Anh Hong Pham và vợ, chị Kim, sống ở bang California, là những người đam mê ẩm thực. Khi yêu thích món ăn nào, họ sẽ tìm mọi cách nghiên cứu để chế biến bằng được tại nhà, từ bánh cuốn, dồi cho đến bánh kem sầu riêng.
Nửa năm qua, “ám ảnh” lớn nhất của người đàn ông gốc Việt này là các món thịt quay kiểu Trung Hoa như xá xíu, thịt ba chỉ và đặc biệt là vịt quay. Anh bắt đầu chia sẻ hành trình thử nghiệm của mình lên tài khoản Instagram @thatpekingduckguy. Các bức ảnh, video trên trang là cảnh anh lấy những con vịt màu nâu đỏ ra khỏi lò, chặt thành miếng và phục vụ theo kiểu truyền thống lẫn hiện đại (như taco, ramen).
Ban đầu, anh Hong làm vịt quay bằng lò nướng gia đình. Dù hương vị khá tốt, anh vẫn nhận thấy thành phẩm chưa đạt độ hoàn hảo. “Tôi học rất nhiều từ YouTube và nhận ra trong các video ở châu Á, họ đều dùng kiểu lò hình chum. Tôi nghĩ mình phải tìm bằng được loại này vì đó là cách tối ưu nhất để da vịt giòn đều”, anh nói.
Hai năm trước, anh chi 1.000 USD đặt mua một chiếc lò quay vịt bằng than từ Alibaba. Chiếc lò được đặt ở sân sau nhà tại Los Angeles, ban đầu chỉ dùng để quay gà và thịt lợn. Anh thừa nhận bản thân từng không dám thử sức với vịt vì đây là món ăn “đáng sợ” đối với người nấu nghiệp dư.
“Vịt rất nhiều mỡ, người nấu phải xử lý để phần mỡ tan chảy đúng cách. Quy trình chuẩn bị đòi hỏi nhiều kỹ thuật phức tạp như chần sơ, bóc tách da, bơm phồng da, không hề dễ dàng như gà hay lợn”, anh Hong cho biết.
Để giải quyết khó khăn, anh nhắn tin qua mạng xã hội để xin lời khuyên từ Mei Lin – quán quân mùa 12 chương trình ẩm thực nổi tiếng Top Chef tại Mỹ. Nhờ sự khích lệ và hướng dẫn từ nữ đầu bếp chuyên nghiệp, anh bắt đầu thử nghiệm với vịt quay Quảng Đông, sau đó là vịt quay Bắc Kinh.
Để hoàn thành một con vịt quay Bắc Kinh chuẩn vị, cựu bác sĩ phải chần vịt với nước sôi, rưới hỗn hợp giấm, mật ong, nước và mạch nha để tạo màu. Tiếp theo, anh dùng bơm khí chuyên dụng để tách phần da ra khỏi thịt, nêm nếm với ngũ vị hương, tiêu trắng rồi treo ủ trong tủ lạnh từ 7 đến 10 ngày nhằm làm khô da hoàn toàn. Quá trình quay trong lò than mất khoảng 1,5 giờ.
Bên cạnh vịt Bắc Kinh, anh Hong Pham còn thử món “vịt tỳ bà” – kỹ thuật lọc xương, ướp gia vị rồi căng vịt lên khung kim loại phẳng có hình dáng giống cây đàn tỳ bà. Tại Mỹ, anh thường gọi vui đây là “guitar ducks” (vịt guitar). Loại vịt này có ưu điểm da giòn, thịt mềm mọng, thấm vị sâu và chỉ mất 45 phút để quay chín.
“Ở Mỹ, nhiều người chưa biết đến món vịt tỳ bà và tôi đang cố gắng phổ cập nó. Khâu lọc xương rất tốn công nhưng bù lại thực khách sẽ có trải nghiệm ăn uống tuyệt vời. Món này kết hợp được những gì ngon nhất của vịt Bắc Kinh và Quảng Đông”, anh nói.
Mô hình kinh doanh tại gia của anh không lãng phí bất kỳ bộ phận nào của con vịt. Xương được ninh làm nước dùng mì ramen, thịt vịt được thái lát làm nhân bánh taco, tortilla hoặc bánh xèo Việt Nam.
