Người hiến tạng nhập viện hôm 22/5 trong tình trạng đa chấn thương nặng sau tai nạn giao thông, nhiều lần ngừng tuần hoàn. Các bác sĩ nỗ lực hồi sức, song bệnh nhân tổn thương não quá nặng, được xác định chết não vào ngày 27/5.
Sinh thời anh có nguyện vọng được hiến tạng cứu người, nên người thân quyết định thực hiện tâm nguyện của anh. Ngay sau khi tiếp nhận tin hiến tặng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 kích hoạt toàn bộ hệ thống điều phối ghép tạng. Các chuyên gia hội chẩn khẩn cấp để phân bổ nguồn tạng tối ưu gồm tim và gan.
Sáng 29/5, các bác sĩ cúi đầu tri ân người hiến trước khi thực hiện ca lấy – ghép đa tạng. Trong hơn 10 phút, trái tim và lá gan được lấy ra khỏi cơ thể người hiến, bắt đầu cuộc chạy đua với thời gian chuyển ghép của hàng trăm y bác sĩ.
TS Ngô Tuấn Anh, Chủ nhiệm Khoa Phẫu thuật Tim mạch, cho biết ca ghép tim cho bệnh nhân nam 58 tuổi được đánh giá đặc biệt khó khăn bởi người nhận suy tim giai đoạn cuối, tim giãn lớn, nguy cơ rối loạn huyết động rất cao. Người hiến lại có nhiều điểm bất tương xứng với người nhận, khiến khả năng suy thất phải ngay sau ghép rất đáng lo. Êkip đã chuẩn bị trước phương án xử lý cho mọi biến chứng có thể xảy ra. May mắn, sau nhiều giờ phẫu thuật căng thẳng, trái tim mới đập những nhịp đầu tiên trong lồng ngực người bệnh.
Ở phòng mổ khác, các bác sĩ tiến hành chia gan từ người hiến chết não – một trong những kỹ thuật phức tạp nhất của ghép gan. Từ một lá gan, hai mảnh ghép được tạo ra để ghép cho hai bệnh nhân khác nhau. Gan bên phải ghép cho bệnh nhân nam 46 tuổi suy gan cấp trên nền viêm gan B mạn tính. Còn gan trái được chuyển cấp tốc vào Huế để ghép cho bệnh nhi một tuổi.
Theo các chuyên gia, kỹ thuật chia gan đòi hỏi đánh giá chính xác cấu trúc giải phẫu gan, hệ thống mạch máu và đường mật, đồng thời tính toán thể tích mảnh ghép để đảm bảo chức năng sau ghép cho cả hai người nhận.
Sau phẫu thuật, các bệnh nhân tiếp tục được theo dõi và điều trị tích cực.
GS.TS Lê Hữu Song, Giám đốc Bệnh viện, đánh giá ca ghép là thành công chuyên môn, chứng tỏ sức mạnh của nghĩa cử hiến tạng. Từ quyết định đầy nhân văn của một gia đình giữa mất mát, một trái tim và lá gan đã giúp ba cuộc đời được viết tiếp. Một người ra đi, nhưng sự sống được nhân lên.
Ghép tạng là một trong những thành tựu quan trọng nhất của y học nhân loại từ thế kỷ 20. Đây là biện pháp duy nhất để cứu sống người bệnh giai đoạn cuối. Đến nay, Việt Nam đã ghép được 6 loại bộ phận cơ thể người, với gần 10.000 ca ghép. Kỹ thuật ghép tạng của đội ngũ y tế Việt Nam đã tiệm cận trình độ của các nước phát triển. Hiện, cả nước có khoảng 30 trung tâm ghép tạng được Bộ Y tế cấp phép.
Cả nước có hơn 177.000 người đăng ký hiến mô, tạng sau khi qua đời. Năm 2025 ghi nhận 66 trường hợp chết não hiến tạng, tăng mạnh so với các năm trước.
Ngày 8/5, đại diện Bệnh viện Đa khoa Bạc Liêu cho biết Khoa Cấp cứu tiếp nhận bệnh nhi vào chiều 7/5. Bác sĩ xác định dị vật là một khuyên tai kim loại có đầu nhọn, nằm ở thực quản bé.
Theo bác sĩ, dị vật sắc nhọn có nguy cơ gây tổn thương niêm mạc, chảy máu, thủng thực quản hoặc biến chứng nguy hiểm nếu không xử trí kịp thời. Các bác sĩ nội soi gây mê và gắp thành công dị vật trong thời gian ngắn. Sau thủ thuật, bé tỉnh táo, sinh hiệu ổn định và tiếp tục được theo dõi tại bệnh viện.
Trẻ từ 6 tháng đến 3 tuổi thường có thói quen cầm nắm, đưa đồ vật vào miệng nên nguy cơ nuốt dị vật cao. Phụ huynh cần để các vật dụng nhỏ như đồng xu, pin, cúc áo, bông tai, hạt nút, đồ chơi nhỏ... ngoài tầm với của trẻ. Khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ nuốt dị vật như ho sặc, khó nuốt, chảy nước dãi, nôn ói, quấy khóc kéo dài hoặc khó thở, cần đưa đến cơ sở y tế để được xử trí kịp thời.
Trứng nhiều protein, thích hợp với các bữa ăn sáng để cung cấp năng lượng cho ngày mới. Trứng có 2 thành phần, lòng trắng trứng chủ yếu chứa nước và protein (đạm), gần như không có chất béo hay cholesterol đáng kể. Đây là nguồn đạm chất lượng cao, phù hợp với người cần tăng protein nhưng muốn hạn chế chất béo.
