Mỗi khi Hà Nội bước vào những đợt nắng nóng gay gắt, câu hỏi thường được đặt ra là làm thế nào để thành phố có thêm cây xanh, mặt nước và không gian mở để giảm nhiệt.
Tuy nhiên, có lẽ ít người để ý rằng ngay phía tây thủ đô đang tồn tại một không gian tự nhiên rất lớn mà nếu được quy hoạch hợp lý, có thể đồng thời giải quyết nhiều vấn đề của Hà Nội trong tương lai. Đó là lưu vực sông Đáy.
Trong nhiều năm qua, sông Đáy chủ yếu được nhìn nhận như một tuyến tiêu thoát nước hoặc hành lang phân lũ khi cần thiết. Nhưng khi các dự án đập dâng trên sông Hồng được triển khai, dòng sông này có cơ hội được hồi sinh với nguồn nước ổn định hơn quanh năm.
Đây cũng là thời điểm thích hợp để nhìn sông Đáy theo một cách khác: Là hạ tầng sinh thái chiến lược của vùng Thủ đô Hà Nội.
Hãy hình dung chỉ cách trung tâm Hà Nội khoảng 30-40 phút di chuyển là một vùng đô thị sông nước rộng lớn. Dọc hai bên sông Đáy là những khu dân cư ven nước được xây dựng trên nền đất cao, kết nối với nhau bằng các tuyến đường ven sông, quảng trường công cộng, công viên và ga tàu điện. Xen giữa các khu dân cư là hồ sinh thái, đầm nước, công viên ngập nước và các hành lang cây xanh kéo dài hàng chục kilomet.
Người dân có thể đi bộ dọc bờ sông vào mỗi buổi chiều, đạp xe dưới những hàng cây, chèo thuyền trên các tuyến kênh kết nối với sông Đáy hoặc đơn giản là tận hưởng một không gian thoáng đãng mà ngày càng khó tìm thấy trong nội đô Hà Nội.
Thay vì những khu đô thị bê tông hóa dày đặc, lưu vực sông Đáy có thể phát triển theo mô hình các “Cù lao đô thị sinh thái”. Mỗi khu dân cư được xây dựng trên nền đất cao hơn mực nước lũ thiết kế, trong khi phần lớn diện tích xung quanh vẫn được dành cho mặt nước, hồ điều hòa và cây xanh. Cách làm này không chỉ tạo ra môi trường sống hấp dẫn mà còn cho phép thành phố giữ lại không gian cho nước.
Đây chính là điểm quan trọng để Hà Nội có thể tận dụng lưu vực sông Đáy như một vùng trữ nước tự nhiên quy mô lớn. Khi mưa lớn, nước từ hệ thống sông Nhuệ và các khu vực đô thị có thể được điều tiết về đây. Khi mùa khô đến, lượng nước được giữ lại sẽ góp phần duy trì dòng chảy cho toàn bộ lưu vực từ Hà Nội xuống Hà Nam và Ninh Bình.
Hàng trăm triệu mét khối nước khu vực này cũng có thể đóng vai trò như một “Máy điều hòa tự nhiên” cho phía tây thủ đô bằng việc cung cấp độ ẩm cho các luồng gió Tây Nam khô nóng làm hạ bớt nhiệt trước khi thổi tới nội đô. Trong bối cảnh các đợt nắng nóng cực đoan xuất hiện ngày càng nhiều, giá trị của những vùng mặt nước và đất ngập nước sẽ ngày càng trở nên quan trọng.
Điều đáng chú ý là mô hình này không làm mất đi cơ hội phát triển kinh tế. Ngược lại, những khu đô thị ven nước thường có sức hấp dẫn lớn đối với người dân, nhà đầu tư và du khách. Các hoạt động du lịch sinh thái, dịch vụ, thương mại, thể thao dưới nước, nghỉ dưỡng hay nông nghiệp công nghệ cao hoàn toàn có thể phát triển song song với mục tiêu bảo tồn môi trường.
Cuối tuần qua, ở phường Dĩ An, TP HCM xảy ra tình huống như sau: Thợ sửa khóa đến giúp mở cửa theo yêu cầu của người vợ, nhưng lại rơi vào cảnh bị người chồng đe dọa.
