Bộ Xây dựng vừa góp ý chi tiết đối với đồ án Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, trong đó cảnh báo về quá tải hạ tầng và yêu cầu làm rõ tính khả thi của mục tiêu dân số, giao thông công cộng và hạ tầng kỹ thuật.
Trong đồ án quy hoạch, Hà Nội đề xuất xây dựng sân bay thứ hai ở phía Nam (vùng Phú Xuyên, Ứng Hòa hoặc giáp Ninh Bình), quy mô 4E, công suất 30-50 triệu khách, một triệu tấn hàng hóa mỗi năm, diện tích khoảng 1.500 ha.
Tuy nhiên, Bộ Xây dựng cho biết khu vực phía Tây Nam gặp nhiều hạn chế về địa hình và vùng trời, gây khó khăn cho thiết kế đường bay. Việc xác định vị trí và quy mô sân bay thứ hai cần tiếp tục nghiên cứu sau năm 2030. Thời điểm này công nghệ điều hành bay, dẫn đường hàng không phát triển và có thể đáp ứng được tính khả thi của quy hoạch, khai thác hiệu quả giữa các cảng hàng không.
Mặt khác, Quốc hội đã thông qua chủ trương đầu tư sân bay quốc tế Gia Bình với quy mô 50 triệu hành khách/năm đến 2050, sẽ góp phần giảm tải cho Nội Bài. Vì thế quy hoạch sân bay thứ hai của Hà Nội cần cập nhật lại theo định hướng mới, trong đó xem xét cả phương án sân bay phía Đông Nam hoặc phía Nam, các chỉ tiêu quy hoạch dự kiến của sân bay sẽ được tiếp tục nghiên cứu, xác định đến năm 2030, chưa nên chốt vị trí.
Trước đó ngày 23/3, Văn phòng Chính phủ ban hành thông báo kết luận của Thường trực Chính phủ về quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội. Thường trực Chính phủ yêu cầu Hà Nội đánh giá đầy đủ tiềm năng, ưu thế cạnh tranh của phương án xây dựng sân bay thứ hai so với các cảng hàng không lân cận trong quá trình lập quy hoạch.
Đánh giá hiện trạng còn sơ lược, chưa đủ định hướng dài hạn
Ngoài nội dung sân bay thứ hai, Bộ Xây dựng yêu cầu Hà Nội phân tích sâu hơn các vấn đề đang tồn tại như làm rõ mật độ giao thông, tỷ lệ đất giao thông, mức độ quá tải nội đô, đánh giá kết nối giữa trung tâm và đô thị vệ tinh, hiệu quả các tuyến vành đai, chỉ ra nguyên nhân ùn tắc giao thông, thay vì chỉ mô tả hiện trạng.
Đối với hệ thống thoát nước, Hà Nội cần xác định khu vực ngập úng thường xuyên, phân tích các nguyên nhân (quá tải, thiếu hồ điều hòa, đô thị hóa nhanh…), lượng hóa mức độ quá tải bằng so sánh giữa thiết kế và thực tế.
Đối với rác thải, Bộ cho rằng nhận định “công nghệ xử lý rác lạc hậu, quá tải” là chưa hoàn toàn chính xác, vì Hà Nội đã có các nhà máy điện rác hiện đại. Tuy nhiên, cần đánh giá hiệu quả vận hành thực tế và xác định lượng rác phát sinh để quy hoạch phù hợp.
Thực tế Hà Nội đang đối mặt với các vấn đề hạ tầng đô thị như nước sạch phân bố không đồng đều. Khu vực nội đô cơ bản được cấp nước máy ổn định, nhưng ngoại thành vẫn phụ thuộc nước giếng khoan. Thành phố phụ thuộc nước ngầm gây suy giảm mực nước, nguy cơ sụt lún nền đất, tỷ lệ thất thoát nước còn cao.
