Tổng thống Nga Vladimir Putin hồi cuối tuần ngụ ý rằng cuộc xung đột tại Ukraine có thể sớm “đi đến hồi kết”, đồng thời nêu triển vọng về các cuộc đàm phán với Liên minh châu Âu (EU) nhằm thiết lập các thỏa thuận an ninh mới cho một châu Âu thời hậu chiến.
Lãnh đạo Nga nói trước báo giới rằng ông sẵn sàng mở lại các kênh liên lạc với Ukraine và châu Âu, lý tưởng nhất là thông qua cựu thủ tướng Đức Gerhard Schroeder.
“Với cá nhân tôi, ông Schroeder, cựu thủ tướng Đức, là người được ưu tiên hơn”, Tổng thống Putin hôm 9/5 phát biểu, khi được hỏi về việc liệu ông có sẵn lòng kết nối với châu Âu hay không.
Cựu thủ tướng ‘quyết làm bạn với Nga’
Ông Schroeder, 82 tuổi, là thủ tướng Đức giai đoạn 1998-2005. Thời còn trẻ, ông đã vươn lên từ nghèo khó bằng cách vừa làm nhiều công việc khác nhau vừa theo học trường đêm để trở thành luật sư, trước khi chuyển sang con đường chính trị.
Ông sau đó đạt được nhiều bước thăng tiến kinh ngạc trong đảng Dân chủ Xã hội (SPD) và giành ghế thủ tướng vào năm 1998, lật đổ vị thế độc tôn suốt 16 năm của lãnh đạo đảng Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) do Helmut Kohl lãnh đạo.
Trong thời gian nắm quyền, ông tập trung vào việc giảm tỷ lệ thất nghiệp và tái thiết nền kinh tế Đức, đồng thời đưa ra một gói cải cách lao động và phúc lợi theo hướng tự do kinh tế đầy tranh cãi.
Ông chủ trương hạn chế điện hạt nhân, quyết định khiến Đức dần rơi vào phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch từ Nga, đặc biệt là khí đốt. Quyết định này đã gây ra nhiều hệ lụy cho Berlin sau khi chiến sự Ukraine nổ ra, khi Đức phải chi rất nhiều tiền để cắt khỏi nguồn cung khí đốt từ Nga.
Nền kinh tế Đức trở nên trì trệ trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Schroeder, khiến SPD thất bại trong cuộc bầu cử năm 2005 và ông phải rời khỏi ghế thủ tướng. Ngày 9/12/2005, 17 ngày sau khi rời nhiệm sở, Schroeder nhận được cuộc gọi từ Tổng thống Nga Vladimir Putin, người đề nghị ông làm chủ tịch hội đồng quản trị Nord Stream, công ty do Nga kiểm soát, phụ trách xây dựng đường ống dẫn khí đốt dưới biển đầu tiên nối trực tiếp Nga và Đức.
“Ngài sợ làm việc với chúng tôi à?”, ông Putin hỏi đùa. Ông Schroder tỏ ra lưỡng lự, bởi dự án đường ống Nord Stream được nhất trí trong những tuần cuối nhiệm kỳ thủ tướng của ông. Nhưng cựu thủ tướng Schroder cuối cùng đã chấp nhận lời đề nghị, bởi ông là một trong những người ủng hộ mạnh mẽ nhất cho dự án.
Ông còn có ghế trong hội đồng quản trị tập đoàn dầu khí quốc doanh Rosneft của Nga trước khi từ bỏ vị trí này vào năm 2022, thời điểm chiến sự Ukraine bùng phát.
Dù vậy, Schroder vẫn duy trì mối quan hệ thân thiết với Tổng thống Putin. Kể từ khi Nga phát động chiến dịch tại Ukraine, cựu thủ tướng Đức đã đi ngược lại quan điểm của hầu hết các lãnh đạo phương Tây và phải đối mặt làn sóng chỉ trích ở trong nước.
“Ông ấy đã lợi dụng danh tiếng và ảnh hưởng của ghế thủ tướng và biến mình thành đại diện cho lợi ích của Nga để làm giàu”, cựu bộ trưởng môi trường Đức Norbert Rottgen nói về Schroder.
Quốc hội Đức hồi tháng 5/2022 tước các đặc quyền của cựu thủ tướng Schroeder, như được cấp văn phòng từ ngân sách nhà nước, sau khi ông từ chối công khai lên án Nga.
