Các gói phần mềm và dịch vụ kết nối cũng đang tạo ra một khoản chi phí mới cho người mua xe.
Buổi trưa ở TP.HCM, anh Nguyễn Minh rời văn phòng xuống bãi xe sau gần bốn tiếng chiếc ô tô điện đậu ngoài trời. Trước đây, mỗi lần mở cửa xe là hơi nóng phả ra, vô lăng nóng ran, phải bật điều hòa chờ vài phút khoang xe mới dịu lại.
Giờ thói quen đó thay đổi. Trước khi xuống thang máy, anh mở ứng dụng trên điện thoại, kiểm tra mức pin, xem xe đã khóa chưa và bật sẵn điều hòa. Khi ra tới bãi, cabin đã mát.
“Chỉ cần vào app là có thể bật điều hòa, hạ kính, kiểm tra mức pin. So với các dòng ô tô trước đây, việc sử dụng tiện hơn nhiều”, anh Minh nói.
Ở một chung cư tại phường Bình Thạnh, chị Mỹ Hạnh cũng bớt áp lực mỗi khi đưa xe vào hầm đỗ nhờ camera 360 độ, cảm biến va chạm, vạch dẫn hướng và chế độ tự động lùi vào chỗ đậu. “Công nghệ không làm mình lái giỏi ngay nhưng giúp mình bớt sợ khi xử lý trong không gian hẹp”, chị Hạnh chia sẻ.
Những trải nghiệm như vậy đang thay đổi cách người Việt nhìn về một ô tô. Nhiều nhân viên kinh doanh ô tô tại TP.HCM cho biết nếu trước đây khách thường hỏi xe mạnh không, hao xăng không, bền không, thì nay nhiều người hỏi app có điều khiển xe từ xa không, camera ban đêm có rõ không, trợ lý giọng nói có hiểu tiếng Việt không và tính năng nào phải trả thêm tiền.
Cuộc đua công nghệ trong khoang lái không còn giới hạn ở nhóm xe sang. Mercedes-Benz E-Class thế hệ mới tại Việt Nam gây chú ý với camera selfie tích hợp trên bảng táp lô.
Ông Đỗ Phú Cường, Trưởng phòng cấp cao Phòng quản lý sản phẩm tại Mercedes-Benz Việt Nam, cho biết hệ thống này không chỉ dùng để chụp ảnh, mà còn phục vụ họp trực tuyến qua Zoom, nhận diện khuôn mặt để tự điều chỉnh ghế, ánh sáng và âm nhạc theo hồ sơ cá nhân từng người. Để bảo đảm an toàn, tính năng họp trực tuyến chỉ hoạt động khi xe dừng hẳn.
Không riêng Mercedes-Benz, nhiều hãng xe đang biến khoang lái thành không gian công nghệ cao với buồng lái ảo, màn hình lớn, camera 360 độ và các gói hỗ trợ lái.
Ở phân khúc phổ thông, cảnh báo va chạm, giữ làn, phanh tự động, kiểm soát hành trình thích ứng cũng ngày càng phổ biến. Nhóm xe Trung Quốc như BYD, Haval, Omoda, Jaecoo, MG hay Aion cũng chọn công nghệ làm “cửa vào” thị trường.
Theo ông Nguyễn Minh Đồng – chuyên gia kỹ thuật ô tô từng làm việc tại Tập đoàn Volkswagen, chiếc xe hiện đại không còn là sản phẩm cơ khí thuần túy, mà là một hệ thống điều khiển phức tạp, trong đó phần mềm và thuật toán quyết định nhiều đến an toàn, tiện nghi.
Trước đây, một chiếc xe sau khi bán ra gần như cố định trong cấu hình ban đầu. Nay, thông qua cập nhật phần mềm, xe có thể sửa lỗi, thay đổi giao diện, bổ sung tính năng mới hoặc mở thêm dịch vụ.
