Từ những lần chứng kiến nước mưa tràn ngập đường phố gần nhà, Luca Durham – học sinh lớp 6 tại thành phố Miami (bang Florida, Mỹ) – đã nảy ra ý tưởng phát triển một loại bê tông có khả năng hấp thụ nước, thay vì đẩy nước chảy tràn trên bề mặt như bê tông truyền thống.
Dự án giúp Luca giành giải Lemelson Award for Emerging Inventor, giải thưởng dành cho các nhà sáng chế trẻ do tổ chức Society for Science trao tặng tại Hội chợ Khoa học và Kỹ thuật Nam Florida (South Florida Science and Engineering Fair).
Theo Society for Science, ý tưởng đến với Luca sau khi em quan sát nước mưa từ gara của một ngôi nhà gần đó tràn xuống đường, tạo thành vùng ngập nhỏ mỗi khi có mưa lớn.
Thay vì coi đây là điều bình thường, cậu học sinh đặt câu hỏi vì sao bê tông lại khiến nước chảy đi thay vì thấm xuống đất. Từ đó Luca bắt đầu tìm hiểu đặc tính của bê tông truyền thống và thử nghiệm nhiều công thức, nhằm tạo ra vật liệu có khả năng thoát nước tốt hơn nhưng vẫn đảm bảo độ bền.
“Tôi muốn tìm những chất phụ gia giúp bê tông thoát nước nhưng vẫn đủ chắc chắn”, Luca chia sẻ.
Trong quá trình nghiên cứu, Luca thử sử dụng nhiều loại vật liệu thường bị bỏ đi như vỏ hàu nghiền nhỏ và than củi.
Theo Luca, hình dạng gồ ghề của vỏ hàu giúp tạo thêm các khoảng rỗng bên trong bê tông, qua đó tạo đường dẫn để nước thấm xuống nền đất. Trong khi đó than củi với cấu trúc xốp tự nhiên có thể hỗ trợ lọc nước khi nước đi qua lớp bê tông.
Đá dăm cũng được bổ sung nhằm tăng khả năng chịu lực và cải thiện hiệu quả thoát nước.
Việc tận dụng các vật liệu vốn bị xem là rác thải không chỉ hướng đến giảm chi phí sản xuất mà còn góp phần tái sử dụng chất thải, giảm tác động đến môi trường.
Luca đã thử nghiệm nhiều tỉ lệ phối trộn khác nhau để đánh giá khả năng thấm nước và độ bền của từng mẫu bê tông.
Điều đáng chú ý là hỗn hợp cho kết quả tốt nhất lại không phải công thức sử dụng vỏ hàu hay than củi.
Theo kết quả nghiên cứu, mẫu bê tông có hiệu suất cao nhất gồm khoảng 30% đất tảo cát (diatomaceous earth) – loại vật liệu tự nhiên có khả năng hút nước tốt – kết hợp với 70% xi măng và đá dăm.
Dù vậy vỏ hàu và than củi vẫn được xem là những vật liệu tiềm năng trong quá trình nghiên cứu, góp phần mở ra hướng tận dụng chất thải làm phụ gia cho bê tông thấm nước.
Hiện Luca cho biết sẽ tiếp tục cải tiến công thức bằng cách bổ sung sợi carbon nhằm tăng khả năng chịu lực, hướng tới giải quyết hạn chế lâu nay của bê tông thấm nước là độ bền chưa cao.
Miami là một trong những thành phố của Mỹ thường xuyên đối mặt với tình trạng ngập lụt do mưa lớn, triều cường và mực nước biển dâng.
Quá trình đô thị hóa khiến diện tích bề mặt không thấm nước như bê tông và nhựa đường ngày càng tăng, làm nước mưa khó thấm xuống đất và nhanh chóng gây ngập cục bộ.
