Sáng 11.5, tiếp tục chương trình phiên họp thứ 2, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về công tác dân nguyện tháng 3 và tháng 4.2026.
Vấn đề cao tốc không trạm dừng chân nhận được ý kiến thảo luận đáng chú ý của Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh – Đối ngoại Quốc hội Lê Tấn Tới.
Ông cho biết: “Vừa qua nhân dân phản ánh đi du lịch dịp 30.4 từ Trung Lương xuống Cà Mau gần 300 km mà không biết ghé vào đâu.
Hơn nữa, đây là nguyện vọng của nhân dân, thuận lợi cho nhân dân và còn là vấn đề kinh tế. Nếu làm được trạm dừng chân, chúng ta thu được phí, lại là bộ mặt quốc gia khi người nước ngoài đến du lịch rất nhiều.
Nó còn liên quan đến an ninh trật tự, an toàn xã hội, dừng chân trên tuyến đường đó ban ngày lẫn ban đêm xe rất nhiều và cả vấn đề môi trường”.
Cho rằng đây là “vấn đề bức xúc”, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh – Đối ngoại Quốc hộiđề nghị, Chính phủ chỉ đạo quyết liệt, sớm đấu giá để xây dựng các trạm dừng chân trên tuyến cao tốc từ Trung Lương đến Cà Mau.
Trước đó, Bộ Xây dựng đã có văn bản yêu cầu khẩn trương hoàn thành toàn bộ trạm dừng nghỉ trên cao tốc. Tuy nhiên, theo Cục Đường bộ Việt Nam, thời gian qua, mặc dù Bộ Xây dựng đã chỉ đạo đưa một số đoạn tuyến vào khai thác như Quảng Ngãi – Hoài Nhơn, Hoài Nhơn – Quy Nhơn, Quy Nhơn – Chí Thạnh, song tiến độ triển khai các trạm dừng nghỉ trên toàn tuyến vẫn còn chậm.
Thực tế cho thấy, nhiều trạm chưa hoàn thiện đầy đủ các hạng mục dịch vụ công thiết yếu; một số trạm mới chỉ khai thác tạm, trong khi phần lớn chưa hoàn thành các hạng mục quan trọng như trạm cấp nhiên liệu, trạm sạc điện.
Nguyên nhân chủ yếu được xác định là do sự thiếu quyết liệt từ phía nhà đầu tư, việc hoàn thiện thủ tục còn chậm, tổ chức thi công chưa đồng bộ, thậm chí có thời điểm triển khai cầm chừng. Bên cạnh đó, các vướng mắc giữa nhà đầu tư và nhà thầu chưa được xử lý kịp thời cũng ảnh hưởng đáng kể đến tiến độ chung.
Cũng tại phiên họp, liên quan đến vấn đề an toàn giao thông, Phó chủ tịch thường trực Hội đồng dân tộc Hoàng Duy Chinh đề nghị Chính phủ nghiên cứu về tình trạng “độ” xe điện đang xảy ra hiện nay.
Ông nêu, thực tế, các học sinh được bố mẹ mua xe điện cho đi học nhưng sau đó tự ý ra hiệu để “độ” xe, tăng hiệu suất sử dụng rất nguy hiểm.
“Nhiều cháu gây tai nạn, khi kiểm tra thấy xe được độ lên 2 bình ắc quy. Rất nguy hiểm. Có thể trung tâm thủ đô ít nhưng xảy ra ở những địa bàn vùng sâu vùng xa.
Chúng ta cần có giải pháp về xử lý kỹ thuật và quản lý các cơ sở “độ” xe điện này, nếu không rất nguy hiểm. Xe ô tô đi nhưng các cháu bên cạnh cứ phóng vèo vèo, đèo 2, đèo 3.
Về mặt quản lý nhà nước, cần đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật của các phương tiện đúng với nhà sản xuất và quan trọng nhất bảo vệ tính mạng cho các cháu”, ông Chinh đề nghị.
Ngày 16.4, một lãnh đạo UBND phường Bình Kiến (Đắk Lắk) cho biết, đơn vị đã nắm được thông tin phản ánh của người dân về việc hàng loạt nắp cống bị trộm, xảy ra tại một số tuyến đường, gây mất an toàn.
Vị lãnh đạo này cho biết UBND phường Bình Kiến đã chỉ đạo Phòng Kinh tế hạ tầng đi kiểm tra và đang thực hiện lắp đặt các nắp cống mới để đảm bảo an toàn cho người dân. Đồng thời, đơn vị cũng giao nhiệm vụ cho lực lượng công an tăng cường kiểm tra, làm rõ các đối tượng có hành vi trộm cắp nắp cống để xử lý nghiêm.
"Chúng tôi sẽ cho lắp đặt nắp cống làm từ bê tông có quai sắt. Dự kiến trong tuần sau sẽ hoàn thiện", vị lãnh đạo này nói.
