Hà Nội chưa xem xét thông qua nghị quyết vùng phát thải thấp để hạn chế xe máy xăng

Từ những lần chứng kiến nước mưa tràn ngập đường phố gần nhà, Luca Durham - học sinh lớp 6 tại thành phố Miami (bang Florida, Mỹ) - đã nảy ra ý tưởng phát triển một loại bê tông có khả năng hấp thụ nước, thay vì đẩy nước chảy tràn trên bề mặt như bê tông truyền thống.

Dự án giúp Luca giành giải Lemelson Award for Emerging Inventor, giải thưởng dành cho các nhà sáng chế trẻ do tổ chức Society for Science trao tặng tại Hội chợ Khoa học và Kỹ thuật Nam Florida (South Florida Science and Engineering Fair).

Theo Society for Science, ý tưởng đến với Luca sau khi em quan sát nước mưa từ gara của một ngôi nhà gần đó tràn xuống đường, tạo thành vùng ngập nhỏ mỗi khi có mưa lớn.

Thay vì coi đây là điều bình thường, cậu học sinh đặt câu hỏi vì sao bê tông lại khiến nước chảy đi thay vì thấm xuống đất. Từ đó Luca bắt đầu tìm hiểu đặc tính của bê tông truyền thống và thử nghiệm nhiều công thức, nhằm tạo ra vật liệu có khả năng thoát nước tốt hơn nhưng vẫn đảm bảo độ bền.

"Tôi muốn tìm những chất phụ gia giúp bê tông thoát nước nhưng vẫn đủ chắc chắn", Luca chia sẻ.

Trong quá trình nghiên cứu, Luca thử sử dụng nhiều loại vật liệu thường bị bỏ đi như vỏ hàu nghiền nhỏ và than củi.

Theo Luca, hình dạng gồ ghề của vỏ hàu giúp tạo thêm các khoảng rỗng bên trong bê tông, qua đó tạo đường dẫn để nước thấm xuống nền đất. Trong khi đó than củi với cấu trúc xốp tự nhiên có thể hỗ trợ lọc nước khi nước đi qua lớp bê tông.

Đá dăm cũng được bổ sung nhằm tăng khả năng chịu lực và cải thiện hiệu quả thoát nước.

Việc tận dụng các vật liệu vốn bị xem là rác thải không chỉ hướng đến giảm chi phí sản xuất mà còn góp phần tái sử dụng chất thải, giảm tác động đến môi trường.

Luca đã thử nghiệm nhiều tỉ lệ phối trộn khác nhau để đánh giá khả năng thấm nước và độ bền của từng mẫu bê tông.

Điều đáng chú ý là hỗn hợp cho kết quả tốt nhất lại không phải công thức sử dụng vỏ hàu hay than củi.

Theo kết quả nghiên cứu, mẫu bê tông có hiệu suất cao nhất gồm khoảng 30% đất tảo cát (diatomaceous earth) - loại vật liệu tự nhiên có khả năng hút nước tốt - kết hợp với 70% xi măng và đá dăm.

Dù vậy vỏ hàu và than củi vẫn được xem là những vật liệu tiềm năng trong quá trình nghiên cứu, góp phần mở ra hướng tận dụng chất thải làm phụ gia cho bê tông thấm nước.

Hiện Luca cho biết sẽ tiếp tục cải tiến công thức bằng cách bổ sung sợi carbon nhằm tăng khả năng chịu lực, hướng tới giải quyết hạn chế lâu nay của bê tông thấm nước là độ bền chưa cao.

Miami là một trong những thành phố của Mỹ thường xuyên đối mặt với tình trạng ngập lụt do mưa lớn, triều cường và mực nước biển dâng.

Quá trình đô thị hóa khiến diện tích bề mặt không thấm nước như bê tông và nhựa đường ngày càng tăng, làm nước mưa khó thấm xuống đất và nhanh chóng gây ngập cục bộ.

Theo các chuyên gia, bê tông thấm nước không phải công nghệ mới. Loại vật liệu này đã được ứng dụng tại nhiều quốc gia cho vỉa hè, bãi đỗ xe và các tuyến đường có lưu lượng phương tiện thấp nhằm giảm lượng nước chảy tràn và bổ sung nước ngầm.

Tuy nhiên bê tông thấm nước vẫn tồn tại một số hạn chế như dễ bị tắc các lỗ rỗng theo thời gian và có cường độ chịu lực thấp hơn bê tông thông thường.

