Ông Nguyễn Hải Thanh, 62 tuổi, cựu Cục phó Cục quản lý xây dựng công trình, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũ, đang bị TAND Hà Nội xét xử vắng mặt về tội Nhận hối lộ.
Theo thông báo của HĐXX trưa nay, ông Thanh đã được vợ khắc phục toàn bộ hậu quả, song bà không có mặt theo triệu tập của tòa.
Hành vi của ông Thanh nằm trong loạt sai phạm của 13 cựu lãnh đạo, cán bộ Bộ tại 4 dự án thủy lợi tại Đăk Lăk, Nghệ An, Lạng Sơn và Hòa Bình, trong đó có cựu thứ trưởng Hoàng Văn Thắng.
Ông Thắng bị cáo buộc là “mắt xích khởi nguồn”, khi nhận tại nhà riêng 4,5 tỷ đồng của bị cáo Dân (giám đốc Công ty Hoàng Dân), sau đó đánh tiếng, móc nối để các thuộc cấp chủ động giúp đỡ.
Qua mỗi mắt xích, ông Dân đều chi tiền bôi trơn từ vài trăm triệu đến 13 tỷ đồng, tổng hơn 40 tỷ. Trong “bức tranh toàn cảnh” về 5 vụ sai phạm, ông Thanh nổi lên như một mắt xích then chốt, trực tiếp can thiệp vào các gói thầu xây lắp trọng điểm để trục lợi cá nhân.
Tại dự án hồ thủy lợi lớn nhất Nghệ An – thủy lợi Bản Mồng, cựu cục phó Thanh cung cấp file dự toán đã được duyệt của gói thầu cho công ty Hoàng Dân để làm căn cứ lập hồ sơ đề xuất tài chính “đảm bảo trúng thầu”, cáo trạng nêu.
Kết quả, liên danh của ông Dân trúng thầu hơn 1.205 tỷ đồng. Nhưng hành vi thông đồng này đã gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước hơn 51,4 tỷ đồng.
Theo cáo trạng, ông Thanh tiếp tục lặp lại kịch bản sai phạm này tại Dự án hồ Cánh Tạng thuộc tỉnh Hòa Bình, tiếp tục gây thiệt hại 16 tỷ đồng cho Nhà nước.
Ưu ái đặc biệt, “cảm ơn” khổng lồ
Đi cùng với những ưu ái bất hợp pháp dành cho nhà thầu là những khoản tiền hối lộ khổng lồ mà ông Thanh đã nhận. Tổng số tiền hối lộ được cơ quan chức năng xác định 6,25 tỷ đồng, qua nhiều lần giao nhận.
Lần thứ nhất diễn ra vào sau Tết Nguyên đán năm 2018, khi doanh nghiệp đưa 5 tỷ đồng “cảm ơn tập thể” đơn vị của ông Thanh. Cục phó này giữ 1,25 tỷ, còn lại chia cấp dưới.
Ngoài ra, giám đốc Dân trực tiếp đưa ông Thanh thêm 10 tỷ đồng trong hai lần khác nhau để thể hiện sự “biết ơn” đối với những chỉ đạo giúp đỡ.
Song câu chuyện về 10 tỷ đồng hối lộ này còn cho thấy kế hoạch che giấu của cựu cục phó. Bốn năm sau khi nhận tiền, năm 2022, ông Thanh chủ động gọi điện cho ông Dân để trả 5 tỷ đồng. Thời điểm này, ông Thanh không chỉ đơn thuần hoàn trả tài sản mà còn ép ký vào các bộ hồ sơ do chính mình soạn thảo sẵn, bao gồm: các giấy vay tiền và giấy trả tiền. Việc này nhằm mục đích biến các khoản hối lộ bất chính trở thành các giao dịch vay mượn dân sự thông thường.
Sau khi hoàn tất việc ký hợp đồng giả cách, ông Thanh đã giữ toàn bộ các giấy tờ này. Trước khi vụ án bị khởi tố, ông Thanh xuất cảnh sang Canada, chưa quay lại. Hiện ông bị truy nã và xét xử vắng mặt.
“Anh mua đất, đang thiếu 10 tỷ”
Khai về những túi quà nặng, tại tòa, giám đốc Dân nhớ lại lần đầu gặp cựu cục phó Thanh và hứa hẹn: “Ngoài đấy người ta cảm ơn như nào thì trong này chúng em cũng cảm ơn các anh như thế”.
