Ngày 29-5, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế phát đi thông báo cập nhật về tình hình dịch bệnh do vi rút Ebola trong bối cảnh ca mắc ghi nhận tại một số quốc gia tăng nhanh.
Cụ thể, theo thông tin từ Tổ chức Y tế thế giới (WHO), dịch Ebola tại Cộng hòa dân chủ Congo và Uganda đang tiếp tục diễn biến phức tạp, số ca mắc gia tăng, có sự mở rộng về địa bàn và ghi nhận nguy cơ lây truyền qua biên giới.
Ngày 17-5, dịch Ebola do chủng Bundibugyo đã được WHO công bố là “Sự kiện y tế công cộng gây quan ngại quốc tế” (PHEIC).
Tính đến ngày 27-5, Congo ghi nhận 1.077 ca nghi nhiễm, trong đó có 238 ca tử vong nghi ngờ; 121 ca xác định với 17 ca tử vong. Uganda ghi nhận 7 ca xác định, trong đó một người tử vong. Tổng cộng hai quốc gia đã có 128 ca xác định và 18 ca tử vong.
WHO đánh giá nguy cơ dịch tại Cộng hòa dân chủ Congo ở mức rất cao và nguy cơ ở cấp khu vực (bao gồm Uganda) ở mức cao do còn có lây truyền trong cộng đồng.
Nguy cơ tồn tại các chuỗi lây truyền chưa được phát hiện, gia tăng số ca liên quan đến di chuyển qua biên giới và mạng lưới người tiếp xúc mở rộng; và nguy cơ ở cấp toàn cầu hiện ở mức thấp. Trong khi đó, hiện chủng Bundibugyo chưa có vắc xin hay phương pháp điều trị đặc hiệu được phê duyệt.
Trước diễn biến của dịch bệnh, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế đã phối hợp với WHO, Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (US.CDC), các bộ, ngành liên quan và các chuyên gia tổ chức đánh giá nguy cơ bệnh xâm nhập vào Việt Nam.
Theo đánh giá hiện nay, Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh và nguy cơ bệnh xâm nhập vào Việt Nam ở mức thấp.
Tuy nhiên không loại trừ khả năng ghi nhận ca bệnh xâm nhập, nhất là trong bối cảnh giao lưu đi lại quốc tế tiếp tục gia tăng.
Thời gian qua, Bộ Y tế đã chủ động triển khai các hoạt động phòng chống dịch từ sớm, từ xa; tổ chức cập nhật các hướng dẫn chuyên môn, kỹ thuật, tổ chức tập huấn, hướng dẫn chuyên môn cho các tỉnh, thành phố về giám sát, xét nghiệm, phát hiện sớm, điều tra, truy vết, quản lý trường hợp bệnh nghi ngờ.
Đồng thời các địa phương đã tăng cường giám sát người nhập cảnh, đặc biệt là người đi về từ khu vực đang có dịch; rà soát phương án đáp ứng, chuẩn bị sẵn sàng nhân lực, vật tư, hóa chất, trang thiết bị, khu vực cách ly và điều trị khi cần thiết, nhằm phát hiện sớm, xử lý kịp thời, không để dịch bệnh lây lan tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và trong cộng đồng.
Để chủ động triển khai các biện pháp phòng chống dịch bệnh Ebola, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế đề nghị người dân:
– Không hoang mang, cần chủ động cập nhật thông tin từ các nguồn chính thống; khi có biểu hiện nghi ngờ sau khi đi về từ khu vực đang có dịch hoặc có tiếp xúc với trường hợp nghi ngờ, cần liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn, khám và xử trí kịp thời.
– Hạn chế các chuyến đi không cần thiết đến những khu vực bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh.
– Đối với những công dân buộc phải đến các khu vực này, cần thực hiện các biện pháp phòng ngừa như tránh tiếp xúc với người bị bệnh hoặc có triệu chứng như sốt, nôn ói hoặc tiêu chảy.
Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với WHO, US.CDC và các tổ chức quốc tế để cập nhật tình hình, đánh giá nguy cơ thường xuyên và triển khai các biện pháp phòng chống dịch phù hợp với diễn biến thực tế.
Một nghiên cứu chung của Đại học Flinders và Đại học Newcastle (Australia) công bố trên tạp chí khoa học Science of the Total Environment mới đây chỉ ra rằng mỗi khi sử dụng chảo chống dính đã bị hư hại, lớp phủ này sẽ giải phóng hơn một triệu hạt vi nhựa và nhựa nano có kích thước dưới 5 milimét. Những hạt này hoàn toàn không thể nhìn thấy bằng mắt thường.
