Trong văn bản trả lời kiến nghị của Công ty TNHH Tập đoàn Sơn Hải, Bộ Xây dựng không đồng tình với nhiều đề xuất liên quan kéo dài thời gian bảo hành công trình, cắm biển công khai tên nhà thầu trên tuyến và cơ chế không giữ tiền hoặc bảo lãnh bảo hành.
Trước đó tháng 4, Tập đoàn Sơn Hải kiến nghị nâng thời gian bảo hành công trình giao thông tối thiểu từ 2 năm lên 10 năm. Doanh nghiệp cho rằng mức bảo hành hiện nay quá ngắn so với tuổi thọ công trình và nếu kéo dài thêm một năm, riêng Cục Đường bộ Việt Nam có thể tiết kiệm hơn 12.500 tỷ đồng chi phí bảo trì mỗi năm. Nếu tăng thêm 8 năm, số tiền tiết kiệm có thể vượt 100.000 tỷ đồng.
Tuy nhiên, Bộ Xây dựng cho rằng cách tính này chưa phản ánh đúng bản chất giữa bảo hành và bảo trì công trình. Khoản kinh phí hơn 12.500 tỷ đồng mà Cục Đường bộ Việt Nam dự kiến sử dụng năm 2025 chủ yếu dành cho quản lý, bảo trì định kỳ, sửa chữa hư hỏng trong quá trình khai thác, khắc phục thiên tai và duy tu hệ thống quốc lộ, không phải toàn bộ là chi phí xử lý lỗi của nhà thầu sau bảo hành.
Cơ quan này nhấn mạnh bảo hành chỉ áp dụng với các khiếm khuyết phát sinh do lỗi thi công của nhà thầu trong một khoảng thời gian nhất định, còn bảo trì là hoạt động diễn ra thường xuyên trong suốt vòng đời công trình. Hiệp hội các nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam cũng cho rằng nếu áp dụng cứng thời gian bảo hành 10 năm với mọi dự án giao thông, chi phí bảo lãnh, bảo hiểm, dự phòng rủi ro và giá dự thầu sẽ tăng đáng kể.
Trong bối cảnh doanh nghiệp xây dựng đang chịu áp lực lớn từ giá vật liệu, nhiên liệu, lãi vay và chi phí vận tải, quy định này có thể khiến tổng mức đầu tư dự án tăng cao.
Ngoài ra, Bộ cho rằng thời gian bảo hành 10 năm cũng không phù hợp với chu kỳ sửa chữa công trình giao thông hiện nay. Theo quy trình bảo trì, mặt đường bêtông nhựa thường sửa chữa sau khoảng 5 năm khai thác và sau 2 lần trung tu sẽ thực hiện đại tu. “Việc kéo dài thời gian bảo hành lên 10 năm sẽ không đúng với bản chất của công tác bảo hành công trình”, Bộ Xây dựng nêu.
Cơ quan này cũng cho biết mỗi loại công trình có quy mô, tính chất và đặc điểm kỹ thuật khác nhau nên không thể áp dụng một mức bảo hành cứng cho tất cả dự án. Tại Nhật Bản, thời hạn trách nhiệm hợp đồng với công trình xây dựng thông thường là 2 năm kể từ ngày bàn giao, còn thiết bị, máy móc thường là một năm. Mốc 10 năm chỉ áp dụng đặc thù với nhà ở mới, chủ yếu cho kết cấu chính và chống thấm, không phải chuẩn chung với công trình giao thông.
Không đồng tình cắm biển tên nhà thầu
Ngoài đề xuất kéo dài bảo hành, Tập đoàn Sơn Hải cũng kiến nghị bắt buộc cắm biển công khai tên nhà thầu trên tuyến để người dân giám sát chất lượng công trình. Bộ Xây dựng cho biết pháp luật hiện hành đã yêu cầu chủ đầu tư lắp biển thông tin công trình trong quá trình thi công, trong đó có tên chủ đầu tư, nhà thầu, đơn vị thiết kế và giám sát. Bộ không đồng tình với việc duy trì biển tên nhà thầu sau khi công trình hoàn thành.
Nguyên nhân là việc nâng cao chất lượng công trình cần giải pháp đồng bộ từ hoàn thiện tiêu chuẩn kỹ thuật, siết quản lý thiết kế – thi công, tăng giám sát thực tế đến nâng năng lực nhà thầu, thay vì chỉ nhằm “nâng cao ý thức” qua biển công khai.
