Bốn tàu chở dầu treo cờ Iran đã đi qua eo biển Hormuz vào ngày 1/6, đánh dấu lần đầu tiên kể từ ngày 15/4 và sau khi Mỹ phong tỏa các cảng của Tehran, theo công ty theo dõi hàng hải Kpler.
Trong dữ liệu công bố ngày 4/6, Kpler ghi nhận sự di chuyển của các tàu Hilda I, Amber, Silvia 1 và Happiness I, chở tổng cộng 7 triệu thùng dầu.
Tất cả số dầu này được bốc lên tàu vào giữa tháng 4 tại đảo Kharg, cảng xuất khẩu dầu mỏ chính của Iran, nơi thông thường xử lý khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của phía Tehran.
Các tàu đã đi qua eo biển Hormuz vào ngày 1/6 trong tình trạng tắt thiết bị phát đáp AIS. Kpler chủ yếu dựa vào hình ảnh vệ tinh để theo dõi các tàu vận chuyển nguyên liệu thô.
Bốn tàu chở dầu này thường vận chuyển dầu thô Iran tới các khu vực khác, nơi hàng hóa được chuyển từ tàu này sang tàu khác trên biển trước khi được đưa tới khách hàng cuối cùng. Theo Reuters, đây được xem là phương thức nhằm né tránh các lệnh trừng phạt quốc tế.
Ban đầu, 4 tàu chở dầu trên vẫn tiếp tục hoạt động bất chấp xung đột với Israel và Mỹ, nhưng đã ngừng hoạt động kể từ ngày 13/4, khi Washington áp đặt lệnh phong tỏa các cảng của Iran nhằm đáp trả việc Tehran siết kiểm soát eo biển Hormuz.
Theo Kpler, 3 tàu chở dầu khác có liên hệ với Iran đã từng phá vỡ lệnh phong tỏa vào ngày 15/4. Kể từ đó đến nay, không có tàu nào khác thực hiện điều tương tự.
Quân đội Mỹ thường xuyên thông báo các hành động nhằm vào những tàu chở dầu cố gắng vi phạm lệnh phong tỏa.
Ngày 2/6, Mỹ tuyên bố đã vô hiệu hóa một tàu chở dầu bằng cách bắn vào khoang động cơ để ngăn con tàu tiếp cận đảo Kharg. Đây là chiếc tàu thứ 6 bị lực lượng quân sự Mỹ làm hư hại trong khuôn khổ chiến dịch phong tỏa.
Trước đó, đã có những đồn đoán về áp lực mà Iran phải đối mặt khi Mỹ siết chặt phong tỏa. Phần lớn dầu của Iran mắc kẹt trong vịnh Ba Tư do mệnh lệnh này, buộc Tehran phải bơm lượng dầu tồn đọng vào các bể chứa đang nhanh chóng đầy lên cũng như lên một đội tàu neo đậu gần đó.
Các quan chức Mỹ đã đặt cược rằng khi Iran cạn kiệt nơi lưu trữ dầu, nước này sẽ phải đối mặt với việc đóng cửa các mỏ dầu với chi phí cao và rủi ro lớn, buộc Tehran phải nhượng bộ trong đàm phán về chương trình hạt nhân cũng như cuộc đối đầu rộng lớn hơn.
Cuối tháng 4, Tổng thống Donald Trump cho biết Iran chỉ còn khoảng 3 ngày trước khi các đường ống dẫn dầu có nguy cơ phát nổ do tắc nghẽn. Vào giữa tháng 5, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói rằng kho chứa dầu của Iran đã đầy và Tehran sẽ phải ngừng sản xuất dầu.
Tuy nhiên, những ước tính này cho tới nay chưa thành hiện thực, cho thấy Iran vẫn đang tìm được cách để thích ứng với áp lực ngày càng gia tăng từ Mỹ, nhằm thể hiện sự cứng rắn chiến lược trong các cuộc đàm phán với Washington.
