Những phòng nhà nghỉ cũ kỹ, chen chúc giường tầng, phòng tắm chung ẩm mốc hay căn bếp mất vệ sinh từng được xem là “cái giá phải trả” cho những chuyến đi tiết kiệm. Mô hình này vẫn tồn tại ở một số nơi, nhưng hiện không còn phù hợp với kỳ vọng của thế hệ du khách trẻ.
Trong vài năm gần đây, ngành lưu trú giá rẻ chứng kiến sự chuyển dịch rõ rệt. Gen Z không còn chấp nhận việc mất ngủ vì tiếng ồn hay đánh đổi trải nghiệm để tiết kiệm chi phí. Thay vào đó, họ tìm kiếm không gian thoải mái hơn, riêng tư hơn, nhưng vẫn linh hoạt và có tính kết nối.
Sự thay đổi này gắn liền với sự nổi lên của nhóm “digital nomad” – những người làm việc từ xa cùng xu hướng “bleisure” (kết hợp công việc và nghỉ dưỡng). Các tiêu chí như tính bền vững, sức khỏe, trải nghiệm bản địa, vệ sinh và riêng tư ngày càng được đề cao.
Nhiều nhà nghỉ đã bổ sung phòng riêng, quầy bar trên sân thượng, hồ bơi, quán cà phê và không gian làm việc chung, khiến ranh giới giữa nhà nghỉ và khách sạn dần bị xóa nhòa.
“Đây là sự chuyển đổi tất yếu”, Paul McGrath, CEO Hiệp hội hostel YHA (hệ thống nhà nghỉ giá rẻ) Australia, nói. Theo ông, xu hướng này đã manh nha từ trước Covid-19, khi khách bắt đầu có kỳ vọng cao hơn.
“Họ vẫn muốn du lịch giá rẻ, nhưng không còn chấp nhận ngủ trong phòng tập thể đông đúc. Trước đây, họ đến để tiệc tùng, còn bây giờ là để làm việc và trải nghiệm”, Paul McGrath cho biết.
Tại Australia và nhiều nơi trên thế giới, không ít nhà nghỉ đã đóng cửa, chuyển đổi công năng hoặc được cải tạo. Sunny’s Adelaide Backpackers Hostel là một trong số đó.
Chủ cơ sở John Dwyer, cho rằng ngoài áp lực chi phí sinh hoạt, sự thay đổi trong thị hiếu khách hàng là yếu tố quan trọng. “Giới trẻ thích Airbnb hơn. Họ không còn muốn ở phòng dorm”, ông nói.
Theo đại diện John Dwyer, nhiều du khách trẻ hiện không thoải mái với việc chia sẻ không gian với người lạ như trước.
Trong khi số lượng nhà nghỉ thuộc hệ thống YHA tại Australia đã giảm còn một nửa, chỉ còn 18 cơ sở, các dịch vụ lại được mở rộng. Ẩm thực và đồ uống trở thành nguồn doanh thu mới, cùng với các tiện ích như quán cà phê, bar trên sân thượng hay khu sinh hoạt chung.
“Chúng tôi đang làm mờ ranh giới giữa khách sạn và nhà nghỉ nhưng vẫn giữ yếu tố cộng đồng – điều cốt lõi của mô hình này”, ông McGrath nói.
Frazer Graham, 26 tuổi, du khách đến từ Anh, cho biết từng trải nghiệm nhiều nhà nghỉ với điều kiện kém tiện nghi: phòng đông, thiếu riêng tư, ít tiện ích.
“Điều tệ nhất là hàng chục chiếc báo thức mỗi sáng và tiếng động liên tục. Một số nơi chỉ đơn giản là nhồi càng nhiều giường càng tốt”, Frazer Graham nói.
Theo Graham, các nhà nghỉ cần cân bằng giữa nhu cầu giao lưu, tiệc tùng và sự riêng tư của khách. Sau này, anh lựa chọn ở lại một nhà nghỉ thuộc YHA và tham gia tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho du khách.