Dù vậy, Schroeder vẫn khẳng định ông “không mắc sai lầm nào hết” và ông luôn ủng hộ quan điểm làm bạn với nước Nga. “Với tư cách thủ tướng, tôi thực sự đã cố gắng thúc đẩy mối quan hệ với Nga”, ông nói.
Mối quan hệ với Tổng thống Putin
Ông Schroeder nhậm chức thủ tướng vào đúng nhiệm kỳ Tổng thống đầu tiên của ông Putin và đôi bên vẫn duy trì mối quan hệ nồng ấm suốt nhiều năm qua.
Hồi năm 2004, cựu thủ tướng Đức gọi Tổng thống Nga là “một người dân chủ thực thụ”, đồng thời khẳng định bản thân “hoàn toàn tin tưởng rằng Tổng thống Putin muốn biến Nga thành một quốc gia dân chủ và ông ấy đang làm điều đó với niềm tin mãnh liệt”.
Trong một cuốn sách của mình, Schroeder đã chia sẻ về mối quan hệ giữa ông với lãnh đạo Nga, người từng là điệp viên Ủy ban An ninh Quốc gia (KGB) tại Đông Đức vào những năm 1980 và rất thành thạo tiếng Đức.
“Điều quan trọng nhất trong một tình bạn là đồng điệu về ngôn ngữ”, ông Schroeder, nói. “Nó làm mọi thứ trở nên dễ dàng hơn”.
Ông Schroeder đã chỉ trích các động thái của phương Tây áp đặt lệnh trừng phạt lên Nga và loại nước này khỏi nhóm G8. Ông còn ủng hộ lập luận của Điện Kremlin khi so sánh việc Nga sáp nhập bán đảo Crimea với việc NATO can thiệp vào Kosovo thuộc Serbia năm 1999, sự kiện mà chính ông đã góp phần dẫn dắt khi còn là thủ tướng Đức.
Cựu lãnh đạo Đức được cho là đã dự tiệc sinh nhật của Tổng thống Putin ở Moskva vào năm 2014, chỉ vài tháng sau khi Nga sáp nhập bán đảo Crimea.
Phản ứng của châu Âu
Đề xuất của Tổng thống Putin về việc để cựu thủ tướng Schroeder làm trung gian hòa giải các cuộc đàm phán giữa Nga và EU đã nhanh chóng vấp phải phản đối từ giới chức châu Âu.
Các quan chức này bày tỏ lo ngại rằng ông Schroeder không có mức độ khách quan cần thiết để đóng vai trò trung gian. Theo họ, đề xuất này chỉ là một kế hoạch khác của Nga nhằm chia rẽ liên minh phương Tây.
Một người hòa giải “không thể là bạn thân của ông Putin”, Michael Roth, cựu nghị sĩ đảng SPD kiêm Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Đức, nói với báo Tagesspiegel.
Bộ trưởng phụ trách các vấn đề châu Âu của Đức Gunther Krichbaum cho rằng cựu thủ tướng Schroeder không có đủ uy tín để trở thành một “người trung gian trung thực”.
“Ông ấy chắc chắn chịu ảnh hưởng mạnh từ ông Putin. Tình bạn thân thiết có thể là điều hợp lẽ ở bất kỳ đâu trên thế giới, nhưng chúng không giúp người ta trở thành một bên trung gian không thiên vị”, Krichbaum nói.
Ngoại trưởng Estonia Margus Tsahkna hôm 11/5 cũng lên tiếng bác bỏ ý tưởng của Tổng thống Putin.
“Việc đưa ông Gerhard Schroeder làm trung gian hòa giải là ý tưởng của ông Putin. Tôi tin rằng họ khá thân thiết với nhau. Gerhard Schroeder sẽ không đại diện cho châu Âu”, Ngoại trưởng Tsahkna phát biểu.
Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của EU Kaja Kallas cũng gạt bỏ ý tưởng cựu thủ tướng Schroeder sẽ là người kết nối giữa châu Âu với Nga để khỏa lấp các bất đồng.
“Nếu chúng ta trao cho Nga quyền chỉ định người thương thảo thay mặt mình, thì bạn biết đấy, đó sẽ là một quyết định không mấy khôn ngoan”, bà nói trước phóng viên khi đến dự cuộc họp của các ngoại trưởng EU tại Brussels, Bỉ. “Vì Schroeder từng vận động hành lang cho các công ty nhà nước Nga, nên ông ấy sẽ ở thế vừa đá bóng vừa thổi còi”.
Nhiệt độ cao có thể ảnh hưởng đến khoảng 185 triệu người - hơn một nửa dân số Mỹ - với mức nhiệt tại nhiều nơi có thể chạm ngưỡng 46 độ C.
