Tài năng thiên bẩm chưa bao giờ là đủ để giữ chân những cầu thủ xuất sắc nhất thế giới trên đỉnh vinh quang. Điều này càng được chứng minh rõ nét tại kỳ World Cup 2026, nơi ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh đòi hỏi các cầu thủ phải duy trì một nền tảng thể lực phi thường.
Bên cạnh giáo án tập luyện nghiêm ngặt và quá trình phục hồi khoa học, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quang trọng. Mỗi bữa ăn đều là nguồn tiếp nhiên liệu quan trọng cho các buổi tập cường độ cao, những trận đấu kéo dài và quá trình hồi phục thần tốc giữa các vòng đấu. Dù mỗi danh thủ sở hữu một công thức sinh hoạt riêng biệt, họ đều gặp nhau ở một điểm chung duy nhất: sự nghiêm túc tuyệt với chế độ ăn uống.
Khi nhắc đến kỷ luật thép trong giới bóng đá, Cristiano Ronaldo luôn là cái tên được xướng lên đầu tiên. Ngay cả khi đã bước sang tuổi tứ tuần, siêu sao người Bồ Đào Nha vẫn sung sức thi đấu ở đẳng cấp cao nhất nhờ thói quen ăn uống khoa học. Thay vì 3 bữa chính thông thường, Ronaldo chia nhỏ thực đơn thành 5-6 bữa mỗi ngày nhằm duy trì mức năng lượng ổn định, tránh cảm giác nặng nề làm giảm tốc độ. Bữa sáng của anh thường gồm trứng, quả bơ và cà phê để cung cấp protein chất lượng cao cùng chất béo lành mạnh. Bữa trưa và tối ưu tiên nguồn đạm nạc từ cá, gà hoặc bò, ăn kèm rau xanh và cơm.
Theo Giorgio Barone, cựu đầu bếp riêng của anh, Ronaldo nói không với đường tinh luyện, thực phẩm chế biến sẵn, sữa và hạn chế tối đa bánh mì. Dù vậy, đôi lúc anh vẫn nuông chiều bản thân với món “bacalhau à brás”, một món ăn truyền thống của Bồ Đào Nha được làm từ cá tuyết muối, trứng và khoai tây, nhưng luôn đảm bảo nguyên tắc cân bằng.
Trái ngược với sự kỷ luật từ sớm của Ronaldo, hành trình ăn uống của Lionel Messi lại là một cuộc cách mạng thay đổi cả sự nghiệp. Thời trẻ, Messi từng là tín đồ của pizza, đồ uống có ga, đồ chiên rán và các món nướng kiểu Argentina. Chỉ đến khi những chấn thương xuất hiện với tần suất dày đặc, anh mới quyết định thay đổi dưới sự tư vấn của chuyên gia dinh dưỡng người Italy Giuliano Poser.
Chế độ ăn hiện tại của Messi xoay quanh 5 trụ cột tối giản: nước lọc, dầu ô liu nguyên chất, ngũ cốc nguyên hạt, trái cây và rau củ tươi. Anh loại bỏ hoàn toàn đường và bột mì tinh luyện, những tác nhân gây cản trở quá trình phục hồi cơ bắp. Bên cạnh việc kiểm soát lượng đạm nạc ở mức vừa phải và uống nhiều nước, Messi còn có thói quen dùng trà yerba mate truyền thống của Nam Mỹ. Lối sống này không đòi hỏi những món ăn xa hoa, mà tập trung vào các nguyên liệu thực tế giúp cơ thể hồi phục nhanh nhất trong suốt mùa giải khốc liệt.
