Thị trường kim loại quý vừa trải qua một phiên rung lắc mạnh khi giá vàng bất ngờ quay đầu giảm sâu ngay sau khi chạm đỉnh cao nhất trong ba tuần. Áp lực bán xuất hiện trên diện rộng sau khi dữ liệu lạm phát mới của Mỹ vượt kỳ vọng, làm thay đổi nhanh chóng kỳ vọng của giới đầu tư về lộ trình lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).
Theo dữ liệu từ Reuters, giá vàng giao ngay giảm 0,8% xuống còn 4.698 USD/ounce sau khi trước đó leo lên mức cao nhất kể từ ngày 21/4. Hợp đồng vàng tương lai giao tháng 6 cũng mất 0,5%, lùi về quanh 4.706 USD/ounce.
Không chỉ vàng, bạc cũng chịu áp lực chốt lời mạnh. Theo Kitco, giá bạc giao ngay giảm gần 3%, xuống còn khoảng 83,45 USD/ounce sau cú tăng hơn 6% trong phiên liền trước.
Tâm điểm của thị trường hiện nằm ở bài toán lạm phát và năng lượng. Giá dầu thô tiếp tục tăng mạnh do căng thẳng tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải dầu mỏ chiến lược của thế giới, khiến nguy cơ gián đoạn nguồn cung toàn cầu leo thang. Giá dầu WTI hiện đã vượt 101 USD/thùng, trong khi dầu Brent tiến sát mốc 107 USD/thùng. Đà tăng của năng lượng nhanh chóng phản ánh vào dữ liệu kinh tế Mỹ.
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 4 của Mỹ tăng 3,8% so với cùng kỳ năm ngoái, cao hơn mức dự báo 3,7% của thị trường. Dữ liệu này làm dấy lên lo ngại rằng lạm phát vẫn chưa được kiểm soát hoàn toàn, đặc biệt khi giá năng lượng tiếp tục leo thang. Ông Ole Hansen, Giám đốc chiến lược hàng hóa tại Saxo Bank, nhận định đà tăng của dầu đang kéo lợi suất trái phiếu Mỹ và đồng USD đi lên, tạo áp lực trực tiếp lên giá vàng.
Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng lên vùng cao nhất một tuần quanh 4,4%, trong khi chỉ số USD Index tăng thêm 0,4%. Đồng USD mạnh khiến vàng và các hàng hóa định giá bằng USD trở nên đắt đỏ hơn với nhà đầu tư quốc tế.
Thông thường, vàng được xem là công cụ phòng ngừa lạm phát. Tuy nhiên trong bối cảnh hiện nay, lạm phát cao lại khiến thị trường lo ngại Fed sẽ duy trì lãi suất ở mức cao lâu hơn. Đây là yếu tố đặc biệt bất lợi với vàng bởi kim loại quý không tạo ra lợi suất. Khi trái phiếu và USD hấp dẫn hơn, dòng tiền có xu hướng rời khỏi tài sản trú ẩn như vàng và bạc.
Thị trường hiện gần như đã loại bỏ khả năng Fed giảm lãi suất trong năm 2026. Theo công cụ FedWatch của CME Group, giới đầu tư thậm chí đang định giá khoảng 36% khả năng Fed có thể tăng lãi suất vào tháng 3/2027.
Trong khi đó, căng thẳng địa chính trị vẫn tiếp tục phủ bóng lên thị trường. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết thỏa thuận ngừng bắn với Iran đang “thoi thóp” sau khi Tehran bác bỏ đề xuất từ Washington. Nhà đầu tư hiện cũng dồn sự chú ý vào chuyến thăm Trung Quốc kéo dài hai ngày của ông Trump, nơi hồ sơ Trung Đông được dự báo sẽ trở thành chủ đề trọng tâm.
Dưới góc độ kỹ thuật, giới phân tích cho rằng vàng vẫn đang trong giai đoạn tích lũy nhưng áp lực điều chỉnh ngắn hạn đang gia tăng rõ rệt. Theo Saxo Bank, vùng hỗ trợ quan trọng của vàng hiện nằm phía trên mốc 4.500 USD/ounce, trong khi kháng cự mạnh là đường trung bình động 50 ngày quanh vùng 4.757 USD.
Phân tích từ Kitco cho thấy phe bán đang nhắm mục tiêu kéo giá vàng xuống dưới ngưỡng 4.686 USD. Nếu mốc này bị phá vỡ, giá vàng có thể tiếp tục lùi về vùng 4.652 USD. Ở chiều ngược lại, để khôi phục đà tăng, vàng cần vượt qua các vùng cản quan trọng quanh 4.715 USD và 4.722 USD/ounce.
Đối với bạc, vùng 84,70 USD hiện là ngưỡng then chốt. Nếu không thể bứt phá trở lại, giá bạc có nguy cơ giảm sâu về vùng hỗ trợ 82,5 USD và 82,12 USD/ounce.