Tỷ lệ xử lý nước thải còn thấp, mặc dù đã có các nhà máy lớn nhưng tỷ lệ nước thải đô thị được xử lý chỉ khoảng 30-40%, phần lớn nước thải sinh hoạt vẫn xả thẳng ra sông, hồ. Nhiều tuyến phố ở nội thành vẫn ngập khi mưa lớn do hệ thống thoát nước cũ, ao hồ tự nhiên bị san lấp. Rác thải rắn phụ thuộc chôn lấp chiếm khoảng 85-90%, rác thải sinh hoạt vẫn xử lý bằng chôn lấp.
Cùng với đó, tình trạng ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Người dân sử dụng phương tiện cá nhân phổ biến, tỷ lệ phương tiện công cộng mới đạt khoảng 19%.
Nhiều chỉ tiêu cần đánh giá lại tính khả thi
Bộ Xây dựng đề nghị Hà Nội bổ sung đầy đủ chỉ tiêu hạ tầng kỹ thuật như cấp nước, xử lý nước thải, rác thải, năng lượng… theo các giai đoạn 2030, 2045 và 2065. Đây được coi là cơ sở quan trọng để dự báo và định hướng phát triển hệ thống hạ tầng phù hợp với quy mô đô thị trong tương lai.
Một vấn đề khác là chỉ tiêu vận tải hành khách công cộng. Hiện tỷ lệ này của Hà Nội mới đạt khoảng 19%, nhưng quy hoạch đặt mục tiêu đến năm 2030 đạt 50-55% ở khu vực trung tâm và 40% ở đô thị vệ tinh. Bộ Xây dựng đề nghị Hà Nội rà soát kỹ tính khả thi, bởi đây là mức tăng lớn trong thời gian ngắn.
Bộ Xây dựng cũng bày tỏ lo ngại về kịch bản tăng dân số. Theo đồ án quy hoạch, dân số Hà Nội dự kiến tăng từ 9,9 triệu vào năm 2025, lên 11,5-12 triệu năm 2030, tức tăng 15-20% chỉ trong 5 năm. Trong dài hạn, Hà Nội có thể đạt 17-19 triệu vào năm 2065, trong khi giai đoạn 2045-2055 được dự báo là thời điểm Việt Nam đạt đỉnh dân số.
Cơ quan này đề nghị nghiên cứu bổ sung các nội dung định hướng cơ bản cho tầm nhìn 100 năm (sau năm 2065), trong đó lưu ý sau năm 2065 xu hướng dân số giảm theo quy luật, sẽ có nguy cơ dư thừa không gian và hạ tầng, gia tăng áp lực tài chính và vấn đề an sinh xã hội. Hà Nội cần định hướng mô hình phát triển đô thị ổn định theo hướng tinh gọn, nâng cao chất lượng sống.
Một trong những tồn tại lớn là tình trạng khu đô thị phát triển nhưng hạ tầng giao thông không theo kịp, gây ùn tắc nghiêm trọng. Bộ Xây dựng nhấn mạnh nguyên tắc: hạ tầng giao thông ngoài dự án phải đi trước một bước, đảm bảo kết nối đồng bộ trước khi đưa dân vào ở.
Đồng thời, Hà Nội cần có chiến lược rõ ràng để cải tạo hơn 1.500 khu nhà ở cũ, đặc biệt là các khu tập thể xuống cấp. Đây không chỉ là vấn đề an toàn mà còn liên quan đến diện mạo đô thị và chất lượng sống.
Về giải pháp thực hiện, Bộ Xây dựng đề xuất chính quyền thành phố xác định dự án trọng tâm theo từng giai đoạn; ưu tiên các dự án đột phá như đường sắt đô thị, hạ tầng kết nối và lập kế hoạch phân kỳ đầu tư cụ thể.
Ngày 17-4, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm thông tin người vi phạm trong vụ tịch thu 42 gốc mai vàng ở Côn Đảo đã chấp hành quyết định xử phạt.
Cục cũng khẳng định việc kiểm tra trước đó của Vườn quốc gia Côn Đảo được thực hiện trên cơ sở phát hiện dấu vết vi phạm trong lâm phần của vườn và thông tin từ người dân.
Theo Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, việc khai thác trái phép lâm sản từ rừng, trong đó có cây rừng để làm cây cảnh, là hành vi bị cấm theo quy định của pháp luật lâm nghiệp.