Với lối chơi dựa nhiều vào tốc độ bùng nổ, Kylian Mbappé lại chọn cho mình chế độ ăn mang hơi hướng Địa Trung Hải, chia làm 6 bữa nhỏ mỗi ngày để liên tục nạp năng lượng mà không gây sức ép lên hệ tiêu hóa. Thực đơn buổi sáng của tiền đạo người Pháp gồm trứng luộc, yến mạch pha táo, kết hợp cùng bơ tươi hoặc bơ hạnh nhân. Các bữa phụ được lấp đầy bằng sinh tố protein hoặc thanh dinh dưỡng. Bữa trưa của anh thường là ức gà hoặc cá hồi, nguồn cung cấp omega-3 tuyệt vời hỗ trợ kháng viêm, dùng kèm mì ống nguyên cám hoặc gạo lứt. Bữa tối kết thúc nhẹ nhàng với đạm nạc và nhiều rau xanh. Tương tự các đồng nghiệp, Mbappé hạn chế tối đa đường tinh luyện, thực phẩm chế biến sẵn, bột mì trắng và thịt đỏ để tránh tình trạng đường huyết tăng đột biến gây mệt mỏi.
Ở một thái cực hoàn toàn khác, Erling Haaland theo đuổi chế độ ăn khổng lồ lên tới 6.000 calo mỗi ngày để nuôi dưỡng thể hình hộ pháp cao hơn 1m90 của mình. Chỉ riêng bữa sáng của tiền đạo thuộc biên chế Manchester City đã tiệm cận 1.000 calo gồm 4 quả trứng, sữa chua, bánh mì nướng và sữa tươi nguyên chất, thứ mà anh gọi là “thần dược”. Bữa trưa của Haaland cũng thịnh soạn với bánh mì kẹp kiểu Italy cỡ lớn chứa giăm bông Parma, phô mai burrata, sốt pesto, cà chua sấy khô, rau cải mầm và dầu nấm truffle.
Vào bữa tối, Haaland thường xuyên tiêu thụ những phần bít tết Tomahawk khổng lồ kết hợp các món giàu dưỡng chất như tủy xương. Dù lượng calo nạp vào ở mức đáng kinh ngạc, con số này hoàn toàn tương thích với hiệu suất vận động cực lớn của một trong những trung phong dũng mãnh nhất thế giới bóng đá đương đại.
Dù thuộc thế hệ đàn em, Jude Bellingham đã sớm thể hiện sự chuyên nghiệp trong việc ăn uống không thua kém các đàn anh. Tiền vệ của tuyển Anh và Real Madrid sở hữu một đầu bếp riêng để thiết kế các bữa ăn tối ưu hóa cho việc phục hồi, phát triển cơ bắp và duy trì phong độ bền bỉ. Tuy vậy, thực đơn yêu thích của Bellingham lại giản dị bất ngờ: trứng kèm đậu hầm.
Sự kết hợp này mang lại sự cân bằng dinh dưỡng thông minh khi trứng cung cấp protein hoàn chỉnh, còn đậu hầm bổ sung chất xơ, carbohydrate phức hợp, sắt và vitamin nhóm B. Lựa chọn của Bellingham chứng minh rằng dinh dưỡng đỉnh cao không nhất thiết phải đến từ những công thức phức tạp, mà đôi khi chỉ cần các thực phẩm cơ bản nhưng giàu giá trị.
Dù áp dụng những thực đơn khác nhau, các siêu sao bóng đá thế giới vẫn tuân thủ nguyên tắc cốt lõi: ưu tiên đạm nạc để tái tạo cơ bắp, ăn nhiều rau quả tươi để bổ sung vitamin và chất chống oxy hóa, sử dụng tinh bột phức hợp nhằm duy trì năng lượng bền bỉ, đồng thời tránh xa thực phẩm chế biến sẵn và đường tinh luyện. Bên cạnh đó, việc uống đủ nước luôn được đặt lên hàng đầu. Đối với những vận động viên ày, việc giữ gìn vóc dáng không nằm ở những trào lưu ăn kiêng nhất thời mà là việc xây dựng những thói quen nhất quán để cung cấp nguồn nhiên liệu tốt nhất cho cơ thể hoạt động ở đẳng cấp cao nhất.
