22h, Ngọc Huyền, 23 tuổi, mang vợt đến cụm sân cầu lông tại phường Khương Đình, Hà Nội. Ở đó có một nhóm gần 10 người đang đợi. Hai tháng nay, nữ nhân viên truyền thông duy trì lịch đánh cầu 2-3 buổi mỗi tuần, từ 22h đến 0h30.
Do đặc thù công việc, Huyền thường về nhà vào 20h. Cô chỉ còn khung thời gian từ đó đến nửa đêm cho thể thao. “Từ ngày các cụm sân mở cửa khuya, tôi tham gia để giải tỏa căng thẳng và vận động giúp ngủ sâu hơn”, cô nói.
Tại TP HCM, Lê Hoàng, 28 tuổi, dành khoảng hai tiếng, từ 23h đến 1h sáng cho môn pickleball. Anh cho biết do khung 17h-20h thường kín lịch, phải đặt chỗ trước cả tháng mới có sân trống. “Sau giờ làm, tôi ăn uống, nghỉ ngơi rồi mới ra sân. Ban đêm đường thông thoáng, thời tiết dịu mát và có nhiều lựa chọn”, Hoàng nói.
Với những người làm việc ca kíp, thể thao đêm là lựa chọn tối ưu. Hàng ngày, Trần Phương, 32 tuổi, quản lý chuỗi đồ uống, làm việc từ 14h đến 22h30. Cô rảnh cả buổi sáng nhưng thời gian đó cơ thể uể oải và không có bạn chơi cùng. “Thể thao lúc 23h phù hợp hơn với nhịp sinh hoạt của người làm dịch vụ như tôi”, cô nói.
Khoảng 30 trong số 100 trung tâm thể thao VnExpress đã khảo sát cho biết có hoạt động sau 23h. Các cơ sở này tập trung chủ yếu tại các phường nội thành như Cầu Giấy, Thanh Xuân, Thanh Liệt, Yên Hòa, Hoàn Kiếm, Long Biên (Hà Nội) và Gò Vấp, Bình Thạnh, Sài Gòn ở TP HCM. Chủ các sân tập cho biết đây thói quen chơi thể thao đêm chủ yếu tập trung ở hai môn bóng đá và thể hình (gym) nhưng từ đầu năm 2026 đến nay xuất hiện ở các môn như pickleball, cầu lông, tennis. Người trẻ (22-35 tuổi), dân văn phòng chiếm khoảng 60-70% với khung thời gian hoạt động phổ biến từ 23h đến 1-2h sáng hôm sau.
Nhu cầu này khiến nhiều cơ sở thể thao phải đổi mô hình vận hành. Tại hệ thống 24 sân pickleball ở phường Long Biên, Hà Nội, chị Minh Tú cho biết trước đây chỉ mở cửa đến 22h. Nhưng vài tháng qua, chị phải nới thời gian hoạt động đến 1h sáng để phục vụ khách. “Chúng tôi yêu cầu người chơi kiểm soát âm thanh, tránh ảnh hưởng đến người dân”, chị Tú nói.
Tại TP HCM, cụm sân pickleball ở phường An Khánh của anh Thanh Tuấn, 39 tuổi thường hoạt động đến 2h sáng. Anh cho biết từ đầu năm 2026 đến nay, lượng khách đặt chơi khung 21h đến 1h sáng tăng gấp đôi so với năm ngoái. Khách chơi thường là những người tan làm muộn nhưng cũng có nhiều người chọn giờ này vì giá thuê sân giảm 10-20%. “Mùa hè nắng nóng, các khung giờ đêm đặt kín chỗ cả tuần nay”, anh nói.
Xu hướng này cũng xuất hiện tại các phòng tập thể hình. Ông Nguyễn Thế Thanh Tùng, Giám đốc hệ thống phòng tập tại TP HCM, cho biết các cơ sở đóng cửa lúc 22h không đáp ứng đủ nhu cầu, buộc hệ thống phải mở cửa 24/7. “Người dân ở đô thị lớn như TP HCM có cuộc sống bận rộn, nhu cầu công việc cao và bị thu hẹp thời gian tập luyện. Chúng tôi mở xuyên đêm để phục vụ tệp khách này”, ông nói.
