Khoảng 7 giờ sáng 30.6, ông V.Đ (43 tuổi; trú tại xã Vụ Bản, tỉnh Ninh Bình) được đưa vào Khoa Cấp cứu Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình trong tình trạng báo động đỏ do nhồi máu cơ tim.
Kết quả điện tâm đồ xác định người bệnh bị nhồi máu cơ tim cấp thành dưới. Ngay lập tức, quy trình cấp cứu nhồi máu cơ tim được kích hoạt, bệnh nhân được chuyển thẳng đến phòng can thiệp tim mạch.
Kết quả chụp động mạch vành cho thấy động mạch vành phải (RCA) hẹp khít gần như hoàn toàn, gây gián đoạn dòng máu nuôi cơ tim.
Dưới sự chỉ đạo chuyên môn trực tiếp của PGS-TS, bác sĩ Trần Song Giang, Phó viện trưởng Viện Tim mạch quốc gia, Bệnh viện Bạch Mai, ê kíp can thiệp đã nhanh chóng thực hiện can thiệp mạch vành qua da.
Bằng kỹ thuật can thiệp hiện đại, các bác sĩ đưa ống thông từ động mạch quay lên tim, tiếp cận vị trí tổn thương, nong bóng và đặt stent tái thông thành công động mạch vành phải, khôi phục hoàn toàn dòng máu nuôi cơ tim.
Thời điểm cấp cứu, PGS-TS Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, đang làm việc tại cơ sở Ninh Bình. Ngay khi nhận được thông tin kích hoạt báo động đỏ, ông đã có mặt tại phòng can thiệp để chỉ đạo công tác cấp cứu và động viên ê kíp điều trị.
Khoảng 9 giờ 30 sáng 30.6, ca can thiệp hoàn tất. Sau khoảng 2 giờ rưỡi kể từ khi nhập viện, người bệnh đã được tái thông mạch vành thành công, bảo tồn chức năng tim và vượt qua giai đoạn nguy kịch.
Ông Cơ cho biết, với nhồi máu cơ tim cấp, mỗi phút chậm trễ đều đồng nghĩa với việc nhiều tế bào cơ tim bị hoại tử không thể phục hồi. Nếu người bệnh tiếp tục di chuyển lên Hà Nội, nguy cơ suy tim, rối loạn nhịp hoặc ngừng tim trên đường sẽ tăng lên rất nhiều.
“Cùng với hệ thống trang thiết bị hiện đại, các chuyên gia của Viện Tim mạch quốc gia trực tiếp làm việc tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình để người dân được tiếp cận kỹ thuật cao ngay trong thời gian vàng”, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai chia sẻ.
Theo PGS Giang, hiện người bệnh tỉnh, huyết động ổn định, hết đau ngực và tiếp tục được theo dõi sau can thiệp. Việc được tái thông động mạch vành trong những giờ đầu là yếu tố quyết định giúp giảm tỷ lệ tử vong, hạn chế suy tim và bảo tồn tối đa chức năng cơ tim.
Trước đó, rạng sáng 30.6, bệnh nhân kể trên cùng vợ đưa con trai lên Hà Nội khám và điều trị dị tật lõm ngực bẩm sinh.
Xe khách vừa khởi hành được khoảng 20 phút, khi đi qua địa phận Ninh Bình, người này bất ngờ xuất hiện cơn đau ngực dữ dội, vã mồ hôi, tay chân lạnh. Người vợ lập tức đề nghị tài xế cho xe khách chuyển bệnh nhân vào Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình và được cấp cứu như kể trên.
Theo các bác sĩ, nhồi máu cơ tim ở bệnh nhân nam nêu trên là thể nhồi máu cơ tim có nguy cơ cao xuất hiện các biến chứng rối loạn nhịp nguy hiểm, đặc biệt là block nhĩ thất và ngừng tim nếu không được tái thông mạch vành kịp thời.
Bệnh nhân đau bụng âm ỉ, đầy bụng nên nghĩ rối loạn tiêu hóa, khi đau nhiều hơn mới đến Bệnh viện Nhân dân Gia Định. Bác sĩ nghi bệnh nhân bị tổn thương mạch máu nguy hiểm, chụp CT mạch máu phát hiện khối phình động mạch chủ bụng lớn ở đoạn dưới thận nhiều vị trí dọa vỡ.
Người bệnh có nhiều bệnh nền gồm hẹp động mạch cảnh trên 50% (nguy cơ tai biến mạch máu não khi huyết áp dao động), bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) gây suy giảm chức năng hô hấp. Ông còn suy thận mạn giai đoạn 4 - ranh giới cận kề chạy thận nhân tạo, rất nhạy cảm với thuốc cản quang cũng như tình trạng thiếu máu trong mổ.
Các bác sĩ hội chẩn nhiều chuyên khoa, cân nhắc phương án can thiệp nội mạch đặt stent graft (EVAR). Tuy nhiên, hệ thống mạch máu của bệnh nhân bị vôi hóa nặng, lòng mạch hẹp và gập góc, không đủ điều kiện để đưa dụng cụ lên vị trí tổn thương, buộc phải chuyển sang mổ mở để cắt bỏ đoạn động mạch bị phình và thay bằng ống ghép nhân tạo.
