Bùng phát cúm trong ‘thành phố quân sự’ của Mỹ, 150 tân binh mắc bệnh

Ngày 21/4, PGS.TS.BS Huỳnh Quang Khánh, Trưởng khoa Tuyến vú, Bệnh viện Chợ Rẫy, cho biết bệnh nhân phát hiện ung thư vú giai đoạn sớm qua khám sức khỏe định kỳ. Do có bà ngoại và mẹ mắc ung thư vú, em gái ung thư tuyến giáp, bệnh nhân được tư vấn xét nghiệm di truyền và cho kết quả dương tính với đột biến gene BRCA2 - nhóm nguy cơ rất cao.

Đứng trước nguy cơ tái phát ở vú bệnh và rủi ro ung thư bùng phát ở bên vú còn lại, kíp điều trị đã hội chẩn và đi đến quyết định phẫu thuật nội soi cắt bỏ tuyến vú bệnh lẫn phần bên trái đang hoàn toàn khỏe mạnh, đồng thời tạo hình tái tạo bầu ngực ngay trong cùng một cuộc mổ. Hiện bệnh nhân đã xuất viện với tâm lý tự tin vì vừa loại trừ được mầm mống ung thư, vừa giữ được vẻ thẩm mỹ.

Lựa chọn can thiệp y khoa này tương tự quyết định từng gây tiếng vang của nữ minh tinh Angelina Jolie. Năm 2013, siêu sao Hollywood đã chủ động phẫu thuật cắt bỏ cả hai tuyến vú và sau đó là buồng trứng, dù chưa hề mắc bệnh.

Mang trong mình đột biến gene BRCA1 cùng tiền sử mẹ ruột qua đời vì ung thư, Jolie từng đối mặt với 87% nguy cơ mắc ung thư vú. Quyết định dũng cảm của cô đã tạo ra "hiệu ứng Angelina" trên toàn cầu, thức tỉnh phụ nữ về việc xét nghiệm gene để chủ động dự phòng ung thư. Khi ấy, Việt Nam chưa thể đoạn nhũ dự phòng ung thư sớm vì chưa có kỹ thuật xét nghiệm tầm soát gene.

Theo phó giáo sư Khánh, ung thư vú do di truyền chỉ chiếm 5-10%. Tuy nhiên, người mang đột biến gene BRCA1 hoặc BRCA2 có nguy cơ mắc bệnh lên tới 69-72% trong suốt cuộc đời (cao gấp nhiều lần mức 12,5% ở phụ nữ bình thường). Những đột biến này còn làm tăng nguy cơ ung thư buồng trứng, ung thư tụy và thậm chí là ung thư tuyến tiền liệt ở nam giới.

Việc xét nghiệm gene mang lại giá trị lớn, giúp bác sĩ lên phác đồ điều trị trúng đích và quyết định có nên phẫu thuật dự phòng hay không. Cuối năm 2025, Bộ Y tế chính thức có hướng dẫn về phẫu thuật dự phòng ung thư vú cho nhóm mang gene nguy cơ cao. Điều này mở ra cơ hội cải thiện chất lượng sống cho người bệnh, chuyển từ điều trị số đông sang y học chính xác, cá thể hóa phác đồ để tăng hiệu quả.

Dù vậy, chuyên gia nhấn mạnh xét nghiệm gene không dành cho đại trà do phần lớn ung thư vú xuất phát từ lối sống và môi trường. Chỉ định này ưu tiên nhóm có gia đình nhiều người mắc ung thư (vú, buồng trứng, tụy), mắc bệnh khi còn trẻ hoặc mắc thể "tam âm".

Giá trị của việc can thiệp dự phòng sớm càng thể hiện rõ qua một trường hợp khác đang điều trị tại khoa. Nữ bệnh nhân 59 tuổi, ngụ Quảng Ngãi, phát hiện ung thư vú thể "tam âm", mang đột biến BRCA1 từ năm 2023 nhưng thời điểm đó chỉ phẫu thuật và điều trị bên vú bệnh. Đến tháng 3/2026, qua theo dõi định kỳ, bác sĩ phát hiện khối u ác tính mới tiếp tục khởi phát ở bầu ngực còn lại, phẫu thuật loại bỏ khối u.