Các nhà nghiên cứu đã sử dụng công nghệ hình ảnh Raman để đo lường lớp phủ Teflon trên dụng cụ nấu nướng chống dính và phát hiện ra rằng trong quá trình nấu, một vết nứt nhỏ (tầm 5 cm) có thể giải phóng khoảng 9.100 hạt nhựa hoặc nhựa nano. Tại những khu vực lớp phủ bị hư hại có thể quan sát được bằng mắt thường, con số này có thể lên tới 2,3 triệu hạt nhựa hoặc nhựa nano.
Lớp phủ Teflon trên chảo chống dính được làm từ polytetrafluoroethylene (PTFE), một loại chất thuộc nhóm alkyl perfluorinated (PFAS). Chất này có đặc tính bền vững và không phân hủy trong tự nhiên. Ngoài việc hiện diện trên chảo chống dính, PFAS còn thường được sử dụng làm lớp phủ chống thấm dầu mỡ bên trong các hộp giấy hoặc túi đựng thực phẩm. Để bảo vệ môi trường và tránh các nguy cơ gây hại cho sức khỏe, người dùng được khuyến cáo nên tự mang theo dụng cụ ăn uống cá nhân.
Các hóa chất PFAS có liên quan đến hàng loạt rủi ro về sức khỏe ở người gồm ung thư, rối loạn hệ miễn dịch, bất thường về sinh sản và các vấn đề đối với sự phát triển của thai nhi. Nếu hấp thụ thực phẩm bị nhiễm hóa chất PFAS, cơ thể người có thể phải mất từ 4 đến 5 năm mới có thể phân hủy được một nửa lượng hóa chất đã nạp vào.
Năm 2018, Hội đồng Người tiêu dùng Hong Kong thử nghiệm 25 mẫu dụng cụ nấu ăn chống dính trên thị trường về hàm lượng axit perfluorooctanoic (PFOA), perfluorooctane sulfonate (PFOS) và mức độ giải phóng các chất kim loại. Tất cả mẫu thử đều vượt qua bài kiểm tra với mức độ giải phóng đo được nằm dưới giới hạn khuyến nghị của Viện Liên bang Đức về Đánh giá Rủi ro (BfR) đối với dụng cụ nấu ăn dễ làm sạch. Mức độ giải phóng kim loại cũng thấp hơn giới hạn khuyến nghị của Hội đồng châu Âu đối với dụng cụ nấu nướng bằng kim loại và hợp kim. Hội đồng Người tiêu dùng Hong Kong lưu ý người tiêu dùng rằng khi lựa chọn dụng cụ nấu ăn chống dính, có thể ưu tiên các mẫu có lớp phủ có khả năng chịu mài mòn và chống trầy xước tốt hơn.
Nếu chảo chống dính được bảo quản đúng cách, loại vật dụng này sẽ tránh được tình trạng nhanh hư hỏng và sớm trở thành rác thải tiêu dùng, đồng thời giúp bảo vệ sức khỏe và ngăn ngừa việc vô tình nuốt phải các mảnh bong tróc. Hội đồng Người tiêu dùng Hong Kong từng đưa ra các hướng dẫn về cách sử dụng chảo chống dính đúng phương pháp, bởi việc sử dụng sai cách có thể dễ dàng làm hỏng lớp phủ của sản phẩm.
Để chảo chống dính không trở thành vật dụng dễ hư hỏng và gây hại, người dùng cần tránh những sai lầm phổ biến trong quá trình sử dụng. Việc đun nóng chảo ở nhiệt độ cao khi không có thực phẩm bên trong, hay sử dụng các loại xẻng nấu bằng kim loại sắc nhọn đều là những tác nhân hàng đầu làm bong tróc lớp phủ. Bên cạnh đó, thói quen rửa chảo bằng nước lạnh ngay sau khi vừa nấu xong hoặc dùng miếng cọ rửa thô ráp cũng khiến bề mặt chống dính nhanh chóng xuống cấp.
Cuối cùng, việc xếp chồng các dụng cụ nhà bếp lên nhau khi lưu trữ mà không có lớp lót bảo vệ cũng vô tình tạo ra các vết trầy xước, dẫn đến nguy cơ thôi nhiễm hạt nhựa vào thực phẩm trong những lần nấu nướng tiếp theo. Việc duy trì và bảo quản chảo đúng cách không chỉ kéo dài tuổi thọ sản phẩm mà còn là cách trực tiếp để bảo vệ sức khỏe gia đình khỏi việc nuốt phải các hạt vi nhựa độc hại.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), nắng nóng kéo dài có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền như tăng huyết áp.
