Thuốc amivantamab, một phương pháp điều trị ung thư trúng đích bằng hình thức tiêm dưới da, đã mở ra hy vọng mới khi giúp thu nhỏ khối u ở hơn một phần ba số bệnh nhân mắc ung thư đầu và cổ tái phát hoặc di căn, nhóm vốn đã kháng các phác đồ điều trị tiêu chuẩn, theo Viện Nghiên cứu Ung thư London (ICR).
Trước đó, amivantamab, do tập đoàn Johnson & Johnson phát triển, là phương pháp điều trị thuộc nhóm kháng thể đơn dòng đặc hiệu kép. Loại thuốc này hiện đã được cấp phép để điều trị cho nhiều phân nhóm ung thư phổi ở các bước điều trị khác nhau.
Các nhà khoa học thiết kế loại protein nhân tạo này hoạt động như một chiếc còng số 8, tự động dò tìm và khóa chặt cùng lúc hai mục tiêu then chốt trên bề mặt tế bào ung thư. Mục tiêu thứ nhất là EGFR, một loại protein đóng vai trò như động cơ thúc đẩy khối u tăng sinh đột biến. Mục tiêu thứ hai là MET, con đường truyền tín hiệu bí mật giúp tế bào ác tính lẩn trốn và chống lại các loại thuốc hóa trị, miễn dịch thông thường.
Ngay khi khóa chặt hai tín hiệu sinh tồn này khiến tế bào ung thư kiệt quệ, amivantamab tiếp tục phát huy tác dụng sinh học thứ ba. Thuốc đóng vai trò như một hồi chuông báo động, kích hoạt hệ thống miễn dịch của cơ thể. Các tế bào bạch cầu ngay lập tức nhận diện tín hiệu, di chuyển đến khu vực có khối u và trực tiếp tiêu diệt các mầm bệnh đang suy yếu.
Đội ngũ y tế tiêm trực tiếp một lượng nhỏ amivantamab vào lớp mô dưới da bệnh nhân thay vì truyền dịch pha loãng qua đường tĩnh mạch. Phương pháp đưa thuốc mới này giúp các hoạt chất thâm nhập nhanh chóng vào cơ thể, phát huy tác dụng bao vây khối u chỉ trong thời gian ngắn. Bệnh nhân hoàn toàn có thể hoàn thành quy trình tiêm tại phòng khám ngoại trú và về nhà ngay, tránh được tâm lý mệt mỏi khi phải lưu trú dài ngày tại bệnh viện. Những bệnh nhân được điều trị bằng amivantamab có thời gian sống thêm trung vị là 12,5 tháng kể từ khi bắt đầu điều trị.
Các kết quả mới từ thử nghiệm lâm sàng pha Ib/II mang tên OrigAMI-4, do các nhà khoa học ICR thực hiện, được báo cáo hôm 31/5 tại Hội nghị Thường niên của Hiệp hội Ung thư Lâm sàng Mỹ (ASCO) và xuất bản trên Tạp chí Ung thư Lâm sàng (JCO), xác nhận tình trạng thu nhỏ khối u ở 42% số bệnh nhân được điều trị bằng thuốc amivantamab.
Các nhà khoa học cho biết kết quả này là bằng chứng vững chắc để tiếp tục phát triển amivantamab thành một phương pháp điều trị đầy hứa hẹn cho ung thư đầu và cổ. Đây là căn bệnh đang ảnh hưởng đến khoảng 12.800 người tại Anh mỗi năm và cũng là loại ung thư phổ biến thứ 6 trên thế giới.
Thử nghiệm được triển khai tại 55 bệnh viện ở 11 quốc gia, tập trung vào những người mắc ung thư đầu và cổ. Ung thư biểu mô tế bào vảy vùng đầu và cổ là căn bệnh ác tính tiến triển rất nhanh, làm suy giảm nghiêm trọng chất lượng cuộc sống của người bệnh.
Các triệu chứng như đau đớn và nuốt nghẹn khiến bệnh nhân gặp nhiều khó khăn khi ăn uống, giao tiếp, từ đó không đảm bảo được dinh dưỡng cho cơ thể. Một số dạng ung thư đầu cổ gồm các khối u ở khoang miệng, thanh quản và các phần của họng, nằm trong số những loại khó chữa nhất, thường có kết quả điều trị xấu và luôn đòi hỏi những bài thuốc mới hiệu quả hơn. Tính chung trong các loại ung thư đầu cổ, có tới một nửa số bệnh nhân sẽ bị tái phát hoặc di căn, ngay cả khi bệnh đã được phát hiện và điều trị từ giai đoạn sớm.