Hãng xe không chỉ bán xe một lần, mà còn có thể bán thêm phần mềm, gói dữ liệu, bản đồ, giải trí, điều khiển từ xa hoặc các tính năng cá nhân hóa.
Tại Việt Nam, xu hướng bán trải nghiệm sau bán hàng bắt đầu rõ hơn qua các ứng dụng kết nối xe như bật điều hòa trước khi lên xe, kiểm tra pin hoặc nhiên liệu, định vị xe, khóa/mở cửa từ xa, cảnh báo xâm nhập, theo dõi áp suất lốp, đặt lịch bảo dưỡng, tìm trạm sạc.
VinFast hiện triển khai VF Connect trên các dòng VF 6, VF 7, VF 8, VF 9 với nhiều cấp dịch vụ. Gói Basic được duy trì như lớp tính năng cơ bản. Các gói trả phí gồm VF Connect Pro, Premium và Prime.
Trong đó, gói Pro có giá 799.000 đồng/năm, 2,999 triệu đồng/5 năm hoặc 3,999 triệu đồng/10 năm; gói Premium có giá 1,299 triệu đồng/năm hoặc 4,999 triệu đồng/5 năm; gói Prime có giá 1,599 triệu đồng/năm.
Các gói cao hơn bổ sung điều khiển xe từ xa, cảnh báo xâm nhập, trợ lý ảo thông minh, dữ liệu bản đồ, kho ứng dụng giải trí và dữ liệu di động, WiFi trên xe.
Gây chú ý gần đây là BYD App trên mẫu PHEV Sealion 6 tại Việt Nam. Ứng dụng này cho phép chủ xe khóa/mở cửa, bật điều hòa, kiểm tra áp suất lốp, mức pin, định vị xe hoặc hẹn giờ làm mát cabin.
Tuy nhiên, mức phí khoảng 15,1 triệu đồng, thanh toán một lần và không phát sinh thêm chi phí, đã tạo ra nhiều tranh luận trên các diễn đàn ô tô. Một số đại lý BYD cho rằng việc thu phí phần mềm là xu hướng dễ hiểu, bởi các dịch vụ kết nối cần chi phí để duy trì máy chủ, dữ liệu bản đồ, bảo mật, SIM, hạ tầng viễn thông và cập nhật phần mềm.
Dù vậy, vấn đề không chỉ nằm ở chuyện có thu phí hay không, mà ở cách thu, mức thu và việc thông tin có được công bố rõ ràng cho khách hàng ngay từ đầu hay không.
Một số khách hàng cho rằng những tính năng liên quan trực tiếp đến trải nghiệm cơ bản như điều khiển điều hòa, kiểm tra tình trạng xe, định vị xe hoặc cảnh báo an ninh cần được công bố rõ ngay từ đầu miễn phí bao lâu, sau đó thu bao nhiêu, tính theo tháng, theo năm hay trọn đời. Khi xe bán lại, gói dịch vụ đi theo xe hay theo tài khoản chủ cũ cũng cần được làm rõ.
Theo nhiều chuyên gia ô tô, khi công nghệ trên xe ngày càng phức tạp, minh bạch với người dùng trở thành yêu cầu quan trọng. Công nghệ chỉ thật sự có ý nghĩa khi giúp việc lái xe an toàn hơn, thuận tiện hơn và dễ kiểm soát hơn.
Vì vậy, hãng xe nào phát triển được các tính năng dễ dùng, đáng tin cậy, an toàn và có chi phí hợp lý sẽ có lợi thế trong việc thu hút khách hàng.
Nhớ lại giai đoạn trước năm 2015, ông Nguyễn Việt Anh, Tổng giám đốc Công ty TNHH Lương thực Phương Đông (ORICO), cho biết những lô hàng đầu tiên của doanh nghiệp sang Philippines chỉ vài nghìn tấn. Khi đó, thị trường gạo tại quốc gia này là cuộc cạnh tranh tương đối cân bằng giữa Việt Nam và Thái Lan, với thị phần gần như chia đều.