Sau khi được tạo điều kiện trúng thầu, ông Dân được cục phó Thanh “tâm sự” đang mua nhà đất và thiếu 10 tỷ, nên muốn “vay”. Hiểu ý, ông Dân đã hai lần đưa cho ông Thanh tổng 10 tỷ đồng. Trong đó, một lần trên ôtô của cựu cục phó, lần còn lại đưa trên đường.
“Thanh soạn giấy vay và trả nợ, bị cáo chỉ ký không giữ lại bản nào. Bị cáo có hiểu Thanh làm thế để làm gì?”, chủ tọa Lê Quang Chiều truy hỏi. Giám đốc Dân suy nghĩ vài giây rồi đáp, sau này mới hiểu ra ông Thanh làm thế để tránh tội nhận hối lộ.
Ông Dân đang là người duy nhất bị truy tố tới 3 tội: Đưa hối lộ, Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.
Ông bị xác định đưa tổng 40,2 tỷ đồng, và gây thiệt hại 351 tỷ đồng trong 2 hành vi còn lại. Tại phiên tòa hôm qua, đại gia này cho hay bị thu 175 cây vàng và 4 sổ đỏ, có nguyện vọng bán để khắc phục hậu quả.
Ngày 12/6, thông tin từ Công an tỉnh Cà Mau cho biết cơ quan cảnh sát điều tra đã bắt tạm giam N.T.M.N. (21 tuổi, trú tại phường Vĩnh Trạch, tỉnh Cà Mau) để điều tra về tội Cố ý gây thương tích.
Theo thông tin ban đầu, N. sống cùng con ruột là cháu N.G.B. (4 tuổi) tại một nhà trọ ở phường Vĩnh Trạch.
Ngày 25/3, N. đang nấu ăn còn cháu B. chạy chơi quanh khu bếp. N. nhắc nhở con không chạy nghịch nhưng cháu B. không nghe. Bực tức, N. dùng tay đánh mạnh vào mặt con khiến cháu bé ngã đập đầu xuống nền gạch.
Vài ngày sau, thấy con có dấu hiệu bất thường, N. đưa con vào bệnh viện điều trị. Tuy nhiên đến ngày 31/3, bé tử vong do chấn thương nặng.
Thấy trường hợp này có dấu hiệu nghi vấn liên quan đến bạo hành trẻ em nên bác sĩ đã thông báo cho cơ quan chức năng.
Công an xã Nhà Bè trao giấy khai sinh của bé trai 22 tháng tuổi cho chị Nguyễn Phương Linh (37 tuổi, quê Hà Nội, bị can trong một vụ án) và đã bàn giao bé trai cho cơ sở bảo trợ xã hội nuôi dưỡng, cuối tháng 4.
Đại úy Nguyễn Phan Nhật Anh, Phó trưởng Công an xã, nói vẫn nhớ như in ánh mắt đỏ hoe, giọng nghẹn ngào của người mẹ khi cầm giấy khai sinh của con. Đối với anh và các đồng đội, đây không chỉ là việc xử lý một vụ án hình sự đơn thuần, mà là cuộc chạy đua với thời gian để định danh cho một số phận nhỏ bé bị bỏ quên.
Tâm nguyện của người mẹ vướng lao lý
Ngày 13/4, Công an xã Nhà Bè tiếp nhận vụ việc có dấu hiệu Trộm cắp tài sản và Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Trong số những người liên quan, chị Linh sống lang thang, không nơi cư trú ổn định, đi cùng con nhỏ hơn 22 tháng tuổi.
Quá trình làm việc, người mẹ cho biết con mình từ khi sinh ra chưa từng có giấy khai sinh, không xác định được cha, cũng không có người thân chăm sóc. Đứa trẻ không có bất kỳ giấy tờ tùy thân nào.
"Đối diện lỗi lầm và bản án, người mẹ ấy chỉ có một tâm nguyện duy nhất là mong con được đưa vào cơ sở bảo trợ xã hội để được nuôi dưỡng, học hành và có tương lai tươi sáng hơn", đại úy Nguyễn Phan Nhật Anh, kể.
