Theo Hãng tin Bloomberg, một khảo sát mới của Trung tâm Nghiên cứu Pew ngày 15-7 cho thấy số người trên thế giới có cái nhìn tích cực với Trung Quốc đã tăng lên đáng kể và đánh dấu lần đầu vượt qua cả Mỹ kể từ ít nhất năm 2023.
Đáng chú ý, xu hướng này xuất hiện ngay cả tại nhiều quốc gia đồng minh lâu năm của Washington như Canada, Úc, Pháp và Đức, phản ánh sự thay đổi đáng kể trong cuộc cạnh tranh ảnh hưởng giữa hai cường quốc.
Khảo sát được thực hiện với hơn 42.000 người tại 36 quốc gia từ ngày 8-2 đến 13-5-2026, cho thấy Trung Quốc hiện được nhìn nhận tích cực hơn Mỹ ở phần lớn các nước được khảo sát.
Chỉ còn sáu trong số 36 quốc gia được hỏi đánh giá Mỹ tích cực hơn Trung Quốc, gồm Ấn Độ, Nhật Bản, Philippines, Hàn Quốc, Israel và Ba Lan.
Tại 20 quốc gia có dữ liệu so sánh từ năm 2023, gần một nửa số người được hỏi có thiện cảm với Trung Quốc, trong khi chỉ 36% có cái nhìn tích cực về Mỹ.
Trong khi đó vào ba năm trước, tình hình hoàn toàn ngược lại khi Mỹ đạt tỉ lệ thiện cảm 58%, còn Trung Quốc chỉ là 32%.
Báo cáo cho rằng hình ảnh của Mỹ đã xấu đi trong năm qua, khi Tổng thống Donald Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai.
“Năm ngoái, phần lớn người dân thế giới vẫn có cái nhìn tích cực về Mỹ hơn Trung Quốc. Nhưng năm nay, điều đó không còn đúng nữa”, báo cáo của Pew nêu rõ.
Khảo sát được tiến hành trong giai đoạn nổ ra cuộc chiến do Mỹ dẫn đầu nhắm vào Iran.
Khi xung đột kéo dài và làm dấy lên lo ngại về tác động đối với kinh tế toàn cầu, Bắc Kinh tìm cách xây dựng hình ảnh là một lực lượng thúc đẩy ổn định, trong khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhiều lần thể hiện tham vọng đưa Trung Quốc đóng vai trò nổi bật hơn trong các vấn đề quốc tế.
Ngược lại, chính sách của Tổng thống Trump – từ việc áp thuế quan đến các tuyên bố muốn sáp nhập Greenland – đã khiến quan hệ giữa Washington với một số đồng minh truyền thống trở nên căng thẳng hơn.
Dù vậy, nhiều người vẫn cho rằng Mỹ tôn trọng các quyền tự do cá nhân hơn Trung Quốc, nhưng khoảng cách giữa hai nước trong tiêu chí này cũng đang dần thu hẹp.
Một báo cáo khác của Pew về Trung Quốc cho thấy thiện cảm đối với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đang ở mức cao kỷ lục hoặc gần kỷ lục tại nhiều quốc gia, trong đó có một số nước châu Âu.
Đặc biệt, mức độ tin tưởng dành cho Chủ tịch Tập Cận Bình trong việc xử lý các vấn đề toàn cầu cũng đã vượt Tổng thống Trump.
Theo Pew, niềm tin vào vai trò lãnh đạo của Mỹ đã suy giảm liên tục ít nhất từ nửa sau nhiệm kỳ của cựu Tổng thống Joe Biden.
Về chính sách đối ngoại, người dân tại 17 quốc gia có thu nhập trung bình bày tỏ nhiều lo ngại đối với Mỹ hơn Trung Quốc.
Nhiều người tại các nước này coi Trung Quốc là “đối tác đáng tin cậy” hơn và cho rằng Bắc Kinh đóng góp nhiều hơn cho hòa bình, ổn định trên thế giới.
Khảo sát cũng ghi nhận một số xu hướng đáng chú ý khác: người trẻ tại đa số quốc gia được hỏi có cái nhìn tích cực hơn về Trung Quốc so với người lớn tuổi;
Canada và Mexico đánh giá Trung Quốc tích cực hơn Mỹ; cá nhân ông Trump vẫn được đánh giá cao hơn Chủ tịch Tập Cận Bình tại Ấn Độ, Philippines và Nhật Bản.
Israel chưa từng xác nhận nhưng cũng không phủ nhận chuyện nước này sở hữu vũ khí hạt nhân, điều đã được các quan chức tình báo nắm thông tin từ thập niên 1960.
Trong bức thư gửi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio mới đây, hơn 20 hạ nghị sĩ đảng Dân chủ do ông Joaquin Castro dẫn đầu kêu gọi Nhà Trắng công khai thừa nhận thông tin này, cho rằng sự im lặng của Washington là không thể biện minh trong bối cảnh xung đột đang xảy ra tại Iran và nguy cơ leo thang quân sự, theo tờ The Washington Post ngày 6.5.
