GS Trần Thanh Vân đề xuất phát triển viện nghiên cứu trọng điểm về vật lý

Luật được Quốc hội thông qua tháng 12/2025 và có hiệu lực từ ngày 1/7. Với 6 chương, 27 điều, luật thiết kế lại theo hướng bao quát toàn bộ chuỗi phát triển công nghệ, từ xác lập chính sách và tiêu chí đối với công nghệ cao, công nghệ chiến lược; nghiên cứu, phát triển công nghệ; phát triển sản phẩm; và xây dựng hệ sinh thái công nghệ cao.

Tiêu chí xác định công nghệ cao được ưu tiên, công nghệ chiến lược

Khái niệm "công nghệ chiến lược" lần đầu được đưa vào luật cùng công nghệ cao. Hai loại công nghệ này đều cần đáp ứng các điều kiện gồm: giữ vai trò quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu phát triển quốc gia, nâng cao năng suất nhân tố tổng hợp, chuyển đổi mô hình tăng trưởng; bảo đảm quốc phòng, an ninh; phù hợp với định hướng phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia và phù hợp với thực tiễn Việt Nam.

Riêng công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển cần đạt thêm tiêu chí về khả năng nghiên cứu, làm chủ, cải tiến hoặc nội địa hóa; hoặc giữ vai trò nền tảng hình thành ngành sản xuất mới, chuỗi giá trị mới, dịch vụ mới có tiềm năng cạnh tranh quốc tế; hoặc có khả năng thu hút đầu tư kèm chuyển giao công nghệ hoặc góp phần phát triển kinh tế - xã hội các vùng đặc biệt khó khăn.

Trong khi đó, công nghệ chiến lược cần đạt một trong các tiêu chí như có tác động đột phá đến phát triển kinh tế - xã hội; tạo lợi thế cạnh tranh quốc gia lâu dài; có khả năng hình thành phương thức sản xuất mới, ngành công nghiệp mới, chuỗi giá trị mới; có khả năng hình thành từ công nghệ lõi do tổ chức, cá nhân trong nước nghiên cứu, làm chủ nhằm tạo ra sản phẩm công nghệ chiến lược.

Bộ Khoa học và Công nghệ là đơn vị chủ trì trong việc rà soát, đánh giá định kỳ, trình Thủ tướng ban hành, cập nhật danh mục công nghệ này phù hợp với tình hình phát triển kinh tế - xã hội từng giai đoạn.

Ưu đãi cao nhất cho công nghệ cao và công nghệ chiến lược

Luật xác định phát triển công nghệ cao và công nghệ chiến lược là "đột phá chiến lược" của quốc gia, để phát triển nhanh, bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao năng lực tự chủ công nghệ quốc gia.

"Áp dụng các mức ưu đãi cao nhất theo quy định của pháp luật về đầu tư, thuế, đất đai và các chính sách có liên quan đối với hoạt động công nghệ cao, công nghệ chiến lược", điều 4 của Luật Công nghệ cao sửa đổi nêu.

Một số ưu đãi được nhắc đến như các trung tâm nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ cao nhất theo quy định của pháp luật về đầu tư, thuế, đất đai.

Các tổ chức, cá nhân có thể được ưu tiên xem xét tài trợ, hỗ trợ kinh phí từ chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về công nghệ cao và từ các quỹ theo pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; được hưởng ưu đãi cao nhất về thuế theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; được hỗ trợ đào tạo nâng cao năng lực nghiên cứu và phát triển công nghệ cao. Họ cũng có thể được hỗ trợ kinh phí đầu tư, vận hành, thuê sử dụng phòng thí nghiệm dùng chung, cơ sở nghiên cứu công nghệ cao theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ưu đãi cho cả doanh nghiệp sản xuất

Một trong những điểm mới trong luật là đưa ra chính sách ưu đãi cho các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao nhằm thúc đẩy việc đưa vào thực tế. Đây là một phần trong nội dung về viêc phát triển công nghệ cao, công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược.

Theo đó, dự án đầu tư sản xuất sản phẩm công nghệ chiến lược sẽ được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt theo quy định của pháp luật về đầu tư. Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp.

Ngoài ra, Luật cũng chia các doanh nghiệp công nghệ cao thành hai nhóm dựa trên mức độ nội địa hóa của sản phẩm được sản xuất, mức chi cho nghiên cứu và phát triển để đưa ra các ưu đãi riêng.