Lời khẩn cầu của người mẹ, về việc đặt cho con một cái tên và tìm cho bé một mái nhà đã trở thành nỗi trăn trở của Ban chỉ huy Công an xã. Nếu không có giấy tờ, đứa trẻ sẽ không thể tiếp cận các quyền cơ bản như đi học, khám chữa bệnh.
Hai tuần truy vết hồ sơ, hoàn tất khai sinh cho đứa trẻ vô danh
Không dừng lại ở việc xử lý vụ án, Công an xã Nhà Bè bắt đầu hỗ trợ thủ tục pháp lý cho đứa trẻ.
Việc xác minh gần như bắt đầu từ con số không khi người mẹ không có giấy tờ tùy thân, không thông tin cư trú rõ ràng, không hồ sơ sinh nở. Công an xã đã phối hợp với chính quyền địa phương và Bệnh viện Xuyên Á (xã Củ Chi) để trích lục giấy chứng sinh cho bé.
Trong quá trình này, đơn vị tổ chức các cuộc họp khẩn để tháo gỡ từng vướng mắc pháp lý. Các chiến sĩ liên tục di chuyển giữa Nhà Bè và Củ Chi (hai đầu thành phố, cách nhau chừng 50 km) nhằm hoàn tất các thủ tục cần thiết trong thời gian ngắn nhất.
Từ khi tiếp nhận vụ việc đến lúc bàn giao ngày 29/4, toàn bộ thủ tục xác minh, hoàn tất giấy tờ cho bé được thực hiện trong chưa đầy hai tuần. Đứa trẻ được đăng ký khai sinh với tên Nguyễn Hoàng Thiên Bảo, đồng thời được cấp thẻ bảo hiểm y tế.
Công an xã Nhà Bè sau đó phối hợp chính quyền địa phương đưa bé đến Làng thiếu niên Thủ Đức để chăm sóc, nuôi dưỡng.
Trong buổi bàn giao, chị Linh không kìm được nước mắt. Người mẹ bày tỏ sự hối hận về những sai lầm của mình, đồng thời gửi lời cảm ơn tới lực lượng công an đã giúp con có giấy tờ và nơi ở.
"Chúng tôi đấu tranh với tội phạm nhưng không bỏ quên con người. Hình ảnh bé Thiên Bảo có tên, có giấy khai sinh chính là minh chứng cho việc pháp luật luôn song hành cùng tình người", đại úy Nhật Anh chia sẻ.
Kimberly đang bị một gã đàn ông lạ mặt đè lên người, giữ chặt. Hắn bảo cô không được nói gì rồi ấn mặt cô xuống gối. "Đó là khoảnh khắc thời gian dường như đóng băng", Kimberly nhớ lại.
Trước ngày 12/5/2006, Kimberly, 20 tuổi, sinh viên năm ba ngành tiếp thị và quảng cáo tại Đại học Northern Colorado, cùng bạn bè trong hội nữ sinh thuê một căn hộ ngoài khuôn viên trường ở Greeley. Cô không quá bận tâm đến việc căn hộ nằm ở tầng trệt và chưa bao giờ nghĩ rằng ai đó sẽ lợi dụng cửa sổ mở để lẻn vào cưỡng hiếp mình.
Kimberly biết điều gì sắp xảy ra và muốn chạy trốn trong tuyệt vọng, van xin kẻ tấn công cho đi vệ sinh, cố bịa chuyện bị bệnh lây qua đường tình dục, để rồi nhận ra rằng mình không thể chống trả để thoát thân.
Trong quá trình bị lạm dụng, Kimberly không nhìn thấy rõ khuôn mặt của kẻ tấn công vì hắn đã trùm áo lên đầu cô. Suốt hai tiếng đồng hồ tiếp theo, cô luôn tự hỏi "liệu cuộc đời mình sẽ kết thúc như thế này sao?", nhưng đồng thời cũng nhắc nhở bản thân phải tập trung.
Qua những cái nhìn rời rạc thoáng qua lớp vải che mắt, Kimberly cố gắng ghi nhớ từng chi tiết về kẻ tấn công. Sau khi hành hung, hắn có vẻ hối hận và ở lại nói chuyện. Kimberly không khóc, cũng không hoảng loạn, chỉ lắng nghe và cất giữ mọi thứ vào trong đầu. Cuối cùng, hắn bỏ đi sau khi hứa hẹn một cách kỳ lạ rằng sẽ quay lại và "làm điều gì đó tốt đẹp" cho cô.
