Từ đầu tháng 7, anh Đức Đình, 35 tuổi, chủ quán cà phê hơn 300 m2 ở phường Đống Đa, Hà Nội, dừng phát toàn bộ nhạc tiếng Việt tại cơ sở. Anh chuyển sang sử dụng hệ thống lọc và chọn những bài hát do AI thể hiện bằng tiếng Anh.
Chủ quán cho biết, chi phí cố định mỗi tháng của anh lên tới 150 triệu đồng. Theo quy định mới, mức phí tác quyền âm nhạc tối đa cho diện tích quán khoảng 20 triệu đồng một năm. “Khoản phí này tạo áp lực không nhỏ lên chi phí vận hành, buộc tôi tìm cách cắt giảm”, anh Đình nói.
Sau một tuần chuyển sang nhạc AI có sẵn, anh bị nhiều khách phàn nàn vì “vô hồn”, “nghe không vào tai”. Doanh thu sụt giảm khiến anh phải tìm cách khác như chi 2 triệu đồng học khóa sáng tác nhạc bằng AI để phục vụ riêng cho quán. “Chưa biết có thành công hay không nhưng vì để tiết kiệm 20 triệu, tôi phải thử”, anh Đình nói.
Tại TP HCM, anh Minh Thành, 50 tuổi, chủ chuỗi 5 tiệm cà phê, cũng thay đổi cách vận hành. Trước đây, chuỗi sử dụng tài khoản cá nhân có trả phí để phát nhạc với chi phí khoảng 3 triệu đồng một năm. Theo biểu phí mới áp dụng từ tháng 7/2026, số tiền bản quyền tối đa cho hệ thống này tăng lên hơn 100 triệu đồng.
Theo chủ quán, doanh thu đến từ thực đơn đồ uống và không gian dịch vụ. Âm thanh chỉ đóng vai trò hỗ trợ trải nghiệm nền, không trực tiếp tạo ra dòng tiền nên mức chi hơn 100 triệu đồng mỗi năm là quá lớn, đặc biệt trong bối cảnh kinh doanh khó khăn, mức độ cạnh tranh cao.
Anh Thành chuyển sang phát các video không lời miễn phí bản quyền trên YouTube hoặc tắt nhạc vào giờ vắng khách. Với khách có nhu cầu, quán khuyến khích sử dụng loa bluetooth cá nhân hoặc mượn của quán để tự phát nhạc từ điện thoại. “Khi khách tự mở bằng thiết bị của mình, cơ sở kinh doanh không chịu trách nhiệm pháp lý”, anh Thành nói.
Theo khảo sát của iPOS trên 3.000 doanh nghiệp F&B, hơn 57% đơn vị lo ngại các chính sách pháp lý ảnh hưởng đến biên lợi nhuận. Ngành kinh doanh này đang thực hiện hàng loạt chi phí chuẩn hóa vận hành như hóa đơn điện tử, kê khai thuế, nâng cấp phần mềm quản lý, tạo áp lực lên chi phí cố định.
Theo Nghị định 17/2023/NĐ-CP và Nghị định 134/2026/NĐ-CP, phí tác quyền tối đa cho một cơ sở có thể đạt 20,24 triệu đồng mỗi năm. Khoản thu này do Trung tâm Bảo vệ Quyền tác giả Âm nhạc Việt Nam (VCPMC) và Hiệp hội Công nghiệp Ghi âm Việt Nam (RIAV) thực hiện.
Bên cạnh áp lực tài chính, nhiều chủ cơ sở lo ngại thủ tục hành chính, quy trình hủy đăng ký khi đóng cửa hoặc nguy cơ bị truy thu phí các năm trước. Trên các diễn đàn ngành F&B với gần 90.000 chủ quán, các thành viên chia sẻ nhiều giải pháp như dùng nhạc AI, phát nhạc không bản quyền, phát bóng đá, trang bị loa bluetooth cho khách hoặc tắt hệ thống âm thanh.
