Chính vì vậy, phụ huynh, học sinh phải cân nhắc kỹ lưỡng trước đi thay đổi quyết định điều chỉnh nguyện vọng vì việc này tưởng chừng chỉ mang tính kỹ thuật nhưng có thể thành “con dao 2 lưỡi”, thay đổi kết quả trúng tuyển lớp 10 của thí sinh.
Thời gian điều chỉnh nguyện vọng lớp 10 đang được giáo viên, phụ huynh, học sinh nhìn nhận là 5 “ngày vàng” cho 3 “năm kim cương” ở bậc THPT. Chính vì vậy việc điều chỉnh này bên cạnh được coi là cơ hội vàng để tối ưu khả năng trúng tuyển nhưng cũng được cảnh báo là “con dao hai lưỡi” vì nếu không sáng suốt dễ đưa ra quyết định ảnh hưởng đến kết quả trúng tuyển.
Theo các giáo viên chủ nhiệm lớp 9, tâm lý phổ biến của nhiều phụ huynh, học sinh là khi thấy số liệu học sinh đăng ký nguyện vọng 1sẽ tìm cách “né” những trường có tỷ lệ chọi lớp 10 cao, chuyển sang các trường có tỷ lệ thấp hơn để tăng cơ hội trúng tuyển. Nhưng điều này không phải lúc nào cũng đúng.
Trong tuyển sinh lớp 10, điểm chuẩn không chỉ phụ thuộc vào số lượng thí sinh đăng ký mà còn chịu ảnh hưởng lớn từ chất lượng thí sinh. Khi nhiều học sinh khá, giỏi đồng loạt rút khỏi một trường top, điểm chuẩn của trường đó có thể giảm mạnh. Ngược lại, nếu quá nhiều thí sinh đổ dồn vào các trường được cho là an toàn, điểm chuẩn ở các trường này có thể tăng bất ngờ.
Nói cách khác, việc thay đổi nguyện vọng lớp 10 theo tâm lý đám đông có thể tạo ra một “hiệu ứng domino”, khiến dự đoán ban đầu trở nên sai lệch.
Ông Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng Trường THPT Bùi Thị Xuân (P.Bến Thành), cho biết, trước khi Sở GD-ĐT TPHCM công bố số liệu nguyện vọng 1, các trường THCS đã triển khai tư vấn hướng nghiệp cho học sinh bằng nhiều hình thức khác nhau. Bên cạnh đó, dựa vào kết quả học tập của 3 môn thi, giáo viên chủ nhiệm cũng đã đưa ra những nhận định, tư vấn cụ thể với từng phụ huynh học sinh.
Vì vậy phụ huynh, học sinh không nên dao động trước những con số tỷ lệ chọi vừa được công bố. Thay vào đó các em cần tận dụng thời gian còn lại để tập trung ôn tập, củng cố kiến thức nhằm đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi.
Theo ông Phú, việc thay đổi hay không thay đổi nguyện vọng đều có thể tạo áp lực lớn đối với học sinh. Nếu thay đổi thiếu cân nhắc có thể dẫn trượt nguyện vọng, trong khi giữ nguyên thì có khả năng trúng tuyển sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý học sinh. Do vậy điều quan trọng nhất trong giai đoạn này là học sinh giữ tâm lý ổn định, tập trung học tập thay vì bị chi phối bởi tỷ lệ chọi.
Bà Nguyễn Đoan Trang, Hiệu trưởng Trường THCS Trần Văn Ơn (P.Tân Định), cho rằng tỷ lệ chọi vào từng trường cao hay thấp còn phụ thuộc vào yếu tố khách quan, chỉ tiêu tuyển sinh ít hay nhiều, tăng hay giảm so với năm trước. Đồng thời, bà Trang nhấn mạnh nếu thấy trường này ít học sinh đăng ký nguyện vọng mà “ào ào” điều chỉnh lựa chọn thì cũng không phải là tối ưu. Bà Trang cũng lưu ý Sở GD-ĐT chỉ công bố số liệu một lần và sau đó thì không ai biết dữ liệu nguyện vọng điều chỉnh ra sao.
Chính vì vậy, hiệu trưởng Trường THCS Trần Văn Ơn khẳng định tiêu chí quan trọng nhất vẫn là năng lực học tập của học sinh. Thời điểm này, toàn bộ học sinh lớp 9 đã có kết quả bài kiểm tra học kỳ 2 và điểm tổng kết cả năm học lớp 9. Từ đó phụ huynh cùng học sinh có thể có đánh giá toàn diện khả năng học tập 3 môn thi của mình. Đây là kết quả quan trọng để cân nhắc có nên điều chỉnh nguyện vọng đã đăng ký hay không.
