Trong lịch sử công nghệ hiện đại, Steve Jobs được xem là một trong những doanh nhân có sức ảnh hưởng lớn nhất thế giới.
Phía sau hào quang của tỷ phú công nghệ là câu chuyện gia đình gây chú ý, đặc biệt là cuộc đời trái ngược của 2 cô con gái nổi tiếng nhất: Lisa Brennan-Jobs và Eve Jobs. Một người trải qua tuổi thơ thiếu thốn.
Người còn lại lớn lên trong nhung lụa, trở thành biểu tượng của thế hệ “ái nữ tỷ phú công nghệ” mới.
Steve Jobs và khối tài sản tỷ USD
Steve Jobs sinh năm 1955 tại San Francisco (Mỹ), là đồng sáng lập Apple cùng Steve Wozniak. Ông được xem là người đặt nền móng cho cuộc cách mạng công nghệ hiện đại với hàng loạt sản phẩm mang tính thay đổi thế giới như Macintosh, iPod, iPhone và iPad.
Không chỉ nổi tiếng vì tài năng sáng tạo, Steve Jobs còn sở hữu khối tài sản khổng lồ. Theo nhiều ước tính tài chính quốc tế, vào thời điểm qua đời năm 2011, ông có tài sản khoảng 10-11 tỷ USD, phần lớn đến từ cổ phiếu Disney sau thương vụ bán hãng phim Pixar.
Dù được xem là giàu có bậc nhất Thung lũng Silicon, Steve Jobs lại có đời sống cá nhân kín tiếng và cách nuôi dạy con khá nghiêm khắc. Ông từng hạn chế các con sử dụng thiết bị điện tử quá nhiều, đề cao việc trò chuyện trực tiếp trong gia đình và khuyến khích con xây dựng cuộc sống độc lập.
Steve Jobs có 4 người con, gồm 1 con gái với bạn gái cũ Chrisann Brennan và 3 người con với vợ là Laurene Powell Jobs. Trong đó, Lisa Brennan-Jobs và Eve Jobs là 2 cái tên được công chúng chú ý nhất vì cuộc đời và hành trình trưởng thành quá khác biệt.
Lisa Brennan-Jobs – tuổi thơ đầy tổn thương của con gái đầu lòng
Lisa Brennan-Jobs chào đời vào năm 1978, khi Steve Jobs mới 23 tuổi và Apple vẫn còn ở giai đoạn khởi nghiệp. Theo hồi ký Small Fry do chính Lisa xuất bản năm 2018, tuổi thơ của cô gắn liền với sự thiếu thốn và cảm giác bị bỏ rơi.
Steve Jobs từng phủ nhận mình là cha của Lisa, thậm chí khai trước tòa rằng bản thân “vô sinh và không có khả năng có con”. Chỉ sau khi xét nghiệm ADN xác nhận quan hệ huyết thống, tòa án mới yêu cầu ông chu cấp cho con gái tới khi tròn 18 tuổi.
Trong khi Steve Jobs dần trở thành triệu phú công nghệ, Lisa lại lớn lên cùng mẹ trong cảnh khó khăn. Mẹ cô phải làm nhiều công việc tay chân như dọn dẹp, giữ trẻ và làm thuê để kiếm sống. Lisa từng kể rằng hai mẹ con liên tục chuyển nhà vì không đủ tiền thuê ổn định.
Dù sau này Steve Jobs chấp nhận con gái và mối quan hệ hai cha con phần nào được cải thiện, những tổn thương tuổi thơ vẫn để lại dấu ấn sâu sắc với Lisa. Trong hồi ký của mình, cô mô tả cha là người vừa thiên tài, vừa lạnh lùng, khó đoán và có phần khắc nghiệt trong đời sống gia đình.
Tuy nhiên, chính trải nghiệm nhiều biến động lại giúp Lisa hình thành cá tính độc lập. Cô theo học tại Đại học Harvard, sau đó theo đuổi con đường viết lách. Các bài viết của Lisa từng xuất hiện trên nhiều tạp chí danh tiếng như Vogue hay The Oprah Magazine.
Cuốn hồi ký Small Fry của cô từng gây chấn động truyền thông Mỹ vì hé lộ góc khuất trong cuộc sống gia đình của Steve Jobs.
Dù gây tranh cãi, tác phẩm được giới phê bình đánh giá cao bởi lối viết tinh tế, chân thực và giàu cảm xúc. Tuy nhiên, một số thành viên trong gia đình Steve Jobs lại không đồng tình với cách Lisa khắc họa cha mình.
