Ngày 12/5, Sam Altman ra làm chứng tại tòa án liên bang ở Oakland, California. Đối mặt với luật sư William Savitt và Steven Molo bên phía Elon Musk, CEO OpenAI lần lượt nhắc đến niềm đam mê khoa học viễn tưởng từ thời thơ ấu, quá trình thăng tiến giữa "rừng" công ty công nghệ khổng lồ ở Thung lũng Silicon, mối quan hệ với Musk và cả những bi kịch xoay quanh việc kiểm soát OpenAI.
Từng cân nhắc tranh cử thống đốc bang California
Khi được luật sư Molo hỏi về một email gửi vào tháng 9/2017 đề cập đến mục tiêu chính trị của mình, Altman lần đầu xác nhận từng nghĩ đến việc tranh cử thống đốc bang California.
"Lúc đó, tôi cân nhắc tranh cử chức thống đốc, và tôi tin đó là điều nhiều người cũng muốn nói ở đây", ông cho biết.
Theo Business Insider, việc Altman định tham gia chính trị khá bất ngờ, bởi lúc đó ông đang tập trung cho OpenAI sau thời gian làm CEO vườn ươm nổi tiếng Y Combinator. Nếu trúng cử, rất có thể lĩnh vực AI sẽ rẽ sang hướng khác, hoặc ít nhất không diễn ra xung đột với Musk. Gavin Newsom đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử thống đốc năm 2018.
Cân nhắc gia nhập Microsoft và kiếm "rất nhiều tiền"
Altman cũng nhắc đến thời gian bị sa thải ngắn ngủi ở OpenAI tháng 11/2023. "Tôi vô cùng tức giận. Tôi thấy mình bị lừa dối một cách trắng trợn", ông nói. "Tôi nghĩ, thế là đủ rồi. Tôi sẽ tập trung vào nghiên cứu siêu trí tuệ AGI thuần túy".
Sau đó, Altman được CEO Microsoft Satya Nadella đề nghị gia nhập tập đoàn, cũng như các nhân viên OpenAI khác nếu muốn. Điều này khiến ông cân nhắc từ bỏ OpenAI và bắt đầu lại từ đầu.
"Có điều gì đó hấp dẫn khi làm việc tại Microsoft cùng Greg trong dự án nghiên cứu AI thuần túy", Altman nói, nhắc đến nhà đồng sáng lập và Chủ tịch OpenAI Greg Brockman. "Nhưng tôi cũng rất tức giận, tổn thương và buồn bã. Cảm giác như một sự phản bội khủng khiếp, rất đau đớn, rất công khai và là vài ngày điên rồ".
Tuy nhiên, Altman quyết định trở lại OpenAI với một ban giám đốc mới và muốn duy trì cấu trúc phi lợi nhuận của tổ chức này. "Tôi chắc chắn mình có thể kiếm rất nhiều tiền và có một cuộc sống dễ dàng hơn nhiều ở Microsoft, nhưng tôi quan tâm đến sứ mệnh và những người ở OpenAI hơn", ông nói.
"Đáng sợ" trước tham vọng kiểm soát OpenAI của Musk
Theo đơn kiện của Musk, cấu trúc của OpenAI vốn hướng tới nghiên cứu AI phi lợi nhuận, nhưng Altman lách luật để trục lợi cho bản thân. Tuy nhiên, Altman phản bác, tố cáo ngược rằng chính Musk muốn nắm giữ quyền kiểm soát chặt chẽ OpenAI với cổ phần hơn 90%, tìm cách "sáp nhập" OpenAI vào Tesla và ít quan tâm đến các vấn đề quản trị tốt.
Bên cạnh đó, Musk được cho là muốn "truyền" OpenAI lại cho các con của mình sau khi tỷ phú qua đời. Khi các thành viên hội đồng quản trị hỏi Musk về vấn đề này trong một cuộc họp, Altman kể rằng Musk đã nói: "Tôi chưa nghĩ nhiều về điều đó, nhưng có lẽ quyền kiểm soát nên được chuyển giao cho các con tôi". CEO OpenAI mô tả đó là "khoảnh khắc vô cùng đáng sợ".
Mỉa mai những đóng góp của Musk
Trong đơn kiện, Musk nói ông đóng góp 38 triệu USD cho OpenAI. Tuy nhiên, Altman nhấn mạnh ông cũng chi 3,75 triệu USD cho công ty khi mới thành lập, cũng như 17,5 triệu USD tiền mặt cho một nghiên cứu liên quan đến AI phổ quát.