Hiện anh bán các combo bữa ăn với giá 110 USD (khoảng 2,7 triệu đồng), gồm một con vịt quay nguyên con, rau ăn kèm, bánh cuốn, mì vịt và nước súp, đủ cho một gia đình bốn người ăn. Anh cho biết có những thực khách lái xe hơn một tiếng đồng hồ đến nhà anh để nhận món ăn khi còn nóng hổi.
Hong Pham đã làm việc trong ngành chẩn đoán hình ảnh 20 năm. Giờ đây, món vịt quay ngày càng nổi tiếng, anh tính chuyển hướng sang xây dựng doanh nghiệp ăn uống.
Thời gian qua, anh đã nhận phục vụ các bữa tiệc gia đình như lễ tốt nghiệp, sinh nhật, kỷ niệm tại Los Angeles. Điểm nhấn trong các bữa tiệc của anh là màn chủ bữa tiệc kéo con vịt quay nóng hổi ra khỏi lò ngay trước mặt thực khách.
“Sau đó họ luôn nói với tôi rằng đó là trải nghiệm vui vẻ. Những buổi quay vịt kiểu này thật sự thú vị. Thành thật mà nói, đó không còn là công việc nữa”, anh nói.
Ngày 23/6, nước Pháp ghi nhận mức nhiệt kỷ lục chưa từng có trong lịch sử, trong khi Hà Lan phải mở cửa hàng loạt không gian công cộng làm điểm "hạ nhiệt". Tại Tây Ban Nha và Italy, các chuyên gia thời tiết cũng yêu cầu nâng cao cảnh giác khi nhiệt độ chạm ngưỡng 35-41 độ C. Trước tình hình này, giới chức trách đã đưa ra các khuyến cáo đối với khách du lịch quốc tế tại loạt điểm đến ở châu Âu.
Pháp
Cơ quan Khí tượng Quốc gia Pháp (Meteo France) đã đặt 58 tỉnh thành vào trạng thái báo động đỏ vì nắng nóng từ ngày 24/6. Khách du lịch đến Pháp được khuyến cáo cần chủ động cập nhật dự báo thời tiết và các biện pháp tự bảo vệ trên hệ thống thông tin của khí tượng sở tại.
Tình trạng cực đoan này dự kiến kéo dài đến cuối tuần, với nhiệt độ ban ngày vượt quá 40 độ C tại nhiều khu vực, bao gồm cả các điểm du lịch nổi tiếng quốc tế như Nantes và Bordeaux. Ngày 23/6 được ghi nhận là ngày nóng nhất trong lịch sử nước này khi thị trấn Pissos (phía tây nước Pháp) chạm mốc 44, 3 độ C. Cơ quan chức năng đã ghi nhận 40 trường hợp đuối nước tại các khu vực tắm tự phát kể từ khi đợt nắng nóng bắt đầu.
Tây Ban Nha
Cơ quan Khí tượng Quốc gia Tây Ban Nha (Aemet) đã phát báo động đỏ tại Cantabria và País Vasco, nơi nhiệt độ có thể vượt ngưỡng 40 độ C ngày 24/6. Cơ quan này nhấn mạnh: "Nguy hiểm cực độ. Hãy hết sức cẩn trọng!". Hệ thống trạm đo của Aemet cho biết trước đó vào ngày 22/6, có 101 trên tổng số 828 trạm trên cả nước đã ghi nhận mức nhiệt vượt quá 40 độ C. Du khách được khuyên nên tuân thủ nghiêm ngặt các hướng dẫn an toàn từ Bộ Y tế Tây Ban Nha tại địa phương cư trú.
Bồ Đào Nha
Viện Biển và Khí quyển Bồ Đào Nha (IPMA) đã phát đi cảnh báo cam cho hầu hết khu vực phía bắc vào ngày 24/6. Bên cạnh mức nhiệt dự kiến chạm ngưỡng 35 độ C tại Bragança, các vùng thu hút đông khách du lịch như Porto, Bragança, Guarda, Coimbra và Vila Real còn đối mặt với nguy cơ xảy ra giông bão nghiêm trọng.
