1. Trẻ không lớn lên bằng lời nói suông mà luôn quan sát người lớn. Các em nhìn cách cha mẹ nói chuyện, cư xử, phản ứng với cuộc sống mỗi ngày để học theo. Trong giáo dục Á Đông, điều ấy được gọi là “thân giáo” – dạy bằng chính hành vi và lối sống của mình.
Nếu một người cha vừa về nhà đã ôm điện thoại lướt mạng hàng giờ sẽ rất khó thuyết phục con rằng đọc sách tốt hơn xem video ngắn. Hay một người mẹ vừa trò chuyện với con vừa liên tục kiểm tra tin nhắn cũng khó đòi hỏi con tập trung vào bữa cơm gia đình. Trẻ em luôn nhìn thấy sự mâu thuẫn ấy và bất tuân lời dạy dù đúng.
2. Mạng xã hội giúp con người kết nối, học tập, cập nhật thông tin và giải trí. Điều đáng lo là khi cả gia đình dần bị cuốn vào kiểu sống mà ai cũng hiện diện trên mạng nhiều hơn hiện diện với nhau. Vì nó mà những bữa cơm mỗi người nhìn vào một màn hình riêng.
Rồi những cuối tuần cha mẹ ở cạnh con cả ngày nhưng gần như không trò chuyện thật sự với con. Người lớn bận trả lời công việc, xem video, đọc tin tức còn trẻ con tìm niềm vui trên mạng vì không biết kết nối với ai ngoài đời thật. Tới khi thấy con mê điện thoại, người lớn bắt đầu hoảng hốt.
3. Nhưng trẻ con đâu tự nhiên nghiện lướt mạng. Đó là cả quá trình các em học cách sống từ chính môi trường quanh mình. Một đứa trẻ lớn lên trong căn nhà mà người lớn luôn cầm điện thoại sẽ mặc nhiên nghĩ đó là trạng thái bình thường của cuộc sống.
Nhiều cha mẹ than con không thích đọc sách nhưng trong nhà hiếm khi thấy cha mẹ cầm sách. Có người muốn con vận động ngoài trời nhưng đi đâu họ cũng chỉ muốn nằm lướt điện thoại cho hết ngày, ru rú trong phòng máy lạnh từ sáng tới tối…
4. Sự thật hiển nhiên là một đứa trẻ được trò chuyện, chơi cùng và cảm nhận tình yêu thương thật sự thường ít phụ thuộc vào thế giới ảo hơn. Muốn con bớt nghiện mạng xã hội, điều đầu tiên không phải là tịch thu điện thoại hay quát mắng mà là người lớn phải thay đổi cách sống.
Nếu muốn con đọc sách, hãy để con thấy cha mẹ đọc sách. Nếu muốn con ăn cơm không cầm điện thoại, hãy bắt đầu từ chính người lớn. Nếu muốn con thích trò chuyện, hãy dành thời gian thật sự lắng nghe con. Một lời cấm đoán thiếu sự đồng hành thường chỉ tạo ra phản kháng hoặc đối phó.
5. Nhiều gia đình đã bắt đầu không điện thoại trong bữa ăn, không thiết bị điện tử trước giờ ngủ, cuối tuần dành thời gian đi bộ, đọc sách hay chơi cùng nhau. Những điều tưởng chừng nhỏ này lại giúp kết nối gia đình mạnh hơn, trẻ có cảm giác được quan tâm thật sự.
Người lớn cũng đang chật vật với sự lệ thuộc vào thế giới số nên không thể đòi hỏi trẻ em tự kiểm soát nếu chính cha mẹ còn chưa làm được. Một đứa trẻ không thể lớn lên cân bằng trong một môi trường mà người lớn luôn mất kết nối với đời sống thật. Muốn con tránh xa sự lệ thuộc mạng xã hội, vấn đề không nằm ở công nghệ mà ở cách gia đình sống cùng nhau.
Điều đáng lo hơn là mạng xã hội đang dần lấy mất khả năng kết nối thật của gia đình. Cha mẹ mệt mỏi sau công việc nên tìm sự giải trí nhanh trên điện thoại. Con cái cô đơn nên tìm sự chú ý trên mạng.
Mỗi người đều có một thế giới riêng trong tay nhưng lại ít hiểu nhau hơn. Dần dà những đứa trẻ lên mạng không phải vì thích công nghệ quá mức mà vì ngoài đời các em không tìm thấy đủ sự lắng nghe.
"Không có gì chắc chắn 100%, nhưng chúng tôi thoải mái với quyết định này", ông Garrett Hughes, sống ở ngoại ô Rochester, bang New York, nói.
Theo khảo sát của Hiệp hội Người hưu trí Mỹ, khoảng 75% người trên 50 tuổi có mong muốn dưỡng lão tại gia như gia đình Hughes. Xu hướng này xuất phát từ hiện tượng "Sóng thần Bạc" (Silver Tsunami). Tuổi thọ trung bình của người Mỹ hiện đạt 79 tuổi, kéo theo nhu cầu được chăm sóc tại nhà thay vì chuyển đến các cơ sở y tế.