Nguyên căn của vụ việc là người chồng đi nhậu về nhà ngủ, người vợ không gọi được nên kêu thợ tới phá khóa cửa phòng.
Tôi thấy trong câu chuyện này đặt ra một thế khó ít ai để ý: Thợ sửa khóa thực chất đang làm việc dựa trên niềm tin. Nhưng nếu niềm tin đó đặt sai chỗ thì sao?
Ví dụ, một người dắt xe máy đến yêu cầu phá ổ khóa. Liệu đó là chủ xe thật hay là kẻ trộm? Nếu thợ từ chối, họ mất khách. Nếu nhận làm, họ có thể vô tình tiếp tay cho hành vi phạm pháp.
Hay như trường hợp mở cửa nhà: Người gọi thợ tới phá khóa có thực sự là người có quyền với căn nhà đó? Và nếu bên trong xảy ra tình huống nguy hiểm, ai sẽ bảo vệ người thợ?
Vậy thợ sửa khóa nên làm gì để vừa kiếm sống, vừa tự bảo vệ mình trước những rủi ro pháp lý và an toàn? Chẳng lẽ thợ phá khóa đòi xem giấy tờ xe, giấy tờ nhà trước khi thực hiện công việc?
"Tôi không phải là người xem phim nhiều, nhưng cũng hay theo dõi lịch chiếu của các phim chiếu rạp. Đợt này, tôi thấy lịch chiếu phim kinh dị Việt quá nhiều, mà toàn một mô típ cũ rích theo kiểu tâm linh, ma quỷ, gọi hồn".
Đó là chia sẻ của độc giả Thitrinhxuan về thực trạng phim chiếu rạp trong nước hiện nay. Mới đây, Cục Điện ảnh cũng ra công văn cảnh báo tình trạng phim kinh dị gia tăng ở rạp Việt, nhiều phim tập trung quá mức vào các yếu tố bạo lực, máu me hoặc mê tín, giật gân. Nhiều phim chưa đầu tư tương xứng cho chất lượng nghệ thuật, ngôn ngữ điện ảnh, chưa thể hiện được các giá trị nhân văn, thông điệp xã hội. Ngoài các phim Việt, nhiều phim nhập khẩu thuộc thể loại kinh dị cũng phải chỉnh sửa nội dung để phù hợp với quy định.
Theo đại diện Box Office Vietnam - đơn vị quan sát phòng vé độc lập, hiện top ba phim ăn khách nhất trong tuần đều thuộc đề tài tâm linh hoặc zombie. Tuy nhiên, đa số phim mắc lỗ hổng về kịch bản, lạm dụng chiêu trò hù dọa theo lối jumpscare hoặc cách xử lý cao trào còn rập khuôn, nhiều tình tiết thiếu hợp lý.
Đồng quan điểm, bạn đọc Chi Chi cũng bày tỏ sự thất vọng với số lượng phim kinh dị ở các rạp: "Tôi không hiểu sao năm nay các nhà sản xuất đua nhau ra biết bao nhiêu phim kinh dị. Nhiều lúc ra rạp, tôi thấy dòng phim này chiếm gần đến 80% suất chiếu".
>> 'Chẳng ai xem nếu phim Trấn Thành không ồn ào'
Nói về thực trạng bội thực phim đề tài kinh dị thời gian gần đây, độc giả Go Vap resident nhận định: "Đây là tình trạng làm phim kiểu 'thấy người ta ăn khoai, cũng vác mai đi đào'. Trước đây, nhiều nhà sản xuất thấy phim hài ăn khách nên cũng đổ xô làm phim hài. Giờ đến phim kinh dị lên ngôi. Đó là tình trạng chộp giật trong điện ảnh thời kinh tế thị trường".
Bày tỏ quan ngại trước số lượng phim kinh dị chiếu rạp, bạn đọc Bùi Duy Thái cho rằng cần sớm có biện pháp quản lý, kiểm soát: "Tôi đồng ý với định hướng phát triển của cục Điện ảnh. Theo góc độ làm phim, tôi thấy các dòng phim tâm lý tình cảm, hài lãng mạn khó sản xuất hơn các dòng kinh dị hoặc hành động, tội phạm rất nhiều. Dễ hiểu khi thấy các nhà làm phim chuộng sản xuất các dòng 'mì ăn liền' hơn. Cục có thể tạm thời nâng hạn chế độ tuổi cho các dòng phim này, hoặc giới hạn lượng phim được duyệt chiếu hàng tháng cũng có thể giảm bớt tình trạng trên".
