Một phụ nữ ở tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc vừa được phẫu thuật lấy sỏi thận sau khi thói quen uống trà sữa thay nước lọc trong suốt nhiều năm khiến thận của cô xuất hiện hàng loạt sỏi lớn, phức tạp, gần như lấp đầy cả hai bên thận.
Các bác sĩ tại Bệnh viện Nam Hồ Trường Sa đã tiến hành phẫu thuật nội soi tán sỏi qua da cho bệnh nhân. Ca mổ được chia thành ba giai đoạn nhằm loại bỏ tối đa khối sỏi kích thước lớn, đồng thời cố gắng bảo tồn chức năng thận. Sau phẫu thuật, bệnh nhân đã ổn định sức khỏe và được xuất viện.
Theo thông tin từ bệnh viện, cách đây 9 năm người phụ nữ này từng điều trị sỏi thận thành công. Tuy nhiên, sau đó cô không tái khám định kỳ. Trong thời gian dài, cô duy trì thói quen mỗi ngày uống một ly trà sữa thay nước lọc, đồng thời ít vận động, chủ yếu ngồi lâu trong thời gian rảnh.
Do không xuất hiện triệu chứng rõ ràng như đau lưng hay tiểu ra máu, bệnh nhân chủ quan cho rằng sức khỏe bình thường, cho đến khi đi khám tổng quát và phát hiện sỏi đã phát triển nghiêm trọng.
Bác sĩ Lý Thụy Phong, Giám đốc Trung tâm Sỏi thận của bệnh viện, cho biết việc thường xuyên tiêu thụ các loại đồ uống chứa nhiều đường và chất béo có thể gây rối loạn chuyển hóa, làm tăng nồng độ canxi và oxalate trong nước tiểu. Đây là những yếu tố thúc đẩy quá trình kết tinh, hình thành sỏi thận.
Ngoài ra, lối sống ít vận động cũng khiến dòng chảy nước tiểu chậm lại, tạo điều kiện để các tinh thể tích tụ và phát triển thành sỏi lớn, phức tạp. Đáng chú ý, ở giai đoạn đầu, bệnh thường diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng nên rất dễ bị bỏ qua.
Trước đó, y học Trung Quốc cũng ghi nhận nhiều trường hợp tương tự, như nam thanh niên 28 tuổi mắc gout nặng do uống quá nhiều trà sữa, hay một nữ sinh 20 tuổi bị sỏi thận nghiêm trọng vì lạm dụng đồ uống có đường trong thời gian dài.
Các chuyên gia khuyến cáo nên hạn chế sử dụng trà sữa, tốt nhất chỉ nên uống khoảng 1-2 lần mỗi tháng. Khi dùng, nên chọn cỡ nhỏ, giảm đường hoặc không đường để hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe.
Những người có thói quen uống nhiều trà sữa, ít uống nước lọc hoặc thường xuyên bị đau lưng âm ỉ kéo dài nên đi khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các bệnh lý về thận và đường tiết niệu.
Trà sữa là loại đồ uống phổ biến, được nhiều người yêu thích, đặc biệt là giới trẻ. Tuy nhiên, nếu sử dụng thường xuyên hoặc quá mức, trà sữa có thể gây ra nhiều tác động không tốt đối với sức khỏe.
Theo Healthshots, dưới đây là một số tác dụng phụ phổ biến của trà sữa đối với sức khỏe.
– Làm gián đoạn chu kỳ giấc ngủ: Một trong những tác dụng phụ thường gặp của trà sữa là gây rối loạn giấc ngủ do chứa caffeine. Việc uống trà sữa sát giờ đi ngủ có thể khiến bạn khó ngủ, từ đó dẫn đến mệt mỏi vào ban ngày, suy giảm khả năng tập trung và chất lượng giấc ngủ. Thông tin này được ghi nhận trong một nghiên cứu đăng trên tạp chí Advances in Nutrition.
– Dẫn đến tăng cân: Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Food Science and Nutrition cho biết, trà sữa gây tăng cân do lượng đường và chất béo bổ sung có trong đó. Hàm lượng đường cao cung cấp năng lượng ngay lập tức, nhưng nó cũng có thể làm tăng lượng đường trong máu.
– Dễ gặp các vấn đề về tiêu hóa: Một nghiên cứu được công bố bởi BMC Public Health cho biết, caffeine trong trà sữa có thể gây ra các vấn đề về dạ dày, đặc biệt là táo bón. Thêm vào đó, các thành phần trong trà sữa như sữa và kem, có thể gây đau bụng ở những người không dung nạp lactose hoặc hệ tiêu hóa nhạy cảm.