PGS TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia kinh tế, nhận định xu hướng thể thao đêm minh chứng cho sự phát triển tất yếu của nền kinh tế ban đêm (night economy) tại các đô thị lớn. Diễn biến này xuất phát từ mật độ dân cư đông cùng áp lực công việc kéo dài, khiến nhu cầu giải tỏa căng thẳng dịch chuyển về đêm. Hoạt động này đồng thời giúp tối ưu hóa hiệu suất sử dụng cơ sở hạ tầng vốn bỏ trống sau giờ hành chính. “Sự dịch chuyển này thúc đẩy các chuỗi dịch vụ phụ trợ như giao thông, ẩm thực đêm, tạo không gian kinh tế năng động, phù hợp mô hình đô thị hiện đại”, ông Thịnh nói.
Về khía cạnh y khoa, bác sĩ Nguyễn Viết Chung, Trưởng khoa Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện E, Hà Nội, cho biết một số người có nhịp sinh học thức – ngủ muộn hơn cộng đồng. Với nhóm này, việc tập luyện vào buổi tối không ảnh hưởng đến chức năng cơ thể, miễn là họ đảm bảo thời lượng ngủ đủ vào ban ngày.
Tuy nhiên, với những người có nhịp sinh học bình thường, vận động mạnh dưới ánh đèn cường độ cao lúc tối muộn sẽ làm ức chế hormone melatonin (kích hoạt chu trình ngủ), gây khó ngủ, mất ngủ. “Nếu thức đêm chơi thể thao mà không ngủ bù đủ giấc vào ban ngày, lâu dần người tập sẽ bị suy nhược”, bác sĩ nói.
Anh Trịnh Kiên, Phó Giám đốc Trung tâm Giáo dục Thể chất và Thể thao (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho biết trong trường hợp vướng bận công việc, chỉ có thể chơi thể thao muộn, người tập chỉ nên duy trì 2-3 buổi mỗi tuần, xen kẽ các ngày nghỉ ngơi, tránh những tác động tiêu cực đến sức khỏe.
“Người chơi không nên dừng vận động đột ngột rồi đi tắm hoặc ngủ ngay vì axit lactic tích tụ sẽ gây nhức mỏi. Cần dành 10 phút đi bộ nhẹ, giãn cơ để nhịp tim hạ từ từ”, anh Kiên nói.
Sau hai tháng chơi thể thao muộn, Ngọc Huyền nói việc đi ngủ lúc 2h sáng khiến cô mệt mỏi vào những tuần nhiều công việc. “Tôi nhận ra thể thao là tốt nhưng giấc ngủ là điều quan trọng hơn”, Huyền nói.
Gia đình bé gái tên Xiao Tong thuộc diện khó khăn. Người mẹ mắc tâm thần phân liệt, cha là trụ cột duy nhất nhưng sức khỏe yếu do di chứng ngộ độc khí than năm 2025. Ông đi làm thuê với thu nhập khoảng 150 tệ mỗi ngày.
Sợ bản thân gặp bất trắc, ông giao mật khẩu và thẻ ngân hàng cho con gái 13 tuổi quản lý. Ngày 9/5, người cha mang xe máy đi sửa mới phát hiện số tiền tiết kiệm 180.000 tệ đã không còn.
Trong cuộc phỏng vấn với Đài truyền hình Hà Nam, cô bé Xiao Tong nói do yêu thích hoạt hình 2D nên đã thuê các họa sĩ trên mạng vẽ nhân vật theo ý tưởng cá nhân.
Dữ liệu nền tảng cho thấy từ tháng 5/2025, tài khoản của Xiao Tong phát sinh giao dịch liên tục. Riêng tháng 2/2026, cô bé thực hiện 14 đơn hàng. Bức tranh đắt nhất có giá 5.400 tệ.
Để sở hữu những sản phẩm yêu thích này, Tong yêu cầu họa sĩ đẩy nhanh tiến độ từ một tháng xuống 5 ngày, chấp nhận trả giá cao hơn. Trên trang cá nhân, cô bé tuyên bố "gia đình đủ điều kiện để theo đuổi sở thích".