Xu hướng chuyển dịch cũng diễn ra tại nhiều quốc gia. Năm 2023, hệ thống YHA tại Anh và xứ Wales thông báo bán 20/150 cơ sở. Các yếu tố như đại dịch, lạm phát, chi phí sinh hoạt và Brexit (Anh rời liên minh châu Âu) được cho là nguyên nhân chính.
Tại New Zealand, YHA đóng cửa năm 2021 và tuyên bố phá sản vào 2024.
Dù vậy, thị trường không vì thế mà thu hẹp. Các mô hình mới đang xuất hiện để đáp ứng nhu cầu thay đổi của du khách trẻ. Những chuỗi nhà nghỉ hiện đại với giường dạng capsule, không gian thiết kế đẹp, ánh sáng dịu và tiện ích chăm sóc sức khỏe đang dần thay thế mô hình cũ.
Số liệu từ Tourism Australia cho thấy lượng visa lao động kết hợp du lịch đã vượt mức trước đại dịch, phản ánh nhu cầu trải nghiệm dài ngày của thế hệ trẻ.
Theo báo cáo, Gen Z tìm kiếm những hành trình sâu sắc hơn, muốn sống như người bản địa, trải nghiệm đời sống thường nhật và hiểu rõ văn hóa điểm đến thay vì chỉ dừng lại ở những chuyến đi ngắn hạn, tiết kiệm đơn thuần.
Ngày 4-5, khoảnh khắc hai chàng Tây của kênh Never Clicked ngồi thuyền tại Tam Cốc - Bích Động (Ninh Bình) được đăng tải trên mạng xã hội. Sau khi xuất hiện, nhiều người hâm mộ Việt đã ngay lập tức nhận ra hai chàng từng "làm mưa làm gió" ở Cao Bằng.
Clip này do bạn Thúy Trần (Ninh Bình) vô tình quay lại sáng 3-5 trong chuyến đi chơi dịp nghỉ lễ.
"Mình ấn tượng với gu ăn mặc của hai bạn đó nên đưa điện thoại lên quay luôn. Hai bạn cũng thân thiện vẫy tay chào. Khi đó mình không hề biết họ là người nổi tiếng, đến khi đăng clip lên mọi người bình luận mình mới biết", Thúy chia sẻ.
Never Clicked là kênh TikTok do hai bạn trẻ Andrew và Michael xây dựng với định hướng tạo nên những thước phim đậm chất điện ảnh.
Cuối tháng 3-2026, hai chàng trai này đã khiến cư dân mạng Việt Nam xôn xao khi nhiều cảnh đẹp tại Cao Bằng xuất hiện trong thước phim ngắn chỉ 11s. Đó là núi thủng, chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc và thác Bản Giốc (Cao Bằng).
Khi video đầu tiên nhận được hơn 500.000 views, hai video khác cùng với các cảnh quay, hậu trường thực hiện video tại Cao Bằng cũng được đăng tải và nhận về lượt xem khủng lần lượt là 7,5 triệu và 1,2 triệu lượt xem.
Chia sẻ với Tuổi Trẻ Online, Andrew - một trong hai nhân vật chính của kênh Never Clicked - cho biết họ vốn là người mẫu và nhà sáng tạo nội dung số. Cả hai đều yêu thích và tập trung vào nội dung điện ảnh, kể chuyện thông qua trang phục, phong cảnh và âm nhạc.
"Chúng mình bắt đầu tạo video hoài niệm vào khoảng tháng 11-2024. Vì chúng mình thích xem phim hoài niệm và thử nghiệm với thời trang qua các giai đoạn khác nhau, nên đã tạo ra những video này để kết hợp tất cả những điều chúng mình yêu thích", Andrew nói.
Trong chuyến du lịch Việt Nam lần trước, Andrew và Micheal đã có 1 tuần ở Việt Nam. Họ ở Hà Nội 4 ngày và 3 ngày còn lại ở Cao Bằng.
