Nhiều người nói: “Tuổi trẻ nên ở thuê, tận hưởng cuộc sống, đừng ôm cục nợ mua nhà”. Nghe cũng hợp lý vì không phải ai cũng muốn vừa đi làm đã gồng mình trả ngân hàng suốt 15-20 năm. Nhưng càng chứng kiến bạn bè xung quanh, tôi càng thấy một điều: nỗi vất vả khi mua nhà thực ra chỉ tập trung trong vài năm đầu, còn cái giá của việc ở thuê kéo dài lại âm thầm đeo bám cả đời.
Nhiều người thường so sánh tiền trả góp với tiền thuê nhà ở hiện tại rồi kết luận bỏ ra một khoản lớn để mua nhà “không đáng”. Ví dụ, một căn hộ hai phòng ngủ ở TP HCM hay Hà Nội có giá thuê khoảng 12-15 triệu đồng mỗi tháng, trong khi tiền trả góp ngân hàng để mua lên tới 20-25 triệu đồng. Khoảng chênh lệch đó khiến không ít người chọn ở thuê cho “dễ thở”.
Nhưng vấn đề là tiền thuê nhà không đứng yên. Giả sử hôm nay bạn thuê nhà với giá 12 triệu đồng mỗi tháng. Nếu giá thuê chỉ tăng trung bình 5% mỗi năm – mức rất phổ biến ở các thành phố lớn – thì sau 10 năm, tiền thuê đã lên gần 20 triệu đồng mỗi tháng. Sau 20 năm, con số có thể vượt 30 triệu đồng.
Như vậy, tổng số tiền thuê phải trả trong 20 năm có thể lên tới 4 tỷ đồng, chưa kể chi phí chuyển nhà, đặt cọc, sửa chữa, nội thất. Và sau ngần ấy năm, bạn vẫn không sở hữu gì tài sản gì giá trị.
>> ‘Thu nhập 30 triệu không nên mua nhà quá 1,8 tỷ’
Trong khi đó, người mua nhà trả góp lại đi theo một quỹ đạo khác. Ví dụ một căn hộ giá 3 tỷ đồng, bạn vay ngân hàng 2 tỷ trong 20 năm. Những năm đầu có thể phải trả khoảng 22-25 triệu đồng mỗi tháng cả gốc lẫn lãi, đúng là khá áp lực. Nhưng khoản “đau” nhất thường chỉ nằm ở 3-5 năm đầu tiên. Sau giai đoạn đó, có ba điều xảy ra cùng lúc:
Thứ nhất, thu nhập của đa số người đi làm thường tăng theo thời gian. Một người 28 tuổi chỉ kiếm 15 triệu đồng mỗi tháng rất có thể đến năm 35 tuổi đã đạt mức 40-50 triệu nếu công việc ổn định. Khoản trả góp từng là gánh nặng rồi sẽ dần trở thành chi phí bình thường.
Thứ hai, dư nợ gốc giảm dần. Càng về sau, áp lực lãi vay sẽ càng nhẹ hơn, nên chuyện trả nợ ngân hàng sẽ không còn lấy đi của bạn toàn bộ tài chính.
Thứ ba, giá trị căn nhà có xu hướng tăng theo chu kỳ dài hạn. Một căn hộ 3 tỷ hôm nay, sau 10 năm hoàn toàn có thể tăng gấp đôi hoặc hơn, đặc biệt ở các đô thị lớn nơi quỹ đất ngày càng hạn chế. Nói cách khác, người mua nhà không chỉ “tiêu tiền”, họ đang chuyển thu nhập hiện tại thành tài sản tương lai.
Tôi thấy nhiều người trẻ hiện nay có tâm lý sợ khổ. Họ muốn sống ở trung tâm, đi du lịch đều đặn, dùng xe đẹp, ăn uống thoải mái và tránh mọi áp lực tài chính dài hạn. Điều đó không sai. Ai cũng có quyền tận hưởng tuổi trẻ. Nhưng điều đáng nói là thời gian không đứng yên.