Để phòng ngừa, bác sĩ khuyến cáo phụ nữ có tiền sử gia đình mắc ung thư cần chủ động tầm soát chuyên sâu (chụp MRI kết hợp theo dõi buồng trứng) từ mốc 25 tuổi. Phụ nữ bình thường không thuộc nhóm nguy cơ cao nên duy trì khám lâm sàng, siêu âm và chụp nhũ ảnh đều đặn khi bước sang tuổi 40.

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày 23.6, Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng cho biết vừa điều trị thành công 1 trường hợp trẻ sinh non tháng, cực nhẹ cân là con của một gia đình du khách đến từ Singapore. Sau 87 ngày điều trị tích cực, bé gái từ cân nặng 720 gram khi chào đời đã đủ điều kiện xuất viện, trở về nhà trong vòng tay hạnh phúc của gia đình.

Đối với gia đình trẻ người Singapore, chuyến du lịch đến Đà Nẵng hồi cuối tháng 3 vừa qua đã trở thành ký ức không thể nào quên. Khi thai kỳ mới 25 tuần tuổi, người mẹ M.C (38 tuổi) bất ngờ xuất hiện các dấu hiệu bất thường và được đưa vào Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng cấp cứu.

Qua thăm khám, các bác sĩ xác định sản phụ bị tiền sản giật nặng - một biến chứng sản khoa nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng của cả mẹ lẫn thai nhi. Ngay sau đó, ê kíp liên chuyên khoa Sản và Nhi sơ sinh được huy động để theo dõi, điều trị tích cực và tìm mọi cách kéo dài thai kỳ nhằm tăng cơ hội sống cho em bé.

Tuy nhiên, sau 2 tuần nỗ lực điều trị, thai nhi xuất hiện dấu hiệu suy thai nặng. Trước nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng của cả mẹ và con, các bác sĩ buộc phải quyết định chấm dứt thai kỳ.

Bé gái chào đời bằng phương pháp mổ lấy thai ở tuổi thai 27 tuần 1 ngày, nặng 720 gram.

Ngay từ những phút đầu tiên của cuộc sống, em bé đã phải bước vào cuộc chiến sinh tồn đầy khốc liệt. Sau hồi sức tại phòng mổ, trẻ được chuyển đến Đơn vị Hồi sức sơ sinh (NICU) để tiếp tục điều trị chuyên sâu.

Do các cơ quan còn non nớt, bé liên tiếp đối mặt với nhiều bệnh lý nguy hiểm như: suy hô hấp sơ sinh, tăng áp phổi, còn ống động mạch, rối loạn đường máu, nhiễm khuẩn sơ sinh… Có thời điểm trẻ phải thở máy, sử dụng thuốc vận mạch để duy trì tuần hoàn và được theo dõi liên tục trong môi trường hồi sức tích cực.

Suốt 87 ngày nằm viện, từng gram cân nặng tăng thêm, từng cữ sữa được dung nạp hay từng lần giảm hỗ trợ hô hấp đều trở thành những cột mốc đáng nhớ.

Đồng hành cùng hành trình ấy là cha mẹ của bé. Gần như ngày nào họ cũng có mặt tại khoa để thực hiện chăm sóc Kangaroo, da kề da, tập cho con bú và theo dõi sát sao quá trình hồi phục.

Điều khiến các nhân viên y tế xúc động là hình ảnh người cha thường xuyên sử dụng Google dịch để trao đổi với bác sĩ, điều dưỡng, cố gắng tìm hiểu từng diễn biến sức khỏe của con trong điều kiện khác biệt về ngôn ngữ và văn hóa.

Sau gần 3 tháng điều trị, em bé từng chỉ nặng 720 gram đã có thể tự thở, bú tốt và tăng trưởng ổn định. Ngày xuất viện, bé đạt tuổi thai hiệu chỉnh 39 tuần, cân nặng 2.655 gram, đủ điều kiện trở về nhà cùng gia đình.