Theo các chuyên gia, bê tông thấm nước không phải công nghệ mới. Loại vật liệu này đã được ứng dụng tại nhiều quốc gia cho vỉa hè, bãi đỗ xe và các tuyến đường có lưu lượng phương tiện thấp nhằm giảm lượng nước chảy tràn và bổ sung nước ngầm.
Tuy nhiên bê tông thấm nước vẫn tồn tại một số hạn chế như dễ bị tắc các lỗ rỗng theo thời gian và có cường độ chịu lực thấp hơn bê tông thông thường.
Dự án của Luca được đánh giá là một hướng nghiên cứu nhằm cải thiện những hạn chế này thông qua việc tìm kiếm các phụ gia giá rẻ, thân thiện với môi trường và có nguồn gốc từ vật liệu tái chế.
Theo Society for Science, việc một học sinh mới học lớp 6 thực hiện được dự án này cho thấy những vấn đề thực tế trong cuộc sống có thể trở thành nguồn cảm hứng cho các ý tưởng khoa học, nếu được tiếp cận bằng tư duy quan sát và nghiên cứu.
Mẫu eVTOL lớn nhất thế giới vừa chứng minh khả năng phối hợp an toàn với các phương tiện bay khác - Video: AutoFlight
Trong khi phần lớn các mẫu eVTOL (máy bay điện cất hạ cánh thẳng đứng) hiện nay chủ yếu hướng đến vai trò taxi bay trong đô thị, Hãng AutoFlight lại theo đuổi một hướng đi tham vọng hơn nhiều với mẫu V5000 Matrix.
Mới đây, công ty này thông báo đã hoàn tất chuyến bay đội hình giữa một chiếc V5000 Matrix và hai máy bay dòng V2000. Thử nghiệm nhằm đánh giá khả năng liên lạc, điều phối đường bay và kiểm soát an toàn giữa các phương tiện bay khác nhau trong cùng một nhiệm vụ.
Theo AutoFlight, đây là bước tiến quan trọng nhằm mở đường cho các hệ thống vận tải hàng không tự động trong tương lai, nơi nhiều loại máy bay có thể hoạt động đồng thời trong cùng không phận.
V5000 Matrix hiện được xem là mẫu eVTOL chở người lớn nhất thế giới từng được công bố công khai. Máy bay sở hữu sải cánh 20m, dài 17,1m, cao gần 3,3m và có trọng lượng cất cánh tối đa tới 5.700kg.
Để dễ hình dung, mẫu Lilium Jet nổi tiếng chỉ có sải cánh khoảng 14m và trọng lượng tối đa hơn 3 tấn, trong khi Joby S4 - một trong những dự án eVTOL tiến xa nhất về chứng nhận thương mại tại Mỹ - nặng khoảng 2,4 tấn.
AutoFlight phát triển Matrix theo hai cấu hình khác nhau.
Phiên bản chở khách sử dụng hệ truyền động thuần điện, có thể bố trí tối đa 10 ghế thương gia hoặc 6 ghế VIP. Cabin được trang bị điều hòa, hệ thống đèn nội thất, cửa sổ lớn và cả nhà vệ sinh, mang trải nghiệm tương tự chuyên cơ hạng sang.
Mẫu này có tầm hoạt động khoảng 250km. Hồi tháng 2, máy bay đã hoàn thành thành công bài thử chuyển đổi từ cất cánh thẳng đứng sang bay bằng cánh cố định rồi quay lại hạ cánh thẳng đứng tại Trung Quốc.
Trong khi đó phiên bản chở hàng V5000CGH sử dụng hệ truyền động hybrid nhằm tăng đáng kể phạm vi hoạt động. Khoang chứa hàng dung tích 14m³ có thể mang tối đa 1.500kg hàng hóa hoặc 2 container chuẩn AKE thường dùng trong ngành hàng không thương mại.
Theo công bố, mẫu máy bay này đạt tốc độ tối đa 280km/h và có thể bay xa tới 1.500km. AutoFlight cho biết phiên bản chở hàng đã chính thức bước vào quy trình chứng nhận đủ điều kiện bay.
