Sáng 1.6, hơn 151.000 học sinh TP.HCM bước vào kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập.
Tại điểm thi Trường THCS Trường Thọ (TP.HCM), khi hầu hết thí sinh đã có mặt và thời điểm đóng cổng thi đang đến gần, một thông báo từ bảo vệ khiến nhiều người không khỏi lo lắng. Đó là vẫn còn một học sinh chưa xuất hiện.
Nghe tin, các tình nguyện viên Tiếp sức mùa thi lập tức tìm giáo viên phụ trách để xác minh. Không khí trước cổng trường vốn nhộn nhịp bỗng trở nên căng thẳng. Nhiều bạn trẻ liên tục hướng mắt ra phía đường dẫn vào điểm thi, hy vọng thí sinh sẽ kịp đến trước giờ quy định.
Ngô Ngọc Thảo Vy, học sinh Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (TP.HCM), nhớ lại: “Lúc đó, chú bảo vệ thông báo còn một bạn học sinh chưa tới. Mọi người lập tức đi tìm giáo viên phụ trách để hỏi lại thông tin. Ai cũng hồi hộp và lo lắng theo”.
Theo Vy, dù không quen biết thí sinh này, các tình nguyện viên vẫn thấp thỏm chờ đợi từng phút. Nhiều bạn liên tục hỏi thăm tình hình, chỉ mong thí sinh kịp xuất hiện để không bỏ lỡ kỳ thi quan trọng.
Tuy nhiên, khi cổng trường chính thức đóng lại, thí sinh vẫn không có mặt. Khoảnh khắc ấy khiến nhiều tình nguyện viên không giấu được sự tiếc nuối sau nhiều phút dõi theo và chờ đợi.
“Đó là điều em nhớ nhất trong lần đầu tham gia Tiếp sức mùa thi. Mọi người đều rất mong bạn ấy kịp đến để được dự thi”, Vy chia sẻ.
Vy kể để chuẩn bị cho ngày thi, đội hình tình nguyện của Vy có mặt từ 5 giờ 30 sáng. Các thành viên chuẩn bị nước uống miễn phí, bút viết dự phòng, máy tính cầm tay, sắp xếp khu vực hỗ trợ và phân công vị trí trực tại cổng trường. Nhiều bạn còn mang theo dù để hỗ trợ thí sinh nếu thời tiết bất ngờ chuyển mưa.
Nguyễn Tấn Hào, Bí thư Đoàn Trường THPT Ngô Gia Tự (TP.HCM), cho biết đây là năm thứ 2 liên tiếp em tham gia Tiếp sức mùa thi. “Những hoạt động như thế này giúp em học hỏi được nhiều điều và cảm thấy bản thân có thể đóng góp một phần nhỏ cho các thí sinh”, Hào chia sẻ.
Theo Hào, ngoài việc hỗ trợ về mặt tổ chức, điều các tình nguyện viên mong muốn nhất là giúp thí sinh giảm bớt áp lực trong ngày thi.
“Em chúc các bạn thật bình tĩnh, tự tin, làm bài thật tốt và đạt được nguyện vọng đã đặt ra”, Hào nói.
Trong khi đó, Hoàng Minh Khuê, học sinh Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (TP.HCM), tham gia tiếp sức mùa thi để “trả ơn” những anh chị tình nguyện viên từng hỗ trợ mình trong kỳ thi năm ngoái. Điểm thi Trường THCS Trường Thọ cũng chính là ngôi trường cũ của em.
Nhìn các học sinh lớp 9 bước vào cổng trường với vẻ mặt hồi hộp, Khuê nhớ lại cảm giác của chính mình cách đây một năm.
“Năm ngoái em cũng đứng ở trường thi với tâm trạng rất lo lắng. Khi đó các anh chị tình nguyện viên đã động viên và hỗ trợ tụi em rất nhiều. Em đậu được vào ngôi trường mình mong muốn nên năm nay muốn quay lại trường tiếp sức cho các em”, Khuê kể.