Đây là chia sẻ của Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức tại lễ ký kết hợp tác giữa Cục Bà mẹ và Trẻ em, Bộ Y tế và các đơn vị đồng hành nhằm tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc phụ nữ, bà mẹ và trẻ em Việt Nam được tổ chức chiều 3-6 tại Hà Nội.
Tại chương trình, lãnh đạo Bộ Y tế và Cục Bà mẹ và Trẻ em cho rằng bên cạnh những thành tựu nổi bật trong giảm tử vong mẹ, tử vong trẻ em và cải thiện dinh dưỡng, công tác chăm sóc, bảo vệ trẻ em vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức, đòi hỏi sự chung tay của toàn xã hội.
Ông Nguyễn Tri Thức cho biết công tác chăm sóc, bảo vệ phụ nữ và trẻ em hiện nay không chỉ dừng ở lĩnh vực chuyên môn y tế như sản khoa, nhi khoa mà còn bao gồm nhiệm vụ rất lớn là bảo vệ trẻ em trước các nguy cơ bạo lực, xâm hại và các vấn đề xã hội.
Bên cạnh đó cần truyền thông tầm quan trọng của chăm sóc sức khỏe tiền hôn nhân, sức khỏe sinh sản, tiêm chủng và dinh dưỡng cho trẻ em. Nhiều bệnh hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng vắc xin nhưng nhận thức của người dân, đặc biệt ở vùng sâu, vùng xa, còn hạn chế.
"Cần nâng cao truyền thông để người dân hiểu, biết và thực hiện các biện pháp phòng bệnh, từ đó nâng cao sức khỏe của trẻ em - thế hệ tương lai của đất nước", ông Thức nhấn mạnh.
Chia sẻ tại chương trình, ông Đinh Anh Tuấn - Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em, Bộ Y tế - cho biết Việt Nam được quốc tế ghi nhận là điểm sáng trong thực hiện các mục tiêu giảm tử vong mẹ và trẻ em. Tuy nhiên sự chênh lệch về tỉ lệ này giữa các vùng miền vẫn còn rõ nét.
Tỉ lệ tử vong mẹ và trẻ em vẫn còn cao ở khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, người nghèo và người di cư.
Bên cạnh đó nhiều nguy cơ mới tiếp tục nổi lên như dịch bệnh truyền nhiễm ở trẻ em, các bệnh mới nổi, tai nạn thương tích và bạo lực trẻ em.
Chỉ trong thời gian ngắn gần đây, liên tiếp xảy ra các vụ đuối nước tập thể khiến nhiều trẻ tử vong, cùng với những vụ bạo hành trẻ em gây bức xúc trong xã hội.
Theo ông Tuấn, phần lớn các trường hợp tử vong mẹ, tử vong trẻ em và nhiều tai nạn thương tích đều có thể phòng tránh nếu được truyền thông, giáo dục, phòng bệnh và can thiệp kịp thời.
Tuy nhiên một trong những khó khăn lớn hiện nay là nguồn lực còn hạn chế, đặc biệt đối với công tác truyền thông và nâng cao nhận thức cộng đồng.
Ông Tuấn cũng cho hay Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 hiện tiếp nhận khoảng 300.000 cuộc gọi mỗi năm, trong đó có hàng chục nghìn trường hợp cần can thiệp. Dù vậy vẫn còn rất nhiều người dân và trẻ em chưa biết đến tổng đài, hoặc chưa biết cách tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp nguy hiểm.
"Chỉ cần một cuộc gọi, trong vòng từ 30 phút đến một giờ có thể có nhân viên công tác xã hội hoặc lực lượng chức năng tiếp cận để hỗ trợ trẻ. Nhưng đáng tiếc là nhiều trường hợp không biết để gọi hoặc không gọi.
Chính vì vậy biên bản ghi nhớ hợp tác được ký kết lần này tập trung vào các nội dung trọng tâm như phổ biến chính sách, pháp luật về bảo vệ trẻ em; đẩy mạnh truyền thông trên các nền tảng số; quảng bá Tổng đài 111; đồng thời nâng cao năng lực cho đội ngũ làm công tác trẻ em ở các cấp", ông Tuấn cho hay.