Trường hợp người dân, các vườn hoa, vườn cây cảnh đang sở hữu, sử dụng, chăm sóc, mua bán các loài cây trồng, cây cảnh, bonsai không có nguồn gốc khai thác từ rừng tự nhiên thì không thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật lâm nghiệp và Nghị định 35/2019/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lâm nghiệp.
Trước đó lực lượng kiểm lâm Hạt kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo phát hiện một số lâm phần có dấu hiệu các loài cây thường dùng làm cảnh như mai rừng, bạch lộc, thiết mộc lan… bị đào bới, bứng gốc, cưa cắt.
Ngày 2-4, đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra tại địa chỉ số 36 đường Tôn Đức Thắng, khu 5, đặc khu Côn Đảo. Tại đây, đoàn phát hiện 42 gốc mai vàng do ông Đ.V.T. (38 tuổi) đang cất giữ, chăm sóc.
Ông T. khai nhận số mai này được mua từ đất liền đưa ra Côn Đảo nhưng không có hồ sơ hợp pháp. Lực lượng chức năng đã lập biên bản vi phạm hành chính, sau đó ban hành quyết định xử phạt và tịch thu 42 gốc mai vàng.
Đến ngày 16-4, ông T. đã nộp đơn giải trình bổ sung thừa nhận vi phạm, kèm xác nhận đã đóng tiền xử phạt theo quy định.
Bên cạnh đó ông T. cũng cung cấp một số hồ sơ chứng từ xác nhận có chăm sóc 21 gốc mai và vận chuyển từ đất liền ra Côn Đảo.
Trên cơ sở đó, Hạt kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo xem xét điều chỉnh, chỉ tịch thu 21 gốc mai vàng không chứng minh được nguồn gốc và trả lại 21 gốc mai còn lại cho ông T..
Trong quá trình giải quyết vụ việc, hạt kiểm lâm nhiều lần làm việc với ông T. và thông qua các biện pháp nghiệp vụ đã chứng minh một số gốc mai vàng được khai thác trong rừng tự nhiên ở Côn Đảo.
Dự báo thời tiết nắng nóng ngày 16.5, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết, nắng nóng tiếp tục xảy ra trên diện rộng ở miền Bắc, khu vực từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng, phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk.
Dự báo nhiệt độ nắng nóng ở miền Bắc, phổ biến từ 35 - 36 độ C, có nơi trên 36 độ C; cường độ nắng nóng mạnh nhất từ 12 - 16 giờ.
Dự báo từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng, phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk, nhiệt độ nắng nóng phổ biến từ 35 - 37 độ C, có nơi trên 37 độ C, thời gian có nắng mạnh nhất từ 11 - 16 giờ.
Tuy nhiên, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cũng lưu ý, nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng và nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể chênh lệch từ 2 - 4 độ C, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.
Do ảnh hưởng của nắng nóng và nắng nóng gay gắt kết hợp với độ ẩm trong không khí giảm thấp nên nhiều khu dân cư có nguy cơ cao xảy ra cháy nổ và hỏa hoạn do nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Ngoài ra, nắng nóng còn có thể gây tình trạng mất nước đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.
Cũng theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, trong ngày 15.5, ở miền Bắc, khu vực từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng, phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk có nắng nóng và nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35 - 38 độ C, có nơi trên 38 độ C như trạm: Kim Bôi (Phú Thọ) 38,8 độ C; Chợ Rã (Thái Nguyên) 38,2 độ C; Nho Quan (Ninh Bình) 38,7 độ C.
Còn tại miền Trung, nhiệt độ nắng nóng tại Vinh (Nghệ An) là 38 độ C; Hà Tĩnh 38,6 độ C; Đồng Hới (Quảng Trị) 38,8 độ C; Ba Tơ (Quảng Ngãi) 38,6 độ C; Hoài Nhơn (Gia Lai) 38 độ C; Ayunpa (Gia Lai) 38,8 độ C. Đặc biệt, nhiệt độ nắng nóng tại Sơn Hòa (Đắk Lắk) 39,7 độ C, đây cũng là "tâm nóng" có nhiệt độ cao nhất cả nước trong ngày 15.5.
