Sáng 28/5, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức Hội nghị Hội đồng nhân dân (HĐND) toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031.
Nhiệm kỳ đặc biệt trong lịch sử hoạt động của HĐND các cấp
Phát biểu khai mạc hội nghị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh đây là sự kiện có nghĩa rất quan trọng, không chỉ tổng kết nhiệm kỳ hoạt động của HĐND các cấp, mà còn là dịp để nhìn nhận đầy đủ hơn vị trí, vai trò của cơ quan dân cử địa phương trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Hội nghị cũng là dịp đánh giá những kết quả đạt được cũng như hạn chế, bất cập, bài học kinh nghiệm và định hướng hoạt động của HĐND nhiệm kỳ 2026-2031 trong bối cảnh đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn.
Nhiệm kỳ 2021-2026, theo Chủ tịch Quốc hội, là một nhiệm kỳ đặc biệt trong lịch sử hoạt động của HĐND các cấp.
Thời điểm đó, đất nước phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức chưa từng có như đại dịch Covid-19, thiên tai, biến đổi khí hậu gây hậu quả nặng nề; tình hình thế giới biến động nhanh chóng, phức tạp, khó lường.
Trong khi đó, Đảng, Nhà nước đã ban hành, triển khai nhiều quyết sách chiến lược về đổi mới mô hình tăng trưởng, chuyển đổi số quốc gia, cải cách tổ chức bộ máy, phân cấp, phân quyền và sắp xếp đơn vị hành chính.
Trong bối cảnh ấy, Chủ tịch Quốc hội ghi nhận HĐND các cấp đã nỗ lực vượt qua khó khăn, tiếp tục khẳng định vai trò là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân.
Dù vậy, ông cũng thẳng thắn nhìn nhận, quá trình triển khai mô hình chính quyền hai cấp còn nhiều khó khăn, thách thức.
Điển hình là địa bàn quản lý rộng hơn, khối lượng công việc nhiều hơn, yêu cầu cao hơn; năng lực cán bộ ở một số nơi còn hạn chế, đôi khi còn lúng túng trong xử lý công việc; cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ thông tin chưa đồng bộ.
Đây là những vấn đề cần tiếp tục được quan tâm, tập trung tháo gỡ, theo lời Chủ tịch Quốc hội.
Chủ tịch Quốc hội cho biết tại hội nghị này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội mong muốn được nghe những ý kiến, chia sẻ những kinh nghiệm về kết quả thực hiện nhiệm vụ trong nhiệm kỳ 2021-2026; đề xuất nhiệm vụ, giải pháp, quyết tâm mới, tư duy mới, cách làm làm mới trong nhiệm kỳ 2026-2031.
Bên cạnh đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội muốn lắng nghe những kinh nghiệm phát huy vai trò của HĐND trong xây dựng cơ chế đột phá, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số, cũng như kinh nghiệm về kiểm soát quyền lực trong mô hình chính quyền hai cấp; về ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo trong hoạt động của HĐND.
Đặc biệt, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu tìm hiểu kỹ lưỡng cách thức tiến hành chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động công tác của thành phố Hà Nội để có thể vận dụng, thực hiện tại địa phương mình.
Áp lực về dân số, hạ tầng giao thông, môi trường và nhà ở
Về phía Hà Nội, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng chia sẻ thêm Hà Nội đang triển khai nhiều nhiệm vụ lớn theo chủ trương của Trung ương và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, như xây dựng Đề án xã, phường xã hội chủ nghĩa; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; tháo gỡ các điểm nghẽn về giải phóng mặt bằng, hạ tầng kết nối và thủ tục đầu tư; tập trung xử lý úng ngập, ô nhiễm môi trường và phát triển hạ tầng xanh.
Bên cạnh đó, người đứng đầu chính quyền thủ đô chia sẻ về áp lực về dân số, hạ tầng đô thị, giao thông, môi trường, nhà ở, chất lượng nguồn nhân lực và yêu cầu phát triển bền vững đang đặt ra ngày càng cao.