Họa sĩ Xiao Bei, người thực hiện bức tranh đắt nhất cho Tong, nói không biết khách hàng là trẻ vị thành niên. "Tôi đã thông báo không nhận yêu cầu từ người nhỏ tuổi và phải thức đêm để kịp tiến độ khách hàng yêu cầu", họa sĩ cho biết.
Họa sĩ này chủ động liên hệ nền tảng để hoàn trả chi phí. Một họa sĩ khác tên Yan cũng lập tức trả lại tiền khi thấy Tong yêu cầu hủy đơn với lý do "cần tiền đóng viện phí".
Gia đình Xiao Tong đang thương lượng với các bên để xin hoàn tiền, chủ yếu tập trung vào các đơn hàng chưa hoàn thành. Cô bé cũng hứa với cha không sử dụng thẻ tùy tiện.
Sau khi câu chuyện của Xiao Tong được phát sóng trên truyền hình, nhiều chuyên gia giáo dục nhận định nguồn gốc nằm ở việc trẻ thiếu kiến thức về giá trị đồng tiền và sự lỏng lẻo trong quản lý gia đình. Trong thời đại thanh toán số, tiền tệ chỉ là những con số trên màn hình khiến trẻ em không cảm nhận được nỗi vất vả của cha mẹ.
"Yêu thương không phải là thỏa mãn nhu cầu vật chất vô điều kiện, mà là giúp trẻ phân biệt giữa 'muốn' và 'cần', để hiểu rằng sau mỗi niềm vui cá nhân luôn có sự hy sinh thầm lặng của người thân", một người dùng mạng viết.
"Ngày nào vợ chồng tôi cũng dậy từ 2h sáng để pha bột, nặn bánh", chị Nguyễn Thị Thùy Dương, 38 tuổi, kể về nhịp mưu sinh tại xóm trọ trên đường An Hạ, xã Tân Vĩnh Lộc, TP HCM.
Hơn 4h sáng, chị và chồng, anh Hồ Hoàng Ngọc, 42 tuổi, đẩy xe ra góc phố cách nhà 10 phút để bán chuối chiên. 8h, chị Dương về phòng trọ lo vệ sinh, ăn uống cho con trai Tấn Lộc, 10 tuổi. "Bệnh khiến con khuyết tật toàn thân, không nói được và chỉ nằm một chỗ", chị Dương cho biết.
Lộc là con trai thứ hai của anh chị. Lúc 4 tháng tuổi, bé có dấu hiệu trán và đầu to dần, đường thở yếu, ốm sốt liên tục. Vợ chồng chị đưa con từ Cần Thơ lên TP HCM điều trị. Chuỗi ngày đó, cậu bé cứ nằm viện nửa tháng, vừa về nhà được một hai ngày lại phải quay vào cấp cứu.
Khi Lộc hơn 2 tuổi, kết quả xét nghiệm máu tại nước ngoài xác định bé mắc hội chứng Hunter. Đây là bệnh rối loạn chuyển hóa di truyền hiếm gặp do cơ thể thiếu hụt enzyme phân giải phân tử đường. Các chất tích tụ tàn phá cơ quan nội tạng, gây biến dạng xương, phình to đầu, co rút tay chân và suy hô hấp.
Bác sĩ thông báo chi phí thuốc điều trị lên tới 7-8 tỷ đồng mỗi năm. Không có tài sản tích lũy, anh chị quyết định rời quê lên TP HCM để tiện chữa trị cho con.
Bé Lộc là một trong những ca bệnh đầu tiên mắc hội chứng này được phát hiện tại miền Nam. Trong thời gian chờ nguồn thuốc tài trợ, cậu bé được điều trị triệu chứng. Hành trình tiếp cận nguồn thuốc cũng gian nan. Có đợt thuốc về nhưng thủ tục chưa hoàn tất nên phải trả lại. Để tăng cơ hội, bác sĩ làm cùng lúc hai bộ hồ sơ gửi ra Hà Nội và TP HCM. May mắn, khi Lộc gần 4 tuổi hồ sơ tại TP HCM được thông qua.
