Dữ liệu khám sức khỏe sẽ được liên thông lên VNeID
Bộ Y tế vừa ban hành Quyết định số 1551/QĐ-BYT kèm hướng dẫn thu thập, cập nhật và liên thông dữ liệu khám sức khỏe, đồng thời tạo lập, cập nhật Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID.
Quyết định có hiệu lực từ ngày 31/5, được xem là bước quan trọng nhằm hoàn thiện Cơ sở dữ liệu sức khỏe cá nhân của người dân trên phạm vi toàn quốc.
Theo hướng dẫn, dữ liệu sức khỏe cá nhân sẽ được hình thành từ hai nguồn chính. Thứ nhất là kết quả khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc do các cơ sở khám, chữa bệnh thực hiện. Thứ hai là dữ liệu khám, chữa bệnh được Bảo hiểm xã hội Việt Nam chia sẻ.
Việc chia sẻ dữ liệu giữa Bảo hiểm xã hội Việt Nam và Cơ sở dữ liệu sức khỏe cá nhân của Bộ Y tế sẽ được thực hiện thông qua Nền tảng chia sẻ, điều phối dữ liệu của Trung tâm Dữ liệu quốc gia, theo yêu cầu của Bộ Y tế.
Để bảo đảm thông tin chính xác, an toàn và có giá trị sử dụng lâu dài, Bộ Y tế yêu cầu dữ liệu khi kết nối, liên thông phải đầy đủ, chính xác và được ký số. Việc ký số nhằm xác thực nguồn dữ liệu, đồng thời bảo đảm tính toàn vẹn trong quá trình cập nhật và khai thác.
Các cơ sở khám, chữa bệnh có trách nhiệm cập nhật dữ liệu khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc lên hệ thống trong vòng 24 giờ sau khi kết thúc đợt khám. Với những dữ liệu phát sinh trước thời điểm hướng dẫn có hiệu lực, việc đồng bộ lên hệ thống phải hoàn thành trước ngày 15/7/2026.
Giảm thủ tục, tăng tiện ích nhờ hồ sơ sức khỏe điện tử
Từ nguồn dữ liệu được liên thông, Bộ Y tế sẽ chia sẻ thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để tạo lập và cập nhật Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID.
Thông qua ứng dụng này, người dân có thể dễ dàng tra cứu thông tin sức khỏe cá nhân, lịch sử khám chữa bệnh, đồng thời sử dụng dữ liệu thực hiện các thủ tục hành chính trong lĩnh vực y tế.
Theo Bộ Y tế, việc xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử thống nhất không chỉ giúp người dân giảm bớt giấy tờ khi đi khám chữa bệnh mà còn tạo điều kiện để các cơ sở y tế khai thác hiệu quả thông tin sức khỏe đã được lưu trữ. Nhờ đó, bác sĩ có thể nhanh chóng tiếp cận tiền sử bệnh tật, kết quả khám và quá trình điều trị của người bệnh, góp phần nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị.
Về lâu dài, dữ liệu sức khỏe được số hóa và cập nhật liên tục sẽ hỗ trợ theo dõi sức khỏe cá nhân một cách toàn diện, giúp phát hiện sớm các nguy cơ bệnh tật, đồng thời giảm tình trạng thực hiện trùng lặp các xét nghiệm, chẩn đoán tại nhiều cơ sở y tế khác nhau.
Hạ tầng phục vụ chuyển đổi số y tế hiện cũng đang được đẩy mạnh. Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, đến nay 100% cơ sở khám chữa bệnh bảo hiểm y tế trên cả nước đã sử dụng căn cước công dân gắn chip trong quy trình tiếp nhận và làm thủ tục khám chữa bệnh.
Hệ thống đã ghi nhận gần 400 triệu lượt tra cứu thông tin thẻ bảo hiểm y tế thành công và tiếp nhận hơn 647 triệu lượt dữ liệu khám chữa bệnh. Trong đó, hơn 254 triệu lượt tra cứu hồ sơ sức khỏe điện tử, giấy chuyển tuyến và giấy hẹn khám lại đã được liên thông với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Theo cơ quan chức năng, việc kết nối và chia sẻ dữ liệu không chỉ giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian làm thủ tục khám chữa bệnh mà còn tạo nền tảng cho việc theo dõi, quản lý và chăm sóc sức khỏe người dân một cách liên tục trên môi trường số.
Axit uric là chất thải được tạo ra khi cơ thể phân hủy purin - hợp chất có trong nhiều loại thực phẩm như thịt đỏ, nội tạng động vật và một số loại hải sản. Nồng độ axit uric trong máu tăng cao có thể dẫn đến bệnh gout, sỏi thận và nhiều vấn đề sức khỏe khác.