Tuổi 25 bạn có thể thấy ở thuê rất tự do. Tuổi 35 bạn có thể vẫn ổn. Nhưng đến tuổi 40-50, cảm giác phải tiếp tục trả tiền thuê nhà mỗi tháng sẽ rất khác. Khi sức khỏe giảm đi, cơ hội nghề nghiệp ít lại, áp lực nuôi con và chăm sóc cha mẹ tăng lên, việc không có một chỗ ở ổn định sẽ trở thành nỗi bất an rất lớn.
Nhiều người nói “đem tiền đi đầu tư còn lời hơn mua nhà”. Điều này có thể đúng nếu họ thực sự có kỷ luật tài chính và khả năng đầu tư tốt trong 15-20 năm liên tục. Nhưng thực tế, không ít người nói vậy rồi cuối cùng tiền lại trôi vào xe cộ, điện thoại, du lịch hay những khoản tiêu dùng ngắn hạn.
Nhà ở có một ưu điểm rất đặc biệt: nó ép con người tích lũy. Khoản trả góp hàng tháng giống như một hình thức “bắt buộc để dành”. Dù áp lực, nhưng sau mỗi năm đi qua, tài sản của bạn lại dày thêm một chút. Đó là thứ mà tiền thuê nhà không bao giờ mang lại.
Tất nhiên, nếu thu nhập chưa ổn định, khoản vay vượt khả năng chi trả hoặc phải hy sinh toàn bộ chất lượng sống thì rõ ràng không nên cố mua nhà. Nhưng nếu có công việc tương đối vững, tài chính đủ để trả trước và chấp nhận vài năm đầu chật vật, việc mua nhà sớm vẫn là lựa chọn đáng cân nhắc.
Cái khổ của người mua nhà thường hữu hạn. Họ thắt lưng buộc bụng vài năm để đổi lấy sự ổn định hàng chục năm sau. Còn sự thoải mái của việc ở thuê đôi khi chỉ là cảm giác dễ chịu trước mắt, nhưng cái giá phải trả lại nằm ở tương lai rất xa, khi tuổi trẻ qua đi mà tài sản vẫn chưa có gì trong tay.
Tôi nghĩ chi phí chơi thể thao "đắt hay rẻ" phụ thuộc khá nhiều vào cách mình lựa chọn và mục tiêu tập luyện.
Với cá nhân tôi, do thường xuyên đi công tác, tôi chọn chạy bộ vì tính linh hoạt, ít phụ thuộc và tính chủ động cao, ở đâu cũng có thể chạy được mà không phụ thuộc sân bãi, đối tác.
Thực tế, để chạy vì sức khỏe, không nhất thiết phải đầu tư quá tốn kém như nhiều người nghĩ. Giày chạy có thể chọn các dòng phù hợp túi tiền rất bền và êm chân (không nhất thiết phải các thương hiệu lớn), hiện nay nhiều sản phẩm từ các hãng khác vẫn đáp ứng tốt về độ bền và hiệu năng.
Quần áo thể thao trong nước cũng ngày càng cải thiện về chất liệu, thoải mái và giá hợp lý. Ngoài ra, nếu tham gia vài giải chạy mỗi năm thì áo cũng đã có sẵn để sử dụng lâu dài.
Đồng hồ thì chỉ cần loại cơ bản (bản đẹp chạy thoải mái giờ tầm dưới 4 triệu đồng) đủ theo dõi quãng đường và nhịp tim là dùng tốt trong nhiều năm, không nhất thiết phải đầu tư quá cao nếu như chỉ phục vụ mục đích chạy.
Tôi dùng ứng dụng thể dục trên iPhone trong nhiều năm để chạy, mãi sau này mới đầu tư cái đồng hồ thế mà vẫn chạy 5 km, 10 km, 21km.
Theo tôi, thể thao quan trọng là duy trì được thói quen và phù hợp với điều kiện cá nhân.
Nếu đặt mục tiêu đơn giản là rèn luyện sức khỏe, thì hoàn toàn có thể tiếp cận một cách tiết kiệm và hiệu quả, chứ không nhất thiết phải là một khoản chi lớn.