Vợ của Jobs – bà Laurene Powell Jobs – chia sẻ trên The New York Times: “Steve yêu thương Lisa và luôn day dứt vì không thể là một người cha tốt trong tuổi thơ của cô ấy. Việc Lisa về sống cùng cả gia đình trong những ngày cuối đời của Steve đã là niềm an ủi lớn với ông và tất cả chúng tôi đều biết ơn vì những năm tháng cả gia đình được ở bên nhau”.
Trái ngược hoàn toàn với chị gái, Eve Jobs (SN 1998) trưởng thành trong giai đoạn Steve Jobs đã trở thành biểu tượng công nghệ toàn cầu. Cô lớn lên trong môi trường giàu có và được hưởng nền giáo dục hàng đầu nước Mỹ.
Eve là con gái út của Steve Jobs và Laurene Powell Jobs. Từ nhỏ, cô đã được biết đến với vẻ ngoài nổi bật, tính cách cá tính và niềm đam mê mãnh liệt với môn cưỡi ngựa nghệ thuật – bộ môn thể thao gắn liền với giới siêu giàu phương Tây.
Năm 2019, Eve từng lọt danh sách những tay đua ngựa dưới 25 tuổi xuất sắc thế giới. Cô tham gia nhiều giải đấu lớn tại Mỹ và được đánh giá là vận động viên triển vọng trong giới cưỡi ngựa quý tộc.
Không chỉ hoạt động thể thao, Eve Jobs còn nhanh chóng bước chân vào làng thời trang. Sau khi tốt nghiệp Đại học Stanford – ngôi trường gắn liền với tên tuổi cha mình, cô bắt đầu xây dựng hình ảnh như một biểu tượng thời trang thế hệ mới.
Năm 2021, Eve chính thức trình diễn tại Tuần lễ thời trang Paris (Pháp) cho thương hiệu Coperni. Sự xuất hiện của cô nhanh chóng gây chú ý với truyền thông quốc tế nhờ vẻ đẹp thanh lịch, thần thái sang trọng và xuất thân đặc biệt.
Sau đó, Eve tiếp tục hợp tác với nhiều thương hiệu thời trang, mỹ phẩm cao cấp và xuất hiện trên các tạp chí nổi tiếng. Với hàng trăm nghìn người theo dõi trên mạng xã hội, cô được xem là đại diện tiêu biểu của thế hệ “con nhà tỷ phú công nghệ” hiện đại: giàu có, học thức cao và xây dựng hình ảnh độc lập.
Dù vậy, mẹ cô – bà Laurene Powell Jobs – từng tuyên bố sẽ không để lại toàn bộ khối tài sản hàng chục tỷ USD cho các con theo kiểu “cha truyền con nối”. Theo bà, con cái cần tự tạo dựng cuộc sống riêng thay vì phụ thuộc vào tài sản gia đình.
Tính đến giữa năm 2025, giá trị tài sản ròng của Eve được ước tính vào khoảng 500.000 đến 1 triệu USD đến từ các hợp đồng người mẫu, giải thưởng cưỡi ngựa và thu nhập từ mạng xã hội.
Tháng 7/2025, Eve Jobs kết hôn với vận động viên đua ngựa vô địch Olympic Harry Charles. Đám cưới xa hoa diễn ra tại Anh, quy tụ nhiều khách mời nổi tiếng.
Hai số phận trái ngược dưới cái bóng Steve Jobs
Dù cùng mang dòng máu của Steve Jobs, Lisa Brennan-Jobs và Eve Jobs lại trưởng thành trong hai thế giới hoàn toàn khác nhau.
Lisa lớn lên giữa những khó khăn và phải tự tìm cách chữa lành tổn thương tuổi thơ. Trong khi đó, Eve được nuôi dưỡng trong môi trường giàu có, ổn định và trở thành biểu tượng của giới thượng lưu trẻ tuổi Mỹ.
Cả hai đều chọn con đường riêng thay vì nối nghiệp công nghệ của cha. Họ đều cố gắng xây dựng danh tiếng bằng năng lực cá nhân thay vì chỉ sống dưới cái bóng của Steve Jobs.
Đầu tháng 4, truyền thông thành phố Rotterdam đăng ảnh tranh cử của bà Patricia Reichman. Bức ảnh cho thấy một phụ nữ tóc vàng, mắt nâu, làn da không nếp nhăn. Tuy nhiên sau khi trúng cử chức ủy viên hội đồng thành phố, cử tri phát hiện diện mạo ngoài đời của bà quá khác biệt.
Trả lời dư luận, bà Reichman cho biết đã dùng một công cụ trực tuyến để tăng độ nét do ảnh gốc có độ phân giải thấp. Bà nói diện mạo hiện tại khác biệt là do tác dụng phụ của thuốc đang điều trị bệnh.
