Theo Đài Al Jazeera, ông al-Zaidi (40 tuổi) là vị thủ tướng trẻ nhất trong lịch sử Iraq. Ông và những bộ trưởng được bỏ phiếu tín nhiệm đã tuyên thệ nhậm chức vào ngày 14.5.
Chính phủ mới của Iraq hiện chỉ có 14 trên tổng số 23 vị trí bộ trưởng được thông qua. Những ghế trụ cột như lãnh đạo Bộ Nội vụ và Bộ Quốc phòng vẫn bị bỏ ngỏ do các đảng phái chưa đạt được đồng thuận. Ông Basim Mohammed được bổ nhiệm làm tân Bộ trưởng Dầu mỏ và ông Fuad Hussein tiếp tục giữ chức Ngoại trưởng của Iraq.
Hồi cuối tháng 4, Tổng thống Iraq Nizar Amidi đã chọn ông Ali al-Zaidi làm thủ tướng và giao cho ông al-Zaidi nhiệm vụ thành lập chính phủ.
Khác với những người tiền nhiệm, ông al-Zaidi xuất thân từ lĩnh vực học thuật và tài chính tư nhân, ít có vốn liếng chính trị. Dù vậy, Al Jazeera dẫn lời giới phân tích đánh giá rằng việc thiếu kinh nghiệm chính trường lại chính là “tài sản lớn nhất” của ông. Theo đó, trong một bối cảnh chính trị phân cực sâu sắc, việc ông al-Zaidi có hồ sơ chính trị “như tờ giấy trắng” lại giúp ông trở thành một lựa chọn dễ được chấp nhận cả ở trong nước lẫn quốc tế.
Iraq thời gian qua phải cân bằng quan hệ với cả Mỹ và Iran, vốn đang là 2 nước đối đầu trực tiếp. Ngay sau khi chính phủ mới của Iraq được lập, Washington và Tehran đều gửi thông điệp chúc mừng.
Viết trên mạng xã hội X ngày 15.5, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định việc thắt chặt quan hệ với Baghdad là “ưu tiên hàng đầu”. Trong khi đó, ông Tom Barrack – Đại sứ Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ kiêm đặc phái viên Mỹ ở Iraq, bày tỏ Washington sẵn sàng hợp tác trong chương trình nghị sự “phù hợp với lợi ích chung”, ngoài ra sẽ thúc đẩy “loại bỏ chủ nghĩa khủng bố và mang lại thịnh vượng cho Iraq”.
Theo AFP, thách thức chờ đợi tân Thủ tướng Iraq Ali al-Zaidi là vấn đề cải cách kinh tế, bao gồm đa dạng hóa và thu hút đầu tư, giảm phụ thuộc vào xuất khẩu dầu mỏ. Iraq đã mất đi nguồn thu đáng kể do gián đoạn ở eo biển Hormuz, khi 90% doanh thu ngân sách của đất nước đến từ xuất khẩu dầu.
An ninh cũng là một bài toán cho chính quyền ông al-Zaidi. Chính phủ Iraq đang chịu sức ép từ Mỹ trong việc giải giáp các nhóm dân quân do Iran hậu thuẫn. Dù vậy, một số chính khách phản đối việc Washington can thiệp và gây ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định tại Iraq.
Hai trận động đất xảy ra liên tiếp vào tuần trước đã san phẳng nhiều khu dân cư tại bang ven biển La Guaira, khiến hơn 1.700 người thiệt mạng và hàng chục ngàn người vẫn đang mất tích tại Venezuela.
Theo Hãng tin AFP, ông Gianluca Rampolla del Tindaro, Điều phối viên của Liên hợp quốc tại Venezuela, từ chối đưa ra dự báo ngoài các số liệu chính thức, song cho rằng số người thiệt mạng sẽ cao hơn con số đã được công bố.
"Tôi có thể đưa ra một chỉ dấu gián tiếp. Chúng tôi đang mua sắm 10.000 túi đựng thi thể và việc này đã được thống nhất với các cơ quan chức năng Venezuela" - ông Rampolla del Tindaro nói trong cuộc họp báo trực tuyến ngày 29-6.
