vọng đã đăng ký thi tuyển.
Công thức tính điểm xét tuyển vào lớp 10 tích hợp
Nguyên tắc xét tuyển, chỉ xét tuyển đối với thí sinh tham gia thi tuyển, đã dự thi đủ các bài thi quy định, không vi phạm quy chế trong kỳ thi tuyển sinh. Đồng thời mức điểm yêu cầu cần đạt được khi xét chương trình tiếng Anh tích hợp (theo Đề án 5695) cho các trường quy định. Điểm của các bài thi đều phải lớn hơn 0.
Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 là kỳ thi đầu tiên của TP.HCM sau khi sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu khiến quy mô và số lượng thí sinh lớn nhất từ trước đến nay với khoảng 151.000 người.
Với đề thi lớp 10 năm nay, thầy Đặng Hữu Trí, tổ trưởng tổ toán Trường THCS Nguyễn Du (P.Bến Thành, TP.HCM), dự đoán mặt bằng điểm chuẩn lớp 10 của nhiều trường THPT sẽ tăng đáng kể, có thể cao hơn khoảng 2 - 3 điểm so với năm học trước.
Thầy Võ Cao Thăng, giáo viên môn toán Trường THCS Hà Huy Tập (P.Đông Hưng Thuận), nhận định phổ điểm toán sẽ khả quan, ở mức 7. "Mọi năm, toán thường là môn kéo điểm xét tuyển của thí sinh xuống. Tuy nhiên với đề thi năm nay, điểm môn toán sẽ cao. Dự kiến, điểm chuẩn có thể giữ nguyên hoặc tăng khoảng 0,5 ".
Cụ thể hơn, ông Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng Trường THPT Bùi Thị Xuân (P.Bến Thành), cho biết đề thi tạo cho thí sinh cảm giác nhẹ nhàng nhưng để đạt từ mức 7,5 điểm trở lên thì phải là những thí sinh có kiến thức, kỹ năng vững chắc. Mặt bằng điểm thi lớp 10 có thể cao hơn năm trước, do vậy điểm chuẩn lớp 10 ở những trường tốp 3 có thể tăng với biên độ cao nhất trong 3 tốp trường, khoảng 2 điểm. Còn những trường tốp giữa và tốp đầu có thể dao động từ 0,5 - 1 điểm.
