Collagen là một loại protein, và có mấy chục loại collagen khác nhau. Chỗ nào trong cơ thể cũng có collagen: gân sụn, dây chằng, cơ thịt, xương khớp, niêm mạc ruột, mạch máu, giác mạc, và dĩ nhiên da và mái tóc đều có collagen. Bì heo thì có nhiều collagen.
Mấy chục loại collagen khác nhau về cấu trúc, nhưng dù là collagen nào đi nữa, chúng đều tạo thành từ hai loại acid amin là glycine và proline. Thật ra còn một loại acid amin, nhưng nó chỉ hình thành sau khi collagen đã được tổng hợp trong cơ thể. Acid amin tân lập này tạo cầu nối xoắn giữa các sợi collagen, mà bản thân nó cũng không được xem là một acid amin tiêu chuẩn nên không kể ra ở đây.
Ăn da heo giúp cơ thể tạo ra collagen được không?
Được chứ! Nhưng được tới mức nào lại là chuyện khác. Ăn da heo là cung cấp nguyên liệu để cơ thể tổng hợp collagen. Nguyên liệu ở đây phải là acid amin (glycine và proline), chứ không phải là collagen của da heo.
Collagen vào hệ tiêu hóa, phải được phân giải thành hai acid amin trên, rồi mới hấp thu vào máu. Sau đó cơ thể mới sinh tổng hợp thành collagen được. Da heo không dễ phân giải lắm đâu.
Giả dụ ăn da heo, thêm gân sụn, nước lèo để cung cấp nhiều nguyên liệu collagen thì có tổng hợp ra nhiều collagen hơn không?
Hơn chứ! Nhưng hơn tới mức nào lại là chuyện khác. Vì ngoài hai nguyên liệu chính (glycine và proline), còn phải thêm những thứ hỗ trợ vi lượng như đồng, kẽm, mangan, vitamin C, và quan trọng hơn là các chất xúc tác (enzyme), thứ này dây dưa với thứ khác. Thừa thứ này mà thiếu thứ kia thì cũng không thể tạo ra collagen.
Nếu đủ hết nguyên liệu nêu trên (kể cả vi lượng đồng, kẽm…) thì có thể tạo ra collagen ở làn da, mái tóc không?
Có thể, nhưng có thể tới đâu lại là chuyện khác. Khi phân giải collagen thành hai acid amin (glycine và proline), thì đó là tài sản chung để tổng hợp ra nhiều loại protein khác nhau, chứ không chỉ tạo riêng ra collagen. Cơ thể sẽ ưu tiên tổng hợp protein nào mà cơ thể đang rất cần để tồn tại (ưu tiên sinh tồn).
Nếu tạo ra collagen thì cũng tạo ra nhiều loại collagen khác nhau, chứ đâu chỉ tạo ra collagen của làn da mái tóc.
Collagen được ưu tiên tạo ra cũng phải dính đến sống còn của cơ thể, gân sụn, phúc mạc chẳng hạn, nếu không thì đi đứng không nổi, hay rách phúc mạc thì rất phiền. Theo tinh thần ưu tiên này, xem ra collagen làn da mái tóc ở vị trí khiêm tốn.
Collagen peptide dạng thực phẩm chức năng đã được thủy giải một phần trước rồi, nên ăn vào sẽ hấp thu và tạo thành acid amin (glycine và proline) tốt hơn (da heo). Nhưng để tổng hợp trở lại thành collagen thì cũng phải tuân thủ theo thứ tự ưu tiên, tương tự da heo.
Những collagen dạng thực phẩm chức năng còn bổ sung thêm nhiều chất khác. Có chất khai báo, có chất “quên” khai báo. Những nghiên cứu về collagen thương mại này, dùng lượng mẫu ít, không ngẫu nhiên, không đối chứng, và nhất là được tài trợ, nên kết quả kém tin cậy. Tác dụng phụ của chúng chưa được xác định.
Bài này nói về bì heo, nên tôi nói rõ hơn một chút. Không phải bì heo chứa 100% là collagen đâu. Chỉ khoảng vài chục phần trăm thôi. Phần còn lại là chất béo (30%), các loại protein khác như elastin và keratin (phần lớn là trong lông heo còn sót lại), và các chất vi lượng.
Elastin là loại protein đàn hồi, nhờ có nó mà da heo mềm, dẻo. Với làn da người, protein này là thứ… “đáng tiền”, mịn màng hay không là chỗ này. Còn keratin là protein tạo độ cứng để bảo vệ da heo. Với mái tóc người thì đây cũng là thứ “đáng tiền”, tóc không khô xơ, bị gãy là nhờ nó. Móng tay móng chân không giòn gãy cũng là nhờ nó.
Hai protein này đều có trong da heo. Chỉ tiếc là khi tiêu hóa (ăn), chúng phân giải thành acid amin. Nếu cơ thể tổng hợp lại hai protein “đáng tiền” này thì cũng tuân theo thứ tự ưu tiên.
Như đã nói ở trên, da heo không dễ phân giải lắm. Nhưng nếu luộc kỹ hay hầm nhừ da heo thì collagen được gelatin hóa (được phân giải một phần) nên sẽ hấp thu tốt hơn. Do đó, xét về mặt hấp thu, một tô cháo huyết da heo có lẽ hiệu quả hơn một dĩa cơm tấm bì chả.
Dĩ nhiên từ da heo đến làn da mịn màng là con đường trắc trở, và có khi là đường đi không đến.
Ngày 11.5, Công an xã Bình Hưng (TP.HCM) phối hợp Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP.HCM bắt giữ nghi phạm lừa đảo chiếm đoạt xe máy của người dân để điều tra.