Bộ Xây dựng cũng cho rằng việc bổ sung các biển thông tin bảo hành trên tuyến có thể gây nhiễu với người tham gia giao thông vì đây không phải biển phục vụ an toàn đường bộ. Hiện Bộ chưa ghi nhận quốc gia nào bắt buộc nhà thầu phải cắm biển công khai tên sau khi hoàn thành công trình.
Với các dự án có nhiều nhà thầu tham gia, Bộ cho rằng trách nhiệm chất lượng cần được cơ quan chuyên môn đánh giá thay vì để người dân tự xác định. Thay vì cắm biển trên đường, Bộ sẽ nghiên cứu công khai thông tin nhà thầu, chất lượng và thời gian bảo hành công trình trên cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng và các cổng thông tin điện tử.
Tiếp tục giữ tiền hoặc bảo lãnh bảo hành
Một đề xuất khác của Sơn Hải là không giữ lại tiền hoặc bảo lãnh bảo hành tự nguyện của nhà thầu sau thời gian bảo hành theo quy định. Bộ Xây dựng cho biết pháp luật hiện hành quy định mức bảo hành tối thiểu từ 3-5% giá trị hợp đồng tùy cấp công trình. Khoản bảo đảm này có thể bằng tiền hoặc bảo lãnh ngân hàng và chỉ được hoàn trả sau khi hết thời hạn bảo hành.
Theo Bộ, đa số cơ quan quản lý, chủ đầu tư và doanh nghiệp xây dựng lớn đều cho rằng việc giữ tiền hoặc bảo lãnh bảo hành là cần thiết để ràng buộc trách nhiệm nhà thầu và bảo đảm có nguồn kinh phí xử lý khiếm khuyết nếu phát sinh. “Việc không khắc phục kịp thời hư hỏng do lỗi của nhà thầu sẽ gây rủi ro cho chủ đầu tư và người sử dụng công trình, đặc biệt với đường cao tốc”, Bộ Xây dựng nêu.
Tuy nhiên, cơ quan này cho biết nếu nhà thầu tự nguyện cam kết bảo hành dài hơn quy định, chủ đầu tư và nhà thầu có thể thương thảo trong hợp đồng về phạm vi trách nhiệm, cơ chế xử lý và xem xét không tiếp tục giữ tiền hoặc bảo lãnh trong phần thời gian kéo dài thêm.
Ngày 24.4, Công an phường Chơn Thành (Đồng Nai) cho biết vừa bàn giao hồ sơ vụ nhóm "quái xế" bốc đầu xe máy, lạng lách trên đường gây nguy hiểm đối với người tham gia giao thông cho lực lượng CSGT xử lý theo thẩm quyền.
Trước đó, qua nguồn tin từ người dân trên địa bàn, tại khu vực đường Cao Bá Quát giao với đường Nguyễn Văn Linh (giáp ranh với phường Minh Hưng), thường xuyên xuất hiện nhóm thanh niên điều khiển các xe phân khối lớn chạy lạng lách, bốc đầu xe. Những hành động này không chỉ gây nguy hiểm cho chính người điều khiển mà còn đe dọa an toàn của người tham gia giao thông.
Sau một thời gian mật phục, khoảng 22 giờ 50 phút ngày 22.4, khi nhóm thanh niên tiếp tục xuất hiện và thực hiện hành vi bốc đầu xe tại các tuyến đường nêu trên, Tổ cảnh sát trật tự phối hợp lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở phường Chơn Thành đã kịp thời ngăn chặn và đưa 3 "quái xế" cùng xe máy phân khối lớn về trụ sở để điều tra, xác minh.
Trước đó, ngày 22.4, Đội CSGT đường bộ số 3 (Phòng CSGT Công an tỉnh Đồng Nai) cũng đã lập biên bản xử lý nam thanh niên điều khiển xe máy chạy bằng một bánh, đồng thời tịch thu phương tiện theo quy định.
Cụ thể, trang fanpage Phòng CSGT Công an tỉnh Đồng Nai tiếp nhận phản ánh từ người dân về việc một nam thanh niên có hành vi bốc đầu xe máy, khi dừng chờ đèn đỏ trên quốc lộ 13 vào tối 13.4 (đoạn qua phường Bình Long), gây mất an toàn giao thông và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.
