Thông tin được ông Trần Lê Hồng, Phó cục trưởng Sở hữu trí tuệ, chia sẻ tại họp báo thường kỳ tháng 5 của Bộ Khoa học và Công nghệ, sáng 1/6. Đây là kết quả đợt cao điểm xử lý vi phạm sở hữu trí tuệ sau khi Thủ tướng ban hành Công điện 38 hồi đầu tháng 5.
Theo ông Hồng, công tác phối hợp đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ “đã có nhiều chuyển biến tích cực”. Bộ Khoa học và Công nghệ đã thiết lập cơ chế tổng hợp báo cáo nhanh hàng ngày về tình hình xử lý vi phạm trên toàn quốc để phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành.
Đến ngày 27/5, các bộ, ngành và địa phương đã phát hiện, xử lý 1.438 vụ việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Trong đó, 1.146 vụ bị xử lý hành chính và 28 vụ bị khởi tố hình sự. Tổng số tiền xử phạt đối với các hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ khoảng 12,6 tỷ đồng. Trị giá hàng hóa vi phạm gần 36 tỷ đồng.
Đại diện Cục Sở hữu trí tuệ cho hay, cơ quan chức năng phát hiện gần 30 vụ việc “vi phạm nghiêm trọng, phức tạp và điển hình”. Sau ba tuần ra quân, số vụ xử lý hành chính đã gấp khoảng ba lần mức trung bình một tháng của năm 2025. Số vụ án hình sự được khởi tố tương đương khoảng 60% tổng số vụ của cả năm ngoái.
Số vụ việc được lực lượng quản lý thị trường xử lý trên cả nước tăng khoảng 210% so với tháng 5/2025 và vượt khoảng 158% so với chỉ tiêu đặt ra cho năm 2026.
Theo đại diện Cục Sở hữu trí tuệ, nhiều địa phương đã thành lập tổ công tác liên ngành, phối hợp giữa công an, quản lý thị trường, hải quan và các cơ quan liên quan trong kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm.
Song song với hoạt động kiểm tra, xử lý, Cục Sở hữu trí tuệ cũng hỗ trợ chuyên môn cho các cơ quan thực thi. Đơn vị đã cung cấp ý kiến chuyên môn phục vụ xử lý các vụ việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, quyền sở hữu công nghiệp, đồng thời công khai đầu mối hỗ trợ tra cứu, phối hợp và cung cấp thông tin phục vụ công tác xử lý của các cơ quan thực thi trên cả nước.
Tại họp báo, ông Hồng cũng đề cập kế hoạch xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Theo đó, Bộ Khoa học và Công nghệ đang phối hợp với các bộ, ngành liên quan để xây dựng cơ sở dữ liệu này trong năm 2026 và hướng tới vận hành bền vững trong các năm tiếp theo.
Trước mắt, thông qua việc tổng hợp báo cáo hàng ngày theo Công điện 38, Bộ đã hình thành nguồn dữ liệu ban đầu về tình hình phát hiện và xử lý vi phạm quyền sở hữu trí tuệ trên toàn quốc.
Theo ông Hồng, hệ thống sẽ từng bước tích hợp dữ liệu xử lý vi phạm hành chính, hình sự, các vụ việc điển hình cùng thông tin phục vụ xác định yếu tố xâm phạm. “Khi được xây dựng và vận hành, cơ sở dữ liệu sẽ hỗ trợ các cơ quan thực thi tra cứu, chia sẻ và đối chiếu thông tin nhanh hơn”, ông nói.
Đại diện Cục Sở hữu trí tuệ cho rằng hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền sở hữu trí tuệ sẽ là công cụ phục vụ thống kê, dự báo xu hướng vi phạm, làm cơ sở hoạch định các chính sách về lĩnh vực này.
Tôi thấy nhiều người gặp rắc rối sau khi mua SIM. Khi tạo hoặc cập nhật tài khoản ứng dụng bằng số điện thoại mới này, ứng dụng lại thông báo rằng số điện thoại đó đã có người dùng. Có trường hợp sau khi mua SIM mới còn bị gọi đến đòi nợ.
Nhà mạng thu hồi SIM không còn sử dụng để bán lại, vậy sao không hủy/xóa luôn những dịch vụ gắn với SIM và chủ cũ trước khi mang ra bán?