"Đó là con số được đưa ra dựa trên giả định. Điều này rất đau lòng và chúng tôi thực sự hy vọng số người thiệt mạng cuối cùng sẽ thấp hơn mức đó" - ông nói.
Ông Rampolla del Tindaro cũng đánh giá cao sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế, cho biết 27 quốc gia đã cử hơn 2.000 nhân viên cứu hộ và lực lượng hỗ trợ, cùng hơn 160 chó nghiệp vụ, tới Venezuela.
Theo ông, các đội cứu hộ đã đưa được 7 người sống sót ra khỏi đống đổ nát trong ngày 28-6, tức ngày thứ tư kể từ khi động đất xảy ra tại Venezuela.
Hãng tin Reuters cập nhật: Bước sang ngày thứ năm của công tác cứu hộ, số liệu từ chính quyền Venezuela cho thấy gần 200 tòa nhà đã bị san phẳng hoàn toàn và hàng trăm công trình khác bị hư hại nghiêm trọng.
Cộng đồng quốc tế đã nhanh chóng chung tay hỗ trợ Venezuela ứng phó thảm họa, trong đó phần lớn nguồn lực tập trung tại bang La Guaira - nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
Hiện chưa rõ có bao nhiêu người vẫn còn bị mắc kẹt trong các đống đổ nát. Các trang web nơi người dân đăng ký tìm kiếm thân nhân mất tích cho thấy vẫn chưa xác định được tung tích của khoảng 45.000 người.
Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius đã bác bỏ yêu cầu về sự trung thành mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra đối với các thành viên khác của NATO. Ông Pistorius cho rằng không quốc gia thành viên nào nên áp đặt ý chí của mình lên các nước còn lại trong liên minh.
Ông Pistorius đưa ra nhận định này trong một cuộc phỏng vấn với tạp chí Der Spiegel, được công bố hôm 2/7. Bộ trưởng Quốc phòng Đức cũng tìm cách hạ nhiệt những căng thẳng giữa Washington và Berlin, vốn trở nên nghiêm trọng hơn sau cuộc chiến giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran.
Trong cuộc phỏng vấn, ông Pistorius được hỏi về phát biểu của Tổng thống Trump tuần trước, trong đó nhà lãnh đạo Mỹ nói rằng ông “thất vọng với phần lớn” các nước thành viên NATO vì không sẵn sàng tham gia cuộc chiến với Iran.
“Điều tôi muốn chỉ là sự trung thành. Các bạn biết đấy, chúng tôi rất trung thành với họ. Chúng tôi luôn chiến đấu vì họ”, ông Trump tuyên bố.
Tổng thống Trump tiếp tục nhắc đến Đức, lưu ý rằng Mỹ đang triển khai hàng chục nghìn binh sĩ tại quốc gia châu Âu này.
“Rồi chúng tôi chỉ muốn một chút thôi - hãy dành cho chúng tôi một cái vỗ vai, một nụ hôn. Chúng tôi không đòi hỏi nhiều. Nhưng họ lại nói: Không, chúng tôi không thể làm điều đó”, ông Trump nói thêm.
Đáp lại, ông Pistorius nói với Der Spiegel rằng: “Lập trường của NATO không phải là sự phục tùng mù quáng, mà là một tinh thần tự do trong quá trình thảo luận”.
Ông nhấn mạnh các quyết định trong liên minh NATO được đưa ra “trên cơ sở đồng thuận tự nguyện của tất cả các quốc gia thành viên, chứ không phải theo sự áp đặt của bất kỳ nước nào”.
Khi được hỏi Mỹ thực sự mong muốn Đức hỗ trợ quân sự như thế nào, ông Pistorius nói rằng ông “không biết về bất kỳ yêu cầu nào” như vậy.
“Hơn nữa, việc từ chối một nụ hôn nhẹ cũng có thể xảy ra ngay cả trong những mối quan hệ tốt đẹp nhất, đôi khi cũng có thể là vô tình. Điều đó khó có thể được xem là một cuộc khủng hoảng hôn nhân”, ông nói thêm.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Quốc phòng Đức cũng đồng tình với yêu cầu lâu nay của Tổng thống Trump rằng NATO cần tăng chi tiêu quốc phòng. Dù vậy, ông nhấn mạnh Đức làm điều đó “vì lợi ích của chính mình, chứ không phải vì Mỹ muốn chúng tôi làm như vậy”.