Tôi làm ngân hàng ở Hà Nội đã gần 10 năm, lương 20 triệu một tháng. Nhiều người bên ngoài nhìn vào thường nghĩ đây là công việc có mức thu nhập cao, đáng mơ ước. Nhưng càng làm lâu, tôi càng thấy mệt mỏi vì áp lực chỉ tiêu và thời gian cá nhân gần như không còn thuộc về mình nữa. Một ngày làm việc của tôi bắt đầu từ 8h sáng, và khó có thể rời văn phòng trước 19h, thậm chí 20h.
Ngân hàng tôi không chỉ quản lý theo đầu việc, mà còn quản lý luôn cả thời gian hiện diện của nhân viên. Trớ trêu là hết giờ ở văn phòng chưa có nghĩa là tôi kết thúc công việc. Nhiều hôm, tôi vẫn phải mang laptop về nhà để làm tiếp báo cáo, rà soát số liệu, trả lời email, xử lý hồ sơ online tới tận khuya.
Chỉ người trong cuộc mới hiểu cảm giác đang ăn cơm tối vẫn phải mở điện thoại trả lời tin nhắn công việc liên tục. Một bữa cơm trọn vẹn với gia đình gần như là điều xa xỉ vì chồng con không thể đợi tới lúc tôi về nhà để cùng ăn. Có hôm cuối tuần, sếp gọi điện giao việc gấp, yêu cầu hoàn thành ngay trong ngày. Tôi đang đưa con đi chơi cũng phải vội vàng quay xe về nhà mở máy tính.
Có bữa, tôi nhận được tin nhắn yêu cầu hoàn thiện một đầu việc bắt buộc phải thao tác trên hệ thống nội bộ ở cơ quan. Chồng lại đi công tác, nên tôi đành gửi con cho bà ngoại rồi lóc cóc chạy xe máy tới ngân hàng cuối tuần. Những chuyện ấy dường như đã trở thành bình thường trong ngành này.
>> Kiệt sức vì 7 giờ tối vẫn phải ở lại văn phòng 'chạy deadline'
Ngoài khối lượng công việc hàng ngày, nhân viên ngân hàng còn phải liên tục tham gia các buổi đào tạo, tập huấn, cập nhật quy trình mới. Điều đáng nói là nhiều chương trình được tổ chức vào ngoài giờ như một điều hiển nhiên. Người ta mặc định nhân viên sẽ sẵn sàng hy sinh thời gian nghỉ ngơi để phục vụ công việc.
Tôi không phủ nhận ngành nào cũng có áp lực riêng. Nhưng điều khiến tôi day dứt là ở nhiều nơi, ranh giới giữa công việc và đời sống cá nhân gần như không được tôn trọng. Khi một nhân viên luôn phải trong trạng thái sẵn sàng trả lời điện thoại, xử lý việc bất kể giờ giấc, thì "tan làm" chỉ còn là khái niệm trên giấy tờ.
Chồng tôi nhiều lần hỏi: "Sao em không nghỉ, tìm việc khác đỡ vất vả hơn?". Tôi cũng từng nghĩ đến chuyện đó. Nhưng giữa thị trường lao động cạnh tranh ngày càng khốc liệt, giữ được công việc hiện tại đã khó, chứ chưa nói đến việc nhảy sang môi trường mới ở tuổi ngoài 30, còn con nhỏ, tôi còn khoản vay, còn áp lực cơm áo mỗi tháng.
Tôi viết những dòng này không phải để than vãn hay phủ nhận giá trị công việc mình đang làm. Tôi chỉ mong ở đâu đó, các doanh nghiệp, đặc biệt là những ngành có cường độ cao như ngân hàng, sẽ bắt đầu nhìn nhận nghiêm túc hơn về khái niệm cân bằng cuộc sống và sự tôn trọng thời gian cá nhân của nhân viên. Bởi sau cùng, nhân viên cũng là con người. Ai cũng cần được nghỉ ngơi, được sống cho gia đình, và được thực sự rời khỏi công việc sau khi đã hết giờ làm.
Nút giao Hàng Xanh là cửa ngõ vào TP HCM nhưng thường xuyên kẹt xe kéo dài càng ngày càng tăng trên các tuyến đường. Việc điều chỉnh nút giao này đã được Phân Viện KHCN GTVT phía Nam và Công ty Tư vấn thiết kế giao thông vận tải TEDIS nghiên cứu và đề xuất nút giao khác mức bằng cầu vượt từ đường Đinh Bộ Lĩnh vượt qua nút giao Hàng Xanh từ những năm 2000. Đến năm 2012 lệnh khẩn cấp xây dựng cầu vượt thép qua nút giao từ đường Điện Biên Phủ đã giải quyết một phần giao thông qua nút.