Nhiều người cho rằng chỉ cần kiêng thịt đỏ, hải sản hoặc bia rượu là có thể kiểm soát axit uric. Tuy nhiên, theo Harvard Health, chế độ ăn chỉ là một trong nhiều yếu tố ảnh hưởng đến nồng độ chất thải này trong cơ thể. Một số thói quen sinh hoạt hoặc bệnh lý tiềm ẩn cũng có thể khiến chỉ số này ở mức cao.
Không uống đủ nước
Người trưởng thành cần bổ sung 1,8-2 lít nước mỗi ngày. Nước đóng vai trò quan trọng trong quá trình đào thải axit uric qua thận. Khi cơ thể thiếu nước, khả năng lọc và loại bỏ chất thải suy giảm, khiến axit uric tích tụ trong máu.
Theo Times of India, mất nước là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến nồng độ axit uric tăng đột ngột ngay cả khi chế độ ăn không thay đổi. Nguy cơ này càng cao trong thời tiết nóng bức hoặc khi vận động nhiều nhưng không bù đủ nước. Các chuyên gia khuyến cáo nên duy trì uống nước đều đặn trong ngày thay vì chỉ uống khi khát.
Giảm cân quá nhanh
Thừa cân thúc đẩy nguy cơ tăng axit uric, song giảm cân quá nhanh cũng không phải là giải pháp tốt. Nhịn ăn kéo dài hoặc áp dụng chế độ giảm cân cực đoan có thể làm tăng quá trình phân hủy mô và giải phóng nhiều purin hơn vào máu. Điều này khiến cơ thể sản xuất thêm axit uric, làm cho chỉ số khó giảm như mong muốn. Người thừa cân nên giảm cân từ từ bằng cách kết hợp chế độ ăn lành mạnh và vận động thường xuyên.
Tiêu thụ nhiều đồ uống có đường
Theo Healthline, fructose là loại đường thường có trong đồ uống chế biến sẵn như nước ngọt, trà sữa hoặc nước trái cây đóng chai có thể kích thích cơ thể sản xuất axit uric. Đây là một trong số ít loại carbohydrate làm tăng trực tiếp nồng độ axit uric trong máu. Thay thế nước ngọt bằng nước lọc hoặc các loại đồ uống ít đường có thể hỗ trợ kiểm soát axit uric hiệu quả hơn.
Không phải mọi trường hợp axit uric cao đều liên quan đến chế độ ăn uống. Một số bệnh lý như suy giảm chức năng thận, hội chứng chuyển hóa, tăng huyết áp hoặc tiểu đường có thể ảnh hưởng đến khả năng đào thải axit uric của cơ thể. Một số thuốc như thuốc lợi tiểu hoặc thuốc điều trị tim mạch cũng có thể làm tăng nồng độ axit uric.
Kiểm soát axit uric hiệu quả cần kết hợp nhiều biện pháp như duy trì cân nặng hợp lý, uống đủ nước, hạn chế rượu bia, vận động thường xuyên và điều trị các bệnh lý liên quan. Nếu đã điều chỉnh chế độ ăn và lối sống nhưng chỉ số axit uric vẫn cao, người bệnh nên đi khám để tìm nguyên nhân tiềm ẩn thay vì tiếp tục kiêng khem quá mức.
Ngày 27-4, lãnh đạo Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ngãi cho biết đơn vị vừa xử trí thành công một trường hợp hy hữu: nội soi gắp dị vật là chiếc chìa khóa trong dạ dày bệnh nhi nam 14 tuổi.
Khoảng 23h đêm 26-4, bệnh nhi (trú phường Nghĩa Lộ, tỉnh Quảng Ngãi) được gia đình đưa đến bệnh viện trong tình trạng đau họng, lo lắng, hoảng sợ sau khi vô tình nuốt phải dị vật.
Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ thăm khám lâm sàng và chỉ định nhập viện tại khoa nhi tiêu hóa để theo dõi.
Kết quả chụp X-quang cho thấy dị vật đã di chuyển xuống dạ dày.
Nhận định nguy cơ dị vật có thể gây tổn thương niêm mạc hoặc mắc kẹt, ê kíp điều trị hội chẩn và quyết định nội soi vào sáng hôm sau.
Bệnh nhi được gây mê toàn thân trước khi thực hiện thủ thuật. Quá trình nội soi diễn ra thuận lợi, các bác sĩ gắp thành công dị vật - một chiếc chìa khóa cửa có kích thước khá lớn so với đường tiêu hóa của trẻ, móc khóa vẫn còn nguyên.
Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Mỹ Lệ - Trưởng khoa nhi tiêu hóa - cho biết đây là trường hợp khá hiếm gặp vì bệnh nhi đã ở lứa tuổi thiếu niên.