Ngay sau khi hắn bỏ trốn, Kimberly gọi 911. Cô được đưa đến bệnh viện để lấy mẫu ADN làm bằng chứng, sau đó mất hàng giờ kể lại những chi tiết về vụ cưỡng hiếp.
Khoảng ba tuần sau, cảnh sát Greeley bắt giữ một người đàn ông vì chụp ảnh khiêu dâm phụ nữ tại bể bơi. Khi cảnh sát cho nghe giọng hắn để nhận dạng, Kimberly "toàn thân cứng đờ vì sợ hãi".
Ký ức của Kimberly về giọng nói và ADN mà cô lưu giữ đã giúp xác nhận Ronnie Pieros, 24 tuổi, chính là kẻ hiếp dâm. Gã này bị phát hiện đã theo dõi Kimberly trong một tuần trước khi tấn công, cảnh sát cũng tìm thấy nhiều nội y nữ, ảnh chụp vòng ba của phụ nữ khi khám xét nhà hắn.
Vụ việc khiến Kimberly bị co giật do chấn thương tâm lý và phải chuyển về nhà sống cùng gia đình, ngủ giữa bố mẹ, "giống như một đứa trẻ sợ con quái vật dưới gầm giường".
Ngày 8/6/2007, Ronnie bị bồi thẩm đoàn tuyên có tội sau chỉ một giờ nghị án. Kimberly đã ra làm chứng chống lại hắn nhưng vẫn giữ kín danh tính.
Ngày 5/9/2007, Ronnie bị kết án tù chung thân với thời hạn tối thiểu là 24 năm. Cùng ngày, Kimberly quyết định công bố tên mình để lên tiếng thay mặt cho các nạn nhân bị cưỡng hiếp khác. "Vụ việc đó đã thay đổi hoàn toàn quỹ đạo cuộc đời tôi. Tôi công khai tên tuổi và giành lại sức mạnh của mình", cô nói.
Kimberly nhanh chóng quay lại trường học, chuyển ngành và lấy bằng thạc sĩ về luật hình sự. Cô được đào tạo để trở thành người bảo vệ quyền lợi nạn nhân cho Sở Cảnh sát Greeley, vận dụng kinh nghiệm để giúp đỡ những phụ nữ khác.
Trong một tình tiết bất ngờ như phim truyền hình, nhiều năm sau, Kimberly kết hôn với Michael Rourke, công tố viên tại Văn phòng ủy viên công tố hạt Weld từng được giao phụ trách vụ án của cô năm xưa.
Sau vụ việc, hai người mất liên lạc nhưng thi thoảng vẫn gặp mặt tại các cuộc mít tinh và sự kiện cộng đồng. Năm 2012, Kimberly được thuê để giúp tạo ra một chương trình chuyển hướng xử lý tội phạm nhẹ dành cho người trưởng thành tại Văn phòng ủy viên công tố hạt Weld. Cả hai đã nối lại liên lạc và dần nảy sinh mối quan hệ sâu sắc hơn. Họ kết hôn năm 2018.
Kimberly hiện theo đuổi công việc diễn thuyết, vận động đối xử với nạn nhân bị tấn công tình dục bằng sự cảm thông thay vì hoài nghi, phát triển và tiếp thị cho một trung tâm hỗ trợ nạn nhân. Theo thống kê, khoảng 26% nữ sinh viên từng bị hiếp dâm hoặc tấn công tình dục, và theo nhóm chống bạo lực tình dục RAINN, chưa đến 30% trong số những phụ nữ đó đủ can đảm tố cáo.
Buổi sáng kinh hoàng đó vẫn ám ảnh Kimberly, khiến cô quyết tâm sử dụng câu chuyện của mình để cải thiện cách cảnh sát và hệ thống tư pháp ứng phó với các vụ tấn công tình dục và để trao quyền cho những người sống sót.
"Chúng tôi được gọi là 'những người sống sót' bởi không phải ai trong chúng tôi cũng sống sót. Đối với một người vừa trải qua điều có lẽ là tồi tệ nhất trong cuộc đời, việc có một người sống sót khác ngồi đối diện và nói 'Tôi tin bạn' có thể cứu vớt họ", Kimberly, hiện 40 tuổi, nói.