Còn bà Ngô Nguyễn Thiên Trang, Hiệu trưởng Trường THCS Lý Thường Kiệt (P.Tân Hòa), chia sẻ, số liệu đăng ký nguyện vọng 1 vào các trường THPT chỉ là một kênh để thí sinh dự thi tuyển sinh vào lớp 10 tham khảo. Phụ huynh và học sinh cần thực sự lưu ý dù tỷ lệ chọi các trường THPT tốp đầu có giảm nhưng để tự tin đăng ký nguyện vọng 1, thí sinh phải có học lực giỏi ổn định, có điểm trung bình môn từ 8,5 trở lên. Nếu không thực sự tự tin mà có ý định điều chỉnh nguyện vọng tăng hạng trường thì cần suy nghĩ thật sự nghiêm túc và cẩn thận.
“Các nguyện vọng học sinh đăng ký trước đó nếu đã được giáo viên chủ nhiệm tư vấn phù hợp với năng lực của học sinh thì cần thực sự cân nhắc xem có cần thiết điều chỉnh hay không. Việc điều chỉnh nguyện vọng chỉ thực hiện nếu học sinh cảm thấy sức học không phù hợp với trường hoặc điều kiện di chuyển từ trường đến nhà có những bất tiện”, bà Thiên Trang nói.
Nội dung trên nằm trong dự thảo thông tư về Quy chế đào tạo trình độ đại học được Bộ Giáo dục và Đào tạo lấy ý kiến từ nay đến 11/6.
Cụ thể, theo khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân, thời gian chương trình đào tạo trình độ đại học là khoảng 3-5 năm học tập trung. Trong dự thảo, Bộ đề xuất thời gian đào tạo tối thiểu để người học hoàn thành chương trình không ít hơn hai phần ba và tối đa không vượt 2,5 lần mức trên.
Điều này đồng nghĩa sinh viên có thể tốt nghiệp đại học sớm nhất trong vòng 2-3,3 năm, tùy thời gian đào tạo chuẩn mà trường quy định, hoặc có thể kéo dài tới 7,5 đến 12,5 năm.
Đây là điểm mới so với hiện nay. Theo thông tư của Bộ từ năm 2021, sinh viên hoàn thành chương trình trong tối đa 2 lần thời gian chuẩn. Bộ không quy định mức tối thiểu.
Đặc biệt, dự thảo mới của Bộ cho phép sinh viên các chương trình đào tạo tài năng ở bậc đại học hoặc đạt điểm trung bình tích lũy (GPA) loại giỏi được rút ngắn thời gian đào tạo, miễn không tốt nghiệp sớm hơn một phần hai thời gian chuẩn.
Như vậy, nhóm này có thể đẩy nhanh tiến độ và tốt nghiệp sau ít nhất 1,5 năm với chương trình kéo dài 3 năm và 2,5 năm với chương trình 5 năm.
Theo quy định của Bộ, một năm học ở bậc đại học có 2-3 học kỳ chính, tối thiểu 30 tuần học trên lớp. Ngoài ra, các trường có thể tổ chức thêm học kỳ phụ. Số giờ giảng đối với một học phần bất kỳ khi học tập trung không vượt quá 15 giờ/tuần.
Bộ dự kiến với các trường hợp đặc thù (học phần chuyên gia, workshop, studio, thực hành chuyên sâu hoặc có sự tham gia của giảng viên/chuyên gia quốc tế), các trường được bố trí lịch học tập trung vượt mức trên nếu bảo đảm khối lượng học tập, thời gian nghỉ, khả năng tiếp thu của sinh viên.
Ngoài ra, dự thảo có một số điểm đáng chú ý khác như cho phép những học sinh THPT diện miễn thi tốt nghiệp (lọt vào vòng chọn đội tuyển thi quốc tế trở lên) được đăng ký học tích lũy tín chỉ tại các trường đại học. Nhờ vậy, sau này các em có thể rút ngắn thời gian lấy bằng.
Bộ cũng lần đầu dự kiến quy định về ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo với nguyên tắc, trách nhiệm của giảng viên và sinh viên,... ở bậc đại học.
Bộ Tư pháp vừa công bố hồ sơ thẩm định dự thảo Nghị định quy định về miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông và lộ trình miễn học phí, giáo trình môn học giáo dục quốc phòng và an ninh tại cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp. Dự thảo do Bộ GD-ĐT chủ trì soạn thảo.
Theo đề xuất của Bộ GD-ĐT, việc cấp miễn phí sách giáo khoa sẽ được thực hiện đối với sách giáo khoa dạng sách in, sách chữ nổi Braille. Riêng sách giáo khoa điện tử chưa áp dụng cấp miễn phí do hiện nay Bộ GD-ĐT đang triển khai nghiên cứu, xây dựng nên chưa có tiêu chí, tiêu chuẩn cụ thể cho sách giáo khoa điện tử.
Về hình thức, Bộ GD-ĐT đề xuất triển khai theo mô hình thư viện cho mượn sách giáo khoa dùng chung.
Theo đó, Nhà nước đầu tư mua sách giáo khoa cho các nhà trường để đưa vào thư viện dùng chung. Cơ sở giáo dục thực hiện cấp phát sách theo hình thức cho mượn có thời hạn (theo học kỳ hoặc năm học).