Phát triển hệ sinh thái công nghệ cao

Luật lần đầu đưa ra quy định về hệ sinh thái công nghệ cao. Đây là nơi tập hợp các chủ thể có tương tác lẫn nhau phục vụ phát triển công nghệ cao, trong đó doanh nghiệp công nghệ cao giữ vai trò trung tâm. Các thành phần chính là cơ quan quản lý, tổ chức khoa học và công nghệ, cơ sở giáo dục đại học, tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo, tổ chức hỗ trợ, người sử dụng và một số thành phần thiết yếu liên quan.

Theo đó, Nhà nước thúc đẩy hình thành và phát triển bền vững hệ sinh thái công nghệ cao, bảo đảm liên kết giữa các chủ thể trong hệ sinh thái; đồng thời khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức, cá nhân đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng kỹ thuật phục vụ nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm, ươm tạo và thương mại hóa công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển và công nghệ chiến lược.

Một trong những khái niệm cũng lần đầu được đưa vào luật là "đô thị công nghệ cao". Đô thị sẽ phải có hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng số, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và cơ chế thuận lợi cho phát triển, thử nghiệm, ứng dụng công nghệ cao và công nghệ chiến lược mới.

Bổ sung cơ chế thúc đẩy thương mại hóa công nghệ

Luật dành riêng các điều khoản về chuyển giao và thương mại hóa công nghệ. Nhà nước khuyến khích phát triển trung tâm xúc tiến, tư vấn, môi giới công nghệ; sàn giao dịch công nghệ, nền tảng số kết nối cung - cầu, cơ sở ươm tạo và trung tâm đổi mới sáng tạo.

Các tổ chức, cá nhân tham gia thương mại hóa được hỗ trợ thử nghiệm, chứng nhận, giám định công nghệ, đồng thời hỗ trợ kết nối thị trường và xúc tiến thương mại trong nước, quốc tế. Đối với công nghệ chiến lược còn có thêm cơ chế hỗ trợ chi phí thử nghiệm, kết nối cung - cầu công nghệ và ưu tiên bố trí trong các chương trình đầu tư công.

Tin Gốc: Vnexpress

Tại sự kiện Computex 2026 (Đài Loan), Intel dành phần lớn các công bố quan trọng để phác họa vai trò của hãng trong làn sóng AI tiếp theo. Thay vì chỉ tập trung vào phần cứng cho máy tính cá nhân, Intel cho thấy tham vọng đưa các dòng vi xử lý của mình hiện diện trên nhiều lớp hạ tầng, từ thiết bị đầu cuối, robot đến trung tâm dữ liệu.

Chiến lược này được thể hiện xuyên suốt các công bố của hãng, từ nền tảng Core Ultra Series 3 cho máy tính cá nhân đến dòng Xeon 6 dành cho trung tâm dữ liệu. Thay vì chỉ nói về hiệu năng phần cứng, Intel tập trung vào cách các bộ xử lý của mình tham gia vào quá trình vận hành các hệ thống AI.

Một trong những phần trình diễn đáng chú ý tại sự kiện đến từ Perplexity AI. Công ty này cho thấy mô hình xử lý lai trên các thiết bị sử dụng Core Ultra, trong đó dữ liệu nhạy cảm được xử lý trực tiếp trên thiết bị, còn những tác vụ ít yêu cầu bảo mật hơn mới được chuyển lên đám mây. Cách tiếp cận này phản ánh xu hướng đưa AI xuống thiết bị đầu cuối nhằm giảm độ trễ và hạn chế phụ thuộc vào hạ tầng từ xa.

Bên cạnh máy tính cá nhân, Intel cũng mở rộng phạm vi ứng dụng của Core Ultra Series 3 sang nhiều lĩnh vực khác. Intel giới thiệu nền tảng đồ họa Arc G3 Series dành cho thiết bị chơi game cầm tay, đồng thời tiếp tục đưa nền tảng này vào các hệ thống AI biên và robot. Theo Intel, hiện có hơn 130 dự án thiết kế AI biên đang sử dụng công nghệ của hãng. Một trong những ví dụ được giới thiệu là robot pha chế Ella của Sensory AI, sử dụng Core Ultra Series 3 để xử lý đồng thời các tác vụ AI và điều khiển thời gian thực. Intel cũng công bố OpenVINO Physical AI, bộ công cụ mã nguồn mở dành cho việc triển khai mô hình AI lên robot.

Ở phía trung tâm dữ liệu, Intel cho rằng ngành công nghệ đang dịch chuyển từ mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) sang các hệ thống AI tác nhân (Agentic AI), nơi nhiều tác nhân AI hoạt động đồng thời để hoàn thành nhiệm vụ. Theo lập luận của hãng, các hệ thống như vậy không chỉ cần sức mạnh xử lý của GPU mà còn đòi hỏi CPU đóng vai trò điều phối và quản lý tài nguyên.