Thời tiết cực đoan đã buộc giới chức tại thủ đô Washington D.C và một số tiểu bang phải hoãn, hủy các sự kiện ngoài trời. Hội chợ quy mô lớn ở khu National Mall (Washington D.C) để giới thiệu đặc trưng của 50 tiểu bang Mỹ phải tạm đóng cửa ngày 3.7, trong khi lễ diễu hành ở thủ đô dự kiến diễn ra ngày 4.7 đã bị hủy. Sự kiện tại các thành phố mang đậm dấu ấn lịch sử với ngày độc lập như Philadelphia, New York, Boston cũng gặp gián đoạn.
Cũng nhân ngày lễ trên, Giáo hoàng gốc Mỹ Leo XIV đã gửi thông điệp chúc mừng từ Vatican. Ông hy vọng những lý tưởng về "sự thống nhất, công lý và hòa bình" của các nhà lập quốc sẽ tiếp tục dẫn dắt đất nước. Vào ngày 3.7, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có phát biểu trước núi Rushmore (bang Nam Dakota), mở màn cho chuỗi sự kiện mừng đại lễ vào cuối tuần này.
"Điều xảy ra tối qua (vụ nổ súng tại buổi tiệc dành cho phóng viên Nhà Trắng) chính là lý do vì sao quân đội, Cơ quan Mật vụ, lực lượng thực thi pháp luật, vì những lý do khác nhau, mọi Tổng thống trong 150 năm qua đều yêu cầu xây dựng một phòng khiêu vũ lớn, an toàn và bảo mật ngay trong khuôn viên Nhà Trắng.
Sự kiện này sẽ không bao giờ xảy ra nếu có phòng khiêu vũ tối mật được xây dựng tại Nhà Trắng.
Nó có đầy đủ các tính năng an ninh ở mức cao nhất, không có các phòng phía trên để người lạ có thể xâm nhập và nằm trong khu vực có cổng bảo vệ của tòa nhà an ninh nhất thế giới là Nhà Trắng", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 26-4 (giờ Mỹ).
Theo kênh truyền hình ABC7 News, Ông Trump cũng nói tại cuộc họp báo sau vụ nổ súng rằng phòng khiêu vũ mới sẽ là một không gian lớn hơn và an ninh tốt hơn, đồng thời có các tính năng như "chống drone" và kính chống đạn.
Trước đó, Tổng thống Trump dự kiến phát biểu tại bữa tiệc chiêu đãi dành cho các phóng viên Nhà Trắng được tổ chức ở khách sạn Washington Hilton, với hàng ngàn khách mời gồm các thành viên nội các và phóng viên.
Tuy nhiên, sự kiện đã dừng lại sau vụ nổ súng.
Kế hoạch xây dựng phòng khiêu vũ rộng hơn 8.000m² của ông Trump đã vấp phải nhiều phản ứng trái chiều và các tranh chấp pháp lý, sau khi khu Đông của Nhà Trắng bị phá bỏ để lấy chỗ cho công trình này.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 31-3, Thẩm phán Richard Leon tại tòa án liên bang ở Washington D.C. đã chấp thuận yêu cầu của Tổ chức Bảo tồn di sản quốc gia (NTHP) về việc tạm dừng thi công dự án phòng khiêu vũ tại Nhà Trắng.
Trước đó ba tháng, NTHP đã đệ đơn kiện, cáo buộc chính quyền Tổng thống Donald Trump không có thẩm quyền phá dỡ cánh Đông của Nhà Trắng để xây dựng công trình mới.
Trong phán quyết dài 35 trang, thẩm phán Leon viết: "Trừ khi Quốc hội cho phép dự án, việc xây dựng phải ngừng lại".
Theo Hãng tin AP, sau đó chính quyền ông Trump đã nộp đơn kháng cáo phán quyết của tòa sơ thẩm yêu cầu dừng thi công dự án phòng khiêu vũ trị giá hơn 400 triệu USD.
Trong hồ sơ kháng cáo, các luật sư của Cục Công viên quốc gia (NPS), trực thuộc Bộ Nội vụ, cho rằng việc đình chỉ thi công đang "gây ra những tổn hại nghiêm trọng về an ninh quốc gia đối với Nhà Trắng, Tổng thống, gia đình ông và đội ngũ nhân viên".
Khoảng một tuần qua, lực lượng cứu hộ quốc tế đang hỗ trợ giải cứu 7 người bị mắc kẹt trong hang động ngập nước tại tỉnh Xaisomboun (Lào). Nhóm người đi vào hang tìm vàng vào hôm 19.5 nhưng mưa lớn gây lở đất bịt kín lối ra.