Theo thạc sĩ - bác sĩ Huỳnh Thị Lệ, Trưởng khoa Sơ sinh - cấp cứu - hồi sức tích cực và bệnh lý Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng, trường hợp vừa nêu mang nhiều ý nghĩa đặc biệt bởi đây là bệnh nhi nước ngoài, sinh ra trong hoàn cảnh hết sức đặc biệt và phải trải qua hành trình điều trị kéo dài với nhiều nguy cơ biến chứng.

Bác sĩ Lệ cho biết, khi sản phụ nhập viện ở tuổi thai 25 tuần, mục tiêu quan trọng nhất của ê kíp là kéo dài thai kỳ lâu nhất có thể trong điều kiện an toàn.

"Đối với thai nhi cực non tháng, mỗi ngày tiếp tục được nuôi dưỡng trong bụng mẹ đều vô cùng quý giá. Điều đó giúp phổi, não bộ và các cơ quan khác có thêm thời gian phát triển, từ đó cải thiện đáng kể cơ hội sống còn cũng như giảm nguy cơ biến chứng sau sinh", bác sĩ Lệ chia sẻ.

Theo bác sĩ, khó khăn lớn nhất trong chăm sóc trẻ sinh cực non không nằm ở một thời điểm cụ thể mà kéo dài xuyên suốt quá trình điều trị. Trẻ không chỉ đối mặt với suy hô hấp mà còn có nguy cơ xuất huyết não thất, tổn thương não, viêm ruột hoại tử và nhiều biến chứng nặng khác.

"Có những thời điểm trẻ phải thở máy, dùng thuốc vận mạch để duy trì tuần hoàn. Mỗi ngày điều trị đều là một cuộc chiến thực sự đối với bệnh nhi và đội ngũ y tế", bác sĩ Lệ nói.

Dấu mốc khiến ê kíp cảm nhận em bé thực sự vượt qua giai đoạn nguy hiểm nhất là thời điểm trẻ được rút ống nội khí quản, chuyển sang hỗ trợ hô hấp không xâm lấn và thích nghi tốt. Sau đó là những ngày trẻ bú được sữa mẹ, tăng cân đều đặn và các kết quả tầm soát biến chứng cho thấy tín hiệu khả quan.

Theo bác sĩ Huỳnh Thị Lệ, thành công của ca bệnh là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa, sự tiến bộ của y học sơ sinh hiện đại và đặc biệt là sự đồng hành bền bỉ của gia đình.

Thành công của trường hợp này tiếp tục khẳng định năng lực hồi sức, chăm sóc và theo dõi lâu dài đối với trẻ sinh cực non của bệnh viện. Nhưng hơn hết, đó còn là câu chuyện về niềm tin, tình yêu thương và những nỗ lực không ngừng nghỉ để giữ lại sự sống cho một sinh linh bé nhỏ giữa lúc mong manh nhất.

Tin Gốc: Thanh Niên

Bác sĩ Ngô Quỳnh Trang, Bệnh viện Bạch Mai, cho hay việc nhịn ăn không giúp "bỏ đói" tế bào ung thư mà ngược lại có thể khiến cơ thể suy kiệt nhanh hơn, làm giảm khả năng đáp ứng với điều trị.

Bác sĩ Trang nhấn mạnh đây là một trong những quan niệm phổ biến nhất ở người bệnh ung thư.

Nhiều người cho rằng cắt giảm tinh bột, ăn rất ít hoặc thậm chí nhịn ăn sẽ khiến tế bào ung thư không có nguồn dinh dưỡng để phát triển. Tuy nhiên, thực tế không đơn giản như vậy.

Các chuyên gia cho biết khối u không chỉ sử dụng năng lượng từ đường hay tinh bột mà còn có thể lấy năng lượng từ đạm và mỡ do chính cơ thể người bệnh phân hủy.

Khi giảm ăn kéo dài, cơ thể sẽ mất cơ, sụt cân nhanh, suy dinh dưỡng, suy giảm miễn dịch và giảm khả năng chịu đựng các phương pháp điều trị như phẫu thuật, hóa trị hoặc xạ trị.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng suy dinh dưỡng làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, kéo dài thời gian nằm viện và ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống của người bệnh ung thư.

