“Mọi người nên lái xe ít lại và cố gắng tiết kiệm năng lượng. Dĩ nhiên đây là điều lúc nào cũng nên làm. Năng lượng là yếu tố thiết yếu đối với đời sống, nhưng chúng ta cũng cần tiết kiệm”, Andy Walz, giám đốc mảng lọc dầu, đường ống và hóa chất của tập đoàn năng lượng Mỹ Chevron, bình luận với CBS News về chi phí hiện nay các gia đình Mỹ phải bỏ ra cho xăng dầu.
Kể từ khi chiến sự Iran bùng phát vào ngày 28/2, giá dầu thô Brent trên thị trường quốc tế đã tăng vọt, dao động quanh mốc 100 USD mỗi thùng. Cuộc xung đột làm đảo lộn dòng chảy năng lượng toàn cầu và cũng tác động đến giá xăng tại Mỹ, dù nước này gần như không nhập dầu qua eo biển Hormuz.
Theo dữ liệu của GasBuddy, giá xăng trung bình tại các trạm bơm Mỹ đã vượt 4 USD cho mỗi gallon (3,78 lít) trong phần lớn tháng 4. Hồi tháng 2, trước chiến sự, giá xăng trung bình tại Mỹ dao động dưới mốc 3 USD mỗi gallon và chưa lần nào vượt 3,25 USD suốt một năm qua.
Khi giá xăng liên tục tăng cao, người Mỹ thường có xu hướng chĩa mũi dùi chỉ trích vào các ông lớn xăng dầu trong nước. Động thái khuyên người dân giảm lái xe và tiết kiệm năng lượng của ông Walz dường như là biện pháp đề phòng sự phẫn nộ đó.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 12/4 bình luận rằng giá xăng “có thể giữ nguyên hoặc cao hơn một chút so với mức hiện tại” trong thời gian dài, thậm chí kéo qua cuộc bầu cử quốc hội giữa kỳ vào tháng 11.
Walz cho rằng sẽ không có phép màu nào có thể giúp giảm giá xăng dầu tại Mỹ, khi mặt bằng giá trên khắp thế giới đều đang tăng.
“Chúng ta có dầu thô ở Mỹ và đang xử lý, sử dụng chúng. Đây là tấm đệm về giá xăng dầu cho người dân Mỹ. Tuy nhiên, thị trường dầu thô mang tính toàn cầu và nếu tình hình hiện nay kéo dài, mọi việc sẽ khó khăn hơn”, lãnh đạo Chevron nhận định.
Walz đồng thời nêu quan ngại về những hệ lụy từ chiến sự Trung Đông đến chuỗi cung ứng toàn cầu. Ông phân tích rằng nhiều quốc gia khác trên thế giới phụ thuộc nhiều vào dầu thô Trung Đông và đang chịu nhiều rủi ro hơn Mỹ, vốn chủ yếu dựa vào sản lượng nội địa. Ông cảnh báo viễn cảnh “bắt đầu cạn hàng” đã trở thành nguy cơ có thật với một số nước.
Theo khảo sát của Hiệp hội Ôtô Mỹ (AAA) vào tháng 3, giá xăng vượt mốc 4 USD mỗi gallon có tác động đáng kể đến tâm lý người tiêu dùng, với khoảng 59% người phản hồi khảo sát cho biết họ sẽ thay đổi thói quen đi lại hoặc sinh hoạt vì giá cả leo thang.
Patrick Penfield, chuyên gia về chuỗi cung ứng tại Trường Quản lý Whitman thuộc Đại học Syracuse ở New York, dự báo giá xăng trung bình tại Mỹ có khả năng tăng đến mốc 4,3 USD mỗi gallon vào cuối tuần này. Trong trường hợp Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận hòa bình trong tháng 4, giá xăng có thể tăng lên 5 USD mỗi gallon vào giữa tháng 5.
“Khi đàm phán hòa bình chưa đạt kết quả và các động thái leo thang mới xuất hiện hồi cuối tuần qua, người dân Mỹ nên chuẩn bị tinh thần cho một đợt tăng giá mới. Giá xăng và diesel có thể tăng trong tuần này, cho đến khi có những động thái thực chất nhằm khôi phục lưu thông ở eo biển Hormuz”, Patrick De Haan, lãnh đạo mảng phân tích thị trường xăng dầu của GasBuddy, cho hay.
Nhận lời mời của Tổng thống Philippines, Chủ tịch ASEAN 2026 Ferdinand Romualdez Marcos Jr., Thủ tướng Lê Minh Hưng dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu (Philippines) từ ngày 7 đến ngày 8-5.