Quan hệ giữa Mỹ và Đức trở nên căng thẳng sau khi ông Pistorius phát tín hiệu rằng Berlin sẽ không tham gia các chiến dịch do Washington dẫn đầu tại eo biển Hormuz. Bộ trưởng Quốc phòng Đức lập luận rằng “đây không phải là cuộc chiến của chúng tôi”.
Sau bất đồng này, Lầu Năm Góc hồi tháng 5 thông báo sẽ rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức trong vòng 6 đến 12 tháng. Tháng trước, Bộ trưởng Chiến tranh (Bộ trưởng Quốc phòng) Mỹ Pete Hegseth - quan chức từng chỉ trích thái độ của các thành viên NATO là “đáng xấu hổ” - cũng tuyên bố sẽ xem xét lại vị thế quân sự của Mỹ ở châu Âu.
"Các lực lượng thuộc Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) đã hoàn tất đợt tập kích nhằm vào Iran đêm 7/7 (rạng sáng nay giờ Hà Nội), đánh trúng hơn 80 mục tiêu bằng vũ khí dẫn đường chính xác. Đây là phản ứng tức thời đối với các vụ tấn công mới nhất của Iran nhắm vào tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz", CENTCOM thông báo.
CENTCOM cho biết những mục tiêu bị nhắm tới gồm hệ thống phòng không, mạng lưới chỉ huy và kiểm soát, đài radar ven biển, tổ hợp tên lửa chống hạm, cùng hơn 60 xuồng cao tốc của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tại các khu vực trong và gần eo biển Hormuz.
CENTCOM trước đó thông báo phát động "đợt tấn công mạnh mẽ" nhằm đáp trả các vụ Iran tập kích tàu hàng đi qua eo biển Hormuz, cáo buộc Tehran vi phạm lệnh ngừng bắn và thực hiện "những hành động hung hăng, nguy hiểm".
Cơ quan An ninh Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) thông báo 3 tàu hàng bị tấn công gần bờ biển Oman ngày 7/7, khi chúng đi qua eo biển Hormuz. Trong số này có một tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng của Qatar và một siêu tàu dầu Arab Saudi.
CNN dẫn nguồn tin am hiểu tình hình cho biết chiến dịch của Mỹ "mang tính trừng phạt", chỉ giới hạn ở các cơ sở quân sự tại vùng duyên hải phía nam Iran, thay vì nhắm đến những thành phố lớn như Tehran.
Nhiều vụ nổ xảy ra tại thành phố cảng Bandar Abbas, đảo Qeshm và Sirik ở miền nam Iran rạng sáng nay. Đài truyền hình quốc gia IRIB cáo buộc lực lượng Mỹ "chủ yếu nhắm mục tiêu vào khu vực dân sự".
Truyền thông nhà nước Iran cũng xác nhận lực lượng vũ trang nước này đã tấn công tàu Al Rekayyat của Qatar vì thủy thủ đoàn phớt lờ nhiều cảnh báo và tìm cách đi qua eo biển Hormuz bằng tuyến hàng hải do Oman đề xuất dưới sự bảo vệ của hải quân Mỹ.
Hải quân IRGC tuyên bố chỉ những tàu sử dụng tuyến hàng hải do lực lượng này chỉ định mới được đi qua eo biển Hormuz, nhấn mạnh mọi tàu phải phối hợp với Iran trước khi di chuyển.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cáo buộc Washington vi phạm các điều khoản trong bản ghi nhớ giữa hai nước khi hủy miễn trừ đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Tehran và tiến hành không kích. Ông cảnh báo rằng Iran "sẽ có những hành động quyết liệt" bảo vệ lợi ích và an ninh quốc gia.
Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, cơ quan chỉ huy tối cao của quân đội Iran, nhắc lại rằng tuyến đường an toàn duy nhất cho tàu thuyền qua eo biển Hormuz "là luồng do Iran quy định", nhấn mạnh Tehran sẽ không để Washington can thiệp vào hoạt động quản lý eo biển Hormuz và các vấn đề liên quan trong bất cứ hoàn cảnh nào.