Mục tiêu dinh dưỡng trong điều trị ung thư không phải là "bỏ đói khối u" mà là cung cấp đủ năng lượng để cơ thể có sức chống chọi với bệnh tật và đáp ứng điều trị hiệu quả.

Không ít người bệnh loại bỏ hoàn toàn thịt bò, thịt lợn hoặc thịt dê khỏi thực đơn vì lo ngại những thực phẩm này làm khối u phát triển nhanh hơn.

Tuy nhiên, thịt đỏ là nguồn cung cấp protein chất lượng cao cùng nhiều vi chất quan trọng như sắt, vitamin B12 và kẽm. Đây đều là những dưỡng chất cần thiết cho quá trình tạo máu, duy trì khối cơ, tăng cường miễn dịch và phục hồi sau điều trị.

Nếu kiêng tuyệt đối trong thời gian dài, người bệnh có thể đối mặt với nguy cơ thiếu đạm, thiếu máu, sụt cân, mệt mỏi và giảm khả năng đáp ứng với các phương pháp điều trị.

"Theo các khuyến cáo quốc tế, việc hạn chế tiêu thụ quá nhiều thịt đỏ và đặc biệt là thịt chế biến sẵn nhằm giảm nguy cơ mắc một số loại ung thư, nhất là ung thư đại trực tràng. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc người đã mắc ung thư phải loại bỏ hoàn toàn thịt đỏ khỏi khẩu phần ăn.

Các chuyên gia khuyến nghị người bệnh nên sử dụng thịt đỏ ở mức hợp lý, ưu tiên thịt tươi và các phương pháp chế biến lành mạnh như luộc, hấp hoặc hầm. Đồng thời cần kết hợp đa dạng nguồn đạm từ cá, thịt gia cầm, trứng, sữa, đậu đỗ và các loại hạt", bác sĩ Trang khuyến cáo.

Nhiều người còn cho rằng "đường nuôi tế bào ung thư" nên cắt hoàn toàn cơm, cháo, trái cây hoặc các thực phẩm chứa tinh bột với hy vọng làm chậm sự phát triển của khối u.

Tuy nhiên theo bác sĩ Trang, glucose là nguồn năng lượng thiết yếu cho mọi tế bào trong cơ thể, bao gồm cả các tế bào khỏe mạnh. Não, hồng cầu và nhiều cơ quan quan trọng đều cần glucose để hoạt động bình thường.

Khi cắt giảm quá mức tinh bột và đường, cơ thể dễ rơi vào tình trạng thiếu năng lượng, sụt cân, mất cơ, giảm miễn dịch và suy giảm thể trạng. Trong khi đó, tế bào ung thư vẫn có thể sử dụng năng lượng từ các nguồn khác do cơ thể tự phân hủy.

Đặc biệt, đối với người đang hóa trị hoặc xạ trị, thiếu năng lượng kéo dài có thể làm chậm quá trình hồi phục, tăng nguy cơ biến chứng và ảnh hưởng đến kết quả điều trị.

Các chuyên gia khuyến cáo người bệnh vẫn cần sử dụng carbohydrate với lượng phù hợp, ưu tiên các nguồn tinh bột lành mạnh như cơm, khoai củ, yến mạch, ngũ cốc nguyên hạt, sữa và trái cây. Trong khi đó, nên hạn chế nước ngọt, bánh kẹo nhiều đường và các thực phẩm siêu chế biến.

Dinh dưỡng là một phần quan trọng trong điều trị ung thư. Một chế độ ăn cân đối, đa dạng và phù hợp với tình trạng bệnh không chỉ giúp duy trì thể trạng mà còn góp phần nâng cao hiệu quả điều trị, giảm biến chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống.

Người bệnh không nên tự áp dụng các chế độ ăn kiêng cực đoan hoặc loại bỏ hoàn toàn một nhóm thực phẩm khi chưa có chỉ định từ bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng. Khi có nhu cầu điều chỉnh chế độ ăn, người bệnh nên được tư vấn cá thể hóa để bảo đảm vừa đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng vừa phù hợp với quá trình điều trị.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