"Theo tôi, Cục Điện ảnh hãy ra quy định rõ ràng về số lượng phim được sản xuất trong năm, cũng như tiêu chí nội dung. Giống như Trung Quốc từng siết chặt quản lý thể loại phim lịch sử thần thánh hóa, phi logic. Phải cân nhắc giữa yếu tố giải trí và trách nhiệm xã hội", độc giả Dnchartering bổ sung thêm.
Tôi là một người có mẹ già trên 80 tuổi. Có người từng nói với tôi: "Mẹ già rồi, ưu tiên làm tròn chữ hiếu khi có thể, còn công việc thì lúc nào chẳng kiếm lại được". Nhưng tôi không chọn nghỉ việc để ở nhà chăm mẹ. Nói vậy không có nghĩa tôi xem công việc quan trọng hơn cha mẹ. Ngược lại, chính vì nghĩ đến chặng đường còn dài phía trước, tôi thấy mình cần giữ lấy công việc, thu nhập và sự ổn định của bản thân.
Tôn tin cha mẹ không chỉ cần một người con luôn có mặt bên cạnh 24/24. Họ còn cần một người con đủ sức đồng hành khi đau ốm, đủ khả năng lo chi phí điều trị nếu cần, đủ bình tĩnh để đưa ra những quyết định quan trọng. Nếu vì hiếu thảo mà đánh đổi sự nghiệp, vài tháng đầu có thể tôi ở bên mẹ nhiều hơn, nhưng nếu sau đó mất việc, cạn tiền, sức khỏe suy giảm vì áp lực, liệu tôi có còn chăm được họ tốt như mong muốn?
Tôi từng chứng kiến không ít người rơi vào tình cảnh ấy. Ban đầu họ gác lại mọi kế hoạch phát triển sự nghiệp để chăm cha mẹ già. Nhưng rồi thời gian nghỉ việc kéo dài, thu nhập mất đi, khoản tiết kiệm vơi dần. Đến khi cha mẹ cần điều trị lâu dài hoặc bản thân họ muốn quay lại thị trường lao động, mọi thứ đã khó khăn hơn rất nhiều.
>> 'Tôi không để con cái kiệt quệ vì báo hiếu cha mẹ già'
Tôi nghĩ rằng hiếu thảo không chỉ là sự hy sinh. Hiếu thảo còn là khả năng chăm sóc được cha mẹ trong nhiều năm, chứ không chỉ dốc hết sức trong một giai đoạn rồi chính mình cũng kiệt quệ. Cha mẹ nào cũng mong con cái có cuộc sống ổn định. Chắng mấy ai lại muốn con nghỉ việc, từ bỏ sự nghiệp hay đánh mất tương lai chỉ để quanh quẩn bên mình mỗi ngày. Họ có thể vui vì được chăm sóc, nhưng cũng sẽ day dứt nếu thấy con mình vì họ mà lâm vào cảnh bấp bênh.
Vì vậy, tôi chọn một cách khác. Tôi vẫn dành thời gian cho mẹ trong khả năng của mình, vẫn quan tâm, thu xếp khi cần, nhưng không từ bỏ công việc. Thu nhập mỗi tháng khoảng trên dưới 60 triệu, tôi dùng tiền kiếm được để thuê người chăm sóc mẹ trong lúc mình đi làm. Tôi muốn giữ cho mình một nền tảng tài chính đủ vững để khi mẹ cần, tôi có thể giúp bằng cả thời gian, sức lực lẫn tiền bạc.
Sẽ có người cho rằng đó là thực dụng, nhưng tôi lại cho rằng đấy là tầm nhìn dài hạn. Hiếu thảo không phải là cuộc thi xem ai hy sinh nhiều hơn. Cũng không phải cứ ở cạnh mẹ 24 giờ mỗi ngày mới là người con có hiếu. Với tôi, hiếu thảo là làm sao để tình yêu thương không trở thành gánh nặng cho cả hai phía. Một người con mất việc, mất sức khỏe và mất cả tương lai chưa chắc chăm cha mẹ tốt hơn một người vẫn giữ được công việc, dòng tiền và sự cân bằng trong cuộc sống.