Một thập kỷ sau, ORICO đã vươn lên nhóm 4 doanh nghiệp xuất khẩu gạo lớn nhất sang Philippines với sản lượng khoảng 350.000 tấn trong năm 2025. Cùng với sự phát triển của doanh nghiệp, gạo Việt cũng vượt Thái Lan để chiếm gần 85% lượng gạo nhập khẩu của quốc gia này.
"Hiện nay, gạo Việt đã chiếm ưu thế áp đảo", ông Việt Anh nói.
Theo ông, thành công của gạo Việt đến từ quá trình lai tạo giống trong nước, giúp sản phẩm ngày càng phù hợp với nhu cầu thị trường. Bên cạnh đó, khoảng cách địa lý gần giúp thời gian giao hàng sang Philippines chỉ từ 7-12 ngày, tạo lợi thế đáng kể về logistics và vòng quay vốn.
Câu chuyện của ORICO phản ánh bức tranh rộng lớn hơn trong quan hệ kinh tế giữa Việt Nam và ASEAN. Theo số liệu của Cục Hải quan, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và ASEAN đã tăng từ 41,5 tỷ USD năm 2016 lên gần 91 tỷ USD vào năm 2025. So với thời điểm Việt Nam gia nhập ASEAN năm 1995, quy mô thương mại hiện nay đã tăng khoảng 28 lần so với mức 3,26 tỷ USD ban đầu.
Theo TS Nguyễn Quốc Việt - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR), vị thế kinh tế của Việt Nam trong ASEAN đã cải thiện đáng kể trong một thập kỷ qua. Từ vị trí đứng sau nhóm ASEAN-6, Việt Nam hiện đã vươn lên nhóm cận ASEAN-4 và có thể so sánh với Singapore, Malaysia hay Indonesia.
Theo ông, kết quả này đến từ việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại và đầu tư trong ASEAN. Nếu như giai đoạn đầu hội nhập, Việt Nam chủ yếu tận dụng thị trường để thúc đẩy xuất khẩu, hiện nay mục tiêu đã mở rộng sang thu hút đầu tư, tham gia các chuỗi sản xuất khu vực và từng bước trở thành một mắt xích quan trọng trong mạng lưới cung ứng ASEAN.
Sự chuyển dịch này được phản ánh rõ qua những kết quả hợp tác đạt được trong chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Singapore, Thái Lan và Philippines vừa qua.
Việt Nam và Singapore vừa ký Tuyên bố chung về tăng cường khả năng chống chịu chuỗi cung ứng cùng nhiều văn kiện hợp tác về thương mại, đầu tư và logistics. Tại Thái Lan, Vietjet Air và Cơ quan Hành lang Kinh tế phía Đông (EECO) ký biên bản ghi nhớ phát triển trung tâm bảo trì, sửa chữa và vận hành tàu bay, góp phần tăng cường kết nối logistics khu vực. Tại Philippines, hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Tăng cường và đặt mục tiêu sớm đưa kim ngạch thương mại song phương lên 10 tỷ USD. Hai bên cũng nhất trí mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực mới như kinh tế số, kinh tế xanh, nông nghiệp công nghệ cao và năng lượng tái tạo. Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. khẳng định Việt Nam là đối tác quan trọng của Philippines trong cung ứng gạo và phân bón, góp phần bảo đảm an ninh lương thực cho quốc gia này.
Nếu như thương mại vẫn là nền tảng của hợp tác kinh tế nội khối, đầu tư và phát triển hạ tầng sản xuất đang trở thành động lực tăng trưởng mới của ASEAN.
Xu hướng này được thể hiện rõ qua mô hình Khu công nghiệp Việt Nam - Singapore (VSIP), một trong những biểu tượng thành công nhất của hợp tác kinh tế giữa Việt Nam và Singapore trong gần ba thập kỷ qua.
