Cửa ngõ giao thương ASEAN với sức mạnh cộng hưởng

Sáng 20-4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã họp cho ý kiến về dự Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt.

Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết dự luật đề xuất không quy định cụ thể ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ, cá nhân kinh doanh trong luật mà giao Chính phủ quy định.

Việc này nhằm hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh, nhất là khu vực quy mô nhỏ, đồng thời bảo đảm công bằng trong chính sách thuế thu nhập giữa hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, khuyến khích chuyển đổi lên doanh nghiệp.

Sửa đổi Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp theo hướng bổ sung mức doanh thu được miễn thuế và giao Chính phủ quy định và quy định chi tiết việc miễn thuế theo thẩm quyền.

Bộ trưởng nhấn mạnh việc phân quyền cho Chính phủ sẽ tạo cơ sở pháp lý để điều hành linh hoạt chính sách tài khóa, trong đó có chính sách thuế và thể chế hóa nội dung tại kết luận 18, nghị quyết 66, Luật Tổ chức Quốc hội và tương tự các quy định hiện hành.

Về thuế tiêu thụ đặc biệt với xe điện chạy bằng pin, dự luật đề xuất kéo dài thời gian áp dụng chính sách hiện hành với xe dưới 24 chỗ chạy bằng pin đến hết 2030.

Chính phủ trình cho phép xây dựng, ban hành dự luật theo trình tự, thủ tục rút gọn, trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ nhất.

Trình bày tóm tắt báo cáo thẩm tra dự luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết đa số ý kiến trong thường trực Ủy ban nhất trí với phạm vi sửa đổi của dự luật như đề xuất của Chính phủ.

Tuy nhiên, đề nghị Chính phủ rà soát toàn diện các luật thuế để trình ngay Quốc hội tại kỳ họp thứ nhất xem xét, quyết định sửa đổi theo hướng giao Chính phủ quy định đối với các nội dung thường xuyên biến động, các nội dung đã giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định hoặc điều chỉnh, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất trong các luật về thuế.

Nêu ý kiến thêm sau đó, về ngưỡng doanh thu miễn, giảm thuế với hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra cơ bản thống nhất với định hướng sửa đổi, song đề nghị cần tiếp tục cân nhắc kỹ mức doanh thu cụ thể.

Trước đây ngưỡng doanh thu là 100 triệu đồng, cơ quan soạn thảo đề xuất nâng lên 300 triệu đồng, sau đó điều chỉnh lên 500 triệu đồng.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng mức này vẫn còn thấp, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa đề xuất tới 3 tỉ đồng, còn cơ quan thẩm tra cho rằng nên nghiên cứu ở mức tối thiểu khoảng 2 tỉ đồng để bảo đảm tính nhân văn và phù hợp với thực tiễn.

Ông nhấn mạnh hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa không chỉ đóng góp ngân sách mà còn giữ vai trò rất lớn trong tạo việc làm, bảo đảm an sinh xã hội, duy trì sức sống của nền kinh tế.

Vì vậy, chính sách thuế cần được thiết kế theo hướng hỗ trợ thực chất, tránh điều chỉnh nhỏ lẻ, manh mún, chưa phản ánh đầy đủ tinh thần hỗ trợ phát triển khu vực kinh tế tư nhân.

Về đề xuất giao Chính phủ quy định một số ngưỡng cụ thể như doanh thu chịu thuế, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn giải trình thêm đây là giải pháp cần thiết bảo đảm tính linh hoạt trong điều hành.

Ban đầu cơ quan soạn thảo dự kiến giữ quy định cụ thể trong luật, nhưng trước diễn biến khó lường của tình hình quốc tế, đặc biệt là biến động giá năng lượng, rủi ro đứt gãy nguồn cung, việc giao Chính phủ quyết định trong từng thời điểm sẽ phù hợp hơn, giúp phản ứng chính sách nhanh, sát thực tiễn hơn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Sáng 21.4, Quốc hội tiếp tục thảo luận về kinh tế - xã hội. Đề cập đến giá nhà đang ở mức cao, đại biểu Lê Hoàng Anh (Gia Lai) bày tỏ băn khoăn khi dành toàn bộ thời gian phát biểu đề cập 2 vấn đề là tín dụng "chảy" sai chỗ kéo dài và hiệu quả đầu tư thấp.

Theo đại biểu Lê Hoàng Anh, đầu tư tư nhân ở Việt Nam phụ thuộc khoảng 80% vào tín dụng ngân hàng, trong khi đó lãi suất cho vay cao nên chỉ ngành lợi nhuận cao hoặc đầu cơ tài sản mới chịu được, đem đến nhiều hệ lụy.