Khi trời nóng, cơ thể giãn mạch để tỏa nhiệt, điều này có thể khiến huyết áp giảm tạm thời. Tuy nhiên, việc mất nước do đổ mồ hôi nhiều lại khiến thể tích máu giảm và tim phải làm việc nhiều hơn.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, mất nước trong thời tiết nắng nóng có thể gây tụt huyết áp, chóng mặt, thậm chí ngất xỉu. Ở một số người, đặc biệt là người có bệnh nền, huyết áp cũng có thể dao động theo hướng tăng.
Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), huyết áp được phân loại như sau:
Ngay từ mức 130/80 mmHg, nguy cơ tim mạch đã bắt đầu tăng. Đặc biệt, huyết áp từ 180/120 mmHg trở lên được xem là tình trạng cấp cứu. Mức huyết áp này có thể gây tổn thương nhanh đến các cơ quan như não, tim, thận và mắt nếu không được xử trí kịp thời, theo Mayo Clinic (Mỹ).
Tiến sĩ Nieca Goldberg, bác sĩ tim mạch tại NYU Langone Health (Mỹ), cho biết thời tiết nóng có thể làm rối loạn điều hòa huyết áp, đặc biệt ở những người đang dùng thuốc điều trị.
Một số thuốc như thuốc lợi tiểu có thể làm cơ thể mất nước, khiến huyết áp biến động mạnh hơn trong điều kiện nắng nóng.
Trong thời tiết nóng, người có vấn đề về huyết áp cần chú ý:
Nếu xuất hiện các dấu hiệu này, cần nghỉ ngơi, bổ sung nước và tìm kiếm hỗ trợ y tế khi cần.
Các chuyên gia khuyến nghị:
Nắng nóng có thể khiến huyết áp dao động theo nhiều hướng, từ tụt huyết áp do mất nước đến tăng nguy cơ biến cố tim mạch. Việc hiểu rõ các ngưỡng huyết áp nguy hiểm và chủ động bảo vệ sức khỏe là điều cần thiết, đặc biệt trong thời tiết nắng nóng khắc nghiệt.
Ngày 20.5, Bệnh viện đa khoa Gia Đình (Đà Nẵng) cho biết vừa thực hiện thành công kỹ thuật nội soi tái tạo bao khớp vai trên bằng cân căng mạc đùi cho bệnh nhân bị rách lớn gân chóp xoay không thể khâu phục hồi trực tiếp.
Trước đó, ông V.V.Đ (75 tuổi, ở tỉnh Quảng Ngãi) nhập viện trong tình trạng đau vai phải kéo dài nhiều tháng, teo cơ và gần như mất khả năng vận động cánh tay sau một lần té ngã.
Sau tai nạn, ban đầu ông Đ. được chẩn đoán bị chấn thương phần mềm. Tuy nhiên, khoảng 4 tháng sau, cơn đau ngày càng nghiêm trọng, cánh tay không thể cử động bình thường, sinh hoạt hằng ngày gặp nhiều khó khăn và thường xuyên mất ngủ vì đau.
Qua thăm khám và chụp cộng hưởng từ MRI 3.0 Tesla, các bác sĩ xác định bệnh nhân bị rách lớn gân cơ chóp xoay kèm co rút, thoái hóa mỡ nặng, không còn khả năng khâu phục hồi trực tiếp.
Ê kíp chấn thương chỉnh hình quyết định thực hiện kỹ thuật tái tạo bao khớp trên (Superior Capsular Reconstruction - SCR) bằng cân căng mạc đùi theo kỹ thuật Mihata.
Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Thế Ty, Trưởng đơn vị Chấn thương chỉnh hình - Y học thể thao, Bệnh viện đa khoa Gia Đình, kỹ thuật tái tạo bao khớp trên sử dụng mảnh ghép sinh học từ cân căng mạc đùi để tái tạo cấu trúc nâng đỡ phía trên khớp vai, giúp giữ vững chỏm xương cánh tay và phục hồi vận động cho khớp.
Trong quá trình phẫu thuật nội soi, ê kíp đưa mảnh ghép vào không gian khớp vai hẹp và cố định với độ chính xác cao nhằm tái lập sự vững chắc cho khớp vai. Theo các bác sĩ, đây là kỹ thuật khó, đòi hỏi kiểm soát chặt chẽ kích thước và độ căng của mảnh ghép để đảm bảo hiệu quả phục hồi.
Sau phẫu thuật, tình trạng đau của bệnh nhân giảm rõ rệt, bắt đầu được tập vận động sớm dưới hướng dẫn của chuyên viên phục hồi chức năng. Dự kiến thời gian hồi phục kéo dài từ 3 - 6 tháng.