Đặc biệt, yêu cầu của nhân dân đối với chất lượng phục vụ của bộ máy chính quyền ngày càng cao hơn.
Vì vậy, trong nhiệm kỳ mới, ông Thắng nhấn mạnh Hà Nội xác định rõ quan điểm phải đổi mới mạnh mẽ hơn nữa tư duy phát triển; phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế và các cơ chế đặc thù mà Trung ương đã trao cho Thủ đô.
Trong đó, ông khẳng định Hà Nội sẽ kiên quyết khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm; xây dựng đội ngũ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Cùng với thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số, phát triển kinh tế số, xã hội số và công dân số; xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu của cả nước và khu vực, thành phố sẽ tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về hạ tầng, giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư; phát triển đồng bộ hệ thống giao thông.
Đặc biệt, thành phố sẽ đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và các thiết chế phục vụ người lao động theo đúng tinh thần chỉ đạo của Trung ương và yêu cầu phát triển bền vững của thủ đô.
Hà Nội cũng sẽ tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm soát quyền lực; nâng cao chất lượng hoạt động của HĐND các cấp và đổi mới mô hình quản trị đô thị theo hướng tinh gọn, hiện đại, minh bạch, dữ liệu hóa; xây dựng chính quyền số thực chất, nâng cao trách nhiệm giải trình và chất lượng phục vụ nhân dân.
Ngày 28.5, trao đổi với phóng viên Báo Thanh Niên, ông Lê Quốc Cường, Chủ tịch UBND phường Bình Định, tỉnh Gia Lai (trước đây thuộc thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định), cho biết đã yêu cầu các đơn vị liên quan báo cáo vụ việc hỗ trợ thiệt hại bão lũ. Trong ngày 28.5, phường sẽ mời người dân đến đối thoại, xác minh cụ thể.
"Nếu các hộ nhận thiếu thì phải chi trả cho đủ. Nếu có vượt mức thì cán bộ sẽ lấy tiền túi bù thêm, không thể để dân thiếu", ông Cường nói.
Liên quan phản ánh về việc chuồng trại, công trình phụ bị tốc mái nhưng không được hỗ trợ, ông Cường cho hay chính sách hỗ trợ chỉ áp dụng với trường hợp nhà ở bị tốc mái từ 30% trở lên. Đối với các công trình phụ, chuồng trại bị thiệt hại dưới 30% thì không được hỗ trợ. Đợt hỗ trợ nhà ở thiệt hại đã hoàn tất trước đó. Đợt chi trả lần này chủ yếu hỗ trợ thiệt hại cây cối, hoa màu.
Theo phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị phường Bình Định, việc chi trả diễn ra trong ngày 18.5, chính quyền địa phương tổ chức chi hỗ trợ cho 10 tổ dân phố. Để người dân không phải đi xa, địa phương đã tổ chức 3 điểm chi tiền hỗ trợ tập trung. Ngoài ra do địa bàn rộng, cán bộ ít nên không thể đến từng tổ dân phố để chi hỗ trợ.
Trong khi đó, ông Cao Thanh Thương, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết việc tổng hợp thiệt hại do địa phương thực hiện, sau đó sở thẩm định theo tiêu chí và danh mục cây trồng được hỗ trợ rồi phân bổ kinh phí từ nguồn Trung ương. Ông Thương cũng cho biết từ trước đến nay hầu như chưa từng nghe trường hợp hỗ trợ chỉ 1.000 - 2.000 đồng.
Thời gian qua, nhiều người dân phản ánh phải đi lại nhiều cây số, chờ hàng giờ để nhận hỗ trợ thiệt hại bão lũ, nhưng rồi chỉ nhận được vài nghìn đồng.