Theo ông Thức, bên cạnh các kênh truyền thông chính thống, cần phát triển thêm các ứng dụng trên điện thoại thông minh để hỗ trợ phát hiện sớm và can thiệp kịp thời các trường hợp trẻ em có nguy cơ bị bạo hành, xâm hại.
Nếu được triển khai hiệu quả, các giải pháp công nghệ không chỉ giúp phát hiện sớm nguy cơ mà còn góp phần nâng cao nhận thức, tinh thần cảnh giác của cộng đồng trong phòng chống bạo lực và xâm hại trẻ em.
Ngày 11-5, bác sĩ Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ngãi đang tiếp tục theo dõi tình trạng của cháu bé 5 tuổi bị chó cắn rách da đầu, lộ xương sọ.
Trước đó, chiều 9-5, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Quảng Ngãi tiếp nhận cấp cứu một bé trai 5 tuổi trong tình trạng đa chấn thương vùng đầu do bị chó tấn công, vết thương dài khoảng 25cm, lộ xương sọ, mất nhiều máu.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 16h49 cùng ngày, bệnh nhi được người nhà đưa đến viện trong trạng thái hoảng loạn, da đầu bị chó giống Berger cắn rách sâu.
Qua thăm khám, các bác sĩ xác định đây là vết thương nghiêm trọng, diện rộng, nguy cơ nhiễm trùng và biến chứng cao.
Ngay sau khi tiếp nhận, ê-kíp trực tại khoa cấp cứu nhanh chóng xử trí ban đầu: băng ép cầm máu, giảm đau, tiêm vắc xin phòng dại, đồng thời chỉ định chụp X-quang để đánh giá mức độ tổn thương.
Bệnh nhi sau đó được chuyển thẳng vào phòng mổ.
Tại đây, các bác sĩ tiến hành gây mê, cầm máu, cắt lọc tổ chức dập nát và khâu tạo hình vùng da đầu. Nhờ được cấp cứu kịp thời, hiện sức khỏe bệnh nhi đã tạm ổn định và đang tiếp tục được theo dõi tại khoa ngoại.
Theo các bác sĩ, những trường hợp bị chó cắn ở vùng đầu, mặt đặc biệt nguy hiểm do khoảng cách gần hệ thần kinh trung ương, làm tăng nguy cơ nhiễm bệnh dại và các biến chứng nặng. Trẻ nhỏ cũng là nhóm dễ bị tổn thương nghiêm trọng do không có khả năng tự vệ.
Thời điểm nắng nóng hiện nay cũng là lúc nguy cơ bệnh dại gia tăng. Ngành y tế khuyến cáo các gia đình không nên chủ quan với vật nuôi trong nhà. Trẻ nhỏ cần được giám sát khi tiếp xúc với chó, mè. Tuyệt đối không để trẻ chơi đùa một mình với vật nuôi, nhất là những con chó lớn.
Khi không may bị chó hoặc mèo cắn, người dân cần nhanh chóng rửa sạch vết thương dưới vòi nước chảy, sát trùng và đưa đến cơ sở y tế gần nhất để được tiêm phòng kịp thời. Đồng thời, cần theo dõi con vật trong nhiều ngày, không nên đánh chết hoặc thả rông, gây khó khăn cho việc xác định nguy cơ bệnh dại.
Hiện con chó trong vụ việc đang được gia đình theo dõi.
Thạc sĩ - bác sĩ nội trú Ngô Thanh Hùng, Trường đại học Khoa học Sức khỏe, Đại học Quốc gia TP.HCM, cho biết mỡ dưới da nằm ngay dưới da, có thể sờ, véo được ở bụng, hông, đùi, cánh tay... Về sinh học, mỡ dưới da không hoàn toàn "vô hại", nhưng nó thường đóng vai trò như kho dự trữ năng lượng tương đối an toàn.