Chi phí đắt đỏ của các viện dưỡng lão cũng thúc đẩy xu hướng già đi tại nhà của người Mỹ. Hiện mức phí dao động 50.000-100.000 USD mỗi năm. Tại Rochester, con số này là 84.000 USD một năm.
Tuy hệ thống bảo hiểm y tế chính phủ (Medicaid) chi trả cho viện dưỡng lão, nhưng dịch vụ chăm sóc tại nhà dễ bị cắt giảm. Việc này khiến hơn 600.000 người đủ điều kiện phải chờ đợi để được hỗ trợ.
Dưỡng lão tại nhà đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Khảo sát của Viện Hưu trí Nationwide chỉ ra, dù 73% người được hỏi muốn ở nhà chỉ 37% đã lập kế hoạch tài chính và 22% tiến hành cải tạo nhà cửa. Phần lớn nhà ở tại Mỹ có cầu thang, cửa hẹp và sàn trơn trượt, không phù hợp với người cao tuổi.
Gia đình Hughes quyết định tự cải tạo ngôi nhà để không phải chuyển đi. Ban đầu, họ định lắp ghế nâng và thang máy, nhưng nhận ra trang bị này chỉ giải quyết vấn đề di chuyển. Sau khi con cháu từ chối dọn đến sống cùng, ông Garrett dùng phần mềm 3D thiết kế một phần mở rộng cho căn nhà, gồm phòng ngủ chính ở tầng một và mái dốc hướng nam để gắn pin mặt trời. Để trang trải chi phí, họ sử dụng khoản vay thế chấp 300.000 USD.
Melanie Towle, chủ công ty thiết kế nội thất, cho biết một dự án cải tạo phòng tắm cơ bản tốn ít nhất 45.000 USD. Nhiều khách hàng sẵn sàng chi 150.000-250.000 USD cho các thiết bị cao cấp, đa năng thay vì dùng thanh vịn y tế thông thường để giữ thẩm mỹ cho ngôi nhà.
Nhu cầu của thế hệ người cao tuổi thúc đẩy ngành dịch vụ chăm sóc tại nhà phát triển. Ngày càng nhiều nhà thầu nhận chứng chỉ thiết kế không gian cho người già. Công nghệ nhà thông minh cũng được ứng dụng rộng rãi. Tại Florida, các dịch vụ trả phí từ giao nước đến sắp xếp y tế tận nhà đang phát triển. Ryan Frederick, tác giả sách, cho biết một ngành công nghiệp mới đang hình thành để hỗ trợ người già sống tại nhà.
Dù hài lòng với ngôi nhà 300.000 USD vừa cải tạo, vợ chồng Hughes hiểu những gì phù hợp hiện tại có thể không còn tác dụng trong tương lai. Đó cũng là lý do chuyên gia Frederick luôn khuyến cáo người cao tuổi phải có một "Kế hoạch B". "Vấn đề lớn nhất là mọi người khó hình dung được tình trạng của bản thân trong tương lai", Frederick nói.
Đó cũng là điều bà Anna Marie trăn trở. Dù thường xuyên chơi quần vợt và tập Pilates, khi nghĩ đến tuổi thật, bà tự hỏi liệu hai vợ chồng có sống đủ lâu để tận hưởng trọn vẹn khoản đầu tư này.
Dù vậy, cặp đôi vẫn an tâm với các bước chuẩn bị. Họ đã dọn sẵn một phòng trên lầu cho người chăm sóc trực tiếp nếu sau này cần đến. Phòng ngủ mới đủ rộng để kê thêm giường y tế.
Tử Cấm Thành là quần thể cung điện hoàng gia nằm ngay trung tâm thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc. Đây từng là nơi sinh sống và làm việc của các hoàng đế nhà Minh và nhà Thanh, đồng thời là trung tâm quyền lực chính trị của đất nước trong hơn 500 năm, từ năm 1420 đến đầu thế kỷ 20.
Năm 1987, Tử Cấm Thành được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới. Đây cũng được xem là quần thể cung điện hoàng gia được bảo tồn nguyên vẹn và quy mô lớn nhất còn tồn tại trên thế giới, đồng thời là một trong những điểm du lịch thu hút nhiều khách tham quan nhất Trung Quốc, với khoảng 18 triệu lượt mỗi năm.
Bên cạnh giá trị lịch sử và kiến trúc, Tử Cấm Thành cũng gắn liền với nhiều lời đồn trong dân gian. Một số truyền thuyết khác còn cho rằng Tử Cấm Thành bị bao phủ bởi nhiều câu chuyện tâm linh, do từng có không ít quan lại, thành viên hoàng tộc và người hầu bị xử tử trong thời phong kiến.
Nơi đây nổi tiếng là vậy nhưng ít ai ngờ rằng ngay dưới lòng Tử Cấm Thành lại ẩn giấu một hệ thống hầm ngầm 3 lớp quy mô khổng lồ, từng chôn tới khoảng 30.000 khối đá, khiến giới nghiên cứu và du khách không khỏi kinh ngạc trước sự tinh vi của cổ nhân.