Theo Khuê, việc được hỗ trợ các đàn em tại chính ngôi trường cũ mang lại cảm giác rất đặc biệt. Mỗi khi thấy một thí sinh căng thẳng trước giờ thi, em đều chủ động trò chuyện hoặc gửi những lời chúc đơn giản để giúp các em tự tin hơn.
Những cảm xúc tương tự cũng được Bùi Nguyễn Tấn Phú, Chỉ huy trưởng chiến dịch tình nguyện tại Trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên Quận 8 ( P.Chánh Hưng), chia sẻ. Theo Phú, hình ảnh các thí sinh bước vào phòng thi khiến em nhớ lại quãng thời gian từng trải qua kỳ thi chuyển cấp đầy áp lực.
“Em như được sống lại thời điểm mình đi thi lớp 10. Em rất vui khi có cơ hội đồng hành và hỗ trợ các bạn trong những ngày thi quan trọng này”, Phú nói.
Đảm nhận vai trò điều phối tại điểm thi, Phú cho biết công việc đôi lúc cũng tạo ra áp lực nhất định vì phải bảo đảm mọi hoạt động hỗ trợ diễn ra thuận lợi.
“Áp lực thì chắc chắn là có, nhưng với em, áp lực mới tạo thành kim cương. Chính những thử thách đó giúp tụi em có thêm động lực để hoàn thành tốt nhiệm vụ”, Phú chia sẻ.
Chương trình nghệ thuật cải lương kết hợp âm nhạc hiện đại - Tấu Cung Giao do nhóm sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức tại trường mới đây đã thu hút nhiều người xem, đặc biệt là khán giả trẻ.
Phạm Nguyễn Thiệu Vy (trưởng ban tổ chức), cho biết nhóm lấy hình ảnh "Gánh hát Tân Thời" làm chất liệu chủ đạo, tái hiện sức sống mãnh liệt của cải lương qua cuộc gặp gỡ "định mệnh" giữa những nghệ sĩ cải lương và giới trẻ.
"Vở diễn được xây dựng theo cấu trúc 3 phần: Vang bóng, Hoài vọng và Khảm khúc phồn hoa, dẫn dắt khán giả đi từ sự trầm mặc của những giá trị dần bị quên lãng đến vẻ rực rỡ, bùng nổ của di sản trong hình hài mới mẻ", Vy chia sẻ.
Vy cho biết khó khăn lớn nhất với nhóm là tìm ra cách làm mới một di sản văn hóa đồ sộ như cải lương. Nhờ nỗ lực của cả nhóm cùng sự cố vấn của thầy cô, chuyên gia trong lĩnh vực, nhóm đã hoàn thành "bài toán" này. "Lấy những làn điệu cải lương làm cốt lõi và âm nhạc hiện đại làm phương tiện truyền tải, chúng mình hy vọng đóng góp thêm một góc nhìn mới, để vẻ đẹp cội nguồn truyền thống được giữ gìn và tiếp nối trong dòng chảy văn hóa hiện đại", Vy nói.
"Việc kết hợp 2 loại hình tưởng chừng không liên quan lại được thể hiện một cách hoàn hảo. Mình từng nghĩ cải lương chỉ dành cho người lớn tuổi, nhưng sau khi xem vở diễn, mình đã hoàn toàn thay đổi góc nhìn. Các bạn đã cân bằng rất tốt giữa giá trị truyền thống và hiện đại", Nguyễn Thị Thùy Linh (23 tuổi) chia sẻ sau khi xem chương trình.
Linh cho biết thêm bản thân đặc biệt ấn tượng với trích đoạn cải lương kinh điển Thái hậu Dương Vân Nga, quy tụ sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ gạo cội gồm NSƯT Trinh Trinh, nghệ sĩ Lý Kiều Hạnh, nghệ sĩ Xuân Trúc và nghệ sĩ Hạ Nắng, mang đến một tiết mục rất thăng hoa. "Tác phẩm không chỉ chạm đến cảm xúc khán giả mà còn lan tỏa mạnh mẽ tinh thần yêu nước và tôn vinh giá trị của nghệ thuật cải lương truyền thống", Linh nói.