Trong chuyến thăm vừa rồi, Tổng Bí thư Tô Lâm và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong đã chứng kiến lễ trao giấy chứng nhận đầu tư cho 5 dự án VSIP mới tại Huế, Nghệ An, Ninh Bình, Hải Phòng và TP HCM. Theo thông tin được công bố tại hội đàm, hệ thống VSIP dự kiến mở rộng lên 30 khu công nghiệp vào năm 2026, đúng dịp kỷ niệm 30 năm hiện diện tại Việt Nam.
Tính đến cuối năm 2025, Việt Nam có 20 dự án VSIP với tổng vốn đầu tư khoảng 23,4 tỷ USD. Theo Báo cáo Đầu tư ASEAN, tính lũy kế đến hết năm 2024, các nước ASEAN đã đầu tư gần 113 tỷ USD vào Việt Nam, trong đó Singapore là nhà đầu tư lớn nhất trong khối.
Theo TS Nguyễn Quốc Việt, VSIP không chỉ là các khu công nghiệp đơn thuần mà còn góp phần thiết lập những chuẩn mực mới về hạ tầng, quản trị và môi trường đầu tư. Các khu công nghiệp này đi đến đâu đều tạo hiệu ứng lan tỏa về chất lượng hạ tầng, thu hút các nhà đầu tư tiên phong và thúc đẩy hình thành hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ.
Đồng thời, VSIP cũng là mô hình đi đầu trong quá trình chuyển đổi xanh với việc sử dụng năng lượng tái tạo, áp dụng các nguyên tắc kinh tế tuần hoàn và thu hút nhiều tập đoàn đa quốc gia cùng các mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Theo TS Việt, dư địa hợp tác giữa Việt Nam và ASEAN vẫn còn rất lớn trong các lĩnh vực mới như kinh tế số, bán dẫn, trung tâm dữ liệu, điện gió ngoài khơi, hydrogen xanh và năng lượng sạch. Đây có thể trở thành những động lực tăng trưởng mới của khu vực trong giai đoạn tới.
Tuy nhiên, cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng ASEAN không đồng nghĩa con đường hội nhập trở nên dễ dàng hơn.
Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, ASEAN vẫn là một trong những thị trường xuất khẩu nông sản quan trọng của Việt Nam. Tuy nhiên, lợi thế thuế quan ngày càng thu hẹp khi các nước siết chặt yêu cầu về truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm, chứng nhận Halal (chứng nhận sản phẩm phù hợp quy định Hồi giáo) và các quy định kỹ thuật đối với hàng nhập khẩu.
Có mặt tại Hội chợ Quốc tế Thaifex 2026 tại Thái Lan tuần qua, bà Hồ Thị Loan, CEO Công ty TNHH Vàng Ban Mê, cho biết doanh nghiệp đang tìm kiếm cơ hội mở rộng thị trường sau khi đã xuất khẩu sang Nhật Bản, Trung Quốc và Malaysia.
Tuy nhiên, logistics vẫn là một trong những trở ngại lớn nhất. Sau sự cố 30 thùng hàng bị kẹt tại cửa khẩu do căng thẳng giữa Thái Lan và Campuchia năm ngoái, doanh nghiệp buộc phải chuyển sang vận chuyển bằng đường hàng không và giảm lượng hàng mang theo xuống còn 8 vali.
Ngoài chi phí vận chuyển, sự khác biệt về hồ sơ pháp lý, quy định nhập khẩu và các yêu cầu chứng nhận khiến nhiều doanh nghiệp phải thông qua trung gian, làm tăng đáng kể chi phí tiếp cận thị trường.
"ASEAN là thị trường gần nhưng không dễ tính. Muốn đi đường dài, doanh nghiệp phải đầu tư bài bản vào chất lượng, vùng nguyên liệu và chế biến sâu", ông Nguyên nói.