Theo Cổng thông tin điện tử Chính phủ, người đứng đầu Chính phủ Việt Nam rời Hà Nội đến Cebu trên một chuyến bay thương mại của Vietnam Airlines sáng 7-5.
Tháp tùng Thủ tướng Lê Minh Hưng có Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong; Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu; Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Lê Văn Tuyến; Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đôn Tuấn Phong; Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Trưởng SOM ASEAN Việt Nam Đặng Hoàng Giang; Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng; Trợ lý Thủ tướng Chính phủ Trần Anh Tuấn.
Tham gia đoàn còn có Đại sứ Việt Nam tại Philippines Lại Thái Bình; Đại sứ, Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại ASEAN Tôn Thị Ngọc Hương.
Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên của Thủ tướng Lê Minh Hưng trên cương vị người đứng đầu Chính phủ và cũng là hội nghị đa phương đầu tiên mà ông tham dự trực tiếp.
Sự tham dự của Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định ASEAN tiếp tục là ưu tiên chiến lược hàng đầu trong tổng thể chính sách đối ngoại của Việt Nam, theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang.
"Đây cũng là thông điệp rõ ràng về cam kết của Việt Nam đối với tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, với tinh thần chủ động, tích cực, trách nhiệm và đóng góp thực chất, hiệu quả vào công việc chung của hiệp hội", ông Đặng Hoàng Giang khẳng định.
Trong bối cảnh ASEAN bắt đầu triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, Tổng thư ký ASEAN Kao Kim Hourn nhận định vai trò của Việt Nam càng trở nên quan trọng trong việc định hình các định hướng phát triển dài hạn của khu vực.
"Việt Nam đã là một thành viên rất quan trọng và tích cực của ASEAN kể từ năm 1995. Đóng góp của Việt Nam có thể được nhìn nhận trên nhiều phương diện, đóng góp cho hòa bình và ổn định, cho sự thịnh vượng, cho hội nhập khu vực, cho việc xây dựng cộng đồng ASEAN", Tổng thư ký ASEAN cho biết.
Theo Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang, mục tiêu xuyên suốt của chuyến công tác là cùng các nước ASEAN củng cố môi trường hòa bình, ổn định; giữ vững đoàn kết và vai trò trung tâm của ASEAN; nâng cao năng lực ứng phó trước các thách thức đang nổi lên. Qua đó tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển bền vững của khu vực và từng quốc gia thành viên, đồng thời thúc đẩy quan hệ song phương giữa Việt Nam với các nước ASEAN.
Trên tinh thần đó, Việt Nam sẽ tập trung vào một số ưu tiên lớn sau:
Thứ nhất, phối hợp với các nước ASEAN thúc đẩy triển khai các ưu tiên của Năm Chủ tịch ASEAN 2026 và Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, hướng tới xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm.
Thứ hai, cùng ASEAN thúc đẩy duy trì môi trường hòa bình, an ninh và ổn định; đề cao thượng tôn luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương. Bên cạnh đó, tăng cường liên kết nội khối, đồng thời mở rộng và làm sâu sắc quan hệ với các đối tác, qua đó củng cố vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực.
Thứ ba, tham gia tích cực vào các nội dung ưu tiên của hội nghị, đặc biệt là các vấn đề cấp bách liên quan đến an ninh năng lượng, an ninh lương thực và hỗ trợ công dân. Việt Nam đã chủ động nghiên cứu, chuẩn bị các đề xuất, sáng kiến cụ thể, thiết thực nhằm nâng cao năng lực ứng phó chung của ASEAN trước các biến động và thách thức ngày càng phức tạp từ bên ngoài.
Nhân dịp tham dự hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự kiến cũng sẽ có các cuộc tiếp xúc với lãnh đạo các nước ASEAN nhằm củng cố quan hệ hữu nghị, tăng cường tin cậy chính trị và thúc đẩy hợp tác thực chất, hiệu quả. Đây cũng sẽ là những cuộc gặp trực tiếp đầu tiên của Thủ tướng với lãnh đạo các nước ASEAN trên cương vị mới.
Giới chức bang California ngày 24/5 thông báo lực lượng cứu hỏa đã tiếp cận và phát hiện vết nứt trên bồn chứa 26.500 lít methyl methacrylate (MMA) ở Garden Grove, thuộc quận Cam.
"Vết nứt có thể giúp giải tỏa phần nào áp suất bên trong", TJ McGovern, quyền lãnh đạo lực lượng cứu hỏa thuộc Cơ quan Cứu hỏa quận Cam, cho biết. Ông thêm rằng các chuyên gia đang nghiên cứu kỹ lưỡng thông tin, trước khi đưa ra quyết định. "Chúng tôi chưa đạt được kết quả như mong muốn, nhưng đây là bước đi đúng hướng".