Dự án của Luca được đánh giá là một hướng nghiên cứu nhằm cải thiện những hạn chế này thông qua việc tìm kiếm các phụ gia giá rẻ, thân thiện với môi trường và có nguồn gốc từ vật liệu tái chế.

Theo Society for Science, việc một học sinh mới học lớp 6 thực hiện được dự án này cho thấy những vấn đề thực tế trong cuộc sống có thể trở thành nguồn cảm hứng cho các ý tưởng khoa học, nếu được tiếp cận bằng tư duy quan sát và nghiên cứu.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Khi nhiệt độ ngoài trời những ngày nắng nóng có thể lên tới khoảng 40 độ C hoặc cao hơn, nhiều chủ xe quan tâm tới việc bảo vệ ô tô cũng như hạn chế nguy cơ hư hỏng hoặc mất an toàn do nhiệt độ cao.

Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Cao Xuân Minh - cố vấn dịch vụ của một đại lý 3S thuộc Mitsubishi Motors - khuyến cáo người sử dụng ô tô nên chú ý lựa chọn nơi đỗ xe phù hợp, tránh để các vật dụng nhạy cảm với nhiệt độ trong xe và thường xuyên kiểm tra các hạng mục như áp suất lốp, nước làm mát, dầu động cơ và hệ thống điều hòa.

Theo ông Minh, tốt nhất nên đỗ xe ở nơi có bóng mát hoặc mái che. Nếu phải đỗ xe lâu ngoài trời nắng, người dùng nên sử dụng tấm chắn kính lái và kính cửa để giảm nhiệt độ trong cabin, đồng thời hạn chế tia cực tím làm lão hóa các chi tiết nhựa, da và vật liệu nội thất.

Việc hé cửa kính khoảng 1-2cm khi đỗ xe ngoài trời nắng cũng có thể hỗ trợ giảm bớt nhiệt tích tụ trong cabin. Khi xe đóng kín dưới trời nắng trong thời gian dài, hiệu ứng nhà kính khiến nhiệt độ bên trong thường cao hơn đáng kể so với môi trường bên ngoài.

Một lưu ý quan trọng khác là không nên để trong xe các vật dụng dễ bắt lửa hoặc nhạy cảm với nhiệt độ cao như bật lửa ga, cồn, pin sạc dự phòng, điện thoại, nước hoa hoặc tinh dầu.

Nhiệt độ cao có thể làm các vật dụng này biến dạng, giảm tuổi thọ hoặc trong một số trường hợp gây rò rỉ, cháy nổ.

Ngoài ra chai nước trong suốt đặt dưới ánh nắng trực tiếp cũng cần được lưu ý. Trong một số điều kiện nhất định, chai nhựa hoặc chai thủy tinh có thể hoạt động như thấu kính hội tụ ánh sáng, tập trung nhiệt vào một điểm và gây cháy nội thất.

Để xe vận hành ổn định trong mùa nóng, chủ xe nên kiểm tra định kỳ dầu bôi trơn động cơ, nước làm mát và bổ sung đúng loại dung dịch theo khuyến cáo của nhà sản xuất.

Đối với hệ thống điều hòa, đầu mùa hè nên kiểm tra và vệ sinh tại cơ sở bảo dưỡng để phát hiện sớm các hư hỏng tiềm ẩn, đồng thời giúp điều hòa làm mát hiệu quả hơn trong điều kiện thời tiết nắng nóng.

Với xe đỗ lâu ngoài trời nắng, nhiệt độ trong xe đỗ dưới trời nắng nóng có thể tăng lên tới khoảng 60-70 độ C. Mức nhiệt cao này cũng làm tăng sự bay hơi của các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi từ nhựa, da và keo dán nội thất, có thể gây cảm giác khó chịu, ảnh hưởng tới sức khỏe nếu hít phải trong không gian kín.

Vì vậy, trước khi khởi hành nên mở cửa xe hoặc hạ kính vài phút và bật điều hòa ở mức quạt lớn nhằm thoát bớt hơi nóng, chất gây hại trong cabin và cũng để làm mát nhanh hơn.

Ngoài ra người lái xe cũng cần chú ý áp suất lốp, đặc biệt khi di chuyển đường dài trong mùa hè. Áp suất lốp nên được kiểm tra khi lốp còn nguội và duy trì đúng theo mức khuyến cáo của nhà sản xuất. Đồng thời cần kiểm tra tình trạng lốp trước khi khởi hành.