Trả lời VnExpress về những lo lắng của người kinh doanh, đại diện VCPMC (đề nghị không nêu tên) cho biết người dùng chưa hiểu rõ khái niệm nhạc miễn phí, đặc biệt là nhạc AI. VCPMC cho biết, sản phẩm “nhạc AI” thực chất vẫn thuộc quyền sở hữu của cá nhân tạo ra. Trung tâm đã ký hợp đồng với nhiều tác giả sáng tác nhạc AI, nên việc tự ý phát vẫn có thể phải trả phí.
“Cơ sở kinh doanh chỉ được miễn phí khi chủ quán tự sáng tác bài hát, sau đó nhờ AI hòa âm”, đại diện VCPMC nói.
Đối với nhạc cổ điển, dù hết hạn bảo hộ 50 năm, nhưng phần lớn bản nhạc cổ điển phát tại các quán hiện nay đều qua hòa âm, phối khí mới. Quyền sở hữu phiên bản làm lại thuộc về người thực hiện bản phối, nên người sử dụng vẫn phải trả phí.
VCPMC hiện bảo vệ quyền lợi cho hơn 7.700 nghệ sĩ trong nước và là thành viên chính thức của Liên minh Quốc tế các Hiệp hội Tác giả và Nhạc sĩ (CISAC), quản lý hàng triệu tác phẩm quốc tế tại Việt Nam qua nhiều thỏa thuận song phương.
Theo Điều 38 Nghị định 341/2025/NĐ-CP, hành vi không trả tiền bản quyền kinh doanh bị phạt 10-40 triệu đồng. VCPMC phối hợp với cơ quan chức năng để giám sát, không trực tiếp xử phạt.
Ông Hoàng Tùng, Chủ tịch F&B Investment, cho biết âm nhạc tác động trực tiếp đến hành vi tiêu dùng. Ví dụ các chuỗi đồ ăn nhanh thường phát nhạc tiết tấu mạnh vào giờ cao điểm để tăng tốc độ dùng bữa và vòng quay bàn, trong khi nhà hàng cao cấp ưu tiên giai điệu chậm để giữ chân khách lâu hơn. “Âm thanh, ánh sáng, mùi hương cấu thành bộ công cụ điều hướng cảm xúc, định hình bản sắc thương hiệu và gia tăng doanh thu nên việc trả phí bản quyền âm nhạc là hợp lý”, ông Tùng nói.
Dù vậy, theo ông Tùng có 3 rào cản khiến giới kinh doanh tìm cách đối phó với quy định pháp luật về phí bản quyền âm nhạc. Thứ nhất là nhận thức về tài sản trí tuệ chưa cao, cơ chế tra cứu danh sách bài hát chưa công khai và gánh nặng chi phí vận hành. Ông cho biết cơ quan quản lý cần công khai danh mục tác phẩm và đa dạng gói cước linh hoạt theo quy mô.
Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp vẫn chọn tuân thủ. Bà Ngọc Tâm, đại diện một chuỗi trà sữa có quy mô toàn quốc, cho biết doanh nghiệp chi từ 5 đến 20 triệu đồng mỗi năm cho một điểm bán để mua bản quyền âm nhạc.
Đối với mô hình kinh doanh đặc thù như hát cho nhau nghe, việc đóng phí được ưu tiên xử lý sớm. Anh Nguyễn Phong, chủ một quán cà phê nhạc sống 15 m2 tại Thái Nguyên, đã trả phí một triệu đồng một năm từ đầu tháng 6. “Chúng tôi đưa tiền bản quyền vào chi phí cố định để bảo đảm pháp lý cho các buổi biểu diễn”, anh Phong nói, “Do quán tổ chức các đêm nhạc hằng tuần, việc giữ chân khách là yếu tố bắt buộc”.
VCPMC cho biết lượng chủ nhà hàng, quán cà phê chủ động đăng ký trả phí hiện tăng khoảng 150% so với cùng kỳ năm trước. Năm 2025, doanh thu tiền bản quyền của VCPMC đạt hơn 424 tỷ đồng.