Còn lòng đỏ chứa nhiều dưỡng chất quan trọng nhất như chất béo, vitamin A, D, E, K, vitamin nhóm B, selen, choline cùng các chất chống oxy hóa như lutein và zeaxanthin tốt cho mắt. Tùy vào sở thích mỗi người để lựa chọn. Lưu ý không nên ăn quá nhiều lòng đỏ hay lòng trắng, nên ăn cân bằng để hấp thụ tối đa dinh dưỡng.
Hạn chế rán trứng với nhiều dầu, bơ hoặc mỡ động vật khiến năng lượng và chất béo bão hòa trong món ăn tăng đáng kể. Hạn chế ăn trứng lòng đào hoặc chưa chín kỹ, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai, người lớn tuổi và người suy giảm miễn dịch để tránh nhiễm khuẩn.
Những người có nguy cơ như thừa cân, béo phì hoặc có tiền sử cholesterol cao nên kiểm soát lượng trứng tiêu thụ.
Ban đầu, các triệu chứng của chị H. âm ỉ nhưng ngày càng tăng nặng, kèm cảm giác mất thăng bằng, choáng váng, buồn nôn, sợ đột quỵ nên chị đến Bệnh viện đa khoa Tâm Anh TP.HCM khám. Kết quả chụp MRI 3 Tesla não ghi nhận chị có nhiều tổn thương dạng nốt ở vỏ và dưới vỏ não, rải rác ở thân não và tiểu não - những vị trí liên quan trực tiếp đến chức năng vận động, thăng bằng và điều phối thần kinh.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Cao Hoàng Trọng, Khoa Thần kinh, Bệnh viện đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết hình ảnh này gợi ý tình trạng viêm lan tỏa hệ thần kinh trung ương, không điển hình cho đột quỵ cấp. Chọc dò dịch não tủy kết quả cho thấy số lượng bạch cầu tăng rất cao (973 tế bào/µL), trong đó bạch cầu ái toan chiếm ưu thế, kèm protein tăng và đường giảm so với đường máu. Đây là bộ 3 dấu hiệu điển hình của viêm màng não do ký sinh trùng.
Khai thác tiền sử, chị H. có thói quen ăn rau sống và nuôi chuột hamster tại nhà. Đây là yếu tố dịch tễ quan trọng, người bệnh được chỉ định xét nghiệm PCR dịch não tủy. Kết quả xác định dương tính với Angiostrongylus cantonensis, loại giun tròn ký sinh ở chuột. Từ đó, bác sĩ chẩn đoán chị H. bị viêm màng não tăng bạch cầu ái toan do ấu trùng giun phổi chuột xâm nhập hệ thần kinh trung ương.
Theo bác sĩ Trọng, Angiostrongylus cantonensis là nguyên nhân thường gặp nhất gây viêm màng não do ký sinh trùng ở người. Vật chủ chính của loài này là chuột. Giun trưởng thành sống trong động mạch phổi của chuột, đẻ trứng, nở thành ấu trùng, sau đó theo đường hô hấp, tiêu hóa và thải ra môi trường qua phân. Ốc sên, ốc bươu hoặc các loài nhuyễn thể khác đóng vai trò vật chủ trung gian khi ăn phải ấu trùng.
Những người nhiễm bệnh như chị H. có thể do tiếp xúc trực tiếp với chuột hoặc do ăn phải ốc chưa nấu chín, rau sống có dính chất nhầy của ốc hoặc thực phẩm bị nhiễm ấu trùng. Sau khi vào cơ thể, ấu có thể di chuyển lên não và tủy sống. Tại đây, chúng gây phản ứng viêm mạnh, dẫn đến viêm màng não, tổn thương nhu mô não. Một số trường hợp ấu trùng có thể di chuyển đến mắt, gây giảm thị lực, thậm chí mù vĩnh viễn.
Sau hội chẩn, chị H. được điều trị bằng thuốc kháng viêm trong khoảng 7 - 10 ngày để giảm tình trạng phù não, đau đầu và hạn chế tổn thương thần kinh. Song song đó, người bệnh được dùng thuốc diệt ký sinh trùng kéo dài khoảng 2 - 3 tuần. Chức năng gan được theo dõi định kỳ để phát hiện sớm tác dụng phụ và điều chỉnh kịp thời nếu cần.
Sau khoảng 2 tuần điều trị, tình trạng đau đầu và choáng váng của chị Hoa giảm rõ rệt, không còn nôn ói, khả năng thăng bằng cải thiện. Người bệnh tiếp tục được theo dõi ngoại trú để đánh giá nguy cơ di chứng thần kinh.
Bác sĩ Hoàng Trọng cho biết thêm, viêm màng não tăng bạch cầu ái toan thường khởi phát sau 1 - 3 tuần kể từ khi nhiễm. Bệnh có thể biểu hiện bằng đau đầu dữ dội, cứng gáy, buồn nôn, rối loạn tri giác, yếu liệt hoặc rối loạn vận động. Dù tỷ lệ tử vong không cao (khoảng 2 - 3%), nhưng để lại di chứng thần kinh lâu dài như suy giảm trí nhớ, rối loạn thăng bằng, đau đầu mạn tính nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Để phòng bệnh mỗi người nên ăn chín uống sôi, hạn chế ăn rau sống không rõ nguồn gốc, rửa kỹ rau bằng nước sạch, tốt nhất nên ngâm nước muối. Không ăn ốc, hải sản chưa được nấu chín hoàn toàn. Khi nuôi thú cưng như chuột, hamster cần đảm bảo vệ sinh môi trường, tránh tiếp xúc với chất thải của động vật.