Khi xe vận hành ở tốc độ cao trong điều kiện nắng nóng, nhiệt độ và áp suất bên trong lốp sẽ tăng lên do quá trình ma sát và giãn nở của không khí, có thể gây nổ lốp nếu bơm quá căng. Nếu lốp quá căng hoặc quá non đều có thể ảnh hưởng tới độ bám đường, độ ổn định và tuổi thọ lốp xe.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Doanh số tụt dốc không phanh

Tổng doanh số toàn phân khúc sedan cỡ C trong 2025 đạt 6.368 xe, giảm 47%, tức gần một nửa so với mức 12.021 xe của năm 2024. Theo thống kê của Hiệp hội các nhà sản xuất ôtô Việt Nam (VAMA), phân khúc sedan nói chung giảm 14% so với 2024. Như vậy, tốc độ mất khách của riêng nhóm sedan cỡ C nhanh hơn khoảng 3,5 lần so với phân khúc.

Nếu phải chọn một hình ảnh biểu trưng nhất cho sự thoái trào của phân khúc sedan cỡ C nói chung, thì đó là Kia K3.

12.033 xe trong 2020 là doanh số cao nhất một mẫu xe thiết lập được trong phân khúc sedan cỡ C từ trước đến nay. Mẫu xe lập kỷ lục này là K3 (hay còn gọi Cerato, Forte trước đây). 6 năm sau, đến 2025, mẫu xe Kia giảm đến 86% doanh số, cao hơn cả mức giảm của phân khúc nói chung (80%).

Với ngoại hình trẻ trung, trang bị vừa đủ và mức giá khởi điểm dưới 600 triệu đồng cho một mẫu xe cỡ C, K3 giai đoạn 2018-2022 gần như không có đối thủ ngang tầm về doanh số trong phân khúc. Thaco - đơn vị lắp ráp, phân phối Kia, Mazda tại Việt Nam - định vị K3 ở khoảng giá dễ tiếp cận, thương hiệu Hàn, còn cao hơn một chút là Mazda3 với mác thương hiệu Nhật.

Bộ đôi Kia và Mazda như giăng lưới ở phân khúc, tạo ra nhiều lựa chọn với tầm giá từ thấp đến cao (600-800 triệu đồng), tiếp cận tối đa tệp khách hàng từ những người trẻ thích tiện nghi đến lớp trung niên hoặc gia đình đặt nặng yếu tố thương hiệu.

K3, Mazda3 thâu tóm phân khúc khi có lúc chiếm hơn 65% thị phần và là một trong những sản phẩm chủ lực của từng hãng. Như năm 2020, K3 chiếm 30,7% doanh số của Kia. Con số giảm xuống 6,2% ở 2025. Mazda3 đóng góp 30,3% lượng bán cho Mazda vào 2020, 6 năm sau, con số giảm xuống còn 9,1%.

Đến đầu 2026, doanh số quá thấp khiến K3 không còn được Thaco công khai số liệu bán hàng.

Lượng bán K3 cùng những Morning, Soluto (đều là xe gầm thấp) được hãng gộp chung thành "Xe khác" trong các báo cáo bán hàng. Đến tháng 5, lũy kế của dòng "Xe khác" thuộc Kia đạt 813 xe, tương đương khoảng 270 xe/mẫu, nghĩa là mỗi tháng trung bình khoảng 54 xe, con số không đáng kể so với mức hàng nghìn xe/tháng những năm hoàng kim của K3, Morning.

Tại đại lý, ba mẫu xe trên của Kia vẫn nhận đặt hàng của khách nhưng nhiều bản không có sẵn và thời gian nhận giao xe khoảng 2-4 tuần. Còn Mazda3, sự suy giảm của mẫu xe này ảnh hưởng lớn tới doanh số Mazda trong hai năm trở lại đây. Giữ trọng trách doanh số cho Mazda giờ chỉ còn mẫu CUV cỡ C - CX-5.

Ngoài K3 và Mazda3, những mẫu xe còn lại của phân khúc như Honda Civic, Hyundai Elantra chủ yếu mang tính thêm thắt cho thị trường. Riêng Toyota Corolla Altis đã ngừng bán, khép lại hành trình gần 30 năm hiện diện tại Việt Nam vì doanh số thấp.

Thoái trào vì đâu?

"Đó là sự dịch chuyển về nhu cầu", ông Nguyên Vũ, quản lý showroom kinh doanh xe cũ Vương Trọng (Đồng Nai), đánh giá. "Xe gầm cao hiện tại có nhiều lựa chọn hợp lý về giá, tiện nghi sử dụng đủ thay thế gầm thấp".