Italy
Sau nhiều ngày nắng nóng gay gắt trên 35 độ C, nhà chức trách Italy đã ban hành báo động đỏ cho 16 thành phố lớn vào ngày 24/6, bao gồm cả Rome, Milan, Florence và Turin. Tại Florence, nhiệt độ dự kiến lên tới 41 độ C, trong khi Milan dao động quanh mức 38 độ C. Thủ đô Rome và Naples có phần dễ chịu hơn nhưng vẫn ở mức dưới 36 độ C.
Hà Lan
Viện Khí tượng Hoàng gia Hà Lan (KNMI) công bố mã cam cảnh báo nắng nóng cực đoan từ chiều ngày 24/6 đến ít nhất là ngày 26/6, ngoại trừ Groningen, Friesland, Drenthe và Quần đảo Wadden. Nhiệt độ cao nhất dự báo 34-39 độ C, tập trung ở các đô thị lớn và phía nam.
Tại Amsterdam, chính quyền đã triển khai chiến dịch mở cửa các "điểm hạ nhiệt" khắp thành phố (chủ yếu ở quận Nieuw-West) bao gồm thư viện, trung tâm cộng đồng, nhà hát, nhà thờ và siêu thị để cung cấp nước uống, nhà vệ sinh và chỗ nghỉ ngơi miễn phí cho người dân và khách du lịch nước ngoài.
Đức
Cơ quan Khí tượng Đức (DWD) cho biết tình trạng áp lực nhiệt từ mạnh đến cực đoan sẽ bao trùm phần lớn diện tích nước này cho đến khi có thông báo mới, nhất là khu vực đô thị đông đúc như Berlin, kèm theo nguy cơ giông bão và mưa lớn cục bộ ở phía tây và tây nam. Hiệp hội Bảo tồn rừng Đức cũng cảnh báo nguy cơ cháy rừng đang ở mức rất cao và nghiêm cấm mọi hành vi đốt lửa ngoài các bãi đốt quy định để đảm bảo an toàn hành lang xanh.
Bỉ
Từ ngày 24/6, gần như toàn bộ nước Bỉ trong tình trạng cảnh báo nhiệt màu cam cho đến hết ngày 28/6. Các thành phố trung tâm, bao gồm Antwerp, dự kiến chạm mức 39 độ C vào ngày 26/6. Viện Khí tượng Hoàng gia Bỉ khuyến cáo người dân và du khách áp dụng các biện pháp giải nhiệt như uống nước thường xuyên, mặc trang phục mỏng nhẹ, hạn chế ra đường giờ cao điểm, chia nhỏ bữa ăn và đóng chặt cửa sổ để ngăn hơi nóng tràn vào nhà.
Hy Lạp
Nhiều vùng tại Hy Lạp, bao gồm cả thủ đô Athens, đang chịu cảnh báo thời tiết màu vàng kéo dài đến ngày thứ 26/6 với mức nhiệt khoảng 34 độ C. Cơ quan Khí tượng Quốc gia Hy Lạp lưu ý du khách cần cẩn trọng khi tham gia các hoạt động ngoài trời tại các khu vực trống trải như núi và rừng do nguy cơ xảy ra giông bão bất chợt.
Cơ quan Khí tượng và Thủy văn Croatia (DHMZ) đã ban hành cảnh báo màu cam "nguy hiểm" tại các thiên đường du lịch ven biển là Rijeka, Split và Dubrovnik khi nhiệt độ chạm mốc 35 độ C. Cơ quan này đặc biệt lưu ý du khách đi cùng người già và trẻ nhỏ, những đối tượng dễ tổn thương nhất trước sốc nhiệt, cần liên tục cập nhật khuyến cáo từ cơ quan y tế sở tại.
Tại nhiều quốc gia châu Âu, hệ thống cảnh báo thời tiết của MeteoAlarm và các cơ quan khí tượng quốc gia sử dụng thang bốn màu để biểu thị mức độ rủi ro từ thấp đến cao.
Màu xanh lá cây (Không cảnh báo): Thời tiết bình thường, không có hiện tượng nguy hiểm nào được dự báo.
Màu vàng (Cẩn trọng): Thời tiết có thể gây rủi ro ở mức thấp. Các hiện tượng như nắng nóng, mưa giông hoặc gió mạnh cục bộ có thể ảnh hưởng đến một số hoạt động ngoài trời. Người dân và du khách nên theo dõi dự báo thời tiết thường xuyên.
