Tại họp báo Triển lãm Quốc tế Chuyên ngành Nguyên liệu, Hương liệu, Phụ gia Chế biến Thực phẩm & Đồ uống (Fi Vietnam 2026) ngày 9/4, bà Lý Kim Chi – Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm TP HCM – cho biết làn sóng tăng giá đang diễn ra đồng thời ở nhiều nhóm chi phí quan trọng, tạo áp lực lớn lên toàn ngành.
Theo bà, xung đột Trung Đông đang đẩy chi phí ngành thực phẩm – đồ uống tăng mạnh trên ba trụ cột chính gồm năng lượng, logistics và nguyên liệu nông sản. Giá dầu thô và khí đốt tăng khiến chi phí sản xuất và bao bì nhựa, nhôm đội lên. Đồng thời, gián đoạn các tuyến hàng hải quốc tế làm cước vận tải leo thang, kéo theo giá nhiều nguyên liệu nhập khẩu thiết yếu như đường, dầu thực vật, ngũ cốc và phụ gia tăng thêm 5-10%.
Đáng chú ý, giá phân bón tăng mạnh trong bối cảnh Trung Đông là một trong những nguồn cung lớn đang tạo hiệu ứng dây chuyền lên giá nông sản, qua đó tiếp tục gây áp lực lên chi phí đầu vào của lĩnh vực chế biến thực phẩm. Tính chung, theo bà Chi, có khoảng 50-60% nguyên liệu đầu vào của doanh nghiệp trong ngành đã tăng giá, cả ở nguồn nhập khẩu lẫn nội địa.
Ở góc độ doanh nghiệp, áp lực không chỉ nằm ở chi phí mà còn ở khả năng tiếp cận nguồn hàng. Lãnh đạo một doanh nghiệp nhập khẩu gia vị và nguyên liệu ngành sữa tại TP HCM cho biết nguồn cung toàn cầu không thiếu, nhưng việc vận chuyển về Việt Nam ngày càng khó khăn. Từ khi xung đột xảy ra, cước vận tải tăng cao trong khi container lạnh khan hiếm khiến nhiều đơn hàng bị chậm trễ.
“Chúng tôi vẫn đang cố giữ giá bán, nhưng biên lợi nhuận bị bào mòn khi chi phí đầu vào tăng 7-15% tùy loại”, vị này nói, cho biết nếu tình hình kéo dài, áp lực điều chỉnh giá là khó tránh khỏi.
Áp lực này cũng đang phản ánh ở quy mô toàn ngành. Dù chi phí đầu vào tăng mạnh, giá bán lẻ nhiều mặt hàng thiết yếu tại siêu thị vẫn chưa tăng tương ứng. Nguyên nhân là các doanh nghiệp lớn thường có nguồn dự trữ nguyên liệu từ 3 đến 6 tháng, giúp “neo giá” trong ngắn hạn. Không ít doanh nghiệp chấp nhận thu hẹp biên lợi nhuận, thậm chí bán hòa vốn, hoặc chịu lỗ ở một số mặt hàng để duy trì nguồn cung và ổn định thị trường.
Tuy vậy, dư địa giữ giá không còn nhiều. Khi lượng hàng dự trữ dần cạn, nếu chi phí năng lượng và logistics tiếp tục neo cao, áp lực tăng giá bán lẻ sẽ trở nên rõ nét hơn trong thời gian tới.
Ở góc nhìn quốc tế, bà Rose Chitanuwat – Giám đốc chuỗi dự án ASEAN của Tập đoàn Informa Markets, cho rằng dù bối cảnh chi phí toàn cầu gia tăng, ngành thực phẩm vẫn có dư địa tăng trưởng nhờ nhu cầu tiêu dùng thiết yếu.