Sau khi kết thúc thời gian mượn, thư viện thực hiện công tác thu hồi sách giáo khoa. Sách sau khi sử dụng được thu hồi và bảo quản để tiếp tục sử dụng.
"Toàn bộ sách giáo khoa phải được cập nhật vào hệ thống quản lý thư viện, thực hiện dán nhãn, mã hóa và phân loại sách theo quy định", dự thảo nêu.
Về thời điểm, Bộ GD-ĐT đề xuất miễn phí sách giáo khoa đối với học sinh phổ thông triển khai trên phạm vi toàn quốc kể từ năm học 2029 - 2030.
Đối với các địa phương có khả năng cân đối ngân sách địa phương, khuyến khích UBND cấp tỉnh quyết định thực hiện chính sách miễn phí sách giáo khoa sớm hơn lộ trình trên.
Trong đó, ưu tiên bố trí nguồn lực để triển khai trước đối với các địa bàn biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.
Riêng sách giáo khoa tiếng dân tộc thiểu số, Bộ GD-ĐT cho biết đã hoàn thành biên soạn, thẩm định và đang triển khai in, phát hành sách giáo khoa tiếng M'nông, Bahnar, Chăm, Khmer, Ê đê, Jrai, Mông cấp tiểu học.
Từ năm học 2026 - 2030, Bộ GD-ĐT tiếp tục biên soạn, thẩm định sách giáo khoa tiếng Raglai, tiếng Mường, tiếng Cơ Tu (cấp tiểu học); cấp THCS đối với tiếng Khmer, tiếng Chăm, tiếng Ê đê và thực hiện in ấn, phát hành để cấp phát về thư viện các cơ sở giáo dục.
Bộ GD-ĐT tính toán, việc miễn phí sách giáo khoa cho toàn bộ học sinh từ năm học 2029 - 2030 sẽ cần tổng kinh phí hơn 4.000 tỉ đồng, do ngân sách nhà nước bảo đảm.
Căn cứ số lượng học sinh và mức giá sách giáo khoa tại thời điểm lập dự toán ngân sách hằng năm, các địa phương có trách nhiệm xây dựng kế hoạch mua sắm ban đầu để bảo đảm đủ sách giáo khoa phục vụ việc dạy và học trên địa bàn tỉnh.
Đối với cơ sở giáo dục phổ thông trực thuộc địa phương, UBND cấp tỉnh tổ chức thực hiện hoặc phân cấp cho sở giáo dục và đào tạo, UBND cấp xã, cơ sở giáo dục thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu và các quy định pháp luật có liên quan, bảo đảm công khai, minh bạch.
Đối với cơ sở giáo dục trực thuộc các bộ, ngành, viện nghiên cứu, trường đại học do cơ sở giáo dục tổ chức thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu và các quy định pháp luật có liên quan, bảo đảm công khai, minh bạch.
Ngoài ra, ngân sách nhà nước cấp bù hằng năm cho các trường để mua sắm bổ sung trong các trường hợp sau: thay thế sách hư hỏng do sử dụng lâu ngày; dự phòng đáp ứng sự gia tăng đột xuất về số lượng học sinh; thay đổi giáo trình theo chương trình mới...
Ông Lê Anh Tuấn sinh năm 1975, quê quán tại tỉnh Hà Tĩnh. Ông là cựu sinh viên khóa 37 ngành Cơ khí động lực tại Đại học Bách khoa Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp loại xuất sắc, ông được giữ lại làm cán bộ giảng dạy tại Trường Cơ khí từ năm 1997.
Ông hoàn thành chương trình nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Đại học Kỹ thuật Graz, Cộng hòa Áo trong giai đoạn 2002-2005; được bổ nhiệm chức danh Phó Giáo sư vào năm 2009 và Giáo sư vào năm 2017.
Với trình độ chính trị cao cấp, ông đảm nhiệm nhiều vị trí lãnh đạo quan trọng tại nhà trường. Các chức vụ ông từng giữ, gồm: Trưởng bộ môn, Giám đốc Phòng thí nghiệm đầu tư tập trung, Viện trưởng Viện Cơ khí động lực.
Giai đoạn 2016 - 2025 ghi nhận sự đóng góp của ông trong công tác quản trị đại học với các vai trò: Thư ký Hội đồng trường, Phó Chủ tịch và Chủ tịch Hội đồng Đại học...
Tân Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội từng chủ biên và đồng tác giả 7 quyển sách, sở hữu 2 bằng sở hữu trí tuệ và công bố trên 150 bài báo tại các tạp chí uy tín. Chỉ số H-Index của ông đạt 32 trên Google Scholar và 29 trên Scopus.
Bên cạnh công tác tại Đại học Bách khoa Hà Nội, GS. TS Lê Anh Tuấn còn giữ nhiều trọng trách xã hội và nghề nghiệp:
Thành viên Tổ Giúp việc cho Thủ tướng Chính phủ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06; Ủy viên Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội; Phó Chủ tịch Hội đồng Giáo sư liên ngành Cơ khí - Động lực; Thành viên mạng lưới xe điện toàn cầu (GEAN).
