Theo các bác sĩ Harvard, ba chỉ số tim mạch quan trọng gồm huyết áp, cholesterol và đường huyết. Đây không chỉ là những thông số xuất hiện trong buổi khám sức khỏe định kỳ mà còn cho thấy điều gì đang diễn ra bên trong cơ thể, giúp phát hiện nguy cơ từ sớm trước khi có triệu chứng.
Huyết áp phản ánh áp lực lên thành mạch
Huyết áp là lực máu tác động lên thành động mạch khi tim co bóp và thư giãn. Huyết áp được thể hiện bằng hai chỉ số, chẳng hạn 120/80 mmHg. Số đầu tiên là huyết áp tâm thu, cho biết áp lực máu lên thành động mạch khi tim co bóp để bơm máu đi khắp cơ thể. Số thứ hai là huyết áp tâm trương, phản ánh áp lực trong mạch máu khi tim thư giãn giữa các nhịp đập.
Theo Healthline, huyết áp ở mức 120/80 mmHg thường được xem là bình thường ở người trưởng thành khỏe mạnh. Tuy nhiên, mức lý tưởng có thể khác nhau tùy độ tuổi, tiền sử bệnh và lối sống.
Theo các chuyên gia, điều đáng lo không phải vài lần huyết áp tăng tạm thời mà là tình trạng duy trì ở mức cao trong thời gian dài. Thức khuya, căng thẳng kéo dài, ăn nhiều muối và lười vận động đều có thể khiến huyết áp tăng âm thầm mà không có triệu chứng rõ rệt.
Huyết áp cao gây tổn thương động mạch và các cơ quan trọng theo thời gian. Nếu không được kiểm soát, tình trạng này làm tăng đáng kể nguy cơ xảy ra các tình trạng đe dọa tính mạng như đau tim và đột quỵ, đồng thời có thể dẫn đến bệnh thận mạn, suy tim và mất thị lực.
Cholesterol cao làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch
Cholesterol là chất béo cần thiết cho cơ thể nhưng nếu dư thừa có thể gây hại cho tim mạch. Theo Verywell Health, LDL thường được gọi là “cholesterol xấu”, trong khi HDL là “cholesterol tốt” vì giúp đưa cholesterol dư thừa ra khỏi động mạch. Ngoài ra, triglyceride – một dạng chất béo trong máu – khi tăng cao cũng liên quan đến nguy cơ tim mạch.
Khi lượng cholesterol xấu LDL tăng cao, chúng có thể tích tụ trong thành động mạch, hình thành mảng xơ vữa và cản trở lưu thông máu. Theo khuyến cáo, người trưởng thành khỏe mạnh nên duy trì LDL dưới 100 mg/dL. Với người có nguy cơ tim mạch cao hoặc mắc tiểu đường, bác sĩ có thể yêu cầu mức thấp hơn.
Chế độ ăn nhiều đồ chiên rán, thịt chế biến sẵn, ít rau xanh cùng lối sống ít vận động là những yếu tố dễ làm tăng cholesterol. Ngược lại, tập thể dục thường xuyên, giảm cân và hạn chế chất béo bão hòa có thể giúp cải thiện chỉ số này.
Đường huyết cao cũng ảnh hưởng tim mạch
Không chỉ liên quan bệnh tiểu đường, đường huyết cao còn có thể làm tổn thương mạch máu và tăng nguy cơ đau tim, đột quỵ. Để đánh giá mức đường huyết trung bình trong khoảng ba tháng, bác sĩ thường sử dụng xét nghiệm HbA1c.
Theo Medical News Today và Healthline, HbA1c dưới 5,7% được xem là bình thường; từ 5,7 đến 6,4% là tiền tiểu đường và từ 6,5% trở lên thường được chẩn đoán là tiểu đường.
Chế độ ăn nhiều đường, nước ngọt, thức ăn tinh chế cùng tình trạng thiếu ngủ kéo dài có thể khiến đường huyết khó kiểm soát hơn.
Kiểm tra định kỳ huyết áp, cholesterol và đường huyết giúp phát hiện sớm nguy cơ bệnh tim mạch. Nếu một trong ba chỉ số cao hơn mức mong muốn, người bệnh không cần thay đổi quá cực đoan ngay lập tức. Duy trì vận động đều đặn, ngủ đủ giấc, giảm thực phẩm chế biến sẵn, bỏ thuốc lá và kiểm soát căng thẳng có thể giúp cải thiện sức khỏe tim mạch theo thời gian.