V5000 Matrix sử dụng cấu hình “Lift and Cruise”, trong đó các rotor đảm nhiệm lực nâng khi cất hạ cánh, còn phần cánh cố định tạo lực nâng khi bay hành trình.
Hệ thống gồm 20 động cơ nâng hoạt động song song. AutoFlight khẳng định máy bay vẫn đảm bảo an toàn ngay cả khi hai động cơ gặp sự cố cùng lúc.
Trong tương lai, hãng kỳ vọng Matrix có thể hoạt động từ các sân bay nổi dùng năng lượng mặt trời đặt trên sà lan ven sông hoặc ven biển. Mô hình này được đánh giá có thể hữu ích trong cứu trợ thiên tai, vận chuyển hàng hóa hoặc tiếp cận những khu vực thiếu hạ tầng giao thông.
Không chỉ chịu áp lực cạnh tranh từ sự bùng nổ của xu hướng xe máy điện, phân khúc xe máy xăng đang ngày càng khốc liệt. Một số mẫu xe máy số, xe tay ga như Honda CT125, Honda Vario hay Yamaha Gear 125 hybrid… trước đây vốn được nhập khẩu, phân phối thông qua một số cửa hàng không chính hãng chuyên kinh doanh xe máy nhập khẩu, nay cũng được Honda, Yamaha phân phối tại Việt Nam. Điều này vô hình tạo nên cuộc cạnh tranh về giá giữa các đơn vị phân phối. Trong đó, Yamaha Gear 125 nhập từ Indonesia là mẫu xe mới nhất được các cửa hàng chuyên kinh doanh xe máy nhập khẩu "đại hạ giá" để cạnh tranh xe chính hãng.
Trước đó, khi Yamaha Việt Nam trình làng phân phối chính hãng Gear 125 Hybrid, mẫu xe này thực chất đã xuất hiện trên thị trường từ năm 2022 thông qua một số cửa hàng không chính hãng. Cụ thể, Yamaha Gear 125 Hybrid được một số đơn vị nhập khẩu nguyên chiếc từ Indonesia, phân phối duy nhất 1 phiên bản Gear 125 Hybrid Ultima với giá 36 - 39 triệu đồng.
Mẫu xe này không thực sự nổi bật về kiểu dáng thiết kế hay công nghệ, tính năng nhưng vẫn nhận được sự quan tâm của khách hàng nhờ sự khác biệt cũng như khả năng tiết kiệm nhiên liệu. Sau gần 4 năm được phân phối thông qua các cửa hàng không chính hãng, chuyên kinh doanh xe nhập khẩu, đến trung tuần tháng 4.2026 bất ngờ được Yamaha Việt Nam trình làng và chính thức mở bán chính hãng 2 phiên bản tiêu chuẩn và cao cấp, giá 30,4 - 34,4 triệu đồng. Mức giá này thấp hơn các phiên bản Gear 125 Hybrid do các cửa hàng không chính hãng phân phối, đồng thời được Yamaha Việt Nam áp dụng chính sách bảo hành, bảo dưỡng chính hãng.
Chính điều này tạo ra áp lực cạnh tranh đối với các cửa hàng không chính hãng từng nhập khẩu, phân phối Yamaha Gear 125 Hybrid. Bởi không chỉ giá bán cao hơn, Gear 125 Hybrid nhập khẩu từ Indonesia do các cửa hàng phân phối chưa thể sánh được về chính sách bảo hành, bảo dưỡng so với Yamaha Việt Nam. Điều này khiến không ít cửa hàng đối diện nguy cơ khó cạnh tranh và ôm hàng tồn kho.
