Ngày 6-7, Bộ Y tế tổ chức hội thảo lấy ý kiến đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại thuốc lá, khu vực phía Bắc tại Hà Nội.
Phát biểu tại hội thảo, ông Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, nhấn mạnh đây là diễn đàn quan trọng để chúng ta cùng trao đổi, làm rõ những vấn đề chính sách có ý nghĩa lâu dài đối với sức khỏe cộng đồng.
Thuốc lá từ lâu đã được xác định là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tim mạch, ung thư, bệnh hô hấp mạn tính và tử vong sớm.
Mỗi năm, tại Việt Nam có trên 100.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá, trong đó có nhiều người không hút thuốc nhưng phải hít khói thuốc thụ động trong môi trường sống và làm việc.
Đó không chỉ là những tổn thất về sức khỏe, mà còn là gánh nặng rất lớn đối với từng gia đình, hệ thống y tế, năng suất lao động và sự phát triển bền vững của đất nước.
Vì vậy, việc sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại thuốc lá không đơn thuần là hoàn thiện một đạo luật chuyên ngành, mà là xác lập một hàng rào pháp lý đủ mạnh để bảo vệ người dân.
Đặc biệt là trẻ em, thanh thiếu niên và các thế hệ tương lai, trước những nguy cơ ngày càng đa dạng từ thuốc lá và các sản phẩm chứa nicotine.
Chia sẻ tại hội thảo, TS Hoàng Thị Mỹ Hạnh, Trưởng khoa xã hội học y tế và dân số, Viện Chiến lược và Chính sách y tế, cho hay Việt Nam thuộc nhóm 15 quốc gia có tỉ lệ nam giới hút thuốc cao nhất thế giới, đứng thứ 3 ASEAN. Mỗi năm có 84.500 ca tử vong do hút thuốc lá và 18.800 ca tử vong do hút thuốc lá thụ động.
TS Hạnh cho hay hiện nay ngoài thuốc lá điếu truyền thống, thuốc lá điện tử, một vấn đề đáng lo ngại là xuất hiện các loại thuốc lá mới như túi ngậm nicotine.
Theo đó, túi ngậm nicotine là sản phẩm chứa chất dạng bột bao gồm nicotine tự nhiên hoặc tổng hợp, các chất tạo hương và một số thành phần khác. Sản phẩm ngoài gây nghiện nicotine, gây tổn thương niêm mạc miệng và có tác động bất lợi lên tim mạch, tăng nhịp tim cấp tính.
Đồng thời tăng khả năng phụ thuộc phụ gia, acid hữu cơ, chất làm mát có thể tăng hấp thu nicotine, làm tăng nguy cơ lệ thuộc, đặc biệt ở người trẻ chưa từng hút.
Sản phẩm còn được thiết kế hấp dẫn, dễ tiếp cận với thanh thiếu niên với nhiều hương vị ngọt, bạc hà, “ice” làm tăng sức hút; quảng cáo “không thuốc lá/ít hại” gây hiểu lầm về an toàn.
“Bằng chứng thực tiễn cho thấy các sản phẩm này có sức hấp dẫn với giới trẻ, sản lượng gia tăng và thị trường mở rộng. Tại Mỹ năm 2024 đây là sản phẩm phổ biến thứ 2 ở học sinh. Doanh thu sản lượng sản phẩm tăng mạnh và mở rộng thị trường, rủi ro lan rộng sản phẩm chứa nicotine tinh vi.
Tại Việt Nam, sản phẩm nhắm đến giới trẻ, đặc biệt là Gen Z với tâm lý quan tâm ngoại hình, ghét mùi hôi, răng ố vàng. Các sản phẩm được thiết kế sành điệu, mùi hương hấp dẫn. Vì vậy, sản phẩm mới dễ tiếp cận với những đối tượng này”, TS Hạnh phân tích.
Để siết chặt quản lý những nguy cơ của các sản phẩm thuốc lá mới, Bộ Y tế đề xuất bổ sung khái niệm thuốc lá mới khác bao gồm các sản phẩm có chứa nicotine bao gồm cả nicotine dạng túi để ngậm, dạng hít, shisha và các sản phẩm chứa nicotine khác.
