Sáng 2/4, chị Nguyễn Thị Hà, 47 tuổi, ở phường Xuân Đỉnh, quyết định mua cho mình một chiếc xe máy điện tại một đại lý trên đường Phạm Văn Đồng trong lúc chờ kỹ thuật viên lắp gương cho xe của con trai.
Để dọn chỗ và gom ngân sách cho hai chiếc xe này, hồi cuối tháng 3 chị đã bán hai xe máy xăng mua 4 năm trước được 35 triệu đồng. “Bán xe xăng chưa bằng nửa giá mua nhưng tôi hài lòng vì gần đủ mua hai xe điện mới”, chị nói.
Quá trình loại bỏ xe xăng của gia đình đã bắt đầu từ năm ngoái, khi chồng chị “lên đời” ôtô điện. Động lực chuyển đổi xuất phát từ bài toán kinh tế. Nhà có 5 người sở hữu bốn xe máy xăng, tốn hơn 15 triệu đồng mỗi năm. Trong khi đó, nếu đi xe điện chi phí chỉ bằng 1/3. “Trong năm nay chúng tôi sẽ loại bỏ dần những chiếc xe xăng còn lại”, chị Hà nói.
Trưa 3/4, tại một đại lý xe máy điện trên đường Lê Trọng Tấn, phường Dương Nội, chị Hoa, 36 tuổi, nhận bàn giao xe mới. Gia đình chị đang có hai xe máy xăng và một ôtô, vốn đáp ứng đủ nhu cầu di chuyển. “Tôi mua thêm chiếc này cho ông xã đi làm ở trong Vành đai 1 vì sắp đến ngày cấm xe xăng”, chị Hoa nói.
Chồng chị đi làm khoảng 60-70 km mỗi ngày từ nhà ở xã Thanh Oai đến đường Lạc Long Quân, phường Tây Hồ, nên gia đình mua thêm một pin rời. Tổng chi phí khoảng 31 triệu đồng, mức mà chị đánh giá là “chấp nhận được”, nên quyết định chốt sớm để tránh nguy cơ tăng giá khi thời điểm hạn chế đến gần.
Những quyết định loại bỏ xe xăng như của gia đình chị Hà, chị Hoa tạo thành làn sóng chuyển đổi mạnh mẽ, khiến thị trường xe điện trở nên nhộn nhịp. Ông Hoàng Hà, Tổng Giám đốc Xe máy điện VinFast thị trường Việt Nam, cho biết trong tháng 3 đơn vị nhận hơn 135.000 đơn đặt hàng toàn quốc, doanh số cao nhất từ trước đến nay. Riêng tại Hà Nội, hơn 20.000 xe máy điện đã đến tay khách hàng.
Hệ thống đại lý Mạnh Phát cho biết thêm, riêng lượng xe của VinFast tiêu thụ trong tháng 3 đạt 1.400 chiếc, gấp ba lần mức trung bình của hai tháng đầu năm. Khách hàng ở các phường nội đô chiếm hơn 2/3. Để đáp ứng nhu cầu thị trường, nhiều đại lý phải tăng nhân sự gấp ba, thuê thêm kho bãi và chuẩn bị nguồn tài chính.
Các hãng xe điện khác cũng ghi nhận mức tăng trưởng tương tự. Bà Bùi Nguyễn Trúc Ny, Giám đốc Kinh doanh Dat Bike, cho biết lượng đơn hàng đầu tháng 3 của hãng cao gấp 10 lần cùng kỳ năm ngoái.
Các đại lý xe điện ghi nhận sự thay đổi rõ rệt của tệp khách hàng. Cùng kỳ năm trước, họ bán trung bình 50-60 xe mỗi tháng, chủ yếu cho học sinh, sinh viên. Hiện tại, người đi làm chiếm tỷ trọng lớn, tập trung vào phân khúc 20-30 triệu đồng.
Làn sóng chuyển dịch này kéo theo cả những người vốn quen sử dụng phương tiện công cộng. Sáng 2/4 tại đại lý trên đường Phạm Văn Đồng, chị Long Thanh Hà, 45 tuổi, chi hơn 20 triệu đồng sắm một chiếc xe điện.