"Phần lớn tín dụng chảy vào bất động sản đầu cơ. Giá nhà tại Hà Nội, TPHCM gấp 25 đến 30 lần thu nhập bình quân năm", ông nói và cho biết, theo thông lệ quốc tế, tỷ lệ lành mạnh chỉ 4 - 6 lần. Với giá nhà như vậy, "người trẻ 30 năm lao động cật lực không mua nổi một căn nhà bằng người thừa kế một mảnh đất".

Ông cũng dẫn lại câu chuyện Nhật Bản năm 1991, Mỹ năm 2008 và Trung Quốc hiện nay "đều bắt đầu từ đầu cơ bất động sản được nuôi béo bằng tín dụng ngân hàng". Từ số liệu về dư nợ tín dụng của toàn bộ 35 ngân hàng thương mại do Thư viện Quốc hội cung cấp, ông Lê Hoàng Anh "đặc biệt lo lắng", bởi bất động sản tăng 132% trong 4 năm, từ 1,955 triệu tỉ đồng năm 2021 lên 4.541 triệu tỉ đồng năm 2025, gấp 2,4 lần tốc độ tăng công nghiệp.

Tín dụng bất động sản năm 2025 lớn gấp 1,81 lần tín dụng công nghiệp và gấp 5,3 lần tín dụng nông lâm thủy sản. "Trong khi đó, bất động sản không tạo ra giá trị xuất khẩu, không tạo việc làm bền vững", ông Lê Hoàng Anh cảnh báo.

Riêng bất động sản và xây dựng chiếm 27,4% tổng tín dụng toàn hệ thống. Đại biểu cũng lo ngại khi năm 2024 - 2025, tín dụng bất động sản tăng đột biến 37,6%, trong khi tín dụng công nghiệp chỉ tăng 9,4%. Ông đề nghị Chính phủ kiểm soát tín dụng bất động sản đầu cơ bằng công cụ thị trường, tránh dùng mệnh lệnh hành chính.

Theo đại biểu đoàn Gia Lai, cần dự trữ bắt buộc phân biệt theo lĩnh vực để tín dụng chuyển sang sản xuất và công nghệ. Đồng thời, cần thực hiện ngay việc thu phí sử dụng đất theo hiệu quả kinh tế và thời gian đưa đất vào sử dụng.

Trước mắt, đại biểu Lê Hoàng Anh đề nghị Quốc hội đưa vào luật Thủ đô thông qua tại kỳ họp này và cuối năm đưa vào luật Đô thị đặc biệt thực hiện tại TP.HCM quy định: đất dự án chậm triển khai quá 24 tháng phải chịu phí tăng dần theo thời gian; nhà đất thứ hai trở lên không đưa vào sử dụng hoặc cho thuê phải áp dụng mức phí lũy tiến phù hợp.

Toàn bộ nguồn thu này đưa vào Quỹ nhà ở xã hội, tái thiết chung cư cũ và hạ tầng đô thị thiết yếu. Giải pháp này sẽ "đánh đúng vào động cơ đầu cơ, buộc đất quay về giá trị sử dụng thật, tạo không gian cho tăng trưởng thực tế".

Cũng chỉ rõ các bất cập trong vấn đề vốn, đại biểu Nguyễn Như So (Bắc Ninh), cho rằng cần tái cấu trúc cơ chế dẫn vốn của nền kinh tế để dòng vốn đi đúng địa chỉ, đúng nhu cầu và phục vụ trực tiếp các động lực tăng trưởng. Trong khi công nghệ và năng suất chưa thể bứt phá ngay trong ngắn hạn, vốn đầu tư vẫn là trụ cột chính của tăng trưởng.

"Vấn đề hiện nay không phải là thiếu vốn mà là cách dòng vốn đang được phân bổ và sử dụng. Hệ thống tài chính đang đối mặt với một nghịch lý kép khi tỷ lệ tín dụng trên GDP đã lên tới 146% nhưng nền kinh tế vẫn thiếu vốn trung và dài hạn", ông nêu.

Nguyên nhân cốt lõi theo đại biểu là sự lệch pha kỳ hạn do phụ thuộc quá lớn vào nguồn vốn ngắn hạn từ hệ thống ngân hàng để tài trợ cho các nhu cầu dài hạn. Việc "lấy ngắn nuôi dài" không chỉ tạo áp lực cho thanh khoản mà còn khiến dòng vốn không chảy vào khu vực tạo giá trị gia tăng cao, khiến hệ số ICOR của Việt Nam duy trì ở mức cao, buộc chúng ta phải bỏ ra nhiều vốn hơn để đạt được cùng một mức tăng trưởng.

Ông Nguyễn Như So cũng nêu rõ nghịch lý hơn 50% doanh thu của 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất đến từ lĩnh vực tài chính và bất động sản, trong khi công nghiệp chế tạo nền tảng và năng lực cạnh tranh chỉ chiếm 10%. Đại biểu đề xuất cần minh bạch để mỗi đồng vốn ngân sách có thể kéo theo nhiều đồng vốn xã hội, đồng thời hình thành cơ chế lựa chọn và nuôi dưỡng các doanh nghiệp "đầu tàu" trong các ngành then chốt.