Bà Reichman cho biết diện mạo hàng ngày của mình vẫn trẻ trung giống trong ảnh. "Mọi người thường khen tôi trẻ, có người nhầm tôi là bạn gái của con trai khi đi cùng nhau", bà nói.
Tuy nhiên, đảng Leefbaar Rotterdam bác bỏ lời giải thích này. Tuyên bố cho biết thông tin bà Reichman cung cấp không khớp với thực tế. Tổ chức này xác định AI đã can thiệp sâu khiến bức ảnh không phản ánh đúng sự thật.
Đảng Leefbaar Rotterdam yêu cầu bà Reichman từ chức ủy viên hội đồng. Sau khi bà khước từ, tổ chức này quyết định thu hồi tư cách đảng viên và chính thức khai trừ bà. Theo luật, bà vẫn giữ được vị trí của mình và tiếp tục hoạt động tại hội đồng với tư cách là một ủy viên độc lập.
Trên mạng xã hội, nhiều người chỉ ra việc "tăng độ nét" không thể đổi cả màu mắt. Một tài khoản bình luận: "Chắc chắn các loại thuốc điều trị đã khiến bà ấy mang diện mạo của tuổi 59, chứ hoàn toàn không phải do bà ấy đã 59 tuổi".
Vụ việc làm dấy lên tranh cãi trong bối cảnh Luật Bầu cử Hà Lan bỏ ngỏ các quy định cấm sử dụng ảnh AI trong tranh cử. Do thiếu chế tài pháp lý, án phạt duy nhất đối với bà Reichman là hình thức kỷ luật nội bộ từ đảng do vi phạm nguyên tắc về sự trung thực với cử tri.
Một nghiên cứu của Đại học Amsterdam chỉ ra có tới 90% hình ảnh do AI tạo ra trong chiến dịch bầu cử địa phương tại Hà Lan không hề được dán nhãn cảnh báo.
Theo tiến sĩ Alicia Clark, nhà tâm lý học tại Washington (Mỹ), cơ thể và trực giác luôn có cách cảnh báo về một mối quan hệ không phù hợp. Bà chỉ ra 7 cảm giác bất ổn mà phụ nữ thường gặp.
Luôn bối rối và hụt hẫng
Khi một người đàn ông nói những điều ngọt ngào nhưng hành động ngược lại, phụ nữ sẽ rơi vào trạng thái bối rối. Trong tâm lý học hành vi, không có gì dự đoán tương lai chính xác bằng hành động ở hiện tại. Lời nói có thể thêu dệt, nhưng hành động hiếm khi nói dối.
Nhà trị liệu tâm lý Janey Whitney (Mỹ) cho biết, nhiều khách hàng của bà nói luôn phải dè chừng phản ứng của bạn trai. Việc phải sống e dè là dấu hiệu của sự rạn nứt, cho thấy phụ nữ không được làm chính mình.
Liên tục viện cớ thay đối phương
Dù anh ta bỏ rơi bạn vào phút chót, quên ngày kỷ niệm hay hành xử ích kỷ, bạn vẫn tự động tìm lý do bào chữa trước mặt gia đình, bạn bè và chính mình.
Thay vì trốn tránh sự thật bằng những lời ngụy biện, hãy dũng cảm nhìn thẳng vào nỗi sợ hãi của bạn: Bạn đang cố che giấu khuyết điểm nào của anh ta sau những lời bào chữa đó?
Nghi ngờ bản thân
Một mối quan hệ lành mạnh mang lại sự tự tin. Nếu việc ở cạnh đối phương khiến phụ nữ liên tục lo lắng, hoài nghi về giá trị của bản thân, trực giác đang báo động sự không phù hợp.
Cảm thấy mình luôn là người có lỗi
Nếu phụ nữ liên tục tự hỏi mình phải thay đổi thế nào để thu hút đối phương, mối quan hệ đang có dấu hiệu tiêu cực. Nguy hiểm hơn, khi đối phương lạnh nhạt, bạn lại tự trách bản thân đã làm sai.
Trong tâm lý học, đây là hiện tượng "phóng chiếu" – khi một người đổ lỗi, đẩy mọi trách nhiệm và sự kém cỏi sang đối phương để thao túng tâm lý. Thay vì mắc bẫy và tự dằn vặt, hãy tỉnh táo đánh giá xem anh ta có thực sự xứng đáng với bạn hay không.
Cô đơn ngay cả khi ở bên nhau
Nếu ngồi cạnh nhau nhưng vẫn thấy vô hình, đó là dấu hiệu đối phương thiếu sự kết nối. Cảm giác cô đơn trong mối quan hệ không xuất phát từ việc phụ nữ đòi hỏi quá nhiều, mà do sự thiếu tương tác từ phía nam giới.