Trong nhiều năm đảm nhận vai trò giám đốc bán hàng ở một đại lý xe Hàn tại TP HCM, ông Vũ nói rằng xu hướng thay đổi tiêu dùng ôtô từ gầm thấp sang gầm cao diễn ra khá nhanh. Yếu tố thúc đẩy chính cho điều này là làn sóng xe gầm cao cỡ nhỏ (CUV) tăng mạnh từ 2020.

Trong dải giá 600-850 triệu đồng của những mẫu sedan cỡ C bán chạy nhất là dày đặc các lựa chọn ở nhóm CUV cỡ B, B+. Những cái tên có thể kể đến như Mitsubishi Xforce (605-720 triệu đồng), Toyota Yaris Cross (650-728 triệu đồng), Vinfast VF 6 (689-745 triệu đồng). Những mẫu cỡ B+ có giá cao hơn như Toyota Corolla Cross (820-865 triệu), Mazda CX-30 (699-749 triệu đồng)... nhưng hiếm khi bán đúng giá vì liên tục khuyến mãi.

Những mẫu xe gầm cao cỡ B hay B+ sở hữu không gian nội thất, tiện nghi lẫn công nghệ an toàn không thua kém sedan cỡ C. Với những khách hàng di chuyển nhiều, đặc biệt các hành trình xa, tư thế lái của xe gầm cao đem đến sự thoải mái lớn hơn, tương tự là tầm quan sát.

Thậm chí ở các dòng CUV cỡ C, giá sàn ngày càng được đẩy xuống cũng khiến lựa chọn các dòng sedan cùng cỡ trở nên mờ nhạt. Mazda CX-5 từng có mức giá khởi điểm 749 triệu đồng gây sốt, nhưng giờ đây, bản thấp nhất của mẫu xe bán chạy nhất nhà Mazda lẫn phân khúc nói chung chỉ ở mức 699 triệu đồng. Ở những năm trước 2020, giá các mẫu xe cỡ C gầm cao thấp nhất không dưới 800 triệu đồng.

So với sedan cỡ B và cỡ D, các dòng cỡ C chịu tác động mạnh hơn từ xu hướng chuyển dịch sang xe gầm cao của thị trường. Bởi, nếu ưu tiên chạy dịch vụ hoặc chỉ đơn thuần đi lại, nhu cầu che nắng che mưa, người dùng thường chọn cỡ sedan B hoặc hatchback cỡ A vì chi phí đầu tư rẻ nhất. Nếu cần không gian rộng rãi, nhiều tiện nghi và công nghệ, sedan cỡ D từ lâu đã định hình là sản phẩm cao cấp nhất, tầm giá vượt mức một tỷ đồng, hầu hết dành cho người không sở hữu xe lần đầu. Lựa chọn kiểu lưng chừng như sedan cỡ C trở nên lạc nhịp trong bối cảnh các phân khúc ôtô có sự đan xen về giá và công năng.

Do doanh số không còn đóng vai trò quan trọng, những mẫu xe Nhật như Honda Civic hay Toyota Altis (khi còn bán) định vị giá cao nhất phân khúc, phục vụ một nhóm khách hàng nhỏ còn ưa thích kiểu dáng truyền thống và cảm giác lái của sedan cỡ C. Những mẫu xe này cũng đi đầu trong việc điện hóa động cơ, tạo ra nét mới trong phân khúc.

Nhóm sedan cỡ C còn có một vài lát cắt nhỏ như Lynk & Co mang về mẫu xe thể thao 03+ giá hơn 1,8 tỷ đồng, BYD phân phối mẫu xe hybrid sạc ngoài (PHEV) Seal 5 hay MG với chiếc MG5 nhập Trung Quốc với giá bán 399-499 triệu đồng tương đương xe cỡ A. Tất cả đều có doanh số thấp và không đủ hấp dẫn về nhận diện thương hiệu để hâm nóng phân khúc sedan cỡ C.

Theo nhiều chuyên gia trong ngành, sedan cỡ C thoái trào không diễn ra trong ngắn hạn và việc Altis rời cuộc chơi không bất ngờ. Khi xu hướng ưa chuộng xe gầm cao đang chiếm sóng ngành xe trong nước, duy trì nguồn lực cho các mẫu xe gầm thấp khó mang lại hiệu quả về mặt doanh số.

Tin Gốc: Vnexpress