Chị Hà đi lại bằng phương tiện công cộng nhiều năm nay nhưng thấy xe điện ngày càng phổ biến nên mua một chiếc để tiện dạo phố, đi cà phê. Trước lộ trình hạn chế phương tiện dùng nhiên liệu hóa thạch, chồng chị, người thường xuyên làm việc tại vùng lõi nội đô, cũng sắp bán chiếc Honda SH để đổi sang xe điện trong tháng tới.
“Xu hướng 3 tháng đầu năm cho thấy người dùng không còn coi xe điện là phương án dự phòng, mà chọn làm phương tiện di chuyển chính”, giám đốc kinh doanh của Dat Bike nói. Quá trình chuyển đổi cũng diễn ra dứt khoát. Trong tháng 3, đại lý Mạnh Phát mua lại gần 400 xe máy xăng của những người đổi sang xe điện.
Đại diện các hãng và đại lý chỉ ra bốn yếu tố thúc đẩy làn sóng này.
Thứ nhất là lộ trình hạn chế xe cơ giới tại Vành đai 1. Từ 1/7, Hà Nội thí điểm Vùng phát thải thấp, cấm xe máy xăng theo khung giờ tại các phường lõi thuộc Vành đai 1 (Hai Bà Trưng, Cửa Nam, Hoàn Kiếm, Ô Chợ Dừa, Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Ba Đình, Giảng Võ, Ngọc Hà và Tây Hồ). Lộ trình này biến xe điện thành phương án tối ưu cho những gia đình có người làm việc tại trung tâm.
Thứ hai, rào cản về công nghệ và hạ tầng dần được tháo gỡ. Để giải quyết lo ngại cháy nổ và quy định cấm sạc tại chung cư, các hãng xe đã sử dụng công nghệ pin LFP và phát triển mô hình đổi pin. Tính đến 15/1, VinFast đã lắp đặt 4.500 trạm đầu tiên. Đơn vị này đặt mục tiêu đạt 45.000 tủ đổi pin trên toàn quốc ngay trong quý I. Nhiều dòng xe điện đã cải thiện về hiệu suất, ví dụ Dat Bike có những dòng chạy được 280 km mỗi lần sạc, vận tốc 100 km/h.
Thứ ba, các chính sách ưu đãi từ nhà sản xuất cũng tác động trực tiếp đến quyết định chuyển đổi của các gia đình. Dù chi phí logistics tăng, một số hãng xe điện vẫn giữ nguyên giá bán, đồng thời tăng tỷ lệ hỗ trợ khách hàng thu cũ đổi mới. Ngoài ra, các chính sách mua trả góp, miễn phí sạc và đổi pin cũng được áp dụng để kích cầu.
Cuối cùng, sự biến động liên tục của giá xăng dầu, trong khi chi phí cho nhiên liệu và bảo dưỡng xe xăng cũ ngày càng tốn kém khiến người dân mạnh dạn chuyển sang xe điện.
Tại một chung cư ở phường Đông Ngạc, anh Đức Tuấn, 41 tuổi, cho biết biến động giá nhiên liệu khiến chi phí xăng đi làm và đưa đón con đi học tăng từ mức 100.000 – 120.000 đồng lên 200.000 đồng mỗi tuần. Đang có một ôtô và hai xe máy xăng, anh dự tính sắm xe điện ngay trong tháng này, đồng thời bán bớt một xe cũ và chuyển chiếc còn lại về quê. “Trong bối cảnh cái gì cũng tăng, giảm được khoản nào hay khoản đó”, anh nói.
Làn sóng chuyển đổi biểu hiện rõ qua lượng xe điện tăng vọt tại hầm chung cư nơi anh Tuấn sinh sống. Mấy tháng trước, khu vực để xe điện có khoảng 30-40 chiếc, nay chật kín với khoảng 100 chiếc, chưa tính số lượng lẫn vào khu vực để xe xăng. “Trước kia chỉ thấy xe cỡ nhỏ của học sinh, giờ các dòng xe phân khúc 20-30 triệu đồng dành cho người đi làm giờ chiếm đa số”, anh Tuấn nói.
Phan Dương
Nguồn: https://vnexpress.net/lan-song-chuyen-sang-xe-may-dien-o-ha-noi-5057765.html