"Nếu không được phát hiện sớm và can thiệp kịp thời, dị vật có thể gây trầy xước, loét niêm mạc, thậm chí thủng đường tiêu hóa hoặc xuất huyết", bác sĩ Lệ cảnh báo.
Hiện sức khỏe bệnh nhi đã ổn định, tiếp tục được theo dõi trước khi xuất viện.
Thời gian gần đây, Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ngãi liên tục tiếp nhận nhiều trẻ nuốt dị vật, phổ biến là đồng xu, pin cúc áo, xương cá hoặc các vật nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày.
Các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh cần giám sát, nhắc nhở trẻ không ngậm hoặc đưa vật lạ vào miệng - kể cả với trẻ lớn - nhằm tránh những sự cố đáng tiếc.
Nhiều người bận rộn thường ăn tối vào lúc 20 - 21 giờ, thậm chí muộn hơn. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều nghiên cứu cho thấy thời điểm ăn tối có thể tác động đến quá trình trao đổi chất, kiểm soát đường huyết và nguy cơ mắc bệnh mạn tính.
Theo tiến sĩ Frank A.J.L. Scheer, Giám đốc Chương trình Y học Nhịp sinh học tại Bệnh viện Brigham and Women's, giảng viên Trường Y Harvard (Mỹ), cơ thể con người hoạt động theo đồng hồ sinh học. Về buổi tối, khả năng xử lý đường và chất béo giảm dần, vì vậy ăn quá muộn khiến cơ thể chuyển hóa kém hiệu quả hơn.
Các chuyên gia của Học viện Dinh dưỡng và Tiết chế Mỹ khuyến nghị nên kết thúc bữa tối trước khi đi ngủ khoảng 2 - 3 giờ. Khoảng thời gian này giúp dạ dày có đủ thời gian tiêu hóa thức ăn, hạn chế tình trạng trào ngược dạ dày, đầy bụng và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Với phần lớn người trưởng thành ngủ vào khoảng 22 - 23 giờ, thời điểm ăn tối phù hợp thường rơi vào khoảng 18 - 19 giờ 30.
Theo tiến sĩ Marie-Pierre St-Onge, chuyên gia dinh dưỡng tại Trung tâm Y tế Irving, Đại học Columbia (Mỹ), ăn tối sớm còn giúp cơ thể đồng bộ với nhịp sinh học tự nhiên, từ đó hỗ trợ quá trình chuyển hóa năng lượng và kiểm soát cân nặng tốt hơn.
Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Cell Metabolism cho thấy những người ăn tối muộn có xu hướng tiêu hao ít calo hơn, cảm thấy đói nhiều hơn và tăng tích trữ mỡ so với khi ăn cùng một bữa vào thời điểm sớm hơn.
Trong khi đó, nghiên cứu công bố trên Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism ghi nhận ăn tối muộn làm tăng đường huyết sau ăn và giảm khả năng đốt cháy chất béo. Những thay đổi này nếu kéo dài có thể làm tăng nguy cơ béo phì và tiểu đường loại 2.
Không chỉ vậy, ăn quá sát giờ ngủ còn làm tăng nguy cơ trào ngược dạ dày - thực quản, khiến nhiều người khó ngủ hoặc ngủ không sâu giấc.
Không phải ai cũng có thể ăn tối đúng "khung giờ vàng", đặc biệt là người làm việc theo ca hoặc thường xuyên tăng ca. Trong trường hợp này, các chuyên gia khuyến cáo nên chọn bữa tối nhẹ, dễ tiêu với lượng vừa phải.
Có thể ưu tiên các thực phẩm giàu protein nạc như cá, thịt gà, đậu phụ kết hợp nhiều rau xanh và một lượng nhỏ ngũ cốc nguyên hạt. Ngược lại, nên hạn chế thức ăn chiên rán, nhiều đường, nhiều chất béo hoặc uống nhiều rượu bia vào buổi tối vì dễ gây đầy bụng và ảnh hưởng giấc ngủ.
Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), duy trì thời điểm ăn tối ổn định mỗi ngày cũng quan trọng không kém việc lựa chọn thực phẩm. Thói quen này giúp cơ thể thích nghi với nhịp sinh học, góp phần cải thiện kiểm soát đường huyết và giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
Nhìn chung, thời điểm ăn tối lý tưởng với đa số người trưởng thành là khoảng 18 - 19 giờ 30 và nên kết thúc bữa ăn trước khi đi ngủ ít nhất 2 - 3 giờ. Kết hợp ăn đúng giờ với chế độ dinh dưỡng cân đối và vận động thường xuyên sẽ mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe lâu dài.