Màu cam (Nguy hiểm): Thời tiết được dự báo ở mức nguy hiểm và có khả năng gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe, tài sản hoặc giao thông. Người dân được khuyến cáo hạn chế các hoạt động không cần thiết ngoài trời và chủ động các biện pháp phòng ngừa.
Màu đỏ (Nguy hiểm cực độ): Cấp độ cảnh báo cao nhất, áp dụng khi các hiện tượng thời tiết cực đoan có nguy cơ đe dọa tính mạng hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng trên diện rộng. Người dân và du khách cần tuân thủ các hướng dẫn của chính quyền địa phương và hạn chế tối đa việc di chuyển nếu không thực sự cần thiết.
Sáu món ăn cần tránh vì có liên quan đến nguy cơ mắc ung thư đường mật: Gỏi cá nước ngọt băm sống; gỏi cá băm sống vị cay; cá muối chua sống (cá lên men); mắm cá sống; nước xốt/gia vị từ cá muối chua; xúc xích cá muối chua. Cá nướng cũng có thể chứa ấu trùng ký sinh trùng nếu phần thịt ở giữa vẫn còn sống hoặc chưa chín kỹ, theo báo Thái Lan The Nation. Một số trong các món ăn trên khá phổ biến đối với du khách.
Bài báo trên The Nation dẫn nhiều dữ liệu nghiên cứu khác nhau dựa trên kết quả sàng lọc của người dân. Dữ liệu từ năm 2008 đến 2022 cho thấy Thái Lan vẫn ghi nhận tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư đường mật ở mức rất cao.
Hiện tại, Thái Lan có ít nhất 6 triệu người nhiễm sán lá gan, và nhóm người này có nguy cơ phát triển thành ung thư biểu mô đường mật trong vòng 20 - 30 năm tới. Các báo cáo chỉ ra rằng, người dân Thái Lan có tỷ lệ mắc ung thư biểu mô đường mật cao nhất thế giới (tính trên mỗi 100.000 dân). Thái Lan cũng được mệnh danh là "Thủ phủ của bệnh ung thư đường mật" do có tỷ lệ mắc bệnh cao nhất thế giới tính trên mỗi 100.000 dân.
Số liệu mới nhất từ Viện Ung thư Quốc gia cho thấy mỗi năm có 19.491 ca mắc ung thư gan và ung thư đường mật (trung bình 53 ca/ngày), với 14.971 ca tử vong (trung bình 41 ca/ngày).
Cục Kiểm soát Dịch bệnh Thái Lan cũng cảnh báo các món cá nước ngọt sống hoặc chưa chín kỹ có thể khiến thực khách nhiễm sán lá gan và làm tăng nguy cơ ung thư đường mật. Đồng thời khuyến cáo người dân nên tránh các món cá nước ngọt sống hoặc chưa chín kỹ, do nguy cơ nhiễm sán lá gan - một vấn đề sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng có liên quan đến ung thư đường mật.
Theo The Nation, cảnh báo không có nghĩa là bạn phải hoàn toàn tránh các món ăn này. Tuy nhiên, tờ báo cũng đưa ra danh sách 10 món ăn cụ thể có liên quan, trong đó có những món nổi tiếng được du khách ưa chuộng:
Koi pla (món gỏi cá băm sống); Larb cá sống; gỏi cá sống (kiểu Pla) hoặc gỏi cá cay kiểu Pla; Pla jom (món cá lên men); Mam pla; Mok pla (cá gói lá chuối); Pla som sống; Pla ra sống; Som tam (gỏi đu đủ) với pla ra sống.
Ngày 18/6, lãnh đạo Phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị phường Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) cho biết, trong ngày hôm nay, đơn vị sẽ cử cán bộ đến nhà hàng nổi N.T. - nơi bị tố "chặt chém" - để hoàn tất hồ sơ liên quan đến 3 hành vi vi phạm của cơ sở này đã được Đội Quản lý thị trường số 1 xác lập trước đó.
Liên quan đến vụ việc, nhiều bạn đọc Dân trí thắc mắc vì sao tại thời điểm thanh toán, người sử dụng dịch vụ không phản ứng về giá cả mà chỉ lên tiếng sau khi rời khỏi nhà hàng.