Chính vì vậy, không lâu sau khi Yamaha Gear 125 hybrid được Yamaha Việt Nam phân phối chính hãng, các phiên bản Gear 125 hybrid nhập khẩu từ Indonesia được các cửa hàng chuyên kinh doanh xe máy nhập khẩu giảm giá. Cụ thể, theo ghi nhận của PV Thanh Niên tại một số cửa hàng không chính hãng đang phân phối Gear 125 Hybrid Ultima, mẫu xe này hiện đang có giá 32 triệu đồng, tức giảm 4 - 7 triệu đồng tùy theo lựa chọn màu sắc. Sau giảm giá, Gear 125 hybrid Ultima thấp hơn bản cao cấp của Gear 125 hybrid chính hãng khoảng 2,4 triệu đồng.
Tương tự bản Gear 125 hybrid cao cấp phân phối chính hãng, Yamaha Gear 125 Hybrid Ultima không có khác biệt về kích thước, trang bị, tính năng đồng thời vẫn sử dụng động cơ Blue Core Hybrid dung tích 124,9cc, sản sinh công suất 6,2 kW (khoảng 8,3 mã lực) và mô-men xoắn cực đại 10,6 Nm, kết hợp mô-tơ điện hỗ trợ (Power Assist), giúp tăng lực kéo trong những giây đầu tăng tốc, từ đó cải thiện khả năng "đề-pa" hoặc vận hành khi thêm sức kéo khi chở nặng, leo dốc.
Động thái giảm giá Yamaha Gear 125 hybrid của các cửa hàng không chính hãng cho thấy các đơn vị này ngày càng gặp khó khăn, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn khi các mẫu mã vốn được xem như thị trường ngách đang dần bị khỏa lấp khi các nhà sản xuất, phân phối chính hãng cũng tham gia.
Theo báo cáo từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) và Hyundai Thành Công Việt Nam (HTV), doanh số phân khúc sedan hạng B trong quý 1/2026 đạt 7.146 xe, giảm 8,2% so với cùng kỳ năm trước. Dù tổng cầu giảm, thứ hạng trong nhóm 5 mẫu xe bán chạy nhất vẫn có những biến động đáng chú ý.
Toyota Vios tiếp tục khẳng định vị thế dẫn đầu với phong độ ổn định nhất phân khúc. Riêng tháng 3, mẫu xe này đạt doanh số hơn 1.000 chiếc, nâng tổng lượng xe bàn giao trong quý 1 lên 2.737 xe. Kết quả này giúp "mẫu xe quốc dân" tạo khoảng cách an toàn với các đối thủ xếp sau nhờ giá bán cạnh tranh và độ bền bỉ.
Xếp ở vị trí thứ hai là Honda City với doanh số lũy kế đạt 1.681 xe. Tuy nhiên, sức mua của mẫu xe này trong tháng 3 có phần chững lại khi chỉ bán được 398 chiếc, giảm 60 xe so với tháng trước đó. Trong khi đó, đối thủ trực tiếp là Hyundai Accent đứng vị trí thứ ba với tổng doanh số quý 1 đạt 1.311 xe. Riêng tháng 3, mẫu xe Hàn Quốc được 369 khách hàng lựa chọn.
Kế đến, Mazda2 đạt doanh số 433 xe bán ra trong tháng 3, tăng 147 chiếc so với tháng 2, khép lại quý 1 với tổng doanh số 1.047 xe. Chốt danh sách ở vị trí thứ 5 là Mitsubishi Attrage với 370 xe cộng dồn.
Sự hồi phục doanh số trong tháng 3 của phân khúc này phần lớn nhờ chính sách hỗ trợ lệ phí trước bạ và ưu đãi tiền mặt trực tiếp từ hãng và đại lý. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia nhận định nhóm sedan cỡ B vẫn đối mặt nhiều thách thức lớn trong tương lai. Xu hướng chuyển dịch sang các dòng xe gầm cao cỡ nhỏ đang thu hẹp đáng kể thị phần của các dòng sedan truyền thống tại thị trường Việt Nam.