Thứ 2 hàng tuần, gia đình tốn 700.000 - 800.000 đồng thuê ôtô chở Lộc đi truyền hóa chất. Thuốc tài trợ hiện tại giúp kéo dài sự sống, làm da thịt đỡ cứng, nhưng tay chân bé đã co rút, mắt có nguy cơ mù lòa. Lộc đi vệ sinh liên tục, tốn khoảng 50 miếng tã lót mỗi tuần.
Chi phí chữa bệnh quét sạch khoản tích lũy của gia đình. Anh Ngọc nghỉ làm phụ hồ do thoát vị đĩa đệm, chuyển sang hái rau dại, bắt cua ốc, bán bắp rang bơ. Chị Dương nhận làm hàng mã, may gia công tại nhà để túc trực chăm con. Hai năm qua, anh chị chuyển sang bán bánh chuối chiên làm nguồn sống chính.
Áp lực mưu sinh khiến sức khỏe hai vợ chồng suy kiệt. Hơn hai năm trước, chị Dương mắc bệnh tim loạn nhịp, phải bán máy may để đóng viện phí. Khi vợ nằm viện, anh Ngọc (đang mắc tiểu đường và mất thị lực mắt trái) bị đứt dây chằng chân trái nhưng nén đau chăm con.
Con gái lớn 16 tuổi của anh chị phải nghỉ học phổ thông để chuyển sang học nghề làm tóc, làm móng. Tuy nhiên, khi được thông báo cần 5 triệu đồng mua đồ nghề, em phải nghỉ học vì gia đình không thể xoay xở.
Khó khăn nối tiếp khi cuối tháng này, chủ nhà trọ thông báo lấy lại phòng. Anh Ngọc đang tìm nơi ở mới với ngân sách khoảng 2 triệu đồng một tháng.
Quả vả không chỉ là một món ăn dân dã quen thuộc mà còn được xem như một "kho tàng" dinh dưỡng tự nhiên. Ngày nay, loại quả này ngày càng thu hút sự quan tâm khi được nhắc đến trong cả y học cổ truyền lẫn các nghiên cứu hiện đại về sức khỏe.
Theo kinh nghiệm dân gian kết hợp với một số bằng chứng khoa học, quả vả mang lại nhiều tác động tích cực cho cơ thể. Nhờ tính mát và giàu chất xơ, quả có thể hỗ trợ nhuận tràng, thanh nhiệt, giảm ho, cải thiện tiêu hóa và kích thích cảm giác thèm ăn. Đây cũng là thực phẩm phù hợp cho những người gặp vấn đề về táo bón, khó tiêu hay rối loạn tiêu hóa.
Không dừng lại ở đó, các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên trong quả vả còn góp phần giảm viêm, hỗ trợ bảo vệ gan, mắt và giúp cơ thể ổn định đường huyết ở mức nhẹ. Một số nghiên cứu hiện đại cũng ghi nhận khả năng kháng khuẩn của loại quả này, giúp hạn chế sự phát triển của nhiều loại vi khuẩn gây bệnh.
Ở góc độ dinh dưỡng, quả vả được đánh giá có lợi cho tim mạch nhờ chứa kali cùng các axit béo tốt như omega-3 và omega-6, giúp hỗ trợ điều hòa huyết áp. Hàm lượng calo thấp nhưng giàu chất xơ khiến loại quả này trở thành lựa chọn phù hợp cho người muốn kiểm soát cân nặng. Đồng thời, các khoáng chất như sắt và canxi cũng góp phần hỗ trợ phòng thiếu máu và duy trì hệ xương chắc khỏe.
Ngoài ra, quả vả còn được nhắc đến với nhiều lợi ích khác như hỗ trợ làm chậm quá trình lão hóa nhờ vitamin C và lượng nước dồi dào, cải thiện giấc ngủ, ổn định tinh thần và hỗ trợ chức năng não bộ. Các flavonoid tự nhiên trong quả cũng được cho là có vai trò bảo vệ tế bào, góp phần giảm nguy cơ mắc một số bệnh mạn tính.