Một khi bệnh tái phát hoặc di căn, tỷ lệ sống sót sau 5 năm chỉ còn khoảng 15%. Đối với những bệnh nhân phải chuyển sang phác đồ điều trị tiếp theo, các loại thuốc hiện tại đem lại lợi ích rất hạn chế khi tỷ lệ đáp ứng với thuốc hiếm khi vượt quá 24% và hiếm người đạt được kết quả sạch bóng khối u hoàn toàn.
Nhóm một của nghiên cứu OrigAMI-4 gồm 102 bệnh nhân mắc ung thư biểu mô tế bào vảy vùng đầu và cổ tái phát hoặc di căn, có khối u vẫn tiếp tục phát triển bất chấp trước đó đã được điều trị bằng liệu pháp miễn dịch và hóa trị dựa trên nền platinum.
Trong quá trình thử nghiệm, các bác sĩ ghi nhận khối u đã thu nhỏ ở 43 bệnh nhân. Trong đó, 15 người đáp ứng hoàn toàn, nghĩa là khối u biến mất trên các phương pháp chẩn đoán hình ảnh, và 28 người bệnh đạt đáp ứng một phần khi khối u thu nhỏ đáng kể.
Chuyên gia nhận định nếu những kết quả khả quan từ nghiên cứu trên tiếp tục được khẳng định trong các thử nghiệm quy mô lớn hơn như thử nghiệm lâm sàng pha 3 OrigAMI-5 đang diễn ra, phương pháp điều trị này sẽ sớm được phê duyệt, đem lại cơ hội sống cho hàng chục nghìn người khác trên toàn thế giới mỗi năm.
Bài viết "Ra ngoài chưng diện sáng sủa thơm tho, về phòng trọ sống cùng 'đống rác'" trên Tuổi Trẻ Online thu hút nhiều tranh luận của bạn đọc về lối sống không ngăn nắp của một số bạn trẻ hiện nay.
Câu chuyện nhiều bạn trẻ ra ngoài ăn mặc chỉn chu, thơm tho nhưng về đến phòng trọ lại sống giữa quần áo chất đống khiến không ít bạn đọc cho rằng vấn đề lớn nhất nằm ở thói quen trì hoãn và sự dễ dãi với chính không gian sống của mình.
Bạn đọc Trang thẳng thắn nhận xét: "Giới trẻ có thời gian ôm điện thoại 5-6 giờ liên tục mà bỏ ra 10-20 phút dọn dẹp thì viện đủ lý do".
Theo bạn đọc này, nhiều trường hợp đơn giản là "lười nhác và ở dơ".
Ý kiến này nhận được khá nhiều đồng tình khi không ít người cho rằng hiện nay nhiều bạn trẻ dành hàng giờ để lướt TikTok, xem phim, chơi game hoặc nằm dài trên mạng xã hội, nhưng lại xem việc dọn phòng là nhiệm vụ quá nặng nề.
Cùng quan điểm, một bạn đọc cho rằng việc nói không có thời gian dọn dẹp thực chất chỉ là biện hộ. "Làm gì không có thời gian dọn dẹp trong vòng 15-20 phút", bạn đọc này nhấn mạnh.
Bạn đọc An cũng không đồng tình với lý do mệt nên không dọn. Theo bạn đọc này, cảm giác kiệt sức sau giờ học hay giờ làm là có thật, nhưng sống chung với rác trong thời gian dài thì không còn là chuyện thiếu thời gian nữa.
Trong khi đó, bạn đọc Như Ý chia sẻ một mẹo nhỏ để giữ nhà cửa gọn gàng: "Việc gì dưới 2 phút như rửa cái chén hay mang rác đi vứt thì làm ngay là phòng gọn gàng liền chứ có gì đâu. Nếu không trì hoãn những việc nhỏ, lâu dần sẽ tự hình thành thói quen sống ngăn nắp".
Bạn đọc Phương Anh kể bản thân đi làm giờ hành chính, buổi tối còn đi học nhưng phòng vẫn gọn gàng bình thường. "Dọn nhà tốn bao nhiêu phút đâu mà đổ tại công việc", bạn đọc Phương Anh viết thêm.
Nhiều ý kiến cho rằng chuyện "ra ngoài thơm tho, về nhà ở cùng đống rác" không đơn thuần là do bận rộn, mà phản ánh thói quen sinh hoạt đã hình thành từ rất sớm.