"Washington đang chiến đấu sát cánh với một quốc gia mà chính phủ Mỹ chính thức từ chối thừa nhận chương trình vũ khí hạt nhân tiềm tàng. Rủi ro tính toán sai lầm, leo thang và sử dụng vũ khí hạt nhân trong môi trường này không phải là lý thuyết suông. Quốc hội có trách nhiệm hiến định phải được thông tin đầy đủ về cán cân hạt nhân ở Trung Đông, nguy cơ leo thang từ bất kỳ bên nào trong cuộc xung đột này, cũng như kế hoạch và các phương án dự phòng của chính quyền đối với những kịch bản như vậy. Chúng tôi không tin rằng chúng tôi đã nhận được thông tin đó", các nghị sĩ viết.
Nhóm nghị sĩ yêu cầu Mỹ áp dụng tiêu chuẩn minh bạch tương tự đối với Israel như đối với các quốc gia khác, đồng thời cho rằng nếu không làm vậy, "chính sách không phổ biến vũ khí hạt nhân nhất quán cho Trung Đông", bao gồm cả chương trình hạt nhân của Iran và tham vọng hạt nhân của Ả Rập Xê Út hay UAE, sẽ không thể thực hiện được.
Theo các thông tin được lan truyền, chương trình vũ khí hạt nhân của Israel được xây dựng bí mật từ cuối những năm 1950 nhưng nước này không xác nhận và không có học thuyết nào được công khai về cách thức họ có thể sử dụng những vũ khí đó.
Theo ước tính của Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm (SIPRI), Tel Aviv được cho là sở hữu từ 80 - 90 vũ khí hạt nhân, bao gồm khoảng 30 quả bom và khoảng 50 đầu đạn tên lửa đạn đạo. Trong cuộc xung đột lần này, Iran cũng đã phóng tên lửa vào thị trấn có cơ sở hạt nhân của Israel.
Ông Avner Cohen, một nhà sử học hàng đầu về chương trình hạt nhân của Israel, cho biết bức thư của nhóm nghị sĩ Mỹ đã phá vỡ một điều cấm kỵ đã tồn tại hơn nửa thế kỷ.
"Đây là điều mà trước đây mọi người không dám làm. Ngay cả việc nêu ra những câu hỏi này một cách công khai cũng là một sự khác biệt so với chuẩn mực lưỡng đảng", ông Cohen, giáo sư tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Middlebury và tác giả cuốn sách "Israel và bom nguyên tử", nói.
Theo ông, nguồn gốc của sự im lặng giữa Mỹ và Israel về vấn đề hạt nhân bắt nguồn từ một thỏa thuận không chính thức giữa Tổng thống Mỹ Richard Nixon và Thủ tướng Israel Golda Meir vào năm 1969, khi Washington thực sự chấp nhận chính sách mơ hồ về hạt nhân của Israel và đồng ý bảo vệ nước này khỏi sự giám sát quốc tế. "Một mình Israel không thể duy trì chính sách này trong nhiều thập niên nếu không có Mỹ", ông Cohen nói.
Nhà Trắng và Israel chưa bình luận gì về yêu cầu của nhóm nghị sĩ.
Chiến khu Nam bộ của quân đội Trung Quốc (PLA) ngày 24.4 thông báo một hạm đội "gần đây" đã tiến hành các cuộc tập trận ở vùng biển phía đông Luzon, hòn đảo lớn nhất phía bắc của Philippines.
Chiến khu Nam bộ nhấn mạnh cuộc tập trận này là "một hành động cần thiết nhằm ứng phó tình hình khu vực hiện tại".
Thông báo tập trận được đưa ra giữa lúc cuộc tập trận chung quy mô lớn thường niên "Balikatan 2026" do Mỹ và Philippines dẫn đầu đang diễn ra. Cuộc tập trận Balikatan (tạm dịch: vai kề vai) bắt đầu vào ngày 20.4 và sẽ kết thúc vào ngày 8.5.
Cuộc tập trận Balikatan năm nay có sự tham gia ở mức độ chưa từng có của Nhật Bản và đang diễn ra ở các khu vực đối diện Biển Đông và Đài Loan, trong đó có Luzon.
Chiến khu Nam bộ không cho biết có bao nhiêu tàu tham gia cuộc tập trận của PLA, chỉ nói rằng hạm đội do tàu khu trục tên lửa dẫn đường Type 055 Tuân Nghĩa dẫn đầu. Đoạn phim do hải quân Trung Quốc đăng tải trên mạng cho thấy tàu Tuân Nghĩa dẫn đầu đội hình có 4 tàu.
Cuộc tập trận tập trung vào các bài diễn tập bắn đạn thật, phối hợp giữa lực lượng trên không và trên biển, nhằm thử nghiệm khả năng tác chiến liên hợp, theo thông báo từ Chiến khu Nam bộ.
Quân đội Trung Quốc dường như cũng đã triển khai một hạm đội lớn đến Biển Đông, trong đó có cả tàu sân bay Liêu Ninh, theo một hình ảnh vệ tinh đang được lan truyền trên mạng xã hội.