Qua xác minh, Đội CSGT đường bộ số 3 đã mời N.X.T (25 tuổi, ở Đồng Nai), là người điều khiển xe lên làm việc. Tại cơ quan công an, N.X.T thừa nhận hành vi chạy bằng một bánh của mình. Bên cạnh đó, lực lượng CSGT cũng xác định N.X.T không có giấy phép lái xe khi tham gia giao thông.
Theo khoản 11 điều 7, khoản 4 điểm b, khoản 5 điều 14 Nghị định 168/2024/NĐ-CP của Chính phủ, người điều khiển xe máy nếu có vi phạm các lỗi sau ngoài việc bị phạt tiền, trừ điểm giấy phép lái xe (nếu có) thì sẽ bị áp dụng biện pháp tịch thu phương tiện, gồm: buông cả hai tay khi đang điều khiển xe; dùng chân điều khiển xe và ngồi về một bên điều khiển xe; nằm trên yên xe điều khiển xe; thay người điều khiển khi xe đang chạy; quay người về phía sau để điều khiển xe; bịt mắt điều khiển xe; điều khiển xe chạy bằng một bánh đối với xe hai bánh, chạy bằng hai bánh đối với xe ba bánh.
Tái phạm hành vi điều khiển xe lạng lách, đánh võng trên đường bộ; điều khiển loại xe sản xuất, lắp ráp trái quy định tham gia giao thông; điều khiển phương tiện mà không có chứng nhận đăng ký xe; sử dụng chứng nhận đăng ký xe không do đúng cơ quan có thẩm quyền cấp, không đúng số khung, số động cơ (số máy) của xe hoặc bị tẩy xóa mà không chứng minh được nguồn gốc xuất xứ của phương tiện (không có giấy tờ, chứng nhận nguồn gốc xe, chứng nhận quyền sở hữu hợp pháp).
Quảng trường Long Hưng trên đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh, phường Long Hưng, rực sáng với màn pháo hoa ba tầng trong đêm công bố Đồng Nai lên thành phố trực thuộc Trung ương và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.
Hơn 1.000 quả pháo được bắn từ bờ sông Đồng Nai sau chương trình nghệ thuật kéo dài 45 phút với chủ đề “Đồng Nai - Hào khí phương Nam, vươn mình cùng đất nước”.
Quảng trường Long Hưng trên đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh, phường Long Hưng, rực sáng với màn pháo hoa ba tầng trong đêm công bố Đồng Nai lên thành phố trực thuộc Trung ương và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.
Hơn 1.000 quả pháo được bắn từ bờ sông Đồng Nai sau chương trình nghệ thuật kéo dài 45 phút với chủ đề “Đồng Nai - Hào khí phương Nam, vươn mình cùng đất nước”.
Pháo hoa với nhiều màu sắc rực sáng cả vùng trời. Đây là lần thứ hai Đồng Nai tổ chức bắn pháo hoa tầm cao chào mừng lên thành phố. Trước đó, địa phương bắn pháo hoa tại 13 điểm dịp 30/4.
Pháo hoa với nhiều màu sắc rực sáng cả vùng trời. Đây là lần thứ hai Đồng Nai tổ chức bắn pháo hoa tầm cao chào mừng lên thành phố. Trước đó, địa phương bắn pháo hoa tại 13 điểm dịp 30/4.
Pháo hoa với nhiều màu sắc rực sáng cả vùng trời. Đây là lần thứ hai Đồng Nai tổ chức bắn pháo hoa tầm cao chào mừng lên thành phố. Trước đó, địa phương bắn pháo hoa tại 13 điểm dịp 30/4.
Chị Tâm, đại biểu dự lễ công bố, dùng điện thoại ghi lại khoảnh khắc pháo hoa rực sáng. “Đồng Nai lên thành phố, tôi hy vọng hạ tầng được đầu tư đồng bộ, kinh tế phát triển, đời sống người dân tốt hơn”, chị nói.
Sau khi sáp nhập với Bình Phước, thành phố Đồng Nai có hơn 4,4 triệu dân, đông thứ ba cả nước sau Hà Nội và TP HCM; diện tích khoảng 12.730 km2, đứng thứ 9 toàn quốc.
Chị Tâm, đại biểu dự lễ công bố, dùng điện thoại ghi lại khoảnh khắc pháo hoa rực sáng. “Đồng Nai lên thành phố, tôi hy vọng hạ tầng được đầu tư đồng bộ, kinh tế phát triển, đời sống người dân tốt hơn”, chị nói.