Đổi lại, theo ông Nguyên, khi đáp ứng được những tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường, cơ hội của doanh nghiệp không chỉ dừng lại ở việc xuất khẩu hàng hóa mà còn tham gia sâu hơn vào các mạng lưới phân phối và chuỗi cung ứng đang hình thành trong khu vực.
Điều này thể hiện rõ qua Central Retail, một trong những nhà bán lẻ lớn nhất Việt Nam. Tập đoàn cho biết Việt Nam hiện đóng góp khoảng 20% doanh thu toàn hệ thống và tiếp tục là một trong những thị trường trọng điểm trong chiến lược phát triển dài hạn. Doanh nghiệp dự kiến đầu tư thêm 45-47 tỷ baht, tương đương khoảng 1,4 tỷ USD, để mở rộng hoạt động trong những năm tới.
Sự hiện diện ngày càng lớn của Central Retail gắn liền với mạng lưới cung ứng trong nước. Hiện hơn 90% sản phẩm tại các hệ thống bán lẻ của doanh nghiệp được thu mua từ hơn 2.000 nhà cung cấp trong nước, bao gồm doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ nông dân và các chủ thể OCOP. Mỗi đại siêu thị GO! đang cung cấp trung bình hơn 40.000 mặt hàng, đóng vai trò là một kênh phân phối hiệu quả cho sản phẩm nội địa.
Theo ông Olivier Langlet, Tổng giám đốc Central Retail Việt Nam, Việt Nam đang ngày càng củng cố vị thế là một trung tâm sản xuất quan trọng của khu vực. Điều này mở ra cơ hội để hàng hóa Việt Nam không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn tiếp cận mạng lưới phân phối rộng lớn của tập đoàn tại ASEAN.
Ngày 23-4, tại Trường đại học Đà Lạt, cuộc thi "Tuyển chọn chất lượng cà phê UCC Group tại Việt Nam lần thứ 12, năm 2026" diễn ra với sự tham gia của nhiều nông hộ, doanh nghiệp, giới chuyên môn cà phê trong và ngoài nước. Giải nhất cuộc thi này đã được trao cho nông dân vùng Cầu Đất Đà Lạt.
Sự kiện do Công ty UCC Việt Nam, Công ty cà phê Là Việt và Trường đại học Đà Lạt phối hợp tổ chức, dưới sự bảo trợ của Tập đoàn cà phê UCC Nhật Bản.
Kết quả chung cuộc, giải nhất thuộc về nông hộ Lê Văn Tý (Cầu Đất, xã Xuân Trường - Đà Lạt) với mẫu cà phê đạt 81,29 điểm.
Xếp thứ hai là Nguyễn Phi Long (đạt 80,71 điểm). Giải ba thuộc về Trương Công Thắng (đạt 80,23 điểm). Đứng thứ tư là Nguyễn Hoàng Minh Tâm (đạt 80,03 điểm).
Khoảng cách điểm số giữa nhóm dẫn đầu không lớn, phản ánh mặt bằng chất lượng khá sát nhau ở vòng chung kết.
Theo ban tổ chức, ý tưởng cuộc thi được hình thành từ năm 2013, tập trung vào cà phê Arabica Việt Nam, hướng đến chia sẻ giải pháp canh tác, sơ chế và đánh giá chất lượng hạt cà phê theo tiêu chuẩn SCA - Hiệp hội Cà phê đặc sản thế giới.
Các mẫu sau thu hoạch, sơ chế được kiểm tra cơ lý tại nông hộ, lấy mẫu ngẫu nhiên, rang thử, thử nếm, chấm sơ loại để chọn 10 mẫu vào vòng chung kết.
Tại vòng cuối, các chuyên gia trong nước và quốc tế chấm theo thang điểm 100 của SCA, dựa trên 10 tiêu chí như hương thơm, vị phức hợp, hậu vị, độ chua thanh, độ dày vị, độ đồng đều và cân bằng tổng thể. Từ đó, ban tổ chức chọn 8 mẫu tốt nhất để trao giải.