Theo hồ sơ vụ việc, anh L.V.K (ở xã Bình Hưng) có đăng tin rao bán chiếc xe máy trên mạng xã hội Facebook. Sau khi thỏa thuận qua tin nhắn, một thanh niên đã liên hệ hẹn gặp anh K. để xem xe trực tiếp.
Chiều 9.5, người này tìm đến phòng trọ của anh K. ở xã Bình Hưng, xem xe. Tại đây, lợi dụng lúc chủ xe sơ hở trong quá trình kiểm tra phương tiện, đối tượng cầm theo giấy tờ xe rồi bỏ trốn.
Tiếp nhận tin báo của bị hại lúc 22 giờ cùng ngày, Công an xã Bình Hưng đã lập tức báo cáo cấp trên, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Tổ địa bàn và Phòng Cảnh sát hình sự (PC02) Công an TP.HCM để triển khai lực lượng.
Bằng các biện pháp nghiệp vụ đồng bộ, kết hợp rà soát dấu vết từ hệ thống camera an ninh và các mối quan hệ của đối tượng, lực lượng phá án đã nhanh chóng khoanh vùng được nghi phạm.
Đến ngày 10.5 (sau gần 22 giờ kể từ khi gây án), các trinh sát đã bắt giữ thành công Nguyễn Khánh Vi (28 tuổi, ở Cà Mau).
Tại cơ quan công an, bước đầu Nguyễn Khánh Vi đã thừa nhận hành vi phạm tội của mình. Hiện vụ việc được mở rộng điều tra để xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
Việc khám phá nhanh vụ án không chỉ thể hiện tinh thần chủ động, quyết liệt của Công an TP.HCM trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm mà còn góp phần củng cố niềm tin, tạo sự an tâm cho người dân trên địa bàn.
Chiều 6.4, Đội Chữa cháy và cứu nạn cứu hộ khu vực 32, Phòng Cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ Công an TP.HCM phối hợp các đơn vị liên quan phong tỏa hiện trường, khẩn trương xử lý vụ cháy xảy ra tại một nhà xưởng trên đường Vĩnh Tân 34.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 15 giờ cùng ngày, lực lượng chức năng nhận tin báo cháy tại cơ sở chế biến mùn cưa của một người dân. Ngay sau đó, nhiều xe chữa cháy cùng hàng chục cán bộ, chiến sĩ được điều động đến hiện trường triển khai công tác dập lửa và chống cháy lan.
Khu vực xảy ra cháy là nhà xưởng rộng khoảng 700 m², được dựng tạm bằng khung cột, mái tôn cũ và không có giấy phép xây dựng. Bên trong chứa nhiều mùn cưa, vật liệu dễ bắt lửa, khiến ngọn lửa nhanh chóng bùng phát, bao trùm toàn bộ khu vực.
Lực lượng chức năng đã nhanh chóng triển khai đội hình chữa cháy. Sau khoảng 15 phút, đám cháy cơ bản được khống chế, không để lan sang các khu vực lân cận.
Vụ việc khiến 3 người bị thương, gồm: anh Nguyễn Văn Sỹ (35 tuổi), anh Trần Trí Thức (24 tuổi, cùng quê Cần Thơ) và bà Vy Thị Mây (40 tuổi, quê Nghệ An).
Tối 14-4, lãnh đạo UBND xã Đăk Tô (Quảng Ngãi) xác nhận trên địa bàn vừa xảy ra một vụ tai nạn giao thông khi xe khách bất ngờ mất lái, lao xuống mương nước ven quốc lộ 14. Rất may, toàn bộ hành khách trên xe đều an toàn.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 18h30 cùng ngày, xe khách mang biển số 47H-048... lưu thông theo hướng từ Đắk Lắk đi Đà Nẵng. Khi đến đoạn qua thôn 1, xã Đăk Tô, phương tiện bất ngờ mất lái, tông mạnh vào lan can bên đường.
Cú va chạm khiến chiếc xe lao xuống rãnh thoát nước phía trước khu vực cổng UBND xã Diên Bình (cũ) và lật nghiêng. Thời điểm xảy ra sự việc, trên xe có 9 hành khách. Nhiều người hoảng loạn khi xe bị nghiêng hẳn về một phía, song rất may không ai bị thương.
Một số người dân gần hiện trường cho biết thời điểm xảy ra tai nạn trời mưa lớn, mặt đường trơn trượt, tầm nhìn hạn chế. Sau khi xe gặp nạn, người dân đã nhanh chóng hỗ trợ hành khách rời khỏi phương tiện.
Ngay sau đó, đơn vị vận tải điều động xe khác đến hiện trường đón hành khách tiếp tục hành trình. Các hành khách được kiểm tra sức khỏe ban đầu và ổn định tinh thần.
Nhận được tin báo, lực lượng Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Quảng Ngãi phối hợp Công an xã Đăk Tô nhanh chóng có mặt tại hiện trường, tổ chức cứu hộ, điều tiết giao thông qua khu vực nhằm tránh ùn tắc và đảm bảo an toàn cho các phương tiện lưu thông.
Lãnh đạo UBND xã Đăk Tô cho biết yếu tố thời tiết xấu, mưa lớn kéo dài khiến mặt đường trơn trượt có thể là nguyên nhân dẫn đến việc tài xế không làm chủ được tay lái. Tuy nhiên nguyên nhân cụ thể vẫn đang được cơ quan chức năng tiếp tục điều tra, làm rõ.
Vụ tai nạn không gây thiệt hại về người, song một lần nữa cảnh báo nguy cơ mất an toàn giao thông khi lưu thông trong điều kiện thời tiết xấu, đặc biệt trên các tuyến quốc lộ có mật độ phương tiện cao.