Theo Andrew, cả hai đã xem được những video về Cao Bằng trên các nền tảng số, mạng xã hội. Mảnh đất này đã khiến họ "wow" và quyết tâm phải "tận mắt chứng kiến".
"Chúng mình đã rất ngạc nhiên khi nhìn thấy những ngọn núi và thành thật mà nói, không thể tin đó là một nơi có thật.
Thời gian ở Cao Bằng là trải nghiệm đáng nhớ nhất của chúng mình trong chuyến đi. Thiên nhiên rất tuyệt vời, chúng mình biết ơn vì đã được đặt chân đến đó", Adrew chia sẻ.
Hai chàng trai còn tiết lộ họ đã thưởng thức nhiều món ngon trong thời gian ở Việt Nam như phở, bún chả và bánh mì.
Việc hai chàng trai chủ kênh Never Clicked xuất hiện tại Ninh Bình khiến cộng đồng mạng mong chờ siêu phẩm điện ảnh sắp tới của họ tại mảnh đất cố đô.
Blogger Mỹ Drew Dirksen đã thử ngủ đêm trên vách đá tại Công viên Estes, Colorado, Mỹ. Người tham gia phải trả từ 800 đến 1.200 USD cho 24 giờ trải nghiệm, bao gồm hành trình hiking (đi bộ đường núi) lên đỉnh rồi đu dây xuống giường treo - nằm ở độ cao 90-150 m so với chân vách đá.
Dịch vụ "Cliff camping" do Trung tâm Thám hiểm Kent Mountain (KMAC) vận hành. Hoạt động này diễn ra từ tháng 6 đến tháng 9 hằng năm. Người tham gia sẽ ngủ trên một thiết bị chuyên dụng, gọi là portaledge (giường treo), có khung nhôm và vải chịu lực, được cố định trực tiếp vào vách đá granite bằng hệ thống đinh tán và cáp bảo hiểm.
Tại khu vực công viên Estes, độ cao tuyệt đối so với mực nước biển đạt khoảng 2.300 m, khiến nhiệt độ ban đêm có thể giảm xuống dưới mức đóng băng dù là mùa hè. Do đó, du khách được yêu cầu chuẩn bị trang phục giữ nhiệt chuyên dụng và các thiết bị cá nhân phù hợp với điều kiện khắc nghiệt.
Dịch vụ này không yêu cầu khách hàng phải là người leo núi chuyên nghiệp. Trước khi lên vách đá, du khách được đào tạo ngắn hạn về kỹ thuật di chuyển và các quy tắc an toàn cơ bản. Các khâu hậu cần như cung cấp bữa tối, bữa sáng và xử lý chất thải đều có quy trình nghiêm ngặt, đảm bảo an toàn vệ sinh.
Khi đã ngả lưng xuống chiếc giường treo, Drew đã nhận xét đây là khung cảnh choáng ngợp dù vẫn thấy sợ khi phải nằm ngoài rìa.
Tháng 3, Ngọc Ánh du lịch Hàn Quốc và hội ngộ Sun-jae, nam du khách từng được gia đình cô giúp đỡ khi gặp nạn tại Đà Nẵng hai năm trước. Video ghi lại khoảnh khắc này thu hút hơn 9 triệu lượt xem cùng hàng nghìn bình luận trên mạng xã hội. Ngọc Ánh cho biết rất trân trọng tình bạn này dù ban đầu cô vốn không có ấn tượng tốt với khách du lịch Hàn Quốc.
Sự việc khởi nguồn vào cuối tháng 6/2024 khi Ngọc Ánh cùng gia đình nghỉ dưỡng tại Đà Nẵng.
Trong ngày thứ năm của chuyến đi, đang ngồi trong nhà, nghe tiếng động lớn ngoài đường, cô chạy ra, thấy hai nam du khách Hàn Quốc bị tai nạn xe máy. Sun-jae bị thương nhẹ, người bạn đi cùng bị gãy tay.