Gọi cho đối tác để xử lý việc gấp sáng 4/5, Phương Anh (Cầu Giấy, Hà Nội) nhận được thông báo SIM bị khóa một chiều. Từ giữa tháng 4, nhà mạng đã gửi tin nhắn tới số điện thoại của cô yêu cầu xác thực, nhưng công việc bận rộn nên cô chưa kịp thực hiện.
"Tôi nghĩ chưa gấp gáp nên chủ quan, không ngờ thời hạn khóa SIM đến khá nhanh", Phương Anh nói. Cô sau đó ra cửa hàng của nhà mạng cập nhật thông tin và thuê bao đã có thể nghe gọi bình thường sau vài phút.
Thông tư 08 của Bộ Khoa học và Công nghệ về hướng dẫn xác thực thuê bao có hiệu lực từ ngày 15/4. Một trong những điểm mới của thông tư là VNeID được sử dụng làm công cụ hỗ trợ người dùng kiểm tra lại những SIM đang đứng tên, từ đó xác nhận số thuê bao đang sử dụng. Trường hợp số điện thoại được xác nhận chính chủ sẽ được sử dụng bình thường. Ngược lại, số thuê bao sẽ bị khóa nếu không xác thực.
Do đó, tình trạng Phương Anh gặp phải không hiếm. Tại họp báo thường kỳ của Bộ Khoa học và Công nghệ ngày 29/4, đại diện Cục Viễn thông cho biết khoảng 900.000 số điện thoại đã được những người đang đứng tên xác nhận "không chính chủ" sau hai tuần triển khai.
Với các thuê bao này, nhà mạng sẽ gửi tin nhắn đến số điện thoại, yêu cầu người sử dụng xác thực lại trong khoảng 5-15 ngày. Nếu không thực hiện, họ sẽ bị khóa một chiều, trước khi tiến tới các biện pháp mạnh hơn như khóa hai chiều, thu hồi số.
Một số người dùng khác cần phải xác thực thuê bao ngay là người sử dụng giấy tờ như CMND 9 số, hộ chiếu, giấy tờ ngành quân đội, công an để đăng ký SIM, người đang sử dụng SIM do người khác đứng tên hộ. Với trường hợp của Phương Anh, cô cho biết thuê bao do vẫn sử dụng giấy tờ cũ và đã được thông báo, nhưng chủ quan nên không cập nhật sớm.
Theo Nghị định 163 năm 2024 hướng dẫn thi hành Luật Viễn thông, nếu không hoàn thành xác thực trong vòng 15 ngày sau khi nhận khuyến cáo từ nhà mạng, thuê bao sẽ bị khóa một chiều. Quy định cũng nêu rõ, nhà mạng phải đảm bảo thuê bao di động có đủ bốn trường thông tin gồm số định danh cá nhân, họ tên, ngày tháng năm sinh, sinh trắc học ảnh khuôn mặt, và các dữ liệu này phải khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư của Bộ Công an.
Đại diện một nhà mạng cho biết, từ 15/4, họ đã gửi thông báo theo đợt tới những người có thông tin chưa đầy đủ yêu cầu xác thực. Do đó đến đầu tháng 5, sau khi đã đủ 15 ngày, việc khóa SIM bắt đầu được thực thi.
"Người dùng chỉ cần đến cửa hàng hoặc tự xác thực qua ứng dụng là sẽ có thể sử dụng lại bình thường", đại diện nhà mạng cho biết. Ghi nhận tại các điểm giao dịch những ngày qua, lượng người dùng đến làm thủ tục trực tiếp tăng đáng kể.
Xác nhận SIM chính chủ là bước tiếp theo sau giai đoạn "làm sạch dữ liệu" năm 2023. Khi đó, cơ quan quản lý đối soát thông tin giấy tờ của trăm triệu thuê bao di động, đã phát hiện khoảng 17 triệu trường hợp có thông tin chưa chính xác. Trong số này, 11 triệu thuê bao đã được cập nhật lại thông tin, còn 6 triệu bị dừng cung cấp dịch vụ. So với giai đoạn trước, cách làm hiện nay có sự thay đổi, khi trọng tâm là trao cho người dân quyền chủ động kiểm tra và xác nhận thông tin thuê bao đang sử dụng.
Theo BGR, nhóm kỹ sư tại Cơ quan Thám hiểm Hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA), Đại học Waseda, Đại học Tokyo và Đại học Keio đã hoàn thành thử nghiệm đốt cháy trên mặt đất với động cơ ramjet trên máy bay siêu thanh tốc độ 6.174 km/h (Mach 5). Đây là một phần của dự án nghiên cứu tập trung vào kiểm soát bộ khung và lực đẩy cho phương tiện siêu thanh.