Bệnh nhân phát hiện ung thư cổ tử cung năm 2017, đã phẫu thuật cắt toàn bộ tử cung, sau đó theo dõi định kỳ. Tháng 1/2026, bà tự sờ thấy khối u vú phải, đi khám phát hiện u vú phải, u phổi phải. Gia đình có bố mắc ung thư phổi, anh trai mắc ung thư đại tràng.
Ngày 9/5, bác sĩ Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết bệnh nhân phải phẫu thuật cắt bỏ tuyến vú và nội soi cắt thùy trên phổi phải, nạo vét hạch. Ngoài ra, bệnh nhân có chỉ định điều trị hóa trị bổ trợ kết hợp với điều trị đích cho ung thư phổi và ung thư vú. Đối với bệnh ung thư cổ tử cung đã được kiểm soát tốt bằng phẫu thuật và chưa có dấu hiệu tái phát, di căn.
Ung thư hiện nay vẫn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trên toàn cầu, với gánh nặng bệnh tật ngày càng gia tăng. Theo dữ liệu từ GLOBOCAN 2022, thế giới ghi nhận gần 20 triệu ca ung thư mới mỗi năm, trong đó ung thư phổi là loại ung thư phổ biến nhất với khoảng 2,5 triệu ca mắc mới, chiếm khoảng 12,4% tổng số ca ung thư toàn cầu. Ung thư vú đứng thứ hai về tỷ lệ mắc chung và là ung thư phổ biến nhất ở nữ giới, với khoảng 2,3 triệu ca mắc mới, tương đương khoảng 1/4 tổng số ung thư ở phụ nữ.
Ở phụ nữ, ung thư vú và ung thư cổ tử cung là hai bệnh lý ác tính. Trong đó. ung thư vú là ung thư thường gặp nhất, trong khi ung thư cổ tử cung đứng thứ tư với khoảng 660.000 ca mắc mới mỗi năm trên toàn thế giới.
Trường hợp này mắc đồng thời ba ung thư nguyên phát, bao gồm ung thư cổ tử cung, ung thư phổi và ung thư vú, song đều ở giai đoạn còn khả năng phẫu thuật. Tuy nhiên, tỷ lệ cũng rất ít gặp. "Nếu không đi khám và phát hiện sớm, bệnh chắc chắn diễn tiến nặng nhanh", bác sĩ nói..
Bác sĩ khuyến cáo mọi người nên đi khám sức khỏe định kỳ hàng năm, tầm soát các bệnh lý về ung thư để chủ động phòng ngừa. Ung thư cổ tử cung thường liên quan chặt chẽ đến nhiễm HPV nguy cơ cao, với khả năng phát hiện sớm thông qua tầm soát bằng Pap smear và HPV DNA testing. Ung thư phổi giai đoạn sớm, đặc biệt khi được phát hiện tình cờ qua chụp CT liều thấp, có thể đạt tỷ lệ sống còn cao nếu được phẫu thuật triệt căn.
Điều này là do cơ thể sau tuổi 35 đã bắt đầu giảm khối cơ, giảm mật độ xương và khả năng phục hồi chậm hơn. Đây là những thay đổi tự nhiên do ảnh hưởng của tuổi tác, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Bên cạnh đó, khả năng phối hợp giữa hệ thần kinh và cơ bắp không còn linh hoạt như trước, khiến việc giữ thăng bằng khó hơn. Những yếu tố này kết hợp lại làm tăng nguy cơ đau cơ, bong gân hoặc té ngã khi tập luyện, đặc biệt là khi thực hiện các động tác nhanh hoặc phức tạp.
Để giảm nguy cơ chấn thương khi tập luyện, người sau tuổi 35 cần lưu ý những điều sau:
Sau 35 tuổi, nhiều người bắt đầu gặp các vấn đề sức khỏe như đau khớp, tim mạch hoặc loãng xương. Những yếu tố này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận động và làm tăng nguy cơ chấn thương nếu tập không phù hợp.