Dự báo thời tiết trong 10 ngày tới, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia nhận định, từ ngày 17 - 20.5, các tỉnh từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk có mưa rào và giông rải rác. Mưa tập trung vào chiều và tối.
Dự báo từ khoảng ngày 21.5 nắng nóng cục bộ xảy ra từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk; sau đó đến ngày 22 - 23.5, miền Trung khả năng có nắng nóng diện rộng trở lại.
Chỉ đạo nêu trên được Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng nêu ra tại buổi làm việc chiều 19.4, sau khi đoàn công tác của Thành ủy Hà Nội đi kiểm tra thực địa một số công trình trọng điểm trên địa bàn, trong đó có dự án đầu tư xây dựng cầu Ngọc Hồi và đường dẫn hai đầu cầu, nằm trên trục Vành đai 3,5 của thủ đô.
Theo báo cáo, dự án cầu Ngọc Hồi và đường dẫn hai đầu cầu được khởi công ngày 19.8.2025. Hiện các nhà thầu triển khai đồng loạt nhiều mũi thi công, hướng tới mục tiêu hoàn thành trước Hội nghị APEC 2027.
Về tiến độ, phần cầu chính vượt sông Hồng đã thi công 72/80 cọc khoan nhồi trụ tháp chính, dự kiến hoàn thành toàn bộ trong tháng 4.
Phần cầu dẫn đã khoan 802/2.242 cọc, đúc 11/2.220 phiến dầm SuperT và hoàn thành 9/160 bệ trụ. Kế hoạch trong tháng 4 sẽ nâng khối lượng lên 950 cọc khoan nhồi cầu dẫn, 50 phiến dầm SuperT và 30 bệ trụ. Song song, các mũi thi công mặt bằng đúc dầm, đường công vụ được duy trì liên tục.
Đáng chú ý, về mặt bằng, phía Hà Nội đã bàn giao đủ 32,6/32,6 ha. Riêng phía Hưng Yên mới bàn giao 12,8/22,66 ha, còn gần 10 ha chưa bàn giao.
Cạnh đó, trên tuyến còn tồn tại 4 giếng giảm áp trong hành lang đê hữu Hồng và một số hạ tầng điện, nước, thông tin cần di chuyển đồng thời với bàn giao mặt bằng.
Năm 2025, dự án đã giải ngân 100% kế hoạch vốn; năm 2026 đạt 44% kế hoạch vốn thành phố. Tiến độ hiện phụ thuộc lớn vào việc sớm hoàn tất giải phóng mặt bằng phần còn lại tại Văn Giang (tỉnh Hưng Yên) và xử lý hạ tầng kỹ thuật trên tuyến.
Phát biểu tại buổi làm việc, Bí thư Hà Nội Trần Đức Thắng cho biết đã trao đổi với Bí thư, Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên và nhận được thông tin trong đầu tuần tới, phía Hưng Yên sẽ tổ chức làm việc để tháo gỡ khó khăn, bàn giao mặt bằng rộng 10 ha cho nhà thầu thi công.
Bí thư Trần Đức Thắng cho rằng, nếu bây giờ phấn đấu tích cực làm xong cầu Ngọc Hồi nhưng "không kết nối được đi đâu" rồi để đấy thì rất lãng phí. Ông lưu ý các cơ quan chức năng ngay trong cuối tuần tới cần tổ chức kiểm tra các dự án thành phần còn lại của đường Vành đai 3,5 và các dự án khác.
Việc đầu tư xây dựng cầu Ngọc Hồi có vai trò quan trọng để hoàn thiện tuyến đường Vành đai 3,5 kết nối trực tiếp với tỉnh Hưng Yên, kết hợp với hệ thống đường hướng tâm của TP.Hà Nội. Đồng thời, giảm áp lực giao thông trong khu vực trung tâm thành phố và giảm tải cho các cầu Chương Dương, Long Biên, Nhật Tân, Thăng Long và Vĩnh Tuy.