Chưa rõ liệu một số tàu đó có tham gia cuộc tập trận của PLA hay không. Chiến khu Nam bộ, chịu trách nhiệm cho các hoạt động quân sự của Trung Quốc ở Biển Đông, không đề cập tàu Liêu Ninh trong thông báo hôm 24.4.
Hình ảnh được chụp hôm 23.4 cho thấy 14 tàu chiến lớn, trong đó có một tàu được đánh dấu là Liêu Ninh, trên một vùng biển rộng phía đông nam căn cứ hải quân Du Lâm của Trung Quốc ở tỉnh Hải Nam.
Hình ảnh bắt đầu được lan truyền trên mạng xã hội hôm 23.4 và một số cư dân mạng đã chỉ ra loại tàu có thể nhìn thấy trong ảnh. Theo đó có một tàu khu trục Type 052D, hai tàu hộ vệ Type 054A, một tàu đổ bộ trực thăng Type 075 và một tàu đổ bộ vận tải Type 071.
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) ngày 24/6 cho biết họ đã dồn hàng chục thành viên Hezbollah vào hệ thống hầm ngầm ở khu vực làng Kfar Tebnit, sau đó phong tỏa các lối vào.
Hai quan chức Lebanon cấp cao nói rằng Hezbollah đã xây dựng các cơ sở ngầm lớn nhất trong dãy núi Ali al-Taher, gần làng Kfar Tebnit, cách biên giới Israel khoảng 15 km. Dãy núi Ali al-Taher án ngữ khu vực đông nam Lebanon, trong đó có thành phố Nabatieh.
Theo giới chức Israel, Hezbollah nhiều lần sử dụng pháo đài ngầm này để lên kế hoạch và mở các cuộc tập kích qua biên giới. Họ tin rằng những tay súng Hezbollah mắc kẹt trong pháo đài ngầm đang dần cạn kiệt lương thực và nước uống.
Theo một nguồn tin an ninh, IDF đã chuyển thông điệp qua các bên trung gian tới những người bên trong, yêu cầu họ "đầu hàng hoặc bị hạ bên trong hệ thống hầm ngầm". Các nguồn tin khác cho biết theo khuôn khổ lệnh ngừng bắn hiện tại, thành viên Hezbollah có thể đầu hàng IDF, song họ chọn cách cố thủ trong pháo đài ngầm này.
"Mọi thứ có thể thay đổi nhanh chóng. Cho tới lúc đó, mọi người phải hiểu Israel coi trọng mô hình phi quân sự hóa hiệu quả nhằm đẩy lùi Hezbollah và xóa sổ các cơ sở của họ khỏi khu vực", một người am hiểu vấn đề nói. "Kịch bản tương tự từng xảy ra với các thành viên Hamas mắc kẹt trong hầm ở Rafah, họ phải ra ngoài để chiến đấu hoặc đầu hàng".
Nhiều người lo ngại đơn vị đặc nhiệm Radwan của Hezbollah, vốn tránh đối đầu trực tiếp với IDF, có thể mở chiến dịch bắt cóc binh sĩ Israel để trao đổi với những thành viên đang bị mắc kẹt trong pháo đài ngầm.
Binh sĩ Israel được lệnh luôn phải đi theo nhóm 2-3 người, trong khi các đơn vị được yêu cầu phải đảm bảo phối hợp nhanh chóng giữa lục quân và không quân khi xảy ra vụ tấn công nhằm vào xe tăng, thiết giáp, phương tiện hoặc cơ sở quân sự.
Hezbollah chưa bình luận về các thông tin trên.
IDF hôm 31/5 chiếm pháo đài Beaufort, công trình nằm trên ngọn đồi chiến lược được xây từ thời Thập tự chinh. IDF khi đó cho biết đây là bước đầu tiên trong chiến dịch tiến công trên bộ kéo dài cả tháng, với mục tiêu là chiếm được pháo đài ngầm gần làng Kfar Tebnit, nằm cách đó khoảng 4,6 km.
Theo các chuyên gia Israel, Hezbollah mất hơn 20 năm để xây dựng hệ thống công trình ngầm này với hỗ trợ từ Iran. Đây là trụ sở của đơn vị Badr thuộc Hezbollah, là một phần trong lực lượng phòng thủ tiền tuyến và đơn vị chủ lực của nhóm ở miền nam Lebanon.
Israel từng kiểm soát dãy Ali al-Taher sau khi tấn công Lebanon năm 1982. Đây là khu vực cuối cùng mà IDF rời đi khi rút quân vào năm 2000. Theo một quan chức Lebanon, các hầm trú ẩn và công trình ngầm của Hezbollah chiếm phần lớn diện tích trong khu vực.
Các chuyên gia an ninh cho biết Hezbollah có thể xây dựng và duy trì hạ tầng tại dãy Ali al-Taher do nơi này nằm phía bắc sông Litani, ngoài phạm vi hoạt động của Lực lượng Lâm thời Liên Hợp Quốc tại Lebanon (UNIFIL). Khu vực này cũng nằm ngoài phạm vi giải giáp Hezbollah của quân đội Lebanon sau thỏa thuận ngừng bắn năm 2024.