Các mẫu cà phê đạt giải sau đó được Tập đoàn cà phê UCC sản xuất và phân phối tại thị trường Nhật Bản, kèm thông tin tên nông hộ, phương thức sơ chế, vùng trồng.
Đối với mẫu cà phê đạt giải nhất, quốc kỳ Việt Nam cùng thông tin nông hộ sẽ được in trên bao bì nhằm quảng bá cho cà phê Việt Nam.
Cầu Đất là vùng nông nghiệp có vị trí cao nhất Đà Lạt. Khu vực này nổi tiếng với vùng chè, cà phê Arabica và du lịch canh nông. Tại cuộc thi tuyển chọn chất lượng cà phê Arabica do Tập đoàn cà phê UCC tổ chức, nông dân khu vực Cầu Đất nhiều năm liền đạt giải nhất và các giải cao của cuộc thi.
Bộ Tài chính vừa có bảng giải trình dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thuế bảo vệ môi trường, giá trị gia tăng (VAT), tiêu thụ đặc biệt với các mặt hàng xăng dầu.
Cơ quan soạn thảo đồng ý với đề xuất của Bộ Công Thương về bổ sung dầu hỏa, mazut vào diện không chịu thuế VAT, bảo vệ môi trường. Hai mặt hàng này không được đề xuất giảm thuế tiêu thụ đặc biệt, do không thuộc diện chịu thuế.
Hiện thuế bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt với các loại thuế với xăng (trừ ethanol), dầu diesel và nhiên liệu bay là 0, theo Quyết định 482 của Thủ tướng. Trong khi đó, dầu hỏa, mazut vẫn chịu thuế bảo vệ môi trường 1.000 đồng một lít, kg và VAT 10%.
Theo Bộ Công Thương, dầu hỏa chiếm tỷ trọng rất nhỏ (0,1%) trong tổng lượng xăng dầu tiêu thụ của nền kinh tế, nhưng khoảng 40% sản lượng mặt hàng này được sử dụng để thắp sáng tại các khu vực vùng sâu, xa.
Trong bối cảnh chiến sự xảy ra ở Trung Đông, giá dầu hỏa tăng rất cao, hiện là 35.380 đồng một lít, đắt hơn 83% so với cuối tháng 2. Trong hơn tháng qua, giá mặt hàng này có thời điểm vượt 40.000 đồng - mức kỷ lục ghi nhận từ trước đến nay.
Còn dầu mazut, mặt hàng này chiếm tỷ trọng 1,5% trong tổng lượng xăng dầu tiêu thụ, nhưng là nguyên liệu đầu vào sản xuất trong các ngành công nghiệp, vận tải như sản xuất điện (nhiệt điện), lò hơi công nghiệp, lò nung xi măng, gạch, thép, quá trình hóa dầu. Đây cũng là nguyên liệu chính cho tàu thủy, tàu chở hàng, tàu dầu cỡ lớn.
Tương tự dầu hỏa, giá mazut cũng biến động mạnh, hiện ở mức 21.740 đồng một kg, tăng khoảng 38% trong hơn một tháng qua.
Thuế bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt là các loại thuế gián thu, đánh vào hàng hóa, dịch vụ trong quá trình tiêu dùng. Việc các mức thuế xăng dầu về 0 sẽ giúp giảm trực tiếp chi phí của người dân, kéo giảm giá hàng hóa, dịch vụ, chi phí đi lại và sinh hoạt. Điều này góp phần cải thiện sức mua, ổn định đời sống, nhất là trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng.
Dự thảo Nghị quyết về giảm thuế với các mặt hàng xăng dầu dự kiến được trình Quốc hội tại kỳ họp khai mạc ngày 6/4. Chính sách này dự kiến có hiệu lực tới hết tháng 6, khi được Quốc hội thông qua.