Bạn đọc nguyentrongvinh bình luận: “Nhiều người kỳ lắm, đặc biệt lúc ăn không có ý kiến gì, ăn xong lại thắc mắc”.
Trả lời bình luận này, bạn đọc Trinh Huong cho rằng: “Trong khi ăn mà có ý kiến là về chất lượng bữa ăn; đến lúc thanh toán mới thắc mắc về giá cả. Còn khi trả tiền không nói gì, về nhà mới phản ánh thì có thể vì họ không muốn xảy ra tranh cãi ở nơi xa lạ”.
Để làm rõ vấn đề, phóng viên Dân trí đã liên hệ anh T.A.H. (trú tại thành phố Hà Nội), người phản ánh bị “chặt chém” trong chuyến du lịch tại Nha Trang.
Theo anh H., sau khi cùng vợ tham gia tour biển đảo, 2 người được đưa đến nhà hàng nổi N.T. để dùng bữa.
“Khu vực này chỉ có duy nhất nhà hàng trên hoạt động. Vợ chồng tôi hoàn toàn không biết trước hoặc có cơ hội tìm hiểu thông tin về cơ sở này. Khi vào ăn, nhân viên chỉ báo giá bằng miệng. Theo tôi, cách làm này không phù hợp với quy định trong hoạt động kinh doanh phục vụ du khách”, anh H. nói.
Trả lời về lý do không phản ứng ngay khi thanh toán, anh H. cho biết nhà hàng nằm trên vịnh Nha Trang nên anh cho rằng việc tranh cãi trực tiếp tại đây sẽ không có lợi cho bản thân. Mặt khác, chỉ khi trở về đất liền, có thời gian tra cứu và khảo sát giá thị trường, anh mới nhận thấy mức giá gần 2,9 triệu đồng/kg đối với cá bò hòm cao hơn mặt bằng chung.
Sau đó, anh lưu lại các chứng cứ và gửi phản ánh thông qua hệ thống “phản ánh, kiến nghị” của UBND tỉnh Khánh Hòa.
“Tôi khẳng định việc gửi phản ánh không nhằm mục đích đòi lại tiền. Tôi chỉ mong cơ quan chức năng chấn chỉnh việc kinh doanh, yêu cầu niêm yết giá công khai để tránh tình trạng du khách đã tốn tiền đi du lịch lại còn mang thêm bực vào người”, anh H. nói.
Đại diện Đội Quản lý thị trường số 1, thuộc Sở Công Thương Khánh Hòa cho biết, việc niêm yết giá công khai là quy định bắt buộc đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống. Thời gian qua, đơn vị đã xử phạt nhiều trường hợp không niêm yết giá, niêm yết giá gây hiểu nhầm cho khách hàng hoặc bán hàng cao hơn giá niêm yết.
Cuối tháng 4, bắt đầu thời gian vào "mùa du lịch" cao điểm, ông Trần Xuân Tây, Chủ tịch UBND phường Nha Trang, đã ban hành thư ngỏ kêu gọi chung tay bảo vệ và phát triển môi trường du lịch Nha Trang. Trong thư ngỏ, ông Tây nhấn mạnh đề nghị các cơ sở kinh doanh niêm yết giá rõ ràng, bán đúng giá; kiên quyết không để xảy ra tình trạng “chặt chém”, chèo kéo hoặc gian lận thương mại.
Xác định có 3 lỗi vi phạm
Trước đó, sau khi nhận được phản ánh của anh T.A.H., ngày 9/6, Đội Quản lý thị trường số 1 đã phối hợp với đại diện Phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị, cùng Phòng Văn hóa - Xã hội phường Nha Trang kiểm tra thực tế tại nhà hàng nổi N.T. do ông N.T.T. làm chủ.
Qua kiểm tra, đoàn công tác xác định hộ kinh doanh này có 3 hành vi vi phạm hành chính gồm: thay đổi ngành, nghề kinh doanh nhưng không thông báo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền; kinh doanh dịch vụ ăn uống khi chưa được cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm; không niêm yết giá hàng hóa theo quy định.
Hiện hồ sơ liên quan đến các vi phạm trên đã được Đội Quản lý thị trường số 1 chuyển đến UBND phường Nha Trang để xem xét, xử lý theo thẩm quyền.