Ông Nguyễn Hồng Sơn (75 tuổi, ở tổ dân phố Hiếu An, phường Bình Định) cho biết sau bão số 13, gia đình bị tốc mái, vỡ kính cửa và hư hỏng 2 chậu cây cảnh. Giữa tháng 5, ông được mời đến trụ sở tổ dân phố An Hòa cách nhà khoảng 5 km để nhận hỗ trợ nhưng chờ nhiều giờ dưới nắng nóng nên phải về trước do sức khỏe yếu. Sau đó, người thân nhận thay và được thông báo gia đình được hỗ trợ 2.600 đồng nhưng thực nhận chỉ 2.000 đồng vì "không có tiền lẻ".
Tương tự, bà Nguyễn Thị Kim Hoàn (47 tuổi) cho biết nhà bị tốc mái hoàn toàn, nhiều cây cối hư hỏng, được xác định hỗ trợ 24.000 đồng. Tuy nhiên, sau nhiều giờ chờ đợi, bà chỉ nhận 20.000 đồng do "không có tiền lẻ". Theo bà Hoàn, khi bà thắc mắc vì số tiền quá ít so với công đi lại, người chi trả nói: "Coi như lấy đổ xăng".
Trao đổi với PV Thanh Niên, bà Huỳnh Thị Như Hạnh, Phó trưởng phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị phường Bình Định, cho biết việc lập danh sách và hỗ trợ được thực hiện theo đúng quy trình từ khâu kê khai, tổng hợp, thẩm định đến phê duyệt kinh phí.
Bà Nguyễn Thị Bính, Giám đốc Công ty cổ phần Sản xuất thương mại dịch vụ Nguyễn Bính (tại phường Tân Sơn, khu vực phường 15, quận Tân Bình trước đây) vừa có đơn kêu cứu khẩn cấp gửi đến lãnh đạo TP.HCM khi cơ sở mình đang lãnh phải "một bản án vượt quá sức chịu đựng".
Theo nội dung lá đơn, ngày 31-3, cơ sở sản xuất bún của bà nhận được quyết định xử phạt vi phạm hành chính (số 06/QĐ-XPHC của UBND phường Tân Sơn) với tổng số tiền 552 triệu đồng.
Quyết định xử phạt xác định cơ sở này xả thải với lưu lượng 10m³/ngày. Tuy nhiên trong đơn kêu cứu gửi lãnh đạo TP.HCM, chủ cơ sở cho rằng con số này chưa phản ánh đúng thực tế.
Dẫn chứng từ hóa đơn nước quý 4-2025, tổng lượng nước sử dụng của cơ sở là 488m³ trong 92 ngày, tương đương khoảng 5,3m³/ngày (bao gồm cả nước sinh hoạt). Nếu tính theo tỉ lệ xả thải thông thường, lượng nước thải thực tế chỉ vào khoảng 4,24m³/ngày (80% lượng nước cấp), chưa tới 50% so với mức bị quy kết.
Chủ cơ sở cũng cho biết thời điểm lấy mẫu rơi vào lúc xảy ra sự cố tràn bể, khiến chỉ số bị đẩy lên bất thường. Cơ sở đã khắc phục ngay sau đó và đề nghị được quan trắc lại, nhưng chưa được xem xét thấu đáo.
"Với một cơ sở thủ công có quy mô 70m² và có 6 nhân công, mức phạt hơn nửa tỉ đồng không khác gì một lệnh "khai tử" trực tiếp. Ngay cả khi bán hết máy móc, chúng tôi cũng không thể chi trả", bà Bính viết trong đơn.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, đại diện UBND phường Tân Sơn cho biết việc ban hành quyết định xử phạt không phải là động thái đột ngột mà đã trải qua quá trình theo dõi, kiểm tra.