Hồ sơ của công ty hàng không vũ trụ SpaceX viết rằng Musk "chỉ có thể bị loại khỏi Hội đồng Quản trị hoặc các vị trí này bằng kết quả bỏ phiếu của nhóm cổ đông nắm giữ cổ phiếu hạng B". Đây là loại cổ phiếu có quyền biểu quyết nhiều gấp 10 lần bình thường mà Musk sẽ nắm sau khi SpaceX làm IPO, khiến việc bãi nhiệm thực chất phụ thuộc vào lá phiếu của chính ông.
"Nếu nắm lượng lớn cổ phiếu hạng B trong thời gian dài, ông ấy có thể tiếp tục kiểm soát việc bầu và bãi nhiệm đa số HĐQT của chúng tôi", hồ sơ cho biết.
SpaceX sử dụng cấu trúc cổ phiếu hai hạng khi làm IPO. Đây là mô hình phổ biến khi niêm yết của các hãng công nghệ do nhà sáng lập lãnh đạo. Việc này giúp họ và các cổ đông đầu tiên có quyền kiểm soát lớn hơn so với cổ đông đại chúng. Dù vậy, kể cả với cấu trúc này, HĐQT thường vẫn có quyền chính thức trong việc thay CEO, dù nhà sáng lập có thể gây tác động thông qua quyền biểu quyết.
Còn tại SpaceX, các điều khoản hiện tại trao cho Musk quyền phủ quyết với bất kỳ nỗ lực nào nhằm bãi nhiệm ông. Đây là mức độ kiểm soát mà các chuyên gia quản trị doanh nghiệp cho rằng vượt xa thông lệ.
"Quy định này không phổ biến. Thông thường, việc bãi nhiệm CEO là quyết định của HĐQT, còn cổ đông kiểm soát sẽ dựa vào quyền lực của mình để thay đổi hội đồng", Lucian Bebchuk - Giáo sư tại Trường Luật Harvard cho biết.
SpaceX cũng từng cảnh báo các nhà đầu tư tiềm năng rằng cấu trúc này "sẽ hạn chế hoặc loại bỏ khả năng của bạn trong việc tác động lên các vấn đề doanh nghiệp và bầu HĐQT".
Cấu trúc cổ phiếu hai hạng rất phổ biến với các hãng công nghệ do nhà sáng lập dẫn dắt khi làm IPO những năm gần đây. Facebook (niêm yết năm 2012) đã cấp loại cổ phiếu có quyền biểu quyết lớn cho các cổ đông trước IPO, trong đó có Chủ tịch kiêm CEO Mark Zuckerberg. Quyền biểu quyết sau đó tập trung dần vào một số cá nhân, khi các nhà đầu tư ban đầu bán bớt cổ phần. Các đợt niêm yết gần đây có xu hướng tập trung nhiều cổ phiếu có quyền biểu quyết lớn vào tay nhà sáng lập hơn.
Reuters trước đó cho biết SpaceX dự kiến chia cổ phiếu thành hạng A dành cho nhà đầu tư đại chúng và hạng B - có quyền biểu quyết cao dành cho nội bộ. Musk sẽ nắm phần lớn quyền biểu quyết, gắn quyền kiểm soát HĐQT và khả năng điều hành trực tiếp với số cổ phần ông nắm giữ. Cấu trúc này khác với Tesla - một công ty khác do Musk điều hành, khi hãng xe điện chỉ có một loại cổ phiếu.
Trước phiên hôm nay, nhiều công ty chứng khoán cho rằng nhịp tăng hôm qua chưa đủ xác nhận trạng thái hồi phục bền vững. Tuy nhiên, chỉ số đại diện cho sàn TP HCM được kỳ vọng nhích dần qua các ngưỡng kháng cự quan trọng 1.850 và 1.860 điểm khi dòng tiền đang dịch chuyển sang các nhóm trụ như dầu khí, ngân hàng, bất động sản.
Thực tế, VN-Index chỉ giao dịch dưới tham chiếu trong ít phút đầu phiên, sau đó lấy lại sắc xanh và nới rộng biên độ tăng. Chỉ số đóng cửa sát 1.854 điểm, tích lũy thêm 5 điểm so với tham chiếu. Dù biên độ tăng ít hơn, VN30 cũng tiến gần ngưỡng tâm lý 2.000 điểm.
Sàn TP HCM nghiêng về sắc xanh với 164 mã, còn bên giảm chưa đến 130 mã. Rổ vốn hóa lớn phân hóa mạnh hơn khi có 19 cổ phiếu trên tham chiếu, gấp đôi số lượng cổ phiếu giảm.
Nhóm ngân hàng có phiên thứ hai liên tiếp giao dịch hứng khởi. Cổ phiếu Kienlongbank (KLB) chạm trần 12.850 đồng và đóng cửa trong tình trạng không có bên bán. Các mã trụ như CTG, MBB, VCB, VPB... nhích nhẹ 0,5-1%. Nhóm này chỉ ghi nhận một số cổ phiếu ngược dòng như LPB, MSB, HDB và TCB với biên độ giảm không quá 1,5%.