Do rào cản ngôn ngữ và tâm lý ngại va chạm của người xung quanh, hai nạn nhân không nhận được sự hỗ trợ kịp thời. Thấy vậy, Ngọc Ánh đã chủ động mang nước rửa vết thương và gọi xe đưa họ đến bệnh viện. Xe của hai du khách được gửi tạm tại nhà Ánh nên họ trao đổi số điện thoại để giữ liên lạc.
"Tôi rất vui vì giữ được một tình bạn như vậy dù ban đầu có ấn tượng không tốt với các du khách Hàn Quốc", Ngọc Ánh chia sẻ.
Tối cùng ngày, Sun-jae nhắn tin thông báo người bạn đi cùng bị gãy tay, phải về Hàn Quốc phẫu thuật gấp, đồng thời hẹn gặp Ngọc Ánh để cảm ơn. Ánh cùng ba người em đến buổi hẹn. Qua trò chuyện, cô biết Sun-jae cùng bạn mới đến Đà Nẵng từ sáng, thuê xe máy lúc 16h và gặp tai nạn chỉ sau đó 30 phút.
Ngày hôm sau, Sun-jae nhận thông báo chi phí sửa xe hết 3 triệu đồng. Ngoài ra, do người bạn đã cầm chìa khóa xe về nước nên Sun-jae phải thay bộ khóa mới. Vì chi phí khá cao so với khả năng tài chính của sinh viên, du khách Hàn Quốc nhờ gia đình Ánh hỗ trợ thương lượng với hãng xe. Dù gia đình cô đã nỗ lực giúp đỡ, chi phí sửa chữa vẫn không giảm đáng kể.
Ba ngày cuối tại Đà Nẵng, gia đình Ngọc Ánh mời Sun-jae ăn tối và xem lễ hội pháo hoa quốc tế. Cảm kích trước sự nhiệt tình này, nam du khách hứa sẽ đón tiếp nếu họ sang Hàn Quốc. Sau chuyến đi, hai bên mất liên lạc trong hai năm.
Đầu năm nay, khi chuẩn bị sang Hàn Quốc, Ngọc Ánh nhớ lại lời hẹn cũ nhưng còn ngần ngại vì rào cản ngôn ngữ. Nhiều người quen cũng cho rằng đó chỉ là lời mời khách sáo. Tuy nhiên, khi cô nhắn tin, Sun-jae lập tức phản hồi và nhiệt tình sắp xếp lịch trình đón tiếp.
"Tôi sang hai ngày mới dám nhắn tin. Đến sát giờ hẹn, tôi vẫn lo bị 'bùng' nhưng cuối cùng nhận ra lòng tốt của mình đã đặt đúng chỗ", Ngọc Ánh kể. Sun-jae xuất hiện đúng hẹn, đưa cô đi ăn và tham quan phố mua sắm Seongsu. Anh trực tiếp làm hướng dẫn viên, tư vấn quà tặng để bạn không bị "chặt chém" như nỗi lo của chính anh hai năm trước tại Việt Nam.
Toàn bộ chi phí do Sun-jae chi trả để đáp lại sự giúp đỡ của gia đình Ánh trước đây.
Nam du khách còn ngỏ ý mời cô về nhà gặp gỡ bố mẹ để giới thiệu về người đã hỗ trợ mình lúc gặp nạn.
"Nghe câu đó xong, tôi biết lòng tốt mình đã đặt đúng chỗ", Ánh nói. Do không sắp xếp được lịch trình, cô lỡ hẹn tới thăm gia đình Sun-jae trước khi về nước. Sau khi video về cuộc tái ngộ được chia sẻ, nhiều người bày tỏ sự ủng hộ, mong hai người thành một đôi. Tuy nhiên, Ngọc Ánh cho biết cả hai chỉ duy trì tình bạn.
Cuộc gặp gỡ Sun-jae giúp Ngọc Ánh thay đổi quan điểm về khách du lịch Hàn Quốc. Dù không liên lạc thường xuyên, cô cho biết rất vui vì giữ được tình bạn đẹp với người bạn nước ngoài.