Qua kiểm tra ghi nhận hệ thống xử lý nước thải nhiều thời điểm không vận hành do hư hỏng. Nước thải xả trực tiếp ra môi trường với các thông số vượt quy chuẩn nhiều lần (thông số pH nằm ngoài ngưỡng quy chuẩn kỹ thuật, BOD5 vượt tới 36,7 lần, COD vượt 29,5 lần, TSS vượt 12,9 lần, Amoni vượt 1,4 lần; tổng nitơ vượt 2,14 lần).
Lãnh đạo phường Tân Sơn cho hay trước khi xử phạt, cơ quan chức năng đã lập biên bản, cho doanh nghiệp giải trình, gia hạn thời gian sửa chữa hệ thống xử lý nước thải, nhưng việc khắc phục không đạt yêu cầu.
Về tranh cãi liên quan lưu lượng xả thải, đại diện UBND phường Tân Sơn khẳng định cơ sở không lắp đồng hồ đo nước thải, sử dụng chung một nguồn nước cho cả sinh hoạt và sản xuất nên không thể tách riêng. Do đó cơ quan chức năng căn cứ vào hóa đơn tiền nước các tháng 10, 11 và 12 do Công ty cổ phần Cấp nước Tân Hòa phát hành, cho thấy tổng lượng nước tiêu thụ của cơ sở này là 975m3.
Tại thời điểm lấy mẫu thử, đoàn được chủ cơ sở thông báo bị rách lưới lọc và đề nghị đoàn kiểm tra cho lấy lại mẫu nước thải. Tuy nhiên quá trình phát hiện lưới lọc rách và thay lưới mới không có sự chứng kiến của các thành viên đoàn kiểm tra.
Chủ cơ sở tự thực hiện và báo thông tin cho đoàn kiểm tra. Vào thời điểm chủ cơ sở thông báo đã thay lưới lọc mới, quá trình lấy mẫu nước thải vẫn còn đang thực hiện. Do đó không đủ cơ sở để yêu cầu thực hiện lấy lại mẫu nước thải.
Ông Nguyễn Huy Dũng 43 tuổi, quê Hà Nội, nguyên quán Hà Tĩnh; trình độ thạc sĩ Công nghệ thông tin. Ông từng là học sinh chuyên toán Đại học Sư phạm Hà Nội và sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội. Sau đó, ông nhận học bổng toàn phần của Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Singapore theo học ngành Công nghệ thông tin tại Đại học Công nghệ Nanyang (NTU), Singapore.
Năm 2007, sau khi tốt nghiệp, ông công tác tại Bộ Thông tin và Truyền thông (cũ), trải qua nhiều vị trí như chuyên viên Văn phòng Bộ, Trưởng phòng Thư ký - Tổng hợp, Phó cục trưởng rồi Cục trưởng An toàn thông tin, Cục trưởng Tin học hóa - sau này là Cục Chuyển đổi số quốc gia.
Tháng 11/2020, ông được bổ nhiệm giữ chức Thứ trưởng Thông tin và Truyền thông. Đến năm 2024, ông được điều động làm Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên. Hơn một năm sau, khi Bắc Kạn và Thái Nguyên sáp nhập thành tỉnh Thái Nguyên mới, ông được điều động làm Ủy viên chuyên trách Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Tại Đại hội Đảng 14 hồi tháng 1, ông Nguyễn Huy Dũng được bầu là Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng. Ông từng là một trong 10 gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu nhận giải thưởng Quả cầu vàng năm 2010. Năm 2023, Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) bình chọn ông là lãnh đạo trẻ tiêu biểu toàn cầu. Ông từng tham gia thúc đẩy nhiều chương trình chuyển đổi số, cải thiện thứ hạng của Việt Nam về dịch vụ công trực tuyến, dữ liệu mở và an toàn, an ninh mạng.
Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch hiện do Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh đứng đầu. Sau khi kiện toàn, bộ có 6 Thứ trưởng gồm bà Trịnh Thị Thủy và các ông Tạ Quang Đông, Hoàng Đạo Cương, Hồ An Phong, Phan Tâm và Nguyễn Huy Dũng.