Ngày 19/5, UBND xã Hòa Phú cho biết, người dân trên địa bàn vừa phát hiện một cá thể tê tê kích thước lớn và đã bàn giao cho Công an xã để xử lý theo thẩm quyền.
Thông tin ban đầu, khoảng 21h ngày 18/5, anh Y Sak Ly, trú buôn Cư Dluê, xã Hòa Phú đi soi ếch thì phát hiện một cá thể tê tê nặng khoảng 9kg đang cuộn tròn thân.
Do có am hiểu về động vật hoang dã, anh Y Sak Ly nghi đây là tê tê Java (Manis javanica) - loài động vật rừng cực kỳ quý hiếm thuộc nhóm IB, được ưu tiên bảo vệ, cấm săn bắt, mua bán, tiêu thụ dưới mọi hình thức.
Đến sáng 19/5, anh Y Sak Ly đã chủ động mang con vật này đến bàn giao cho Công an xã Hòa Phú để xử lý theo quy định.
Theo một lãnh đạo xã Hòa Phú, hành động tự giác giao nộp động vật quý hiếm của anh Y Sak Ly rất đáng biểu dương.
Một lãnh đạo quản lý bảo vệ rừng ở Đắk Lắk cho biết, cá thể tê tê nặng tới 9kg là rất lớn so với thông thường.
Trước đó, một người đàn ông ở Nghệ An phat hiện tê tê Java quý hiếm trong vườn nhà dân
Ngày 12/5, lãnh đạo UBND xã Quỳ Châu, Nghệ An cho biết, địa phương vừa phối hợp với lực lượng Kiểm lâm và Công an xã tiếp nhận một cá thể tê tê Java do người dân bàn giao.)
Theo cơ quan chức năng, cá thể trên có tên khoa học Manis javanica (tê tê Java), thuộc nhóm IB danh mục động vật nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo quy định của pháp luật.
Lãnh đạo xã Quỳ Châu cho biết, hành động tự giác giao nộp động vật hoang dã của người dân góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn đa dạng sinh học, đồng thời lan tỏa ý thức bảo vệ các loài động vật nguy cấp, quý hiếm trong cộng đồng.
Ngày 1/7, đại diện Sở Y tế Đà Nẵng cho biết đơn vị được UBND thành phố giao tổ chức lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo Nghị quyết của Hội đồng nhân dân thành phố quy định mức hỗ trợ, đối tượng, điều kiện và biện pháp thực hiện chính sách dân số theo Luật Dân số trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là quy định chính sách hỗ trợ tài chính đối với phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi.
Đối tượng được hỗ trợ gồm phụ nữ đã có một con và sinh con thứ 2 trước 35 tuổi; phụ nữ sinh con lần thứ nhất mà sinh từ 2 con trở lên trước 35 tuổi; phụ nữ sinh lần thứ nhất một con, lần thứ 2 sinh từ 2 con trở lên trước 35 tuổi.
Theo dự thảo, việc hỗ trợ bằng tiền mặt nhằm khuyến khích các cặp vợ chồng, cá nhân sinh đủ 2 con trước 35 tuổi, góp phần duy trì mức sinh hợp lý, nâng cao chất lượng dân số và bảo đảm phát triển dân số bền vững.
Dự thảo quy định mức hỗ trợ một lần là 5 triệu đồng đối với mỗi phụ nữ đủ điều kiện hưởng chính sách.
Theo dự thảo, đối tượng áp dụng gồm công dân Việt Nam có nơi thường trú trên địa bàn thành phố Đà Nẵng được hưởng chính sách theo quy định của nghị quyết; đồng thời áp dụng đối với cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan đến việc tổ chức triển khai thực hiện các chính sách dân số trên địa bàn thành phố.
Để hưởng chính sách, người được hỗ trợ phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện thuộc đối tượng được quy định trong nghị quyết; tại thời điểm đề nghị hưởng chính sách có 2 con đẻ còn sống; có đầy đủ hồ sơ, giấy tờ chứng minh đủ điều kiện theo quy định; đồng thời chưa từng được hưởng chính sách hỗ trợ này trước đó.