– Có thể gây lo lắng: Tiêu thụ quá nhiều caffeine có thể gây ra một loạt các phản ứng sinh lý, bao gồm tăng nhịp tim, tăng huyết áp và những cảm giác lo lắng, bồn chồn, kích ứng, theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Frontiers Psychology.
– Thiếu hụt dinh dưỡng: Chuyên gia dinh dưỡng Gauri Anand (Ấn Độ) cho biết, uống quá nhiều trà sữa có thể dẫn đến tình trạng thiếu hụt các loại vitamin, khoáng chất và các chất dinh dưỡng thiết yếu khác cần thiết cho cơ thể.
Trong thực tế, đó là quy trình hoạt động tiêu chuẩn của phi hành đoàn áp dụng cho mọi chuyến bay.
"Trong ngành hàng không, chúng tôi gọi đây là "tư thế chuẩn bị" cho tiếp viên hàng không", Lia Ocampo, cựu tiếp viên hàng không và tác giả cuốn hồi ký Cuộc sống, Tình yêu và Những bài học trên bầu trời, cho biết.
Tư thế chuẩn bị là một quy trình an toàn mà tiếp viên hàng không tuân theo trong trường hợp tai nạn và các tình huống khẩn cấp đột ngột.
Tư thế chống đỡ nghĩa là đặt các bộ phận cơ thể như đầu và tay vào vị trí chiến lược bằng cách gập, uốn cong và nghiêng người về phía trước để giúp giảm thiểu bất kỳ tác động tiềm tàng nào có thể xảy ra.
"Tư thế chống tay của tiếp viên hàng không phụ thuộc vào hướng ghế ngồi và loại hệ thống dây an toàn được trang bị trên những ghế đó", Ocampo nói.
Một trong những tư thế phổ biến nhất là tiếp viên hàng không ngồi chống tay để giữ chặt tay vào người.
"Trong các giai đoạn quan trọng của chuyến bay, đó là cất cánh và hạ cánh, bạn sẽ thấy tiếp viên hàng không ngồi trên ghế phụ của họ ở tư thế chống tay", Ocampo nói.
Không chỉ dừng lại ở giữ tư thế an toàn này, khi ngồi, tiếp viên còn thực hiện một "quy trình kiểm tra" trong đầu.
Họ âm thầm rà soát lại các quy trình an toàn, hình dung các tình huống khẩn cấp, xác định vị trí các cửa thoát hiểm, và chuẩn bị sẵn các mệnh lệnh cần thiết trong trường hợp phải sơ tán. Đây là một phần quan trọng trong việc đảm bảo mọi phản ứng đều chính xác và kịp thời.
Dù mỗi hãng hàng không hoặc loại máy bay có thể có những điều chỉnh nhỏ về tư thế, mục tiêu chung vẫn không thay đổi. Đó là duy trì sự ổn định, tỉnh táo và khả năng sẵn sàng cao nhất trong những thời điểm quan trọng nhất của chuyến bay.
Về phía hành khách, bạn không bắt buộc phải áp dụng tư thế này. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, điều quan trọng là cần chú ý lắng nghe hướng dẫn của tiếp viên, xem kỹ hướng dẫn an toàn đặt ở túi ghế phía trước và luôn thắt dây an toàn trong suốt hành trình.
"Trong trường hợp khẩn cấp đã được lên kế hoạch, tiếp viên hàng không sẽ hướng dẫn những việc cần làm, bao gồm cả tư thế chuẩn bị va đập", Ocampo nói. "Tuy nhiên, trong trường hợp khẩn cấp không được lên kế hoạch, họ có thể không có thời gian để làm như vậy".
Hồi tháng 2, nhà báo Andrew Penman ở London nhận thông báo viện dưỡng lão của chú ruột - ông Richard - sẽ tăng 7% phí chăm sóc kể từ ngày 1/4. Lý do cơ sở này đưa ra là để bù đắp lạm phát cùng sự leo thang của giá thực phẩm, điện nước và tăng lương cơ bản.
Ông Richard, một cựu giáo viên, bị đột quỵ ở tuổi 50 và cần hỗ trợ y tế mỗi ngày. Với mức điều chỉnh này, gia đình ông phải gánh thêm 104 bảng mỗi tuần, tương đương 5.400 bảng (khoảng 7.200 USD) một năm.
Tuy nhiên, mức tăng của ông Richard chưa phải cao nhất. Văn phòng luật Hugh James - đơn vị đại diện pháp lý cho những người tự chi trả viện phí - ghi nhận nhiều gia đình bị tăng phí tới 23%. Bà Lisa Morgan, trưởng nhóm thu hồi viện phí của Hugh James, cho biết hóa đơn hàng tháng của một khách hàng nữ đã đội từ 7.500 lên 9.500 bảng, đồng nghĩa họ phải trả thêm 24.000 bảng mỗi năm.