Theo bà, Việt Nam đang sở hữu lợi thế lớn về thị trường và du lịch. Lượng khách quốc tế đến Việt Nam vẫn duy trì ở mức cao, ngay cả trong bối cảnh bất ổn toàn cầu. “Khách du lịch đến Việt Nam vẫn phải ăn uống, do đó ngành thực phẩm và đồ uống luôn có nhu cầu ổn định và là lĩnh vực không thể thay thế”, bà nói.
Tuy nhiên, thách thức lớn nằm ở cấu trúc doanh nghiệp khi phần lớn là doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Trong khi các tập đoàn lớn đã có hệ thống kiểm soát chất lượng chặt chẽ, nhiều cơ sở nhỏ lẻ – đặc biệt trong lĩnh vực ẩm thực đường phố – vẫn gặp khó trong việc đảm bảo an toàn thực phẩm, yếu tố then chốt để giữ niềm tin người tiêu dùng và du khách quốc tế.
Bà Rose cũng nhấn mạnh cơ hội mở rộng sang các thị trường mới như Halal – phân khúc đang tăng trưởng nhanh trên toàn cầu. Tuy nhiên, để tận dụng cơ hội này, doanh nghiệp cần đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế và đầu tư bài bản hơn vào sản phẩm, quy trình và chứng nhận.
Ở chiều ngược lại, về giải pháp, các chuyên gia cho rằng doanh nghiệp không thể tiếp tục cạnh tranh bằng giá trong bối cảnh chi phí leo thang, mà cần chuyển sang tối ưu chi phí và nâng giá trị gia tăng.
PGS TS Hoàng Kim Anh – Ủy viên Ban thường vụ Hội Khoa học và Công nghệ thực phẩm Việt Nam, khuyến nghị doanh nghiệp tận dụng nguyên liệu nội địa để giảm phụ thuộc nhập khẩu, đồng thời cải tiến quy trình sản xuất nhằm giảm hao hụt và nâng hiệu quả vận hành. Về dài hạn, hướng đi bền vững là đầu tư vào chế biến sâu để gia tăng giá trị sản phẩm thay vì xuất khẩu thô.
Trong bối cảnh chi phí đầu vào biến động mạnh, thị trường không còn chỗ cho tăng trưởng đại trà. Doanh nghiệp nào thích ứng nhanh, kiểm soát tốt chi phí và chuyển sang cạnh tranh bằng giá trị sẽ có cơ hội giữ vững vị thế, trong khi những đơn vị chậm thay đổi có thể đối mặt với áp lực lớn ngay trên sân nhà.
Dù chịu áp lực chi phí, thị trường thực phẩm, đồ uống vẫn duy trì đà tăng trưởng. Số liệu cho thấy quy mô ngành tiếp tục mở rộng theo giá trị, với chỉ số sản xuất công nghiệp hai tháng đầu năm tăng 13,2%.
Xuất khẩu quý I cũng đạt 16,69 tỷ USD, tăng 5,9% và là mức cao nhất trong vòng 6 năm, cho thấy ngành vẫn giữ được nhịp tăng trưởng, thậm chí có dấu hiệu bứt phá trong bối cảnh nhiều biến động.
Ngày 20/5, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN) công bố và trao quyết định bổ nhiệm ông Lê Mạnh Cường giữ chức vụ Thành viên Hội đồng thành viên, Tổng giám đốc Tập đoàn.
Ông Cường sinh năm 1974, quê Hà Tĩnh, có gần 30 năm làm việc trong ngành dầu khí. Ông là kỹ sư điều khiển tàu biển, thạc sĩ quản lý kinh tế chuyên sâu lĩnh vực dầu khí và có trình độ lý luận chính trị cao cấp.
Tân Tổng giám đốc PVN trải qua nhiều vị trí quản lý, điều hành tại các đơn vị thành viên cũng như tại PVN, trong đó có thời gian dài công tác tại Tổng công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC) trước khi được bổ nhiệm giữ chức Phó tổng giám đốc PVN.