Dữ liệu của Trung tâm Chỉ số Giá của Nga (CPI) được trích dẫn ngày 5/7 trên báo Vedomosti, có trụ sở tại Moskva, cho thấy nước này nhập 141.000 tấn xăng từ Belarus trong giai đoạn 1-25/6.
Con số này cao gấp 2,4 lần tổng lượng xăng nhập khẩu từ Belarus trong tháng 5. Trong cùng kỳ năm ngoái, Belarus chỉ xuất khẩu sang Nga khoảng 1.000 tấn xăng. Vedomosti cho biết Belarus đã chuyển sang Nga một phần lượng xăng vốn dự kiến xuất khẩu sang các nước Trung Á.
Ngày 1/7, báo Kommersant của Nga cho biết giá xăng Belarus trên Sàn giao dịch Hàng hóa quốc tế St. Petersburg đã tăng 1,8 lần kể từ đầu tháng 5.
Hợp tác kinh tế giữa Nga và Belarus tiếp tục gia tăng. Thủ tướng Belarus Aleksandr Turchin ngày 6/7 cho biết kim ngạch thương mại song phương trong 5 tháng đầu năm tăng hơn 20% so với cùng kỳ, với các lĩnh vực trọng tâm gồm chế tạo máy, thiết bị, công nghệ cao, vi điện tử và phát triển hạ tầng giao thông trong khuôn khổ Nhà nước Liên minh Nga - Belarus.
Chuyên gia năng lượng Kirill Rodionov ước tính Belarus có thể xuất khẩu khoảng 1,8-2 triệu tấn xăng mỗi năm, tương đương 150.000-170.000 tấn mỗi tháng.
Nga đối diện thách thức nghiêm trọng về nhiên liệu sau khi loạt cuộc tập kích bằng máy bay không người lái (UAV) của Ukraine nhằm vào hạ tầng đường ống dầu khí và lọc dầu. Ngoài Belarus, Nga được cho là đã bắt đầu nhập khẩu xăng từ Ấn Độ và đang đàm phán với Kazakhstan để tăng thêm nguồn cung.
Reuters hôm 1/7 dẫn các nguồn tin cho biết hai tàu dầu chở khoảng 60.000 tấn xăng cũng đã rời cảng Ấn Độ để tới Nga. Bộ trưởng Dầu mỏ Ấn Độ Hardeep Singh Puri sau đó tuyên bố nước này không trực tiếp xuất khẩu xăng tới Nga, nhưng không loại trừ khả năng "xăng có nguồn gốc Ấn Độ đang được các thương gia bán cho Nga".
Hôm 30/6, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov xác nhận Nga đang thảo luận với các đối tác để có thể nhập khẩu xăng ở "mức giá chấp nhận được".
Tổng thống Vladimir Putin cũng thừa nhận chiến dịch tập kích gần đây của Ukraine đã gây ra tình trạng "thiếu hụt nhiên liệu nhất định" trong ngắn hạn ở nhiều vùng tại Nga, thêm rằng chính phủ đang tìm cách giải quyết vấn đề này. Ông Putin ước tính tổng dự trữ xăng của Nga ở mức 1,7 triệu tấn, giảm 4% so với cùng kỳ năm ngoái.
Giới quan sát nhận định lượng nhiên liệu bổ sung sẽ góp phần giảm áp lực lên thị trường trong nước của Nga, nhưng chưa đủ để giải quyết hoàn toàn tình trạng thiếu hụt xăng dầu tiêu dùng. Reuters hồi tháng 6 ước tính nhu cầu tiêu thụ xăng mùa hè tại Nga nằm trong khoảng 110.000 tấn mỗi ngày.
Tổng thống Putin cũng đã ký ban hành sửa đổi bổ sung đối với Bộ luật Thuế liên bang Nga nhằm tạo điều kiện cung cấp xăng dầu cho thị trường nội địa, Interfax ngày 6/7 cho hay.