Trong y học dân gian, phần chất nhầy của quả còn được sử dụng để hỗ trợ chăm sóc các vấn đề ngoài da như mụn nhọt hay ghẻ lở, nhờ đặc tính làm dịu và hỗ trợ phục hồi da.
Từ một nguyên liệu quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, quả vả đang dần được nhìn nhận như một thực phẩm giàu giá trị dinh dưỡng, phù hợp với xu hướng ăn uống lành mạnh và cân bằng hiện nay.
Hỗ trợ kiểm soát cân nặng
Nhờ hàm lượng chất xơ cao, quả vả giúp tạo cảm giác no lâu, từ đó hạn chế lượng thức ăn nạp vào cơ thể. Việc ăn 1-2 quả trước bữa ăn có thể hỗ trợ kiểm soát cân nặng hiệu quả và duy trì vóc dáng ổn định.
Ổn định huyết áp
Quả vả chứa ít natri nhưng lại giàu kali, đây là sự kết hợp có lợi trong việc hỗ trợ điều hòa huyết áp. Nhờ đó, loại quả này được xem là phù hợp với người có nguy cơ cao huyết áp hoặc đang cần duy trì tim mạch khỏe mạnh.
Tốt cho xương khớp
Hàm lượng canxi trong quả vả góp phần hỗ trợ phòng ngừa loãng xương. Bên cạnh đó, kali không chỉ giúp ổn định huyết áp mà còn góp phần duy trì mật độ xương, giúp hệ xương chắc khỏe hơn theo thời gian.
Hỗ trợ hệ tiêu hóa
Lượng chất xơ dồi dào trong quả vả giúp cải thiện hoạt động của hệ tiêu hóa, thúc đẩy nhu động ruột và giảm tình trạng táo bón. Tuy nhiên, nên sử dụng với lượng vừa phải để tránh gây khó chịu đường ruột.
Tốt cho thị lực
Quả vả chứa vitamin A dưỡng chất quan trọng giúp duy trì sức khỏe đôi mắt. Việc bổ sung thực phẩm giàu vitamin A có thể góp phần hỗ trợ thị lực và giảm nguy cơ suy giảm chức năng mắt theo tuổi tác.
Hỗ trợ phòng ngừa một số bệnh
Một số nghiên cứu cho thấy việc sử dụng quả vả thường xuyên có thể giúp giảm nguy cơ mắc một số bệnh mạn tính, trong đó có ung thư vú ở phụ nữ sau mãn kinh. Ngoài ra, các dưỡng chất trong quả còn góp phần tăng cường sức khỏe tổng thể và hỗ trợ chức năng não bộ, giúp giảm mệt mỏi và cải thiện trí nhớ.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, quả vả xanh có thể được chế biến như rau sống, thái lát ăn kèm nước chấm hoặc trộn gỏi. Quả cũng có thể dùng để kho, nấu hầm cùng thịt giúp tăng giá trị dinh dưỡng.
Một số món ăn như gỏi vả, sườn heo hầm vả hoặc móng giò hầm vả được xem là bổ dưỡng, đặc biệt phù hợp với phụ nữ sau sinh nhờ khả năng hỗ trợ tiêu hóa và bồi bổ cơ thể. Quả vả chín cũng có thể phơi khô, chế biến thành mứt hoặc sên đường, phù hợp làm món ăn tốt cho người lớn tuổi.
Dù có nhiều lợi ích, việc sử dụng quả vả cần có liều lượng hợp lý. Ăn quá nhiều trong một lần có thể gây đầy bụng, khó tiêu. Do chứa lượng đường tự nhiên khá cao, trẻ nhỏ ăn nhiều có nguy cơ sâu răng hoặc rối loạn tiêu hóa.
Ngoài ra, do có khả năng hỗ trợ hạ đường huyết, người có thể trạng yếu hoặc đang có vấn đề về huyết áp cần thận trọng khi sử dụng, tránh lạm dụng để đảm bảo an toàn cho sức khỏe.