Ông từng giữ chức vụ Tổng giám đốc PTSC, đồng thời tham gia quản trị, điều hành nhiều doanh nghiệp và dự án quốc tế tại Singapore, Malaysia cùng nhiều địa bàn khác.
Trên cương vị Phó tổng giám đốc PVN, ông Cường phụ trách nhiều lĩnh vực trọng yếu như thăm dò khai thác dầu khí - lĩnh vực, chuyển dịch năng lượng, phụ trách dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 2.
Hiện ban lãnh đạo PVN gồm ông Lê Ngọc Sơn giữ chức Chủ tịch Hội đồng thành viên. Các thành viên Hội đồng thành viên gồm ông Bùi Minh Tiến, Nguyễn Văn Mậu, Trần Bình Minh, Phạm Tuấn Anh và Trần Hồng Nam.
Ban điều hành tập đoàn hiện có ông Lê Mạnh Cường làm Tổng giám đốc, và các Phó tổng giám đốc Lê Xuân Huyên, Đỗ Chí Thanh, Cao Hoài Dương và Phan Tử Giang.
Trong báo cáo mới nhất, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) cho biết Mỹ hiện là nhà cung cấp nông sản lớn thứ hai cho Việt Nam với thị phần 13,4%, chỉ đứng sau Trung Quốc (13,5%). Trong đó, nhóm trái cây tươi tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng tích cực.
Năm 2025, xuất khẩu trái cây tươi của Mỹ sang Việt Nam đạt 91,1 triệu USD, gồm táo (47,1 triệu USD), cherry (19,6 triệu USD), nho (17,6 triệu USD) và các loại trái cây tươi khác (1,7 triệu USD).
Cùng với đó, việc mở cửa thị trường tiếp tục tạo thêm dư địa cho trái cây Mỹ vào Việt Nam. Ngày 16/3, Việt Nam chính thức cho phép nhập khẩu quýt từ bang California và Florida (Mỹ). Các chuyên gia ước tính mặt hàng này có thể mang lại khoảng 5 triệu USD kim ngạch xuất khẩu mỗi năm.
Trên thực tế, nguồn cung dồi dào cũng kéo giá nhiều loại trái cây Mỹ tại Việt Nam xuống mức thấp hơn trước. Khảo sát của phóng viên Dân trí cho thấy, hồi tháng 7/2025, cherry Mỹ từng "gây sốt" tại các siêu thị và cửa hàng trái cây nhập khẩu khi được bán phổ biến quanh mức 299.000 đồng/kg, thậm chí có thời điểm được khuyến mại chỉ 189.000 đồng/kg.
Với mặt hàng táo, trên thị trường Việt Nam hiện phổ biến các giống nhập khẩu từ Mỹ như Envy, Gala, Granny Smith, Fuji... Khảo sát tại một số hệ thống siêu thị và cửa hàng trái cây nhập khẩu cho thấy, táo Envy Mỹ được bán với giá khoảng 250.000-350.000 đồng/kg, tùy kích cỡ. Trong khi đó, táo Gala Mỹ có giá mềm hơn, dao động 89.000-139.000 đồng/kg.
Chị Hồng Nhung (phường Yên Hòa, Hà Nội) cho biết trước đây gia đình chỉ mua táo nhập khẩu vào những dịp đặc biệt vì giá khá cao. Tuy nhiên, thời gian gần đây, giá nhiều loại táo Mỹ đã giảm đáng kể nên chị mua thường xuyên hơn. "Táo Envy Mỹ có lúc được giảm còn hơn 120.000 đồng/kg, mức giá khá hợp lý nên tôi thường mua cho cả gia đình ăn thường xuyên", chị chia sẻ.