Đồng thời đề xuất cấm sản xuất, kinh doanh, tàng trữ, quá cảnh, vận chuyển, quảng cáo, khuyến mại, tài trợ, chứa chấp, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và thuốc lá mới khác.
Tại phiên trọng thể Đại hội Đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh khóa XIII diễn ra sáng 25-6 tại Hà Nội, Đại hội đã công bố kết quả làm việc phiên thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa XIII.
Phiên họp đã bầu Ban Thường vụ Trung ương Đoàn gồm 20 đại biểu, Ban Bí thư Trung ương Đoàn gồm 5 đại biểu.
Hội nghị bầu anh Bùi Quang Huy - Bí thư Thứ nhất Trung ương Đoàn khóa XII - giữ chức vụ Bí thư Thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa XIII.
Anh Nguyễn Minh Triết tiếp tục được bầu giữ chức Bí thư Thường trực Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa XIII.
Anh Nguyễn Tường Lâm, anh Nguyễn Kim Quy, chị Hồ Hồng Nguyên được bầu giữ chức Bí thư Trung ương Đoàn khóa XIII.
Nhiều người có thói quen bật nắp và uống trực tiếp các loại nước đóng lon. Các kiểm tra vi sinh thực tế xác nhận bề mặt nắp lon dễ bám bụi và có khả năng chứa vi khuẩn E. coli hay Staphylococci trong quá trình lưu kho, vận chuyển. Người dùng nên lau sạch miệng lon trước khi uống.
Gấp chăn ngay khi ngủ dậy
Khi ngủ, cơ thể tiết mồ hôi và bong tróc tế bào chết. Việc gấp chăn ngay khi ngủ dậy khiến vi khuẩn và mạt bụi bị giữ lại trong môi trường ẩm ướt.
Nghiên cứu năm 2005 của tiến sĩ Stephen Pretlove, Đại học Kingston (Anh), cho biết việc mở tung chăn giúp giường khô ráo, khiến mạt bụi bị mất nước và chết. Cách làm đúng là mở cửa sổ, trải phẳng chăn khoảng 10 phút trước khi gấp.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) và Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) cảnh báo tuyệt đối không rửa thịt sống dưới vòi nước chảy mạnh. Thao tác này làm vi khuẩn Campylobacter và Salmonella bắn xa tới gần một mét, bám vào bồn rửa và bát đĩa xung quanh. Để an toàn, nên ngâm thịt trong chậu nước, sau đó rửa nhẹ nhàng và để đồ sống tránh xa bát đĩa sạch.
Xả bồn cầu không đậy nắp
Nghiên cứu công bố năm 2022 trên tạp chí Scientific Reports của Đại học Colorado Boulder (Mỹ) cho thấy hàng nghìn hạt nước li ti chứa vi khuẩn bắn lên không trung với tốc độ hai mét/giây khi xả nước bồn cầu. Giáo sư John Crimaldi, người dẫn đầu nghiên cứu, nói các hạt này lan cao tới 1,5 mét và lơ lửng trong không khí nhiều phút. Cách tốt nhất là đậy nắp bồn cầu trước khi ấn nút xả.
Mang điện thoại vào nhà vệ sinh
Theo nghiên cứu của nhà vi sinh vật học Charles Gerba, Đại học Arizona (Mỹ), điện thoại di động mang lượng vi khuẩn nhiều gấp 10 lần bệ ngồi bồn cầu. Trong quá trình sử dụng, vi khuẩn phát tán và bám vào điện thoại, sau đó lây nhiễm ngược lại da mặt và tay. Người dùng không nên mang thiết bị vào nhà vệ sinh hoặc cần sát khuẩn bề mặt máy sau khi dùng.
Sử dụng khăn lau bếp quá lâu
Nghiên cứu của các nhà khoa học Đức công bố trên Scientific Reports chỉ ra miếng bọt biển hay khăn lau bếp là vật dụng chứa nhiều vi khuẩn nhất trong nhà. Chúng chứa mật độ lên tới 45 tỷ vi khuẩn/cm2, bao gồm khuẩn Moraxella osloensis gây mùi hôi. Các chuyên gia khuyên nên thay khăn lau mỗi hai tuần, đồng thời giặt và phơi khô dụng cụ vệ sinh thường xuyên.
Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), người dùng có thể diệt khuẩn miếng bọt biển bằng cách làm ướt rồi quay trong lò vi sóng một phút, hoặc cho vào máy rửa bát ở chế độ sấy nóng để diệt đến 99% vi khuẩn.
Ngâm bát đĩa trong nước xà phòng
Việc ngâm bát đĩa bẩn trong chậu nước pha sẵn xà phòng ở nhiệt độ phòng tạo môi trường lý tưởng cho vi khuẩn nhân lên theo cấp số nhân. Các tiêu chuẩn của CDC quy định cần rửa sạch đồ dùng dưới vòi nước chảy, sau đó để ở nơi khô ráo, ráo nước hoàn toàn nhằm ngăn vi khuẩn sinh sôi.
Đánh răng ngay sau khi ăn
Nhiều người có thói quen chải răng ngay sau bữa ăn. Tuy nhiên, theo Hiệp hội Nha khoa Mỹ (ADA), môi trường miệng có tính axit cao sau khi ăn, khiến men răng bị mềm. Việc đánh răng ngay lúc này sẽ làm mòn men răng. Người dùng nên đợi 30 đến 60 phút sau khi ăn rồi mới chải răng.
Khoảng 20h50 ngày 25/4, anh Phạm Anh Thái, chủ một cửa tiệm bánh thuộc phường Sài Gòn (TPHCM), ra trông coi cửa hàng, thấy một vị khách ngoại quốc ghé vào mua. Thời điểm này, quán chuẩn bị tới giờ đóng cửa.
Tại đây, khách lựa chọn vài loại bánh ngọt gồm tiramisu, brownie (bánh nướng ngọt) và mousse xoài (loại bánh lạnh không cần lò nướng) với tổng hóa đơn khoảng 200.000 đồng.
Khi thanh toán, vị khách không mang theo tiền mặt, chỉ có thẻ ngân hàng. Trong khi đó, cửa tiệm chưa hỗ trợ quẹt thẻ. Vị khách bối rối, định rời đi với vẻ mặt ngại ngần xen lẫn chút tiếc nuối. Thấy vậy, anh Thái đề nghị khách mang bánh về, hôm khác quay lại thanh toán sau.
Vị khách ngoại quốc rất bất ngờ với quyết định này. Anh cảm ơn chủ tiệm rồi mang bánh ra về.
Hôm sau, các nhân viên cho biết vẫn chưa thấy khách quay lại khiến anh Thái thoáng chút suy nghĩ rằng, có thể đây là khách du lịch và đã rời Việt Nam để về nước.
Tuy nhiên, đúng thời điểm cửa hàng chuẩn bị đóng cửa, vị khách nước ngoài lại xuất hiện. Anh thanh toán đầy đủ hóa đơn hôm trước và mua thêm nhiều loại bánh khác. Tổng hóa đơn khoảng 500.000 đồng.
Trong lúc trò chuyện, vị khách biết anh Thái là chủ tiệm nên đã gừi lời khen ngợi bằng tiếng Anh "Amazing shop" (tạm dịch: cửa hàng tuyệt vời), thể hiện sự ấn tượng với trải nghiệm tại đây.
Chia sẻ với phóng viên Dân trí, anh Thái cho biết đây không phải là lần cửa tiệm bán chịu hàng cho khách.
Trước đó, khi còn hoạt động tại cơ sở cũ trên đường Mạc Đĩnh Chi, cửa tiệm cũng từng nhiều lần linh hoạt xử lý những tình huống tương tự với những khách quên không mang tiền mặt.
"Với những trường hợp mua chịu, lần nào khách cũng quay lại gửi tiền và thậm chí nhiều người trong số đó còn trở thành khách quen", chủ tiệm trao đổi.
Mới đây, anh Thái chia sẻ câu chuyện của mình lên trang cá nhân, thu hút hàng chục nghìn lượt yêu thích và bình luận. Trong đó, nhiều người cho rằng cách giữ chân khách hàng bằng lối ứng xử tinh tế, linh hoạt là điều nên học hỏi.
"Đây là điều những người làm dịch vụ cần có. Sự tin tưởng, thiện chí và cách giải quyết tình người của chủ tiệm góp phần tạo nên hình ảnh đẹp, thân thiện trong mắt khách nước ngoài", tài khoản Phương Xuân nhận xét.