Các vỉa hè tại khu dân cư ở phường Bình Kiến xuất hiện tình trạng nắp cống bị trộm từ trước khi sáp nhập. Tuy nhiên, qua một thời gian dài, những vị trị mất nắp cống vẫn chưa được chính quyền địa phương lắp đặt lại để đảm bảo an toàn cho người dân.
Trên tuyến đường Trần Hào dài khoảng 500 mét nhưng đã có gần 20 nắp cống bị lấy trộm. Mỗi hố ga có đường kính khoảng 50 - 60 cm, độ sâu từ 1 - 2 mét. Trước tình trạng nắp cống bị lấy trộm, người dân đã dùng gỗ, cành cây, thùng xốp… để che chắn cảnh báo.
Ngoài tuyến đường Trần Hào, một số tuyến đường khác thuộc khu vực ven biển trên địa bàn phường Bình Kiến cũng bị tình trạng mất nắp cống.
Ông Trần Văn Thành (ở phường Bình Kiến, Đắk Lắk) cho biết, một số vị trí bị mất nắp cống đã tạo thành cái bẫy vì miệng cống rộng, sâu, rất nguy hiểm.
UBND tỉnh Quảng Ninh vừa công bố dự thảo đề án thành lập thành phố trực thuộc Trung ương. Nếu được thông qua, đây sẽ là thành phố đầu tiên và duy nhất của Việt Nam sở hữu cả biên giới trên bộ lẫn trên biển với Trung Quốc, mở ra định vị hoàn toàn mới cho địa phương.
Mục tiêu của đề án là xây dựng Quảng Ninh thành "thành phố xanh, thông minh, hiện đại, dịch vụ chất lượng cao", đóng vai trò cửa ngõ kết nối Việt Nam với Trung Quốc, Đông Bắc Á và ASEAN. Tỉnh đặt tham vọng tạo ra một đối trọng về phát triển đô thị và dịch vụ với các đô thị biên giới lớn phía bên kia biên giới.
"Quảng Ninh không đặt mục tiêu cạnh tranh bằng quy mô dân số hay sản xuất giá rẻ, những lĩnh vực Trung Quốc có lợi thế vượt trội. Khác biệt sẽ đến từ mô hình phát triển bền vững, thu hút FDI công nghệ cao, logistics thông minh và kinh tế số", đề án nêu.
Hiện Quảng Ninh hội tụ đầy đủ lợi thế: vừa có biên giới đất liền, đường bờ biển dài, vừa sở hữu các khu kinh tế cửa khẩu lẫn trung tâm du lịch quốc tế. Tỉnh nằm trên hai hành lang kinh tế then chốt là Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh và Nam Ninh - Lạng Sơn - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh.
Theo quy hoạch quốc gia, Quảng Ninh cùng với Hải Phòng được định hướng trở thành trung tâm kinh tế biển hiện đại mang tầm quốc tế của Đông Nam Á. Về hạ tầng, địa phương này đang sở hữu mạng lưới cao tốc tự đầu tư dài nhất cả nước (gần 200 km), cùng với sân bay quốc tế tư nhân đầu tiên Vân Đồn, cảng nước sâu Cái Lân và hệ thống hạ tầng logistics ven biển đồng bộ.
Ngoài ra, tham vọng cạnh tranh với các đô thị lớn của Trung Quốc còn được hậu thuẫn bằng kết quả kinh tế mà Quảng Ninh vừa đạt được trong năm 2025. Tăng trưởng GRDP đạt 11,89%, quy mô 368.445 tỷ đồng. Tổng thu ngân sách năm qua là 85.052 tỷ đồng (vượt 54% dự toán Trung ương).
Cơ cấu kinh tế của tỉnh cũng dịch chuyển mạnh mẽ sang chiều sâu khi dịch vụ và thuế sản phẩm hiện chiếm tỷ trọng lớn nhất với 49,19%; công nghiệp và xây dựng chiếm 46,18%; trong khi nông nghiệp chỉ còn 4,63%. Năng suất lao động xã hội đạt 537 triệu đồng/người, tăng tới 11,6%.
Để hiện thực hóa mô hình "đối trọng", Quảng Ninh định hướng phân vai rõ ràng cho các dòng chảy kinh tế. Trong đó, chuỗi Hạ Long - Vân Đồn - Cô Tô đóng vai trò hạt nhân của đô thị du lịch biển. Ở hướng ngược lại, Quảng Yên, Móng Cái và các khu kinh tế ven biển sẽ là bệ phóng cho công nghiệp công nghệ cao, logistics và thương mại quốc tế. Tỉnh đặt mục tiêu thu hút đều đặn khoảng 3 tỷ USD vốn FDI mỗi năm vào các khu vực trọng điểm này.