USDA cho biết, trong bối cảnh lạm phát và chi phí thực phẩm tăng, người tiêu dùng Việt Nam ngày càng cân nhắc hơn khi mua sắm, thường xuyên săn khuyến mại và so sánh giá giữa các kênh bán lẻ trước khi quyết định mua hàng. Tuy nhiên, họ vẫn sẵn sàng chi trả cho các sản phẩm cao cấp nếu bảo đảm chất lượng, an toàn và có lợi cho sức khỏe.
Xu hướng này thúc đẩy các hệ thống bán lẻ mở rộng danh mục hàng nhập khẩu, nhất là những mặt hàng Việt Nam chưa tự chủ được nguồn cung như táo, cherry, việt quất, phô mai và các loại hạt. Theo USDA, trái cây hữu cơ cũng ngày càng được ưa chuộng, mở ra cơ hội để nông sản Mỹ gia tăng thị phần tại Việt Nam nhờ lợi thế về chất lượng và tiêu chuẩn an toàn.
Trước đó, trao đổi với Dân trí, ông Nguyễn Văn Mười, Phó tổng thư ký Hiệp hội rau quả Việt Nam cho rằng tốc độ tăng trưởng của rau quả nhập khẩu phản ánh nhu cầu ngày càng lớn của người tiêu dùng đối với các sản phẩm chất lượng cao.
Theo ông, Việt Nam không chỉ là quốc gia xuất khẩu trái cây nhiệt đới mà còn trở thành thị trường tiêu thụ tiềm năng của nhiều loại nông sản ôn đới. Ngoài nguồn cung dồi dào giúp giá nhiều mặt hàng giảm, việc cắt giảm thuế nhập khẩu theo các hiệp định thương mại tự do như EVFTA, CPTPP... cũng góp phần đưa trái cây ngoại đến gần hơn với người tiêu dùng.
Tuy nhiên, Phó tổng thư ký Hiệp hội rau quả Việt Nam đánh giá sự gia tăng của trái cây nhập khẩu cũng tạo áp lực cạnh tranh đối với nông sản trong nước, nhất là ở phân khúc trung cấp. Vì vậy, nông sản Việt cần tiếp tục nâng cao chất lượng, cải thiện mẫu mã và bao bì để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.
Các chuyên gia cho rằng dòng tiền bắt đáy và áp lực bán từ khối ngoại sẽ là hai yếu tố đáng chú ý, có thể quyết định xu hướng trong ngắn hạn.
Ông Nguyễn Anh Quân - chuyên gia nghiên cứu và tư vấn đầu tư tại Chứng khoán DNSE - cho rằng nhịp điều chỉnh gần 45 điểm của thị trường trong tuần qua, đưa VN-Index lùi về 1.887 điểm, là diễn biến kỹ thuật bình thường sau giai đoạn tăng nóng.
Theo ông, thị trường cần những phiên "hạ nhiệt" để hấp thụ áp lực chốt lời ngắn hạn, đồng thời thiết lập mặt bằng tích lũy bền vững hơn.
Vùng 1.860 - 1.880 điểm hiện đóng vai trò là vùng hỗ trợ ngắn hạn quan trọng khi lực cầu liên tục tham gia nâng đỡ chỉ số. Trong tuần này, xu hướng chủ đạo của thị trường nhiều khả năng vẫn là dao động và kiểm định quanh vùng hỗ trợ trên. Nếu VN-Index đánh mất mốc này, xu hướng điều chỉnh ngắn hạn có thể được xác nhận rõ nét hơn.
Ông Quân cho rằng nhà đầu tư cần đặc biệt lưu ý hai yếu tố. Thứ nhất là phản ứng của dòng tiền tại vùng hỗ trợ 1.860 - 1.880 điểm, qua đó đánh giá liệu lực cầu có đủ mạnh để giúp thị trường phục hồi hay không.
Thứ hai là áp lực bán ròng từ khối ngoại cùng quá trình hạ nhiệt nguồn vốn margin tại các công ty chứng khoán sau giai đoạn tăng mạnh. Bên cạnh đó, sự phân hóa và xoay vòng của dòng tiền giữa các nhóm cổ phiếu dẫn dắt cũng sẽ là yếu tố quan trọng định hình xu hướng kế tiếp của thị trường.