Đó cũng là lý do Intel tiếp tục đặt trọng tâm vào Xeon 6 và Xeon 6+, đồng thời giới thiệu Rackscale Blueprints cùng các dự án hợp tác hạ tầng AI với Foxconn. Khi mà NVIDIA và AMD ngày càng mở rộng ảnh hưởng trong lĩnh vực AI, Intel đang tìm cách duy trì vị thế bằng việc nhấn mạnh vai trò của CPU trong toàn bộ chuỗi vận hành AI thay vì chỉ cạnh tranh ở cuộc đua tăng tốc tính toán.

Tin Gốc: Thanh Niên

Động thái tăng giá được Apple thực hiện trên toàn cầu, bao gồm Việt Nam với tất cả sản phẩm máy tính, tablet. Công ty đóng cửa hàng trực tuyến trong ít phút, sau đó mở lại với mức giá mới cao hơn đáng kể. Tại Mỹ cũng như nhiều thị trường lớn khác, Wall Street Journal ước tính giá iPad tăng từ 15-25% trong khi giá máy tính Mac nói chung tăng 15-20%.

Đợt tăng giá mới của Apple chưa bao gồm sản phẩm chủ lực mang lại lợi nhuận lớn nhất cho công ty là iPhone.

Trên trang Apple Store Online tại Việt Nam, loạt sản phẩm của hãng tăng giá trên dưới 20% tương ứng, các model có RAM càng nhiều, mức tăng càng lớn. Những sản phẩm bán chạy nhất như MacBook Neo tăng mức khởi điểm từ 16,5 triệu đồng lên 19,5 triệu đồng, MacBook Air M5 tăng mạnh từ mức khởi điểm 30 triệu đồng lên 35 triệu đồng. Tương tự, iPad Pro dùng chip M5 cũng tăng giá khởi điểm từ 30 lên 36 triệu, Mac Studio dùng chip M4 Max cao hơn tới gần 20 triệu đồng cho bản dùng RAM 96 GB.

Các hệ thống bán lẻ lớn tại Việt Nam như Thế Giới Di Động, CellphoneS, FPT Shop chưa điều chỉnh giá nhưng đại diện một đơn vị cho biết việc này "sẽ sớm xảy ra ngay trong tuần này".

"Chúng tôi chưa từng thấy giá linh kiện tăng nhiều và nhanh đến vậy", thông báo mới nhất của Apple có đoạn. Công ty cho biết đã không thể tiếp tục bảo vệ khách hàng khỏi chi phí chip nhớ và lưu trữ tăng vọt do ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục mở rộng các trung tâm dữ liệu. Trong một cuộc phỏng vấn vào tuần trước, CEO Tim Cook cũng cho biết việc phải tăng giá sản phẩm là điều "sớm muộn cũng phải xảy ra".

Theo Reuters, khủng hoảng nguồn cung chip nhớ do cơn sốt AI đã đến mức báo động cao nhất khi Apple - công ty điện tử tiêu dùng có giá trị lớn nhất thế giới, vốn sở hữu mối quan hệ với chuỗi cung ứng "đáng mơ ước trong ngành" - cũng không thể tránh khỏi việc phải tăng giá. "Quả táo" là công ty máy tính tăng giá muộn nhất trên thị trường khi hàng loạt ông lớn khác như Asus, Dell, HP, Lenovo đã bắt đầu tăng giá máy tính, laptop từ cuối năm ngoái.

"Thị trường chip nhớ đang rất khắc nghiệt và sẽ vẫn tiếp tục khắc nghiệt về mặt cấu trúc trong tương lai gần" Ben Bajarin, Giám đốc điều hành của công ty tư vấn công nghệ Creative Strategies, dự báo. Trong thông báo mới, Apple cũng chia sẻ nhận định "ngành công nghiệp điện tử tiêu dùng đang đối mặt với thách thức chưa từng có tiền lệ".

Trong khi đó, các công ty sản xuất chip nhớ lại đang trong thời kỳ "trăng mật" với cơn sốt AI khi đều có mức doanh thu kỷ lục. Micron Technology đạt doanh thu 41,46 tỷ USD trong quý tài chính III/2026, cao gấp bốn lần cùng kỳ năm trước trong khi cổ phiếu cũng tăng giá 700% trong một năm qua. Hãng chip nhớ của Hàn Quốc là SK Hynix cũng có mức tăng cổ phiếu 400%, công ty sản xuất chip nhớ của Samsung lần đầu đạt mức vốn hóa trên 1.000 tỷ USD nhờ lợi nhuận tăng mạnh năm qua.

Tin Gốc: Vnexpress