Với tinh thần sẻ chia, toàn bộ lợi nhuận bán vé và số tiền quyên góp từ đêm diễn của Tấu Cung Giao được ban tổ chức gửi đến các em nhỏ tại Trung tâm nuôi dưỡng bảo trợ trẻ em Tam Bình (P.Tam Bình, TP.HCM)
Đánh giá về dự án, thạc sĩ Đặng Thị Thùy Dung, giảng viên bộ môn Tổ chức sự kiện Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM; cũng là giảng viên hướng dẫn của nhóm, nhận xét: "Điều tôi trân trọng nhất ở dự án lần này là sự dũng cảm, kiên trì và tinh thần sáng tạo của các em khi dám dấn thân vào một chủ đề khó, đòi hỏi cọ xát thực tế từ việc xin tác quyền đến vận động tài trợ".
Từ năm học mới, TP.HCM sẽ triển khai chính sách miễn phí cho mượn sách giáo khoa (SGK) đối với học sinh lớp 1, lớp 6 và lớp 10. Sau đó, chương trình sẽ được mở rộng theo lộ trình để bao phủ tất cả các khối lớp vào năm 2029. Riêng đối với học sinh có hoàn cảnh khó khăn và học sinh là người dân tộc thiểu số, thành phố sẽ cấp miễn phí hoàn toàn SGK thay vì cho mượn.
Chị Nguyễn Thị Mỹ Hương (30 tuổi, ngụ P.Xóm Chiếu) chia sẻ, hiện tại giá mỗi bộ SGK dao động khoảng 200.000 - 300.000 đồng, việc thành phố cho mượn sách miễn phí và hướng tới dùng chung một bộ sách sẽ giúp các gia đình tiết kiệm được khoản chi phí mua sách mới mỗi năm. "Tôi có 2 con cách nhau 2 tuổi. Những năm trước, do nhà trường thay đổi loại sách liên tục nên con sau không dùng lại được sách của con trước, rất lãng phí. Chính sách mới không chỉ giúp gia đình tiết kiệm chi phí mà còn có thể tận dụng lại sách cũ cho các năm học sau", chị Hương nói.
Chị Đỗ Thị Ngọc Hân (33 tuổi, ngụ P.Vườn Lài) có con chuẩn bị vào lớp 6, cho biết chị vô cùng nhẹ lòng: "Những năm trước, tôi phải đi qua nhiều cửa hàng lớn nhỏ để gom đủ bộ sách cho con vì tình trạng khan hiếm, nơi có cuốn này lại thiếu cuốn kia. Nghe tin thành phố cho mượn sách miễn phí, tôi mừng lắm vì không còn phải vất vả ngược xuôi tìm mua sách như trước nữa".
Chị Trần Thị Thu Thảo (35 tuổi, ngụ P.Bình Phú) có 2 con chuẩn bị học lớp 6 và lớp 9, cho biết mỗi năm riêng tiền mua sách cho 2 con học ở 2 trường khác nhau đã ngốn gần cả triệu đồng do mỗi nơi dùng một bộ sách khác nhau. Chị Thảo kỳ vọng chủ trương này sẽ thay đổi thói quen mua sắm SGK của phụ huynh và giảm bớt phần nào gánh nặng tài chính vốn rất nhiều khoản phải chi vào dịp tựu trường.
Đối với cộng đồng các dân tộc thiểu số đang sinh sống tại TP.HCM, chính sách cấp SGK miễn phí giống như một món quà tiếp sức kịp thời, mang cả giá trị vật chất lẫn tinh thần.
Là mẹ của 4 người con đang học các cấp từ mầm non đến lớp 12, chị Aixah (36 tuổi, người Chăm, ngụ P.Chánh Hưng) cho biết kinh tế gia đình phụ thuộc vào công việc tự do của chồng, trong khi chị ở nhà chăm con nên nhiều lúc gặp khó khăn. Dù học sinh đã được miễn học phí, nhưng các khoản chi phí bán trú, sinh hoạt, dụng cụ học tập mỗi tháng vẫn lên tới vài triệu đồng.