Bạn đọc Mai Van Duong thẳng thắn nhận xét việc lấy áp lực công việc hay thiếu thời gian để biện minh cho sự bừa bộn chỉ là ngụy biện, bởi dọn ngay khi bẩn thì không mất nhiều thời gian, để lâu sẽ thành bãi rác.
Theo bạn đọc này, nhiều người từ nhỏ đã không được rèn ý thức giữ gìn vệ sinh nên lớn lên xem chuyện sống bừa bộn là bình thường.
Quan điểm đó cũng nhận được sự đồng tình từ bạn đọc Trần Hải. Người này cho rằng nhiều bạn trẻ thiếu các kỹ năng cơ bản về giữ gìn không gian sống vì từ bé không được gia đình hoặc trường học hướng dẫn.
"Chắc cứ nghĩ đấy là chuyện bình thường, quyền sống trong không gian riêng của mình", bạn đọc này bình luận.
Bạn đọc Pha SiL mô tả hình ảnh đối lập khi từng thấy nhiều người ra ngoài quần áo thơm tho nhưng phòng trọ đồ đạc chất thành đống, rác sinh hoạt nằm lẫn với mỹ phẩm, sách vở.
Trong khi đó, bạn đọc Bảo nhận xét đây giống kiểu "sống cho người khác nhìn", tức chăm chút hình ảnh bên ngoài để xuất hiện đẹp đẽ trước xã hội nhưng phía sau cánh cửa phòng trọ lại hoàn toàn khác.
Bạn đọc Khánh An chia sẻ: "Càng thấy áp lực thì môi trường sống càng phải gọn gàng sạch đẹp. Rất khó để có tâm trạng vui vẻ khi mỗi ngày đi làm về lại đối diện đống chén chưa rửa, quần áo ngổn ngang và rác chưa đổ".
Tuy nhiên, bên cạnh những lời phê phán, cũng có ý kiến cho rằng không nên nhìn mọi trường hợp bằng ánh mắt quá khắt khe.
Bạn đọc Dũng viết rằng: "Ra ngoài chưng diện xinh đẹp là tốt rồi, không có nhiều người làm được đâu".
Theo bạn đọc này, chuyện phòng riêng của người khác như thế nào vốn khó biết rõ, nên tránh xoi mói quá mức. Chỉ khi việc ở dơ gây ảnh hưởng đến người xung quanh, phát sinh dịch bệnh hay mất vệ sinh chung thì mới cần lên án hoặc xử phạt.
Chiều 1/5, đại diện Bệnh viện Đa khoa khu vực Hướng Hóa cho biết số ca nghi ngộ độc thực phẩm liên quan đến bánh mì tiếp tục tăng, từ hơn 46 trường hợp ghi nhận rạng sáng nay lên 68 người vào chiều cùng ngày. Trong đó, một người đã xuất viện.
Các bệnh nhân hiện điều trị tại Khoa Cấp cứu - Hồi sức tích cực và Chống độc, Khoa Truyền nhiễm, sức khỏe tạm ổn định, không có ca nặng phải chuyển tuyến trên. Đa số bệnh nhân còn sốt cao, đau bụng quặn từng cơn, đại tiện phân lỏng nhiều lần, mệt mỏi.
Bệnh nhân chủ yếu từ 11 đến 15 tuổi, trong đó nhỏ nhất 28 tháng tuổi, lớn nhất 87 tuổi.
Theo UBND xã Tân Lập, tất cả bệnh nhân đều có chung nguồn thức ăn là bánh mì mua tại một cơ sở ở thôn Tân Sơn, trong khoảng thời gian từ ngày 28 đến 29/4. Cơ quan chức năng đang lấy mẫu thực phẩm và bệnh phẩm để kiểm tra, làm rõ nguyên nhân. Cơ sở bánh mì ngừng hoạt động từ ngày 30/4.
Thời gian qua, cả nước liên tục xảy ra các vụ ngộ độc thực phẩm sau khi ăn bánh mì. Nguyên nhân thường do nguyên liệu ăn kèm như pate, rau, thịt... nhiễm khuẩn Salmonella, gây nhiễm khuẩn chéo.
Tiến sĩ Chang Chia-ming, Giám đốc khoa Di truyền và Ưu sinh, Bệnh viện Đa khoa Cựu chiến binh Đài Bắc, Đài Loan (Trung Quốc), cho hay nhiều loại thực phẩm trong đời sống hàng ngày có kết cấu ẩm ướt, dính và trơn đặc trưng. Nhóm thực phẩm này mang lại cho đường ruột một dưỡng chất thiết yếu là chất xơ hòa tan. Đây không chỉ là nguồn cung cấp năng lượng quan trọng hàng đầu cho hệ vi sinh đường ruột mà còn kích hoạt các cơ chế tự phục hồi của cơ thể.