Các điều chỉnh mới liên quan đến thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng sản xuất bằng phương pháp pha trộn, cơ chế trợ giá đối với các doanh nghiệp được phép phân phối xăng nhập khẩu tại thị trường Nga.
Đối với xăng sản xuất tại các nước thuộc Liên minh Kinh tế Á-Âu (EAEU), hệ số trợ giá được áp dụng từ ngày 1/6. Với xăng nhập từ đối tác ngoài khối, mức trợ giá sẽ được tính theo công thức riêng dựa trên giá tham chiếu tại thị trường Ấn Độ và chi phí vận chuyển từ các cảng biển nước này.
Ngày 24.4, Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine thông báo cách chức các tư lệnh của Quân đoàn 10 và Lữ đoàn Cơ giới độc lập 14 vì cáo buộc để mất các vị trí trên tiền tuyến, hỗ trợ không đầy đủ cho binh sĩ tiền tuyến và che giấu tình hình thực tế ở khu vực phụ trách, theo trang The Kyiv Independent.
Thông báo được đưa ra sau khi bà Ivanna Poberezhniuk, con gái của một cựu binh thuộc Tiểu đoàn Cơ giới số 2 của Lữ đoàn 14, đăng tải những bức ảnh về những binh sĩ gầy gò đến mức suy kiệt, mà theo bà là đang đóng quân tại các vị trí ở tỉnh Kharkiv. Những người này được cho là không có thức ăn và nước uống do sự tắc trách của chỉ huy.
Theo bà Poberezhniuk, các binh sĩ thuộc Tiểu đoàn 2 của Lữ đoàn 30 cũng được cho là đã ngất xỉu vì đói và buộc phải uống nước mưa trong khi bộ chỉ huy không có phản ứng gì về tình hình này.
Bà Anastasiia Silchuk, vợ của một binh sĩ thuộc lữ đoàn, cũng viết trên Facebook vào ngày 21.4 rằng các binh sĩ đã phải đối mặt với sự chậm trễ kéo dài 7 tháng trong việc cung cấp lương thực, nước uống, vật tư y tế thiết yếu và nhiên liệu đến các vị trí của họ, với các chuyến hàng đôi khi mất từ 7 - 14 ngày mới đến nơi. Bà Silchuk cũng cho biết thường xuyên xảy ra gián đoạn liên lạc tại các vị trí, với dịch vụ đôi khi bị gián đoạn từ 3 - 4 ngày.
Bộ Quốc phòng Ukraine đã phản hồi bài đăng của bà Poberezhniuk trên mạng xã hội Threads vào ngày 23.4, nói rằng chỉ huy Lữ đoàn 14 đã ghi nhận tình hình và mặc dù gặp phải những thách thức về hậu cần, các nỗ lực đang được tiến hành để giải quyết các vấn đề về cung cấp quân nhu và luân chuyển nhân sự.
Quân đội Ukraine giải thích rằng các cuộc tấn công của Nga nhắm vào những điểm vượt sông Oskil đã làm phức tạp việc tiếp tế cho binh sĩ hoạt động gần thành phố Kupiansk thuộc Kharkiv.
Ngày 24.4, Bộ Tổng tham mưu quân đội thông báo chỉ huy Lữ đoàn 14 Anatolii Lysetskyi đã được thay thế bởi ông Taras Maksimov.
Bộ Tổng tham mưu cũng cho biết chỉ huy hiện tại của Quân đoàn 10 Serhii Perts đã bị cách chức và giáng cấp. Ông Artem Bohomolov sẽ trở thành chỉ huy mới của quân đoàn.
Trong khi đó, trích dẫn các nguồn tin quân sự, báo Ukrainska Pravda đưa tin rằng ông Perts đã được chuyển đến vị trí tham mưu trưởng của Bộ Tư lệnh Tác chiến "phía Đông", nơi ông sẽ phục vụ cùng với thiếu tướng Viktor Nikoliuk.
