Thời tiết nhiều tỉnh, thành phố ở Việt Nam đang bắt đầu chuyển sang mùa mưa. Đây cũng là thời điểm nhiều chủ ô tô cần kiểm tra lại các chi tiết quan trọng nhằm đảm bảo xe vận hành ổn định, an toàn khi di chuyển dưới trời mưa lớn, đường trơn trượt. Trong đó, gạt mưa ô tô là bộ phận quan trọng góp phần đảm bảo tầm nhìn cho người lái khi lưu thông dưới trời mưa, nhưng thường bị bỏ quên trong quá trình bảo dưỡng xe.
Thực tế, không ít người dùng ô tô, đặc biệt là tài mới vẫn chưa biết gạt mưa ô tô có tuổi thọ bao lâu, khi nào cần thay mới hay dấu hiệu nhận biết lưỡi gạt đã xuống cấp. Nếu sử dụng gạt mưa quá cũ, khả năng làm sạch nước trên kính chắn gió sẽ giảm, ảnh hưởng trực tiếp đến tầm nhìn và độ an toàn khi lái xe trong mùa mưa.
Trên ô tô, hệ thống gạt mưa kính lái thường gồm phần khung và lưỡi cao su tiếp xúc trực tiếp với kính chắn gió. Trong quá trình sử dụng, phần cao su liên tục chịu tác động của nắng nóng, bụi bẩn, tia UV, nước mưa, hóa chất rửa xe… nên sẽ dần lão hóa theo thời gian.
Theo khuyến cáo từ nhiều hãng sản xuất phụ tùng ô tô, tùy theo điều kiện sử dụng tuổi thọ trung bình của lưỡi gạt mưa thường dao động khoảng 1 – 2 năm sử dụng. Với những xe thường xuyên hoạt động ngoài trời, di chuyển nhiều trong điều kiện nắng nóng hoặc ít được vệ sinh kính lái, tuổi thọ gạt mưa có thể thay thế sớm hơn.
Ngoài thời gian sử dụng, chất lượng gạt mưa còn phụ thuộc vào thói quen của người dùng. Việc bật gạt mưa khi kính quá khô, để bụi cát bám nhiều trên kính hoặc không vệ sinh định kỳ dễ khiến lưỡi cao su nhanh chai cứng, nứt hoặc rách.
Theo khuyến cáo của nhà sản xuất cũng như các kỹ thuật viên chuyên sửa chữa, bảo dưỡng ô tô, người dùng nên kiểm tra gạt mưa định kỳ trước mùa mưa thay vì chờ đến khi hoạt động kém mới thay thế. Chi phí thay lưỡi gạt mưa hiện không quá cao nhưng lại ảnh hưởng lớn đến khả năng quan sát khi lái xe.
Để lại vệt hoặc vết nước trên kính lái: Đây là dấu hiệu phổ biến nhất cho thấy gạt mưa đã xuống cấp. Khi hoạt động, lưỡi gạt không thể làm sạch hoàn toàn nước trên kính chắn gió mà để lại các vệt mờ, đọng nước hoặc vùng kính chưa được lau sạch. Nguyên nhân thường do phần cao su bị chai cứng, biến dạng hoặc mất độ đàn hồi sau thời gian dài sử dụng. Nếu tình trạng này xuất hiện liên tục, đặc biệt khi trời mưa lớn vào ban đêm, người dùng nên thay gạt mưa mới để đảm bảo tầm nhìn.
Có tiếng ồn lớn khi gạt mưa: Gạt mưa phát ra tiếng kêu “két két”, rung hoặc ma sát mạnh với mặt kính cũng là dấu hiệu cho thấy lưỡi gạt đã bị lão hóa. Thông thường, gạt mưa hoạt động tốt sẽ di chuyển êm và ít tạo tiếng động. Nếu xuất hiện tiếng ồn bất thường, nguyên nhân có thể đến từ phần cao su bị cứng, mép gạt mòn không đều hoặc khung gạt bị cong vênh. Ngoài gây khó chịu, hiện tượng này còn có thể làm trầy xước kính chắn gió nếu tiếp tục sử dụng lâu dài.