Theo chuyên gia, chất xơ hòa tan chính là chìa khóa cốt lõi của sức khỏe đường ruột. Các nguyên liệu như đậu bắp, củ mài (yam), mộc nhĩ, tảo bẹ (kelp), rong biển mang lại cảm giác mềm mại, mọng nước và trơn trượt khi thưởng thức nhờ chứa hàm lượng chất xơ hòa tan đặc biệt phong phú.
Bác sĩ Chang Chia-ming giải thích chất xơ hòa tan được cấu thành chủ yếu từ pectin, chất keo thực vật, mucopolysaccharide, beta-glucan và các oligosaccharide kháng tiêu hóa. Các phân tử này có đặc tính hút nước mạnh để tạo thành cấu trúc dạng gel, di chuyển chậm và lưu lại trong ruột một thời gian dài, từ đó trở thành nguồn dưỡng chất quan trọng cho hệ vi sinh đường ruột.
Cơ thể người không thể tự tiêu hóa chất xơ hòa tan, song các lợi khuẩn đường ruột lại có khả năng chuyển hóa chúng thành những axit béo chuỗi ngắn, một nhóm phân tử tín hiệu (signaling molecules) có tác động trực tiếp đến sức khỏe toàn thân. Trong đó, axit axetic, propionic và butyric là những hoạt chất quan trọng nhất.
Đặc biệt, axit butyric không chỉ là nguồn nuôi sống chính cho các tế bào ruột già, mà còn có khả năng can thiệp để "tắt" đi các gene gây viêm nhiễm đã bị kích hoạt lâu ngày. Bằng cách chặn đứng enzyme có hại và thúc đẩy các tế bào miễn dịch hoạt động đúng hướng, hoạt chất này giúp hệ miễn dịch được xả bớt áp lực và tạo điều kiện cho cơ thể tự chữa lành tổn thương từ bên trong.
Sau khi ăn thực phẩm giàu chất xơ hòa tan, cảm giác thèm ăn sẽ giảm rõ rệt. Sự thay đổi này hoàn toàn không phải do chúng ta cố gắng kìm nén ý chí để nhịn ăn mà vì đường ruột bắt đầu phát đi các tín hiệu bình thường.
Cụ thể, các axit béo chuỗi ngắn sẽ kích hoạt nhóm thụ thể gắn kết với protein G (GPCRs), thúc đẩy đường ruột tiết ra hormone báo no tự nhiên như GLP-1 và peptide YY. Đây là những tín hiệu cốt lõi được cơ thể sử dụng để điều hòa cảm giác thèm ăn, ổn định đường huyết và kiểm soát tốc độ làm rỗng dạ dày. Nhờ cơ chế này, quá trình tiêu hóa trong dạ dày diễn ra chậm lại, giúp lượng đường trong máu duy trì ở mức cân bằng và cảm giác no bụng đến một cách tự nhiên hơn.
Ngược lại, nếu cơ thể thiếu hụt chất xơ hòa tan trong thời gian dài, các vi khuẩn đường ruột buộc phải tiêu thụ protein và lớp chất nhầy niêm mạc ruột. Quá trình này sản sinh ra các độc chất như amoniac, các amin, axit béo chuỗi nhánh và lượng axit mật thứ cấp dư thừa. Theo thời gian, hàng rào bảo vệ ruột bị bào mỏng khiến các tín hiệu viêm nhiễm lan rộng mất kiểm soát. Chuỗi phản ứng tiêu cực này chính là nguồn cơn dẫn đến tình trạng kháng insulin, gan nhiễm mỡ, hội chứng ruột kích thích, thậm chí ung thư đại trực tràng.
Bác sĩ Chang khuyên người dân tăng dần lượng chất xơ hòa tan vào thực đơn hàng ngày để các lợi khuẩn đường ruột có đủ thời gian thích nghi, tránh thay đổi đột ngột dễ gây đầy bụng. Đồng thời, bữa ăn hàng ngày cần đổi món liên tục bằng cách luân phiên các nguồn chất xơ từ rau xanh, họ đậu, các loại nấm và rong biển, không nên chỉ ăn một loại cố định. Đặc biệt, nên ưu tiên ăn các loại thực phẩm nguyên bản, thay vì lạm dụng các loại bột xơ tinh chế đóng hộp về lâu dài.