Nhóm nghiên cứu lắp đặt máy bay thử nghiệm bên trong cơ sở kiểm tra động cơ ramjet tại Trung tâm Vũ trụ Kakuda của JAXA ở tỉnh Miyagi. Máy bay thử nghiệm được gắn vào đường hầm gió mô phỏng điều kiện ở độ cao khoảng 25 km, nơi không khí loãng hơn 100 lần so với mực nước biển. Ở độ cao đó với tốc độ Mach 5, không khí xung quanh mũi và rìa trước máy bay có thể đạt nhiệt độ trên 1.000 độ C, đặt ra thách thức lớn đối với thiết kế siêu thanh.
Để xử lý nhiệt độ cao như vậy, các kỹ sư xây dựng hệ thống chống nóng tiên tiến giúp duy trì nhiệt độ bên trong gần mức vận hành bình thường. Đồng thời, mạng lưới cảm biến lập bản đồ phân bố nhiệt bề mặt để kiểm tra những tính toán về tác động của nhiệt độ tới kết cấu, cung cấp thông tin quan trọng cho sản xuất phương tiện chở khách kích thước thật. Các nhà nghiên cứu cũng đo phân bố nhiệt độ khí thải từ động cơ ramjet sử dụng nhiên liệu hydro để thu thập dữ liệu về tác động môi trường.
Theo Interesting Engineering, thử nghiệm xác nhận hệ thống chống nóng, bề mặt điều khiển và động cơ ramjet của máy bay đạt hiệu suất cao trong điều kiện siêu thanh. Ở tốc độ Mach 5, cấu trúc chống nóng duy trì thành công nhiệt độ bên trong máy bay ở mức gần như bình thường, cho phép thiết bị điện tử và điều khiển hoạt động chính xác suốt thử nghiệm.
Khác với máy bay thông thường, các phương tiện siêu thanh đòi hỏi kết hợp chặt chẽ thiết kế khung máy bay và động cơ vì luồng khí và lực đẩy ảnh hưởng trực tiếp đến nhau ở tốc độ cực cao. Sóng xung kích hình thành quanh máy bay biến đổi luồng khí nạp vào động cơ trong khi lực đẩy ảnh hưởng đến độ ổn định khí động học của máy bay.
Ramjet, công nghệ cốt lõi của thử nghiệm, là động cơ phản lực hút khí không có bộ phận chuyển động. Loại động cơ này dựa vào chuyển động nhanh về trước để nén khí trước khi trộn với nhiên liệu và đốt cháy nhằm tạo lực đẩy, giúp đạt tốc độ vượt xa khả năng của động cơ turbine thông thường. Tuy nhiên, động cơ ramjet không thể hoạt động ở trạng thái đứng yên mà cần gia tốc đến tốc độ siêu âm trước.
Thành công của thử nghiệm cho thấy Nhật Bản đang tiến xa trong việc giải quyết thách thức lớn của kỹ thuật hàng không vũ trụ là duy trì động cơ ổn định, độ toàn vẹn cấu trúc và chống nóng khi di chuyển ở tốc độ siêu thanh. Giai đoạn tiếp theo của chương trình bao gồm việc gắn máy bay thử nghiệm lên tên lửa để bay thực tế ở tốc độ Mach 5. Theo JAXA, ứng dụng tương lai bao gồm chế tạo máy bay có khả năng di chuyển giữa Nhật Bản và Mỹ trong khoảng hai giờ, giảm đáng kể thời gian bay xuyên Thái Bình Dương từ mức trung bình hiện nay là 12-14 giờ.
Theo NASA, tốc độ Mach, đặt theo tên nhà vật lý Ernst Mach, là đơn vị đo giữa tốc độ của một vật thể và vận tốc âm thanh trong cùng một môi trường, được sử dụng phổ biến trong ngành hàng không quân sự và vũ trụ. Mach 1 bằng đúng vận tốc âm thanh (1.235 km/h) ở mực nước biển. Nếu bay ở tốc độ Mach 5, máy bay đang bay nhanh gấp 5 lần vận tốc âm thanh trong không khí. Nhiều máy bay quân sự đạt Mach 1,6-3. Trong lịch sử hàng không, hai mẫu chở khách từng đạt tốc độ siêu thanh là Concorde của Anh - Pháp (Mach 2,04, khoảng 2.410 km/h) và Tupolev Tu-144 của Liên Xô (Mach 2,35, khoảng 2.500 km/h).