Khảo sát năm 2023 của tổ chức nghiên cứu UK Care Guide cũng chỉ ra mức phí viện dưỡng lão tại Anh tăng trung bình 11%, cá biệt có nơi tăng hơn 30%. Theo ông Saq Hussain, người sáng lập tổ chức, nguyên nhân cốt lõi đến từ sự thiếu hụt cơ chế bảo vệ pháp lý.
UK Care Guide sắp công bố kết quả cuộc khảo sát thứ hai về lĩnh vực này. "Tình hình đã trở nên tồi tệ hơn," ông Hussain nói. "Chúng tôi chứng kiến mức tăng lũy kế khoảng 15 đến 35% kể từ năm 2022, với chi phí trung bình hàng năm vượt quá 60.000 bảng ở nhiều vùng".
Tại Anh, người ở viện dưỡng lão chia làm hai nhóm: nhận tài trợ nhà nước (nếu có tiết kiệm dưới 23.250 bảng) và nhóm tự chi trả. Ngưỡng tài sản để xét duyệt tài trợ đã không thay đổi 15 năm.
Do thiếu kiểm soát giá trần, những gia đình tự chi trả đang bất đắc dĩ trở thành nguồn trợ giá chéo, gánh vác phần chi phí thiếu hụt cho những bệnh nhân được nhà nước tài trợ.
Trong khi đó, việc xin tài trợ toàn phần từ Dịch vụ Y tế Quốc gia (NHS) lại vô cùng khắt khe với tỷ lệ thành công chỉ đạt 17%. Gánh nặng tài chính buộc nhiều gia đình phải bán tài sản, tiêu vào tiền tiết kiệm hưu trí hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào người thân.
Theo ông Hussain, phương án đối phó tốt nhất hiện nay là yêu cầu cơ sở cung cấp bảng phân tích chi phí rõ ràng. Nếu nhận thấy sự vô lý, gia đình có thể khiếu nại lên Thanh tra Chăm sóc Xã hội và Chính quyền Địa phương (LGO). Thực tế vào năm 2025, cơ quan này đã buộc cơ sở Moors Park House (vùng Devon) phải hoàn tiền cho 19 người sau khi áp dụng phụ phí sai quy định.
Phương án cuối cùng là chuyển người thân sang cơ sở có mức phí thấp hơn. Tuy nhiên, các viện dưỡng lão nắm rõ chi phí thực tế và rào cản tâm lý của việc chuyển nơi ở, đặc biệt đối với người mắc chứng sa sút trí tuệ hoặc có nhu cầu y tế phức tạp.
"Trừ khi đáp ứng đủ điều kiện nhận tài trợ khắt khe của chính phủ, người cao tuổi hiện nay buộc phải đối mặt với một thị trường dịch vụ đầy rẫy bất cập," bà Caroline Abrahams, Giám đốc tổ chức Age UK, nhận định.
Sáng 28-4, UBND xã Tân An, Nghệ An tổ chức trao tặng giấy khen cho Nguyễn Viết Huy - lớp 12A8 và Đặng Bá Tuấn Anh - lớp 10A4, học sinh Trường THPT Tân Kỳ 3, vì có hành động dũng cảm cứu người gặp nạn.
Trước đó, khoảng 6h45 sáng 25-4, trên đường đến trường, khi đi qua cầu treo An Ngãi, hai nam sinh phát hiện một bạn nữ rơi xuống sông.
Bất chấp nguy hiểm, ngay lập tức Huy và Tuấn Anh bơi ra dòng nước xiết để ứng cứu.
Dù trong lúc cứu hộ, một bạn va vào đá bị thương, nhưng với tinh thần quyết tâm và sự phối hợp nhịp nhàng, hai nam sinh đã đưa được nữ sinh vào bờ an toàn.
"Em đang trên đường đi học thì thấy một bạn nữ đi bộ tới giữa cầu treo rồi bất ngờ nhảy xuống sông. Em không kịp suy nghĩ nhiều, liền gọi anh Huy ở gần đó chạy xuống bơi ra sông rồi dùng sào tre cùng cứu bạn", Tuấn Anh kể lại.
Ông Phan Trung Ấn - Phó chủ tịch UBND xã Tân An - cho hay hành động của hai nam sinh không chỉ cứu sống người mà còn là một nghĩa cử cao đẹp giữa đời thường.
Dịp này, Đoàn xã Tân An cũng đã tặng giấy khen cho Huy và Tuấn Anh; góp phần lan tỏa mạnh mẽ giá trị nhân văn, tinh thần vì cộng đồng của thế hệ trẻ.