Tuy nhiên, đến nay nút giao Hàng Xanh vẫn là điểm tắc nghẽn lớn, trong vòng xoay thường xuyên xảy ra xung đột, giao cắt giữa các tuyến khi trộn dòng dẫn đến ùn tắc và lan rộng đến các tuyến đường xung quanh, cụ thể như sau:
Đường Điện Biên Phủ: Đoạn từ cầu Văn Thánh - ngã tư Hàng Xanh - Bạch Đằng. Hiện tình trạng kẹt xe còn kéo dài đến chân cầu Sài Gòn vào cuối giờ chiều.
Đường Đinh Bộ Lĩnh: Đoạn từ cầu Đinh Bộ Lĩnh - Bạch Đằng.
Đường Bạch Đằng: Đoạn từ Phan Chu Trinh - Đinh Bộ Lĩnh - nút giao Hàng Xanh.
Đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, Điện Biên Phủ.
>> Phân 4 luồng ôtô chống kẹt xe nút giao An Phú
Trên mô hình điều tiết giao thông tương tự tại ngã tư Bảy Hiền (được áp dụng từ năm 2003 đến nay khai thác rất hiệu quả với bốn tuyến đường vòng khép kín: Hoàng Văn Thụ, Xuân Diệu, Xuân Hồng, Trường Chinh) và tận dụng khai thác triệt để các đoạn đường có mật độ giao thông ít, tôi (một Thạc sĩ công trình giao thông) xin kiến nghị áp dụng cho nút giao Hàng Xanh với bốn tuyến đường vòng khép kín Điện Biên Phủ, Xô Viết Nghệ Tĩnh, Bạch Đằng, Đinh Bộ Lĩnh, cụ thể như sau:
- Phân luồng giao thông một chiều Đoạn từ ngã tư Hàng Xanh - Bạch - Đinh Bộ Lĩnh.
- Điều chỉnh giao thông một chiều Đoạn từ Đinh Bộ Lĩnh - Điện Biên Phủ.
- Điều chỉnh giao thông một chiều đoạn đường Điện Biên Phủ (từ Đinh Bộ Lĩnh - nút giao Hàng Xanh), phía trái đường Điện Biên Phủ hướng từ Đinh Bộ Lĩnh - nút giao Hàng Xanh.
>> 'Chỉ mở rộng một mét, cầu Kênh Tẻ không hết kẹt xe'
Nhằm tối ưu hóa năng lực thông hành khi ra vào nút giao Hàng Xanh thì việc điều chỉnh này sẽ giảm từ 12 điểm giao cắt xuống còn 2 giao cắt là hướng về cầu Sài Gòn và cầu Bình Triệu. Để triển khai việc này thì cần nghiên cứu:
Thứ nhất, bố trí tiểu đảo chặn làn: Chỉ cho phép lưu thông một chiều từ nút giao Hàng Xanh - đường Bạch Đằng.
Thứ hai, bố trí đèn tín hiệu ngày nút giao cho hai hướng về cầu Sài Gòn và cầu Bình Triệu.
Thứ ba, mở rộng đường Đinh Bộ Lĩnh (Đoạn từ Bạch Đằng - Điện Biên Phủ): Hiện trạng là bốn làn xe, có thể mở rộng thêm một làn để việc thông thoát xe nhanh hơn và cấm dừng đậu trên đoạn đường này.
Tôn Thất Anh HuyMòn mỏi chờ mở rộng Quốc lộ 13 để chấm dứt cơn ác mộng kẹt xe
'Hết ngập, chỉ mưa rả rích sao Hà Nội vẫn tắc cứng'
Vòng luẩn quẩn 'kẹt xe, đường bé nên phải leo vỉa hè'
Chuyển làn 12 lần dù cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ tắc dài
Nên xử phạt xe máy, ôtô 'rùa bò' cản đường nội thành
'Bốn việc cần làm ngay để Hà Nội, TP HCM hết kẹt xe'