"Tôi cũng đóng góp nhiều thời gian và công sức, trong khi sự tham gia của Musk hạn chế hơn", Altman cho biết. "Ông ấy thường đến văn phòng mỗi tuần hoặc cách tuần, chỉ sẵn sàng trả lời tin nhắn và email khi cần. Ngược lại, tôi, Brockman và nhà khoa học trưởng Ilya Sutskever lại làm việc gần như toàn bộ thời gian".
Chê cách quản lý, hành xử của Musk
Altman cho biết, khi còn ở OpenAI, phương pháp quản lý của Musk bị đánh giá "mâu thuẫn" với văn hóa của một đơn vị nghiên cứu. Theo ông, tỷ phú Mỹ đưa ra những quyết định "gây ảnh hưởng xấu đến tinh thần làm việc", yêu cầu các giám đốc khác xếp hạng nhân viên, nhà nghiên cứu của OpenAI, sau đó "dùng cưa máy để loại bỏ một số người trong danh sách".
"Hành động này gây mất động lực", Altman nói. "Ý tưởng bạn phải chứng minh kết quả, nếu không sẽ bị sa thải thực tế không đạt hiệu quả".
Theo Altman, vào nửa cuối 2017, giữa những bất đồng về cách thức OpenAI nên tiếp tục huy động vốn, Musk đã ngừng đóng góp hàng quý cho công ty. Cùng với đó, tại Tesla, một dự án AI khác được dựng nên. Khi Musk rời OpenAI tháng 2/2018, ông đã cố gắng chiêu mộ nhân viên cũ.
Khi được hỏi cảm nghĩ về việc Musk cố gắng tuyển dụng nhân sự từ OpenAI, Altman trả lời thẳng thắn: "Tôi cảm thấy khó chịu".
Bị chất vấn về tính trung thực
Hai luật sư của Musk liên tục chất vấn Altman với những câu hỏi dai dẳng liên quan đến tính trung thực.
"Ông có hoàn toàn là người đáng tin cậy không?", Molo hỏi.
"Tôi tin vậy", Altman nói.
"Ông không biết mình có hoàn toàn đáng tin cậy hay không?", Molo hỏi tiếp.
"Tôi sẽ sửa lại câu trả lời của mình thành có", Altman đáp.
"Ông lúc nào cũng nói thật à?", Molo tiếp tục.
"Tôi là người trung thực", Altman nói, nhưng có phần ngập ngừng.
Molo sau đó thuật lại những cáo buộc về việc Altman không trung thực đến từ các cựu thành viên hội đồng quản trị OpenAI như Helen Toner và Tasha McCauley, cũng như cựu giám đốc công nghệ của OpenAI Mira Murati. Đáp lại, CEO này liên tục khẳng định ông chưa xem lời khai của họ, dẫn lý do "công việc chính rất bận rộn".
Luật sư Savitt của Musk cũng hỏi thẳng Altman rằng ông cảm nghĩ thế nào về cáo buộc "chiếm đoạt một tổ chức từ thiện". "Tôi thậm chí còn khó mà hiểu nổi cách diễn đạt đó", Altman đáp. "Nó không phù hợp với quan niệm của tôi về việc ăn cắp tiền từ thiện".
Phiên tòa giữa Musk với Altman và OpenAI đang bước sang tuần thứ ba. Năm 2024, CEO Tesla đệ đơn kiện, cáo buộc công ty cũ OpenAI, Altman, Chủ tịch Greg Brockman và tập đoàn Microsoft - nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI - phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận.
Phiên xét xử diễn ra tại tòa án liên bang California từ ngày 28/4 và dự kiến kéo dài vài tuần tùy tiến độ tranh tụng, đánh dấu lần đầu Musk và Altman đối đầu tại tòa. Bồi thẩm đoàn 9 người sẽ cố vấn cho thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers về việc có chấp thuận các đề xuất của Musk hay không, bao gồm đưa OpenAI quay lại mô hình phi lợi nhuận, bãi nhiệm Altman và Brockman, đền bù 130 tỷ USD và nộp số tiền này vào quỹ phi lợi nhuận của OpenAI.
Theo Reuters, đây được xem là một trong những tranh chấp pháp lý quan trọng nhất của ngành AI, không chỉ xoay quanh quyền kiểm soát OpenAI mà còn đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa lợi nhuận, trách nhiệm xã hội và an toàn trong phát triển trí tuệ nhân tạo. Dự kiến hội đồng cố vấn và Thẩm phán Rogers sẽ đưa ra phán quyết ngày 18/5.
Tin Gốc: Vnexpress