Đặc biệt mùa hè oi bức ở Bắc Kinh, Tử Cấm Thành vẫn giữ được bầu không khí mát lạnh lạ thường nhờ một hệ thống ngầm tinh vi nằm sâu dưới lòng đất, khiến giới khoa học và kiến trúc hiện đại không khỏi kinh ngạc.
Dù nhiệt độ bên ngoài có thể chạm ngưỡng 40°C, không gian bên trong quần thể cung điện hơn 600 năm tuổi vẫn luôn dễ chịu đến bất ngờ. Điều đặc biệt không đến từ công nghệ hiện đại, mà xuất phát từ tư duy thiết kế và kỹ thuật xây dựng vượt thời đại của người xưa.
Từ thời Minh – Thanh, Tử Cấm Thành đã sở hữu hệ thống hầm trữ băng quy mô lớn được xây dựng sâu dưới lòng đất. Các hầm này có cấu trúc nhiều lớp với tường đá, gạch dày kết hợp vật liệu cách nhiệt, giúp giảm tối đa sự truyền nhiệt từ môi trường bên ngoài.
Ước tính, mỗi năm nơi đây từng lưu trữ khoảng 30.000 khối băng phục vụ hoàng cung.
Nguồn băng được chuẩn bị từ mùa đông, khi sông hồ đóng băng. Những khối băng lớn được cắt và vận chuyển về hầm, xếp thành từng lớp, xen kẽ rơm hoặc mùn cưa để hạn chế tan chảy. Đáng chú ý, nền hầm còn sử dụng loại đá núi lửa đặc biệt có khả năng lọc và hấp thụ tạp chất, giúp duy trì chất lượng nước tốt hơn theo thời gian.
Không dừng lại ở việc trữ lạnh, hệ thống hầm băng còn được kết nối với mạng lưới thông gió ngầm, dẫn luồng khí mát lan tỏa khắp các cung điện.
Cùng với đó, kiến trúc mái hiên rộng, vật liệu cách nhiệt dày và thiết kế tận dụng gió từ hồ nước xung quanh đã tạo nên một cơ chế điều hòa tự nhiên hiệu quả.
Sự kết hợp hài hòa giữa hạ tầng ngầm, vật liệu xây dựng và tư duy kiến trúc thông minh cho thấy trình độ kỹ thuật đáng nể của cổ nhân, nhiều nguyên lý đến nay vẫn còn giá trị ứng dụng thực tiễn.
Ngày 1-7, UBND phường Bình Tân (TP.HCM) phối hợp Hội Chữ thập đỏ phường tổ chức lễ khai trương "Quán cơm Nghĩa Tình Bình Tân".
Tham dự buổi lễ có ông Dương Hoàng Hải - đại diện Hội Chữ thập đỏ TP.HCM, lãnh đạo phường Bình Tân cùng đại diện các ban, ngành, đoàn thể, các nhà hảo tâm, hội viên, tình nguyện viên Hội Chữ thập đỏ và người dân trên địa bàn.
Theo ban tổ chức, "Quán cơm Nghĩa Tình Bình Tân" là mô hình an sinh xã hội mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc nhằm chăm lo bữa ăn cho người lao động có thu nhập thấp, người bán vé số, người cao tuổi, người khuyết tật và các hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.
Quán phục vụ các suất cơm với mức giá từ 1.000 đồng đến 5.000 đồng/suất, góp phần giúp người dân có những bữa ăn đầy đủ dinh dưỡng, tiết kiệm chi phí và vơi bớt khó khăn trong cuộc sống.
Quán phục vụ từ thứ Hai đến thứ Sáu hằng tuần, khung giờ từ 10h đến 12h, tại địa chỉ 666 đường số 1, khu dân cư Vĩnh Lộc, phường Bình Tân, bảo đảm các suất ăn được chế biến an toàn, hợp vệ sinh và phục vụ chu đáo.
Phát biểu tại buổi lễ, lãnh đạo phường cho biết việc đưa "Quán cơm Nghĩa Tình Bình Tân" vào hoạt động không chỉ góp phần thực hiện hiệu quả công tác an sinh xã hội mà còn lan tỏa tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái, huy động các nguồn lực xã hội cùng chăm lo cho người dân có hoàn cảnh khó khăn, xây dựng cộng đồng nhân ái, nghĩa tình.
Thời gian tới, UBND phường Bình Tân và Hội Chữ thập đỏ phường sẽ tiếp tục duy trì, nâng cao chất lượng hoạt động của quán, đồng thời vận động các tổ chức, doanh nghiệp, nhà hảo tâm và Nhân dân tiếp tục đồng hành để mô hình phát triển bền vững, trở thành địa chỉ sẻ chia yêu thương, góp phần xây dựng phường Bình Tân văn minh, hiện đại, nghĩa tình.