"Đối với gia đình đông con như tôi, chi phí mua sách đầu năm luôn là một khoản tiền không nhỏ. Việc được hỗ trợ SGK miễn phí giúp giảm bớt đáng kể áp lực tài chính, giúp chúng tôi có thêm điều kiện để chăm lo các khoản khác cho con", chị Aixah bộc bạch.
Ở gần nhà chị Aixah, chị Sity Phahimah (36 tuổi) cũng không giấu được vui mừng. Có 2 con đang đi học, chị Phahimah nhẩm tính ngoài học phí, mỗi tháng chị phải đóng hơn 900.000 đồng cho con nhỏ và hơn 500.000 đồng cho con lớn về các khoản phí dịch vụ, bán trú tại trường. Việc được cấp SGK miễn phí giúp gia đình chị tiết kiệm được một khoản tiền cố định để trang trải cuộc sống. Chị cũng mong muốn thời gian tới Nhà nước sẽ có thêm nhiều chương trình học bổng hoặc mở rộng diện hỗ trợ để nhiều học sinh nghèo được tiếp cận.
Dưới góc nhìn của thế hệ trẻ, chị Quảng Thị Thanh Thúy (23 tuổi, người Chăm, ngụ P.Bình Thạnh) chia sẻ, dù chưa có con ở tuổi đến trường, nhưng khi chứng kiến các cháu trong gia đình nhận được sự quan tâm của thành phố, chị thấy rất tự hào. Theo chị Thúy, đây là chính sách mang tính nhân văn sâu sắc, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của chính quyền dành cho đồng bào dân tộc thiểu số, tạo động lực mạnh mẽ để các em học sinh có cơ hội tiếp cận giáo dục tốt hơn.
Sẵn sàng chi tiền triệu mỗi tháng cho spa, thuốc men hay thậm chí chấp nhận chia đôi gói mì tôm lúc ngặt nghèo, xu hướng người trẻ nuôi thú cưng đang trở thành một nét mới trong đời sống đô thị.
Gần 18 giờ, Trương Tiểu Linh (30 tuổi), phường Bình Quới, TP.HCM, nhắn bạn ra trông quán bánh để cô chạy về nhà cho chó, mèo ăn. Nhà trọ của Tiểu Linh bị vỡ ống nước, nên đi làm mà Linh luôn thấp thỏm lo cho "con nhỏ" ở nhà.
Trong căn phòng trọ chừng 20 m2, Linh sống cùng 1 người bạn và một con chó, một con mèo. Thấy Linh về, chó, mèo quẫy đuôi tíu tít. Linh lấy khăn lau khô chỗ nước bị thấm ra sàn do vỡ đường ống, rồi mang đĩa hạt cho thú cưng ăn.
Chỉ vào con chó nhỏ, Linh cho biết dù chuyển qua không biết bao nhiêu nhà trọ, nhưng nó vẫn gắn bó 11 năm nay. Linh nuôi cho, mèo sạch sẽ nên được chủ nhà trọ thương, không làm khó.
"Có đợt nhà còn mỗi gói mì tôm, tôi ăn một nửa, chia cho con chó một nửa. Con mèo thì sau này tôi mới nuôi. Nó đi lạc, suýt bị xe tông, tôi cứu được, rồi nó theo tôi tới giờ", Tiểu Linh nói.