Yêu "tiềm năng" thay vì con người hiện tại
Nhiều phụ nữ ở lại trong mối quan hệ vì hy vọng đối phương sẽ thay đổi, bỏ các thói quen xấu hoặc trưởng thành hơn. Việc không chấp nhận bản chất hiện tại của nam giới cho thấy họ đang duy trì mối quan hệ dựa trên những kỳ vọng không có thật.
Đây là nút thắt khiến nhiều phụ nữ không dám từ bỏ. Vì "thiên kiến tiêu cực" (xu hướng tâm lý con người phóng đại nỗi sợ hãi và tập trung vào rủi ro hơn là sự tích cực), bạn dễ tin thà ở trong một mối quan hệ bất ổn còn hơn không có ai.
Nhưng thực tế, nếu đang ở bên một người khiến mình luôn cô đơn, tổn thương và lo lắng, thì bạn vốn dĩ đã độc thân rồi. Trở về trạng thái độc thân thực sự để tự do tự tại luôn tốt hơn việc giam cầm mình trong một mối quan hệ bào mòn giá trị bản thân.
Vậy tại sao không thể là mạng xã hội phiên bản trẻ em Việt Nam? Không phải cấm đoán mà là chúng ta đang tạo ra không gian phù hợp với lứa tuổi, bảo vệ sự phát triển toàn diện trong khi vẫn khuyến khích các em làm quen với công nghệ.
1. Cốt lõi của giải pháp là bắt buộc tách biệt tài khoản. Các nền tảng mạng xã hội phổ biến như TikTok, Facebook, Instagram, YouTube... phải triển khai chế độ "dưới 16 tuổi Việt Nam" riêng biệt. Việc xác thực độ tuổi kết hợp giữa trí tuệ nhân tạo nhận diện khuôn mặt và thông tin từ căn cước công dân gắn chip.
Trẻ em chỉ được phép truy cập phiên bản này. Khi hệ thống phát hiện tài khoản người dùng dưới 16 tuổi đang cố truy cập phiên bản toàn cầu, tài khoản đó sẽ tự động bị khóa hoặc chuyển hướng ngay lập tức. Cách làm này không mới, đã có quốc gia áp dụng nguyên tắc tương tự và Việt Nam hoàn toàn có cơ sở pháp lý từ các luật đã ban hành.
Phiên bản mạng xã hội này phải được thiết kế chống nghiện từ gốc rễ. Không còn sử dụng vô tận, lướt không ngừng như hiện nay.
Trẻ em chỉ được xem nội dung theo chủ đề đã chọn hoặc từ bạn bè thực trong danh sách được phê duyệt. Thời lượng video tối đa chỉ 60 giây, livestream không được phép hoạt động nếu không có giám sát của người lớn.
2. Quan trọng nhất là chuyển hướng từ "tiêu thụ" sang "tạo ra". Nền tảng sẽ ưu tiên và khuyến khích nội dung mà trẻ tự làm như quay video học tập, kể chuyện dân gian, ghi lại thí nghiệm khoa học đơn giản tại nhà, trình bày tranh vẽ, biểu diễn nghệ thuật truyền thống hay chia sẻ kỹ năng sống. Những nội dung giải trí thuần túy sẽ bị hạn chế nghiêm ngặt.
Có thể tích hợp trò chơi giáo dục. Trẻ hoàn thành thử thách thực tế sẽ nhận huy hiệu ảo. Chẳng hạn chụp ảnh và báo cáo thí nghiệm trồng rau sạch tại nhà, phỏng vấn ông bà về truyền thống gia đình, học và thực hành một điệu múa dân gian rồi quay lại chia sẻ. Những hoạt động này không chỉ giữ chân trẻ mà còn rèn luyện kỹ năng, kết nối trong đời sống thực.
Việc loại bỏ các yếu tố gây nghiện như sử dụng vô tận, thông báo liên tục và nội dung kích thích mạnh... cần có quy định pháp lý bắt buộc các nền tảng tuân thủ khi cung cấp dịch vụ tại Việt Nam. Chúng ta đã có tiền lệ thành công với nhiều quy định về nội dung và dữ liệu.
Các nền tảng nước ngoài muốn hoạt động tại Việt Nam phải đóng phí cấp phép hoặc trích phần trăm doanh thu quảng cáo để hỗ trợ duy trì nền tảng. Các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam hay đơn vị truyền thông trong nước được ưu đãi phát triển tính năng, nội dung và mở rộng hệ thống, thúc đẩy ngành công nghệ nội địa.