Khoảng 40.000 cư dân được lệnh sơ tán khỏi khu vực lân cận trong ngày 22/5 sau khi bồn chứa bắt đầu rò rỉ, phát tán khí độc vào vùng đông dân cư. Lực lượng cứu hỏa quận Cam ngày 23/5 cảnh báo bồn chứa đang nóng lên, làm tăng thêm lo ngại về một vụ nổ thảm khốc. Họ đã liên tục phun nước làm mát, với hy vọng giảm áp suất cho bồn chứa và hạn chế nguy cơ phát nổ.
MMA là chất lỏng dễ bay hơi và dễ cháy, được sử dụng để sản xuất nhựa. Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ cho biết MMA gây kích ứng da, mắt và niêm mạc, cũng như có thể ảnh hưởng tới hệ hô hấp và thần kinh nếu tiếp xúc với nồng độ cao hoặc trong thời gian dài.
Giám đốc Y tế quận Cam Regina Chinsio-Kwong cho hay thiết lập vùng phong tỏa lớn xung quanh bồn chứa là biện pháp phòng ngừa cần thiết.
Tính đến ngày 24/5, những người dân sơ tán vẫn chưa được trở về nhà và một số điểm trú ẩn đã được mở cửa để cung cấp nơi ở tạm thời cho họ. Giới chức khu nghỉ dưỡng Disneyland, cách hiện trường khoảng 8 km, cho biết địa điểm này "vẫn mở cửa đón khách" và họ đang theo dõi sát sao tình hình.
Chuyên trang quân sự Mỹ War Zone cho biết USS Chief và USS Pioneer, thuộc lớp tàu săn mìn Avenger của Mỹ, đã cập cảng Ao Makham ở Thái Lan vào sáng 13/4, song chưa rõ điểm đến tiếp theo.
Trang tin USNI của Viện Hải quân Mỹ cuối tuần trước cho biết hai tàu đã nhận lệnh đến khu vực tác chiến của Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông.
CENTCOM từ chối bình luận về thông tin. Bộ tư lệnh Hải quân Mỹ ở Thái Bình Dương chưa công bố chi tiết về hoạt động của hai tàu.
USS Chief và USS Pioneer nằm trong số 4 tàu săn mìn lớp Avenger cuối cùng trong biên chế hải quân Mỹ, tất cả đều đóng quân tại căn cứ Sasebo của Nhật Bản. Lực lượng này dự kiến bị loại biên vào năm 2027, kết thúc hơn ba thập kỷ hoạt động.
USS Tulsa, tàu chiến đấu ven biển (LCS) được cấu hình cho nhiệm vụ quét mìn, hôm 3/4 di chuyển qua eo biển Malacca về hướng tây bắc và chưa rõ tung tích. Một chiếc khác là USS Santa Barbara dường như đang di chuyển trên Ấn Độ Dương ngày 19/3. Đây là 2 trong 3 tàu LCS quét mìn đồn trú ở Trung Đông, nhưng đã rút về Singapore chỉ vài ngày sau khi xung đột bùng phát.
"4 tàu lớp Avenger và các tàu LCS tới Singapore gần đây chiếm phần lớn lực lượng rà phá thủy lôi mà hải quân Mỹ triển khai trên toàn cầu", biên tập viên Joseph Trevithick của War Zone đánh giá.
USS Santa Barbara và USS Tulsa hiện đại hơn nhiều so với lớp Avenger. Khi được cấu hình cho nhiệm vụ rà phá thủy lôi, chúng sẽ mang theo các thiết bị đời mới như tàu lặn không người lái và hệ thống săn mìn gắn trên trực thăng.
"Tuy nhiên, còn nhiều câu hỏi đặt ra về lớp tàu LCS, như liệu chúng đủ khả năng thay thế tàu săn mìn lớp Avenger vốn được thiết kế chuyên cho nhiệm vụ rà phá thủy lôi hay không", Trevithick cho biết.
Trevithick chỉ ra rằng các động thái di chuyển của loạt tàu rà phá mìn tại Đông Nam Á diễn ra sau khi quân đội Mỹ thông báo sẽ điều thêm lực lượng tới Trung Đông để đối phó thủy lôi do Iran triển khai.
"Rà phá thủy lôi là hoạt động chậm chạp, phức tạp và tiềm ẩn rủi ro đáng kể ngay cả trong môi trường an toàn. Nguy cơ với lực lượng rà phá mìn tại eo biển Hormuz còn nghiêm trọng hơn nhiều, nhất là khi Mỹ tuyên bố phong tỏa các cảng của Iran và có thể leo thang xung đột", Trevithick nhận định.