Lưỡi gạt cao su bị nứt hoặc rách: Sau thời gian dài tiếp xúc với nắng nóng và thời tiết khắc nghiệt, phần cao su trên lưỡi gạt dễ bị nứt, bong tróc hoặc rách mép. Người dùng có thể quan sát bằng mắt thường khi vệ sinh xe hoặc kiểm tra định kỳ. Nếu phát hiện cao su bị hư hỏng, nên thay mới ngay vì khả năng làm sạch nước gần như không còn hiệu quả.
Gạt không đều, bị giật: Một số trường hợp gạt mưa hoạt động không trơn tru, bị giật cục hoặc bỏ sót từng vùng trên kính chắn gió. Hiện tượng này thường xuất phát từ việc lưỡi gạt bị mòn không đều hoặc cần gạt mất cân bằng. Khi gặp tình trạng này, tài xế không nên cố tiếp tục sử dụng vì hiệu quả làm sạch sẽ giảm đáng kể, nhất là khi di chuyển dưới mưa lớn hoặc tốc độ cao.
Kính chắn gió bị mờ sau khi gạt: Nếu sau khi gạt mưa, kính lái vẫn xuất hiện lớp mờ hoặc loang nước, nguyên nhân có thể đến từ lưỡi gạt đã bám nhiều bụi bẩn, dầu mỡ hoặc cao su bị xuống cấp. Trong một số trường hợp, vệ sinh kính và lưỡi gạt có thể cải thiện tình trạng. Tuy nhiên, nếu hiện tượng vẫn tiếp diễn, thay mới gạt mưa là giải pháp cần thiết trước khi bước vào mùa mưa.
Theo các kỹ thuật viên chuyên sửa chữa, bảo dưỡng ô tô, bên cạnh việc thay gạt mưa đúng thời điểm, người dùng ô tô cũng nên thường xuyên vệ sinh kính chắn gió, tránh đỗ xe lâu dưới nắng gắt và kiểm tra nước rửa kính định kỳ. Đây là những yếu tố góp phần giúp hệ thống gạt mưa hoạt động hiệu quả hơn, đồng thời nâng cao độ an toàn khi lái xe trong điều kiện thời tiết xấu.
Thời gian qua, lực lượng Cảnh sát giao thông (CSGT) tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM… đẩy mạnh tuần tra, xử lý nghiêm lỗi dừng, đỗ xe sai quy định. Ngoài ra, hệ thống camera giám sát AI đã được triển khai để ghi hình phạt nguội 24/7. Điều này tạo áp lực cho người điều khiển ô tô, bởi thực tế có những trường hợp cấp bách buộc phải dừng, đỗ xe tại nơi có biển cấm để xử lý tình huống.
Trên thực tế, vẫn có một số trường hợp người ngồi sau vô-lăng được phép dừng, đỗ xe tại khu vực có biển báo cấm dừng đỗ nhưng không bị phạt.
Trường hợp đầu tiên là khi tài xế chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển giao thông. Theo quy tắc ưu tiên, hiệu lệnh của CSGT hoặc người điều phối giao thông có giá trị cao nhất, thay thế cho mọi biển báo hay đèn tín hiệu. Nếu lực lượng chức năng yêu cầu dừng xe tại nơi có biển "Cấm dừng và đỗ xe" (P.130) để kiểm tra hành chính hoặc điều tiết dòng xe, tài xế hoàn toàn không bị xử phạt.
Kế đến, nếu gặp các trường hợp bất khả kháng, tình huống khẩn cấp… người điều khiển phương tiện có thể dừng tại vị trí có biển báo P.130. Theo luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ 2024 (TTANGTĐB), khi phương tiện gặp sự cố kỹ thuật đột ngột như chết máy, nổ lốp, hoặc trên xe có người cần cấp cứu khẩn cấp, tài xế được phép dừng xe tạm thời.
Tuy nhiên, người lái bắt buộc phải bật đèn cảnh báo nguy hiểm, đặt biển cảnh báo có xe đỗ phía sau phương tiện căn cứ theo khoản 7, điều 18, luật TTATGTĐB 2024 và nhanh chóng tìm cách di chuyển phương tiện ra khỏi vị trí cấm sớm nhất có thể để không gây ùn tắc.