Ngày 6/7, PGS.TS.BS Trần Minh Bảo Luân, Phó khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, cho biết thách thức lớn nhất là kiểm soát và khâu nối mạch máu ở vị trí dưới thận khi thành mạch đã xơ vữa, rất dễ rách, chỉ sai lệch nhỏ cũng có thể gây chảy máu khó kiểm soát. Êkíp phải đảm bảo từng mũi khâu chính xác và duy trì huyết động ổn định trong suốt ca mổ.
Sau gần 4 giờ, kíp phẫu thuật đã loại bỏ khối phình thành công, dòng máu tái lập qua ống ghép nhân tạo. Tuần hoàn hai chi dưới hồi phục tốt, không ghi nhận biến chứng chảy máu. Bệnh nhân được theo dõi hồi sức tích cực, sau đó hồi phục xuất viện.
Theo ThS.BS Nguyễn Hưng Trường, Khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, phình động mạch chủ bụng là bệnh tiến triển âm thầm, thường không có triệu chứng rõ ở giai đoạn đầu và chỉ phát hiện tình cờ khi khám sức khỏe hoặc siêu âm. Bệnh nguy hiểm vì khi vỡ có thể gây mất máu ồ ạt, tỷ lệ tử vong rất cao nếu không được phẫu thuật kịp thời.
Các bác sĩ khuyến cáo người trên 50 tuổi, đặc biệt người có tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, xơ vữa động mạch hoặc hút thuốc lá lâu năm nên tầm soát định kỳ bằng siêu âm ổ bụng mỗi 6-12 tháng để phát hiện sớm. Dấu hiệu cảnh báo gồm đau âm ỉ vùng bụng hoặc lưng, cảm giác có khối đập theo nhịp tim trong bụng. Trường hợp đau bụng đột ngột dữ dội, choáng, vã mồ hôi có thể là dấu hiệu vỡ mạch, cần đưa đi cấp cứu ngay.
Bên cạnh tầm soát, bác sĩ khuyến cáo duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát huyết áp, đường huyết, hạn chế thuốc lá và ăn uống ít muối, giảm chất béo bão hòa để bảo vệ hệ mạch máu.
Kết quả nghiên cứu gợi ý rằng nấu ăn có thể là một phần đáng cân nhắc trong lối sống tốt cho não bộ, theo bác sĩ thần kinh Lynette Gogol (Mỹ).
Nhóm nghiên cứu dùng dữ liệu từ Chương trình Đánh giá Lão khoa Nhật Bản, theo dõi người từ 65 tuổi từ năm 1999 để phân tích gần 11.000 người trong 6 năm, đồng thời xem xét mối liên hệ giữa tần suất nấu ăn tại nhà, kỹ năng nấu ăn và nguy cơ sa sút trí tuệ.
Kết quả cho thấy một xu hướng rõ rệt: Những người nấu ăn tại nhà ít nhất 1 lần mỗi tuần suy giảm nhận thức ít hơn đáng kể so với những người ít nấu ăn, cụ thể:
Mối liên hệ này vẫn tồn tại ngay cả khi đã tính đến các yếu tố lối sống và điều kiện kinh tế - xã hội. Từ đó, các tác giả nghiên cứu kết luận rằng việc tạo điều kiện để người lớn tuổi có thể tự nấu ăn có thể là yếu tố quan trọng trong phòng ngừa sa sút trí tuệ, theo Health (Mỹ).
Tuy nhiên, đây chỉ là nghiên cứu quan sát nên chưa thể khẳng định việc thường xuyên nấu ăn trực tiếp giúp giảm nguy cơ sa sút trí tuệ. Các chuyên gia cho rằng việc ít nấu ăn cũng có thể là dấu hiệu sớm của suy giảm nhận thức, thay vì là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này.
Có nhiều lý do hợp lý giải thích vì sao nấu ăn có thể mang lại lợi ích cho não:
Nếu chưa quen nấu ăn, mọi người hãy bắt đầu với các món đơn giản như cơm trộn, món xào, salad; có thể dùng bộ nguyên liệu nấu ăn sẵn (meal kit) để tiết kiệm thời gian. Ưu tiên dự trữ thực phẩm tốt cho não như đậu, ngũ cốc nguyên hạt, dầu ô liu, hải sản đóng hộp, các loại hạt; rau củ và trái cây đông lạnh vẫn giàu dinh dưỡng.
Quan trọng nhất là duy trì đều đặn, nấu 1 - 2 bữa/tuần thay cho đồ ăn sẵn cũng có lợi lâu dài cho sức khỏe.
Các loại quả chín, chứa đường cao nên dễ bị lên men, sau đó chuyển hóa thành ethanol (cồn) hoặc bản thân thực phẩm đã lên men có chứa cồn. Trong 100g vải chứa tới 15,2g đường - đây là hàm lượng vô cùng lớn. Trong cùi trái vải có chứa rất nhiều đường glucoze, ăn nhiều có thể khiến lượng đường vào máu vượt quá khả năng hấp thu, chuyển hóa của gan, khiến đường huyết tăng nhanh.
Tuy nhiên, lượng cồn trong vải rất ít, không giống như khi chúng ta trực tiếp uống, không ảnh hưởng đến việc điều khiển phương tiện giao thông.
Trong trường hợp hy hữu nếu bạn vừa ăn xong mà bị dừng xe thổi nồng độ cồn và máy báo nhận diện, bạn hoàn toàn có quyền giải trình với lực lượng chức năng rằng mình vừa ăn trái cây (sầu riêng, vải, chôm chôm...) và xin phép ngồi nghỉ 15-20 phút, súc miệng bằng nước lọc trước khi thực hiện thổi lại.