Sau khi sáp nhập với Bình Phước, thành phố Đồng Nai có hơn 4,4 triệu dân, đông thứ ba cả nước sau Hà Nội và TP HCM; diện tích khoảng 12.730 km2, đứng thứ 9 toàn quốc.
Gia đình chị Kim Ngân cùng dự lễ công bố và ghi lại bức ảnh kỷ niệm bên màn pháo hoa tại quảng trường.
Gia đình chị Kim Ngân cùng dự lễ công bố và ghi lại bức ảnh kỷ niệm bên màn pháo hoa tại quảng trường.
Các nữ CSGT Đồng Nai cùng nhau check-in với màn pháo hoa mãn nhãn.
Các nữ CSGT Đồng Nai cùng nhau check-in với màn pháo hoa mãn nhãn.
Ngoài người dân Đồng Nai, nhiều người ở TP HCM cũng có thể theo dõi từ phía bên kia bờ sông.
Ngoài người dân Đồng Nai, nhiều người ở TP HCM cũng có thể theo dõi từ phía bên kia bờ sông.
Ngoài người dân Đồng Nai, nhiều người ở TP HCM cũng có thể theo dõi từ phía bên kia bờ sông.
Một số người tập trung tại một nhà hàng ven sông gần quận 9 cũ xem pháo hoa.
“Biết Đồng Nai bắn ở quảng trường Long Hưng nên tôi rủ bạn bè xuống xem. Dù cách một con sông nhưng pháo hoa tầm cao vẫn rất đẹp”, Tuấn Anh, ngụ TP HCM, nói.
Một số người tập trung tại một nhà hàng ven sông gần quận 9 cũ xem pháo hoa.
“Biết Đồng Nai bắn ở quảng trường Long Hưng nên tôi rủ bạn bè xuống xem. Dù cách một con sông nhưng pháo hoa tầm cao vẫn rất đẹp”, Tuấn Anh, ngụ TP HCM, nói.
Bởi đây không đơn thuần là câu chuyện kỹ thuật của một dự án hạ tầng, mà còn là câu chuyện về cách ứng xử của xã hội hôm nay đối với những giá trị mà người xưa để lại.
Tháp Hòa Lai (ở xã Thuận Bắc, trước đây thuộc Ninh Thuận) là một quần thể kiến trúc Chăm có niên đại hơn 1.000 năm. Trải qua bao biến động của lịch sử, thời gian và thiên nhiên, công trình ấy vẫn hiện diện như một chứng nhân văn hóa của vùng đất Nam Trung bộ.
Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng, những công trình như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, phát triển không đồng nghĩa với việc phải đánh đổi các giá trị di sản.
Thực tế cho thấy, đây không phải lần đầu tiên các cơ quan chức năng lựa chọn giải pháp hài hòa giữa phát triển và bảo tồn. Trước đó, khi nâng cấp QL25 qua khu vực Phú Hòa (Phú Yên, nay thuộc Đắk Lắk), cơ quan chức năng cũng đã điều chỉnh hướng tuyến để tránh 3 cây sộp cổ thụ hàng trăm năm tuổi. Những cây sộp này không chỉ là cây xanh đơn thuần mà là một phần ký ức, một phần lịch sử của cộng đồng cư dân địa phương.
Điều đáng quý trong cả hai câu chuyện chính là sự trân trọng đối với những giá trị không thể tái tạo. Một tuyến đường có thể làm lại, một cây cầu có thể xây mới, nhưng một ngôi tháp nghìn năm tuổi hay một di sản văn hóa đã mất đi thì không thể phục dựng nguyên vẹn như ban đầu.
Mặc dù sự điều chỉnh ấy có thể làm phát sinh chi phí, thêm công sức khảo sát, thêm những tính toán kỹ thuật; nhưng đổi lại là sự gìn giữ được những giá trị văn hóa vô giá và quan trọng hơn là tạo được sự đồng thuận cao trong xã hội.
Đường sắt tốc độ cao rồi sẽ đưa đất nước đi nhanh hơn. Nhưng sự phát triển chỉ thực sự có ý nghĩa khi trên hành trình ấy, những giá trị nghìn năm vẫn được gìn giữ và tôn trọng. Và cách ứng xử có văn hóa với di sản như vậy rất cần được nhân rộng.