Trường hợp thứ 3 dành riêng cho nhóm biển cấm dừng, đỗ xe theo ngày chẵn, lẻ (biển P.131b và P.131c). Tài xế cần lưu ý, các biển này chỉ có hiệu lực cấm dừng, đỗ vào ngày tương ứng trong tháng. Do đó, nếu đoạn đường đặt biển P.131b (cấm ngày lẻ), tài xế hoàn toàn được phép đỗ xe vào các ngày chẵn (2, 4, 6...) và ngược lại. Cần phân biệt rõ biển P.130 (hình chữ X) là cấm tuyệt đối mọi hành vi dừng, đỗ vào tất cả các ngày, không có ngoại lệ theo lịch.
Nếu không thuộc các tình huống ngoại lệ trên, hành vi dừng, đỗ xe không đúng nơi quy định sẽ bị phạt 800.000 đồng đến 1 triệu đồng theo điểm e, khoản 3, điều 6, Nghị định 168/2024/NĐ-CP (Nghị định 168). Đặc biệt, nếu hành vi trên gây tai nạn giao thông, mức phạt tăng lên từ 20 - 22 triệu đồng theo điểm a, khoản 10, điều 6 và bị trừ 10 điểm bằng lái theo điểm d, khoản 16, điều 6, Nghị định 168.
Hiểu rõ các trường hợp ngoại lệ giúp tài xế tránh bị phạt ngoài ý muốn và giúp đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông. Ngoài ra, chủ xe nên trang bị biển cảnh báo tam giác. Khi xảy ra sự cố tại khu vực cấm, việc bật đèn khẩn cấp, đặt biển báo đúng quy định là bằng chứng thuyết phục cho việc dừng xe đúng luật.
Bộ Công an đang lấy ý kiến dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Trong đó, đáng chú ý là quy định tăng gấp đôi mức xử lý vi phạm không cần lập biên bản so với quy định hiện hành.
Dự thảo đang được công khai, lấy ý kiến đến ngày 9-7.
Về thời hiệu xử lý vi phạm hành chính, cơ quan soạn thảo đề xuất quy định áp dụng chung ở mức từ 1 năm đến 3 năm. Thay vì quy định chung ở mức 1 năm và một số lĩnh vực ở mức 2 năm như quy định hiện hành.
(Đối với đề xuất trên, Bộ Công an chỉ ngoại trừ vi phạm hành chính về thuế, kiểm toán độc lập hoặc về lĩnh vực khác mà luật chuyên ngành quy định thì thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật chuyên ngành đó).
Lý giải về đề xuất này, cơ quan soạn thảo cho biết thời gian qua, nhiều trường hợp vi phạm hành chính nhưng không chấp hành thông báo của cơ quan chức năng về việc giải quyết vi phạm.
Đáng chú ý là trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ, nhiều lái xe ô tô vi phạm hành chính nhưng không chấp hành thông báo giải quyết vi phạm.
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã quy định tổ chức, cá nhân vi phạm chưa thực hiện xong yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền thì chưa được giải quyết việc đăng kiểm phương tiện vi phạm.
Tuy nhiên do chu kỳ kiểm định lần đầu của xe ô tô không kinh doanh vận tải là 3 năm, trong khi thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ là 1 năm nên nhiều chủ xe lợi dụng kẽ hở này để không chấp hành yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về giải quyết vụ việc vi phạm hành chính. Nhiều trường hợp đã chờ đến kỳ kiểm định tiếp theo (khi đã hết thời hiệu xử phạt), hạn chế hiệu quả của việc xử lý vi phạm qua hệ thống giám sát "phạt nguội" hiện nay.
Bên cạnh đó, thực tiễn xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm cho thấy cần tăng thời hiệu xử phạt lên 3 năm. Việc này nhằm đảm bảo thời gian phù hợp cho việc xử lý các vụ việc phức tạp cần thời gian xác minh, phân tích kiểm định, giám định để có thể ban hành quyết định đúng, không bỏ lọt vi phạm.
Trong khi đó, đặc thù một số ngành như khoáng sản, khi hành vi vi phạm thường được phát hiện muộn do địa bàn rộng, khó kiểm tra thường xuyên.