Trong bối cảnh thị trường phân hóa và tâm lý nhà đầu tư trở nên thận trọng hơn sau nhịp điều chỉnh về vùng 1.887 điểm, đây chưa phải thời điểm bán tháo bằng mọi giá, mà phù hợp hơn với chiến lược phòng thủ và tái cơ cấu danh mục.
Nhà đầu tư nên thu hẹp tỉ trọng sử dụng margin, đồng thời tận dụng các nhịp hồi kỹ thuật để giảm tỉ trọng ở những nhóm cổ phiếu đã tăng nóng hoặc xuất hiện dấu hiệu phân phối.
Về dòng tiền ngắn hạn, chuyên gia của DNSE nhận định dòng tiền thông minh có xu hướng tìm đến các nhóm ngành đã điều chỉnh sâu nhưng vẫn được hỗ trợ bởi yếu tố vĩ mô. Trong đó, dầu khí và hóa chất là hai nhóm đáng chú ý khi định giá đã trở nên hấp dẫn hơn sau giai đoạn giảm mạnh.
Bên cạnh đó, Công ty Chứng khoán Vietcombank (VCBS) dự báo thị trường có thể tiếp tục rung lắc trong vùng 1.860 - 1.880 điểm để kiểm định cung - cầu. Tuy nhiên, điểm tích cực là lực cầu bắt đáy vẫn xuất hiện khá tốt mỗi khi chỉ số lùi về vùng hỗ trợ quan trọng.
VCBS cũng lưu ý nhiều cổ phiếu và nhóm ngành vẫn đang tích lũy ở vùng giá thấp, qua đó mở ra cơ hội đầu tư đáng chú ý. Trong bối cảnh biến động thị trường còn lớn, nhà đầu tư được khuyến nghị ưu tiên quản trị rủi ro danh mục và chỉ giải ngân thăm dò tại những cổ phiếu có tín hiệu hút dòng tiền tốt.
Trong khi đó, Chứng khoán TPS nhận định VN-Index tiếp tục điều chỉnh trong phiên gần nhất do thiếu vắng lực cầu chủ động, song áp lực bán hiện chưa quá mạnh. Theo TPS, điều này cho thấy cả bên mua lẫn bên bán vẫn đang duy trì tâm lý thận trọng.
Điểm tích cực là chỉ số đã hồi phục nhẹ khi lùi về vùng hỗ trợ quanh 1.860 điểm. TPS đánh giá VN-Index vẫn duy trì xu hướng tăng trung hạn khi vùng 1.850 - 1.860 điểm đã chuyển thành ngưỡng hỗ trợ quan trọng sau khi được chinh phục trước đó.
Theo công ty chứng khoán này, thị trường nhiều khả năng sẽ tiếp tục tích lũy trong vùng 1.850 - 1.925 điểm để cân bằng cung - cầu trước khi hình thành xu hướng rõ ràng hơn. Nhà đầu tư được khuyến nghị duy trì tỉ trọng tiền mặt ở mức hợp lý và giải ngân có chọn lọc tại các vùng hỗ trợ mạnh.
Ở góc nhìn thận trọng hơn, Công ty Chứng khoán Vietcap cho rằng tín hiệu điều chỉnh ngắn hạn của VN-Index đã được xác nhận sau khi chỉ số đánh mất các ngưỡng hỗ trợ kỹ thuật quan trọng quanh 1.890 - 1.905 điểm.
Theo Vietcap, trong trường hợp thị trường xuất hiện nhịp hồi phục, vùng 1.890 - 1.900 điểm sẽ đóng vai trò kháng cự gần của VN-Index. Trong khi đó, vùng 1.830 - 1.840 điểm được xem là mục tiêu của nhịp điều chỉnh hiện tại.