Mỗi tháng, Tiểu Linh dành 2 đến 3 triệu đồng nuôi tụi nhỏ. Công việc buôn bán giai đoạn này khó khăn hơn, nhưng không vì vậy mà cô bỏ bê "đàn con". Nhìn con mèo ăn ngũ cốc ngon lành, Linh cho biết hồi đầu mới về, nó có dấu hiệu nhiễm giun sán. Cô đưa mèo ra nhà thuốc chữa bệnh, vệ sinh tắm rửa sạch sẽ, kiểm tra sức khỏe hết 500.000 đồng
"Tụi nó ngoan. Tôi thấy biết cách nuôi thì không tốn lắm. Nhiều lúc tôi buồn, nó biết hết, nó chạy tới cọ cọ tựa vào người tôi rồi dụi dụi. Ở một mình, có chó, mèo bớt cô đơn, tụi nó chạy tới chạy lui", Tiểu Linh mỉm cười. Tiểu Linh chưa lập gia đình. Công việc của cô thường kéo dài tới gần 12 giờ đêm. Cô thuê điểm bán hàng gần nhà để thi thoảng chạy về trông chó, mèo.
Nguyễn Nhân Nghĩa Lễ (27 tuổi) bạn Linh nói ban đầu anh biết tới 2 con chó và con mèo trong nhà từ lời nhờ cậy giúp đỡ khi cô bạn thân đi vắng. Sau này biết Linh đi xa, Lễ chạy qua nhà chủ động chăm sóc, cho chó mèo ăn dùm bạn.
Nguyễn Hương Trà (33 tuổi) hiện đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội, cho biết một trong những lý do khiến cô từ bỏ công việc văn phòng, thu nhập ổn định là để có thời gian chăm sóc đàn cún cưng ở nhà. Hiện tại, Hương Trà nuôi 5 con cún.
Trà nói rằng nuôi cún cưng cho đỡ buồn. Từ ngày nuôi cún, Trà đã hết buồn nhưng chuyển sang "tiền đình" bởi mỗi tháng tốn 5 kg gạo, 15 kg ức gà, 5 kg hạt, 2 lần mời riêng nhân viên spa tại nhà, hàng chục giờ dọn vệ sinh chất thải cùng vô số lần tiêm phòng, uống thuốc trị ve rận, chưa kể bệnh tật ốm đau…
"Chi phí mỗi tháng nuôi tụi 5 con cún cưng khoảng 5 - 7 triệu đồng, chiếm khoảng 1/5 thu nhập. May mắn tôi có chồng đồng hành, ủng hộ và chia sẻ. Xưa tôi làm văn phòng 8 đến 10 tiếng/ngày, áp lực công việc, cuối ngày gần như chẳng còn sức. Tôi nghĩ, nếu cứ như vậy sức khỏe mình không trụ được, chỉ có thể bỏ việc hoặc bỏ cún cưng. Bỏ cún cưng thì tôi bỏ không được nên tôi bỏ việc", Hương Trà trò chuyện với người viết qua điện thoại.
Theo chia sẻ của cô gái Hà Nội, ăn uống là nguồn chi phí lớn nhất bởi cún cưng cần chế độ ăn riêng.
"Nếu không có thời gian chế biến thì tôi cho chó ăn hạt. Bên cạnh đó, còn có chi phí tắm rửa, spa, mỗi con khoảng 250.000 đồng đến 350.000 đồng/lần. Tôi cũng tắm được nhưng không thể chuyên nghiệp như ở spa, cún được chăm sóc kỹ… Mỗi tháng ít nhất mình đưa cún cưng đi spa 1 đến 2 lần. Đó là chưa kể quần áo, đồ chơi, xương gặm… tùy theo tháng không phải tháng nào cũng như nhau", Hương Trà nói.
Hai vợ chồng Hương Trà có nhà riêng nhưng nhỏ, không đủ chỗ cho đàn cún sinh hoạt, nên hiện vợ chồng cô đang cho thuê. Cô lấy tiền đó để thuê căn nhà khác xa trung tâm nhưng rộng rãi hơn, gần công viên, hàng xóm khá thưa thớt… để cún cưng có không gian vui đùa.
"Nhờ có cún cưng, tôi học được sự kiên nhẫn. Nhiều khi tụi nó nhìn mặt mình là biết mình vui hay buồn để biết ứng xử. Thấy mình stress là tụi nó tự động tránh xa, không gây sự, khi thấy an toàn mới đến gần. Chó, mèo cũng như con người, chỉ là không biết nói để giãi bày tâm sự", Hương Trà trải lòng.