Mỡ nội tạng nằm sâu trong ổ bụng, bao quanh ruột, gan, tụy và các cơ quan nội tạng. Không thể đánh giá chính xác bằng cách véo da bụng. Người có bụng căng, eo lớn nhưng lớp mỡ dưới da không quá dày vẫn có thể có nhiều mỡ nội tạng. Mỡ nội tạng hoạt động như một "cơ quan nội tiết - miễn dịch" bất lợi: nó thúc đẩy đề kháng insulin, tăng sản xuất triglyceride, rối loạn lipid máu, tăng tình trạng viêm mức độ thấp.
Đây là lý do "người gầy nhưng bụng to" không nên tự trấn an bằng cân nặng. Y học gọi tình trạng này là người cân nặng bình thường nhưng tỷ lệ mỡ cao hoặc rối loạn chuyển hóa với kiểu hình đặc trưng là BMI bình thường nhưng tỷ lệ mỡ cao, cơ thấp, vòng eo lớn hoặc có mỡ nội tạng. Nhóm này có thể có huyết áp, đường huyết, triglyceride, men gan và nguy cơ tim mạch xấu hơn người cùng BMI nhưng nhiều cơ, ít mỡ bụng.
Theo bác sĩ Hùng, nhiều người chỉ chú trọng mục tiêu giảm cân, tuy nhiên điều quan trọng là giảm vòng eo, giảm mỡ nội tạng, tăng khối cơ và cải thiện chỉ số chuyển hóa. Những người làm việc có xu hướng tĩnh tại (công việc văn phòng, công việc ít vận động) nên tự đo vòng eo mỗi tháng, đo huyết áp để kiểm tra tình trạng sức khỏe. Trong đó vòng eo nên nhỏ hơn một nửa chiều cao; nếu vòng eo/chiều cao ≥ 0,5 thì nguy cơ chuyển hóa tăng. Nếu có tiền sử gia đình tiểu đường, tăng huyết áp hoặc bệnh mạch vành có thể là một yếu tố nguy cơ cho mắc các bệnh tim mạch sớm.
Về vận động, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến cáo người trưởng thành nên đạt 150 - 300 phút hoạt động thể lực cường độ vừa mỗi tuần, hoặc 75 - 150 phút cường độ mạnh, kèm tập tăng sức mạnh cơ ít nhất 2 ngày mỗi tuần. Với người ngồi nhiều, không nên chờ đến cuối tuần mới tập bù. Các khuyến cáo đái tháo đường cũng nhấn mạnh việc ngắt quãng thời gian ngồi ít nhất mỗi 30 phút để có lợi cho kiểm soát đường huyết. Cũng cần lưu ý việc giảm mỡ bụng cần sự phối hợp vận động toàn thân, tập sức bền cơ và kiểm soát ăn uống, thay vì chỉ tập trung vào các bài tập đơn lẻ ở vùng bụng.
Về ăn uống, nguyên tắc nền tảng là giảm năng lượng dư thừa nhưng không ăn kiêng cực đoan. Mô hình phù hợp gồm: 1/2 đĩa là rau; 1/4 là đạm tốt như cá, trứng, đậu, thịt nạc, sữa chua không đường; 1/4 là tinh bột nguyên hạt hoặc ít tinh chế như gạo lứt, khoai, yến mạch. Hạn chế nước ngọt, trà sữa, bánh ngọt, rượu bia, thịt chế biến, thức ăn chiên và thực phẩm siêu chế biến.
"Nghiên cứu cho thấy can thiệp lối sống với mục tiêu giảm khoảng 7% cân nặng và vận động ít nhất 150 phút/tuần làm giảm 58% nguy cơ tiến triển tiểu đường loại 2 ở người nguy cơ cao. Giảm mỡ nội tạng không cần phương pháp cầu kỳ nhưng cần chú ý giảm ngồi lâu, tăng cơ, ăn đúng và duy trì các thói quen trên đủ lâu", bác sĩ Hùng khuyến cáo.