Vì vậy, không nên áp dụng một chương trình tập luyện giống nhau cho tất cả mọi người. Việc lựa chọn bài tập cần dựa trên tình trạng sức khỏe cá nhân. Thậm chí, trong một số trường hợp, nên tham khảo ý kiến chuyên gia để đảm bảo an toàn.
Khởi động là bước rất quan trọng, đặc biệt với người trên 35 tuổi. Lúc này, cơ và gân không còn đàn hồi tốt như trước. Bắt đầu tập luyện một cách đột ngột mà bỏ qua khởi động có thể dẫn đến căng cơ hoặc rách cơ.
Khởi động giúp tăng lưu lượng máu đến các nhóm cơ, làm nóng khớp và chuẩn bị cơ thể cho vận động. Thay vì chỉ kéo giãn cơ nhẹ thì nên ưu tiên các động tác khởi động như xoay khớp, đi bộ nhanh hoặc các bài kích hoạt cơ nhẹ. Cách này giúp cơ thể vào guồng vận động một cách an toàn trước khi bước vào bài tập chính.
Khi tập luyện, kỹ thuật đúng luôn quan trọng hơn việc nâng nặng hay tập nhiều. Một động tác sai có thể gây áp lực lớn lên khớp và cơ, dẫn đến chấn thương.
Ngoài ra, lắng nghe cơ thể cũng rất cần thiết. Nếu xuất hiện cơn đau bất thường, đặc biệt là đau nhói hoặc kéo dài, thì nên dừng tập và điều chỉnh lại. Cố gắng chịu đau để tập tiếp có thể khiến tình trạng nghiêm trọng hơn.
Tập luyện đều đặn với cường độ vừa phải thường mang lại hiệu quả tốt hơn so với tập rất nặng nhưng không thường xuyên. Các nghiên cứu cho thấy duy trì thói quen vận động ổn định giúp giảm nguy cơ té ngã và chấn thương rõ rệt.
Môi trường tập luyện cũng ảnh hưởng lớn đến nguy cơ chấn thương. Sàn trơn, không gian chật hoặc giày không phù hợp đều có thể làm tăng nguy cơ té ngã hoặc chấn thương cổ chân. Đặc biệt, khi khả năng giữ thăng bằng giảm theo tuổi tác, những yếu tố này càng trở nên quan trọng, theo Healthline.
Ngày 4-4, ông Trần Thuận - giám đốc Trung tâm Y tế Krông Búk (Đắk Lắk) - cho biết đang theo dõi, xử lý ổ dịch quai bị tại Trường Tiểu học Phạm Hồng Thái (xã Cư Pơng).
Theo ghi nhận ban đầu, trong ngày 3-4, ngành y tế phát hiện 9 trường hợp mắc bệnh, chủ yếu là học sinh, xuất hiện rải rác tại 5 lớp từ khối 1 đến khối 3. Các học sinh mắc quai bị sinh sống tại các buôn Tlan, Kđoh và Ea Klok.
Các trường hợp mắc bệnh có triệu chứng điển hình như sốt, sưng đau vùng mang tai, khó nhai nuốt và mệt mỏi.
Hiện chưa ghi nhận ca biến chứng nặng, song theo ngành y tế, nguy cơ lây lan khá cao do môi trường học đường có mật độ tiếp xúc lớn.
Ngay sau khi phát hiện ổ dịch tại trường, Trung tâm Y tế Krông Búk đã đẩy mạnh tuyên truyền để người dân nâng cao ý thức phòng bệnh.
Đến sáng 4-4, toàn bộ khuôn viên trường đã được lực lượng của trung tâm phun khử khuẩn. Trung tâm cũng đã phối hợp với nhà trường vệ sinh lớp học, đồ dùng, bàn ghế nhằm hạn chế nguy cơ lây nhiễm.
Ngành y tế địa phương cũng phối hợp với các đơn vị liên quan khẩn trương điều tra, giám sát, xử lý ổ dịch, đồng thời khuyến cáo người dân chủ động phòng bệnh, đặc biệt là tiêm vắc xin và thực hiện vệ sinh cá nhân để ngăn nguy cơ bùng phát dịch trong thời gian tới.
Giám đốc Trung tâm Y tế Krông Búk cho hay từ đầu năm 2026 đến nay, riêng xã Cư Pơng đã ghi nhận 17 trường hợp nghi mắc quai bị.