Tuy nhiên, đề án cũng thẳng thắn nhìn nhận những rào cản lớn mà Quảng Ninh phải vượt qua nếu muốn bước vào "sân chơi" khu vực. Thách thức đầu tiên là sự phân tán. Các cực phát triển mạnh của tỉnh như Hạ Long, Vân Đồn, Móng Cái hay Cái Lân hiện vẫn thiếu sự liên kết chặt chẽ để tạo thành một chuỗi giá trị khép kín. Lỗ hổng về nhân lực công nghệ cao, thiếu hụt chuyên gia, kỹ sư và một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đủ mạnh đang là điểm nghẽn lớn.
Áp lực lớn nhất chính là chuẩn phát triển. Từ trước đến nay, Quảng Ninh chủ yếu so sánh các chỉ số với mặt bằng chung trong nước. Để cạnh tranh trực diện với những đô thị phát triển năng động bên kia biên giới như Đông Hưng, Nam Ninh hay các thành phố ven biển phía Nam Trung Quốc, Quảng Ninh buộc phải thay đổi tư duy quản trị, nâng cấp công nghệ và nguồn nhân lực theo các chuẩn mực quốc tế khắt khe hơn.
Theo dự thảo, thành phố Quảng Ninh tương lai sẽ được thành lập trên toàn bộ diện tích tự nhiên hiện tại của tỉnh là hơn 6.231 km2, quy mô dân số khoảng 1,52 triệu, cấu trúc gồm 30 phường, 22 xã và 2 đặc khu.
Kế hoạch chuyển mình lên thành phố trực thuộc Trung ương của Quảng Ninh đang nhận được sự đồng thuận gần như tuyệt đối từ người dân. Kết quả lấy ý kiến từ hơn 385.000 hộ gia đình (đạt tỷ lệ phản hồi hơn 99,4%) cho thấy có tới 99,96% số phiếu bày tỏ sự đồng ý với đề án này.
Đại diện Bộ Xây dựng cho biết ngày 15/5 tới sẽ tổ chức chương trình Roadshow nhằm khảo sát thị trường quốc tế để đánh giá năng lực cũng như mức độ quan tâm của các đơn vị đối với gói thầu TV02 (Tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi). Chủ đầu tư dự kiến cung cấp thông tin tổng quan về quy mô, tình hình triển khai dự án và giới thiệu mục tiêu, yêu cầu, các tiêu chí cơ bản phục vụ tuyển chọn nhà thầu thực hiện gói thầu TV02.
Báo cáo nghiên cứu khả thi sẽ làm rõ các tham số then chốt nhằm xác định chính xác công nghệ, quy mô, hướng tuyến, tổng mức đầu tư, phương án phân chia thành các dự án thành phần, thiết kế kỹ thuật tổng thể. Đây là cơ sở quan trọng để cấp có thẩm quyền xem xét, lựa chọn hình thức đầu tư, bao gồm đầu tư công, đầu tư theo phương thức PPP và đầu tư kinh doanh; qua đó bảo đảm tính khả thi về tài chính, tiến độ cũng như khả năng tham gia của doanh nghiệp trong nước.
Theo chỉ đạo của Chính phủ, các thủ tục lựa chọn tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi cần hoàn thành trong quý II, làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo và tiến tới khởi công dự án vào cuối năm nay.
Song song với quá trình chuẩn bị đầu tư, các địa phương cũng được yêu cầu chủ động quy hoạch phát triển không gian kinh tế dọc tuyến nhằm khai thác hiệu quả các lợi ích mà tuyến đường sắt tốc độ cao mang lại.
Để đẩy nhanh tiến độ, dự án đã được áp dụng 20 cơ chế, chính sách đặc thù, tập trung vào các mục tiêu then chốt như rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, huy động tối đa nguồn lực xã hội, tăng cường phân cấp, phân quyền, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy công nghiệp đường sắt trong nước.
Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc Nam có tổng chiều dài 1.541 km, đi qua 15 tỉnh, thành phố (trước khi sắp xếp đơn vị hành chính là 20 tỉnh, thành phố). Tuyến được đầu tư mới hoàn toàn theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ 1.435 mm, tốc độ thiết kế 350 km/h, tải trọng 22,5 tấn/trục; gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa, với hệ thống phương tiện, thiết bị đồng bộ, hiện đại.
Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án hơn 1.713.540 tỷ đồng, tương đương 67,34 tỷ USD, sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước và các nguồn vốn hợp pháp khác.
Dự án được triển khai theo hình thức đầu tư công, kết hợp phương thức PPP và đầu tư kinh doanh đối với một số hạng mục phù hợp. Báo cáo nghiên cứu khả thi bắt đầu lập từ năm 2025 và phấn đấu cơ bản hoàn thành toàn tuyến vào năm 2035.