Số phụ nữ dự kiến thụ hưởng chính sách năm 2027 là 9.398 người. Với mức hỗ trợ 5 triệu đồng/người, tổng kinh phí thực hiện chính sách năm 2027 gần 47 tỷ đồng, được cân đối trong dự toán ngân sách thành phố. Kinh phí thực hiện sẽ được xác định theo số đối tượng thực tế phát sinh và có thể điều chỉnh tương ứng theo tình hình thực tế từng năm.
Dự kiến nghị quyết này có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.
6h sáng một ngày cuối tuần, Becky Chorlton ghé vào một chợ đồ cũ ở trường đua Exeter. Lục lọi dưới đống quần áo chất trên sàn, cô tìm thấy một chiếc áo khoác da Red Bull. Becky mua nó với giá 54 USD và bán lại cho một cửa hàng ở London với giá gần 270 USD. Đây là một trong những thương vụ mang lại lợi nhuận cao, khởi đầu cho công việc kinh doanh của cô gái 28 tuổi ở Cheshire.
Năm 2019, Becky tốt nghiệp cử nhân ngành Khoa học Thể thao tại Đại học Exeter. Do gia đình ngừng hỗ trợ tài chính, cô gái 22 tuổi quyết định bán quần áo không sử dụng trong tủ đồ của mình để có tiền học thạc sĩ.
Món đồ đầu tiên được bán trên ứng dụng Depop với giá 47 USD. Từ đó, Becky cùng mẹ đến các phiên chợ đồ cũ vào mỗi cuối tuần để tìm nguồn hàng. Cô thu mua quần áo với giá thấp, mang về giặt ủi, sửa chữa, sau đó tự làm mẫu ảnh và đăng bán. Có những món đồ Becky mua chưa đến một USD nhưng bán lại với giá 20 USD.
Lợi nhuận được cô dùng để mua hàng số lượng lớn tại các hội chợ bán buôn. Trong thời gian học thạc sĩ, Becky kiếm được khoảng 95 USD mỗi tuần từ việc bán hàng bán thời gian. Becky cho biết công việc này đòi hỏi cô phải dậy sớm, dành nhiều thời gian giặt giũ và thức khuya để đăng bài sản phẩm.
Năm 2020, đại dịch bùng phát khiến nhu cầu mua sắm trực tuyến tăng cao. Nhờ tập trung phát triển tài khoản mạng xã hội, Becky thu về gần 34.000 USD trong năm đó. Sau khi nhận bằng thạc sĩ, cô chuyển công việc làm thêm thành sự nghiệp toàn thời gian với thương hiệu "Becky's Bazaar".
Kênh Instagram của cô thu hút hơn 300.000 người theo dõi, chủ yếu là tệp khách hàng trẻ. Chỉ trong 6 tháng đầu chuyển sang kinh doanh chuyên nghiệp, cô đạt mức lợi nhuận hơn 13.000 USD.
Sau bốn năm làm việc, ở tuổi 26, cô cùng bạn trai mua căn nhà đầu tiên. Đây là một biệt thự xây từ năm 1903 tại vùng Tây Bắc nước Anh, gồm ba phòng ngủ với giá thị trường hơn 540.000 USD.
"Doanh thu hiện tại của cửa hàng đã đạt mức hơn 200.000 USD mỗi năm. Khi mới bắt đầu, tôi chưa từng nghĩ sẽ sở hữu một ngôi nhà như thế này", cô nói.
Nói về việc tạo thêm nguồn thu, Becky khuyên những người trẻ nên tìm một công việc phụ dựa trên sở thích cá nhân. "Nghề tay trái đòi hỏi bạn phải bỏ nhiều công sức, nhưng nếu đó là thứ thực sự yêu thích, bạn sẽ có động lực để làm việc mỗi ngày", cô cho biết.