Tin Gốc: Thanh Niên

Viện KSND tối cao mới đây truy tố bị can Phạm Vũ Khiêm (Giám đốc Công ty Herbitech) và vợ là Trần Thị Huệ cùng 17 người khác trong vụ án "sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm", "vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng" và "rửa tiền".

Trong đó, bị can Khiêm bị truy tố cả 3 tội danh. Bị can Trần Thị Huệ bị truy tố 2 tội "sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm" và "vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng".

Công ty Herbitech có trụ sở tại P.Nhân Chính (Hà Nội), hoạt động trong lĩnh vực gia công, sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe với nhà máy đặt tại H.Sóc Sơn cũ.

Bị can Phạm Vũ Khiêm là người trực tiếp quản lý toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, đồng thời giao cho vợ là Trần Thị Huệ tham gia điều hành các mảng kinh doanh, nghiên cứu phát triển và sản xuất.

Bề ngoài, quy trình sản xuất của Herbitech được tổ chức khép kín, từ nghiên cứu công thức, thử nghiệm, đăng ký công bố sản phẩm đến sản xuất hàng loạt. Tuy nhiên, đằng sau lại là hàng loạt thủ đoạn nhằm giảm chi phí, tăng lợi nhuận.

Viện kiểm sát cáo buộc ông Khiêm chỉ đạo nhân viên thay đổi công thức sản xuất so với hồ sơ công bố sản phẩm. Nhiều nguyên liệu dùng để sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe bị cắt giảm, thay thế hoặc giảm hàm lượng hoạt chất chính. Song, hồ sơ công bố vẫn được công ty giữ nguyên để hợp thức hóa.

Kết quả điều tra xác định, Công ty Herbitech đã sản xuất 67 loại sản phẩm giả với tổng số hơn 12,9 triệu đơn vị sản phẩm gồm lọ, chai, hộp và gói.

Số hàng giả trên được công ty bán cho 35 khách hàng với tổng giá trị hơn 10 tỉ đồng, thu lời bất chính gần 1,4 tỉ đồng.

Để đối phó cơ quan chức năng, công ty còn lập song song hai hệ thống hồ sơ sản xuất. Một bộ phản ánh công thức thực tế đã bị thay đổi, bộ còn lại thể hiện đúng hồ sơ công bố nhằm che giấu vi phạm khi thanh tra, kiểm tra.

Kết quả điều tra cho thấy, từ năm 2018 - 2024, Công ty Herbitech có tổng doanh thu bán hàng thực tế hơn 335 tỉ đồng, nhưng chỉ kê khai hơn 145 tỉ đồng, bỏ ngoài sổ sách hơn 190 tỉ đồng, gây thiệt hại về thuế hơn 53 tỉ đồng (sau khi trừ phần doanh thu hàng giả).

Như đã đề cập, thông qua việc lập 2 hệ thống sổ sách kế toán, Công ty Herbitech để ngoài sổ sách, không kê khai với cơ quan thuế hơn 190 tỉ đồng doanh thu bán hàng thực tế.

Dù hoạt động kinh doanh thực tế có lãi, bị can Phạm Vũ Khiêm vẫn chỉ đạo bộ phận kế toán kê khai doanh nghiệp thua lỗ trong nhiều năm liên tiếp. Riêng năm 2018 ghi nhận lợi nhuận sau thuế hơn 398 triệu đồng.

Cơ quan truy tố xác định tổng lợi nhuận lũy kế của công ty là hơn 54,4 tỉ đồng, có nguồn gốc từ việc che giấu doanh thu và hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả.

Để hợp thức nguồn tiền, ông Khiêm chỉ đạo vợ thành lập Công ty CP dược phẩm Herbitech. Doanh nghiệp này sau đó ký hợp đồng thuê gần 5.000 m2 đất tại tỉnh Phú Thọ nhằm xây dựng nhà máy.

Thực hiện theo thỏa thuận, Công ty CP dược phẩm Herbitech đã thanh toán cho đối tác hơn 12,6 tỉ đồng. Trong số này, hơn 12,3 tỉ đồng có nguồn gốc từ hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả và che giấu doanh thu.

Quá trình điều tra, ông Khiêm thừa nhận hành vi phạm tội cũng như nguồn gốc số tiền sử dụng để đầu tư nhà máy.

Đến nay, các bị can trong vụ án đã nộp tổng số hơn 8 tỉ đồng và vợ chồng bị can Khiêm còn bị kê biên 2 căn chung cư tại Hà Nội.

Tin Gốc: Thanh Niên