Ukrainska Pravda cũng đưa tin rằng việc cách chức các chỉ huy Quân đoàn 10 và Lữ đoàn 14 không liên quan trực tiếp đến việc công bố các bức ảnh binh sĩ gầy gò. Các quyết định này đã được đưa ra vài ngày trước đó nhưng không được công bố công khai cho đến ngày 24.4.
Theo nguồn tin, việc cách chức cả chỉ huy quân đoàn và chỉ huy lữ đoàn là do "những thiếu sót được xác định trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của họ".
Bộ Tổng tham mưu cho biết thêm rằng lãnh đạo lữ đoàn và quân đoàn mới đang thực hiện "mọi biện pháp có thể" để bình thường hóa tình hình và đảm bảo tiếp tế cho binh sĩ ở các vị trí chiến đấu.
Lữ đoàn 14 thông báo một chuyến hàng tiếp tế lương thực mới đã được chuyển đến đơn vị quân đội mà tình hình của họ đã được lan truyền trên mạng, và nếu thời tiết cho phép, binh sĩ sẽ có thể rút khỏi vị trí của mình.
Ngoài ra, Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Ukraine Oleksandr Syrskyi đã ra lệnh cho tướng Mykhailo Drapatyi, chỉ huy Nhóm lực lượng liên hợp, tiến hành kiểm tra để đảm bảo rằng tất cả các nhu yếu phẩm cần thiết đang được chuyển đến các đơn vị tiền tuyến.
"Chúng tôi nhắc lại khuyến cáo người dân thận trọng khi trở lại các khu dân cư và thị trấn ở miền nam, giữa lúc Israel vi phạm thỏa thuận ngừng bắn khi tiếp tục thực hiện những cuộc tấn công và pháo kích một số ngôi làng", quân đội Lebanon thông báo hôm nay.
Quân đội Lebanon cũng kêu gọi người dân tuân thủ chỉ thị của các đơn vị đang triển khai để đảm bảo an toàn, đặc biệt vào ban đêm, đồng thời tránh tiếp cận những khu vực nguy hiểm.
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) chưa bình luận về thông tin.
Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Israel và Lebanon sẽ bắt đầu lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày từ chiều 16/4 (sáng nay giờ Hà Nội). Ông cho biết đã mời Tổng thống Lebanon Joseph Aoun và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đến Nhà Trắng để đàm phán hòa bình.
Lãnh đạo Mỹ sau đó bày tỏ hy vọng nhóm vũ trang Hezbollah tại Lebanon "sẽ hành xử tốt và đúng mực" trong giai đoạn này. "Nếu họ làm vậy, đó sẽ là khoảnh khắc tuyệt vời. Không còn người thiệt mạng nữa, hòa bình cuối cùng cũng đến", ông nói.
Hassan Fadlallah, nghị sĩ cấp cao của Hezbollah, cho rằng nhóm vũ trang này tuân thủ lệnh ngừng bắn hay không sẽ phụ thuộc vào việc Israel có cam kết chấm dứt mọi hình thức thù địch hay không.
Trong khi đó, một quan chức an ninh Israel cho biết quân đội nước này "không có kế hoạch rút quân khỏi miền nam Lebanon" trong mọi thỏa thuận ngừng bắn.
Israel bắt đầu tấn công Lebanon ngày 2/3 để đáp trả các vụ tập kích từ Hezbollah, đồng minh thân cận của Iran. Hoạt động này diễn ra vài ngày sau khi Israel và Mỹ mở chiến dịch không kích hiệp đồng quy mô lớn nhằm vào Iran. Chiến sự tại Lebanon đã khiến hơn 2.000 người thiệt mạng và 1,2 triệu người phải rời bỏ nhà cửa.
Sau khi Mỹ và Iran ngừng bắn, Israel tăng cường chiến dịch tấn công nhằm vào Lebanon. Iran tuyên bố Lebanon là "một phần không thể tách rời" của bất cứ thỏa thuận hòa bình dài hạn nào, Israel phản đối điều này.