Theo Bộ Công an, đề xuất trên cũng nhằm để bảo đảm nguyên tắc mọi vi phạm hành chính phải bị xử lý nghiêm minh, mọi hậu quả do vi phạm hành chính gây ra phải được khắc phục.
Đồng thời hạn chế tình trạng không xử phạt vi phạm hành chính được đối với các vi phạm hành chính đã kết thúc do đã hết thời hiệu xử phạt tính từ thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm thì cần thiết phải nâng thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính.
Theo quy định hiện nay, hình thức xử phạt không lập biên bản chỉ được áp dụng nếu mức phạt tiền đến 500.000 đồng với cá nhân và 1 triệu đồng với tổ chức.
Tại Điều 44 của dự thảo, Bộ Công an đề xuất nâng gấp đôi mức này. Theo đó, không lập biên bản được áp dụng nếu mức phạt tiền đến 1 triệu đồng với cá nhân và 2 triệu đồng với tổ chức.
Đồng thời, dự thảo cũng nêu thêm trường hợp không phải lập biên bản là khi vi phạm hành chính được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ.
Cơ quan soạn thảo lý giải mức tiền phạt không lập biên bản hiện nay tương đối thấp so với mặt bằng chung của các khung xử phạt trong nhiều lĩnh vực quản lý nhà nước. Từ đó dẫn đến phạm vi áp dụng xử phạt không lập biên bản rất hẹp.
Nhiều hành vi vi phạm hành chính phổ biến lại có mức tiền phạt cao hơn, dù tính chất, mức độ vi phạm không nghiêm trọng và có thể xử lý theo thủ tục đơn giản.
"Việc giới hạn mức tiền phạt thấp đã làm cho số vụ việc đủ điều kiện áp dụng hình thức xử phạt không lập biên bản rất ít, không đáp ứng yêu cầu thực tiễn", cơ quan soạn thảo nêu.
Đối với việc bổ sung thêm trường hợp không phải lập biên bản là khi vi phạm hành chính được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ, Bộ Công an cũng cho biết nhiều hành vi vi phạm có tính chất đơn giản, mức xử phạt thấp được phát hiện qua phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ (như camera giám sát, thiết bị ghi hình, ghi âm…) đã có đầy đủ căn cứ, dữ liệu điện tử để ra quyết định xử phạt.
Việc buộc phải lập biên bản trong tất cả các trường hợp này làm tăng thủ tục không cần thiết, kéo dài thời gian xử lý, phát sinh chi phí và chưa phù hợp với yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số trong hoạt động quản lý nhà nước.
Các cây xăng, dầu trên cả nước sẽ bắt đầu triển khai bán xăng E10 kể từ ngày 1.6 và ngừng bán xăng khoáng. Để đảm bảo tối ưu hiệu suất vận hành động cơ, hiệu quả tiết kiệm nhiên liệu… người dùng cần phải thay đổi một số thói quen khi sử dụng loại nhiên liệu này.
Một trong những thói quen cần lưu ý là không nên để ô tô "đắp chiếu" quá lâu không sử dụng khi đã đổ đầy bình xăng E10. Do đặc tính ethanol là dễ hút ẩm từ không khí, việc để xe không vận hành trong thời gian dài dễ làm hơi nước bị tích tụ, phân tách lớp và làm giảm chất lượng nhiên liệu.
Kế đến, cần thay đổi thói quen đổ tràn bình xăng. Về tính chất, ethanol có khả năng giãn nở nên khi đổ quá đầy bình, nhiên liệu có thể tràn sang hệ thống thu hồi hơi xăng, tạo áp suất lớn trong bình chứa. Về lâu dài, điều này có thể làm ảnh hưởng tới hệ thống kiểm soát khí thải trên một số dòng xe mới.
Việc lựa chọn các cây xăng uy tín, có lượng khách hàng ổn định sẽ đảm bảo chất lượng xăng hơn so với các cây xăng nhỏ lẻ. Về lý thuyết, quy trình bảo quản xăng E10 rất khắt khe nên nhiên liệu luân chuyển liên tục sẽ tránh tình trạng tồn hàng dài ngày, làm giảm chất lượng xăng.