Cổ phiếu dầu khí cũng nhảy vọt khi giá dầu thô Brent và WTI cùng tăng gần 3% do quân đội Mỹ cùng ngày mở loạt không kích nhằm vào các mục tiêu ở phía nam Iran. Việc này khiến nhà đầu tư lo ngại thỏa thuận ngừng bắn khó duy trì. BSR tăng 3,5% lên 25.100 đồng, đứng đầu danh sách những mã tác động tích cực nhất đến VN-Index. Các cổ phiếu trụ khác như GAS, PLX, PVT cũng tích lũy hơn 1% so với tham chiếu.
Ở nhóm Vingroup, VIC tăng 0,2% lên 220.700 đồng, còn VPL có thêm gần 2%. Trong khi đó, VHM và VRE ghì chỉ số xuống khi lần lượt giảm 0,1% và 1,1%.
Nhóm bất động sản cũng có tín hiệu khởi sắc khi DIG, QCG, DXS, LDG, SCR cùng tăng hơn 1,8%. Ngược lại, cổ phiếu AGG và NBB nằm trong nhóm giảm điểm, dù biên độ không nhiều.
PNJ là cổ phiếu biến động mạnh nhất trong phiên hôm nay khi chạm sàn ở những phút đầu, sau đó thu hẹp dần biên độ và đảo chiều tăng 2% lúc đóng cửa. Cổ phiếu này dẫn đầu bảng xếp hạng thanh khoản với hơn 1.240 tỷ đồng, gần bằng hai mã xếp sau là MSN và SSI cộng lại.
Thanh khoản sàn TP HCM hôm nay đạt hơn 17.000 tỷ đồng, tăng nhẹ so với hôm qua. Rổ vốn hóa lớn đóng góp hơn phân nửa trong số này.
Nhà đầu tư nước ngoài quay lại bán ròng 550 tỷ đồng. Nhóm này xả hàng hơn 2.000 tỷ đồng, trong khi mua vào 1.500 tỷ đồng. PNJ chịu áp lực bán mạnh nhất với khối lượng ròng khoảng 4,5 triệu cổ phiếu.
Theo nhóm phân tích Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam (YSVN), xu hướng ngắn hạn của chỉ số VN-Index duy trì mức tăng với mục tiêu trước mắt là 1.885-1.890 điểm. "Nhà đầu tư có thể nắm giữ các vị thế mua gần đây và quan sát vùng kháng cự này để chốt lời nếu nhịp hồi phục suy yếu", bản tin của YSVN viết.
Lúc 19h30 (giờ Việt Nam), giá vàng thế giới giao ngay tăng 112 USD lên 4.673 USD. Trước đó trong phiên, giá có thời điểm tăng hơn 150 USD để vượt mốc 4.700 USD.
Ngược lại, giá dầu thô giảm mạnh. Tối nay, giá Brent và WTI có thời điểm giảm 10-11%, khiến WTI về sát 90 USD một thùng. Hiện tại, mức giảm thu hẹp còn 8%. Mỗi thùng Brent có giá 101 USD, trong khi WTI là 94 USD.
Thị trường biến động sau khi truyền thông Mỹ đưa tin nước này tiến gần đến một thỏa thuận với Iran thông qua bản ghi nhớ nhằm chấm dứt chiến sự và thiết lập khung đàm phán hạt nhân.
Trang tin Axios dẫn nguồn tin quan chức Mỹ cho biết "Nhà Trắng tin rằng họ tiến gần tới việc đạt được đồng thuận với Iran" về Bản ghi nhớ (MOU) dài một trang, gồm 14 điểm, do đặc phái viên Trung Đông Steve Witkoff và con rể của ông Trump - Jared Kushner, soạn thảo, cùng với một số quan chức Iran. Một quan chức Pakistan tham gia nỗ lực hòa bình cũng xác nhận với Reuters thông tin trên. "Chúng ta đang rất gần, rất gần rồi", ông nói.
"Một thỏa thuận hòa bình kịp thời sẽ cho phép việc bình thường hóa hoạt động vận tải qua eo hiểm Hormuz, từ đó làm giảm sức ép lạm phát, tạo điều kiện cho Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) giảm lãi suất trong năm nay", Ricardo Evangelista - nhà phân tích tại ActivTrades nhận định. Ông cho rằng nếu kịch bản này xảy ra, giá vàng có thể lấy lại đà tăng, quay về mốc trên 5.000 USD và thậm chí hướng tới 5.500 USD cuối năm nay.
Eo biển Hormuz bị phong tỏa gây gián đoạn 20% nguồn cung dầu thô và khí hóa lỏng (LNG) toàn cầu. Việc này khiến giá dầu Brent tăng tới gần 60% trong 2 tháng qua, làm tăng áp lực lạm phát.
Giá vàng thế giới vì thế chịu sức ép suốt chiến sự, khi lạm phát tăng tốc khiến các ngân hàng trung ương ngần ngại giảm lãi suất. Dù là công cụ phòng trừ rủi ro trong thời kỳ lạm phát và biến động kinh tế - chính trị, kim loại quý gặp bất lợi trong môi trường lãi suất cao, do không trả lãi cố định.