Tính đến ngày 29.5, 5 người đã được tìm thấy còn sống nhưng chưa được đưa ra khỏi hang. Ông Kengkard Bongkawong, trưởng nhóm cứu hộ tình nguyện người Thái Lan ngày 28.5 kêu gọi cộng đồng cung cấp thêm bình ôxy để phục vụ công tác cứu hộ, theo Reuters.
Thợ lặn từ nhiều nước như Thái Lan, Malaysia, Nhật Bản, Pháp, Indonesia đang và sắp tham gia cùng đội cứu hộ địa phương để đưa những người mắc kẹt ra ngoài.
Ngày 23.6.2018, đội bóng đá thiếu niên Thái Lan có tên Heo rừng đi vào hang Tham Luang ở tỉnh Chiang Rai chơi và bị mắc kẹt, do mưa lớn gây ngập lụt bịt kín lối ra.
Khoảng 10.000 tình nguyện viên người Thái và người nước ngoài đã tham gia chiến dịch giải cứu nguy hiểm và cực kỳ phức tạp do địa hình hiểm trở và thời tiết, thu hút sự chú ý của toàn cầu.
Sau 18 ngày, các thợ lặn đã đưa thành công 12 cầu thủ nhí và huấn luyện viên ra ngoài thông qua các đường hầm vô cùng hẹp và ngập nước. Các em được gây mê và đeo mặt nạ dưỡng khí, sau đó được cho vào cáng bạt cứu hộ để thợ lặn đưa ra ngoài trong hành trình kéo dài nhiều giờ và có nhiều đoạn phải lặn.
Tháng 9.2023, nhà thám hiểm hang động người Mỹ Mark Dickey (khi đó 40 tuổi) đột ngột bị xuất huyết dạ dày nghiêm trọng khi đang ở độ sâu hơn 1.000 m trong hang động Morca, một trong những hang động sâu nhất Thổ Nhĩ Kỳ. Ông bị mất máu, yếu sức và không thể leo trở lên trong lòng hang động dốc đứng.
Chiến dịch cứu hộ sau đó được huy động với hàng trăm chuyên gia và thợ lặn từ khắp nơi, gồm những người đã giải cứu đội bóng Thái Lan năm 2018. Ông Dickey được buộc vào băng ca và được kéo lên qua những vách đá thẳng đứng và hẹp bên trong hang.
Sau 9 ngày, đội cứu hộ đã đưa được ông Dickey ra khỏi hang thành công trong chiến dịch được miêu tả là một trong những cuộc giải cứu lớn và phức tạp nhất.
Năm 2014, nhà vật lý Johann Westhauser (khi đó 52 tuổi) bị một tảng đá rơi trúng đầu khi đang khám phá hang động sâu nhất nước Đức, hang Riesending tại bang Bavaria.
Hang động này trải khoảng 19 km và ông Westhauser đã bị mắc kẹt ở độ sâu khoảng 1.148 m dưới lòng đất. Phải mất tới 728 người nỗ lực trong suốt 11 ngày mới đưa được ông Westhauser ra ngoài, theo tờ The New York Times.
Chiến dịch này cực kỳ phức tạp, một phần là do cửa hang nằm trên đỉnh một ngọn núi cao khoảng 1.800 m, khiến trực thăng không thể hạ cánh. Tuy nhiên, các nhân viên cứu hộ cuối cùng đã thành công trong việc đưa ông Westhauser ra ngoài bằng cáng.
Bà Sabine Zimmerebner, giáo viên mầm non kiêm nhà thám hiểm hang động người Áo từng tham gia cuộc giải cứu, chia sẻ:"Khi nghe tin chiến dịch thành công, chúng tôi đã ôm chầm lấy nhau. Những người đàn ông đã bật khóc. Tất cả chúng tôi đều vỡ òa trong hạnh phúc".
Tháng 3.2004, 6 nhà thám hiểm người Anh (bao gồm cả quân nhân và nhà khoa học) đã bị mắc kẹt 8 ngày trong hang Alpazat gần Cuetzalan (Mexico) do nước lũ. Các thợ lặn hang động tinh nhuệ của Anh đã được điều đến hỗ trợ và đã giải cứu thành công nhóm trong chiến dịch kéo dài 9 giờ.
Sự việc này đã gây ra một cuộc căng thẳng ngoại giao giữa Mexico và Anh. Theo tờ The Guardian, các nhà thám hiểm là thành viên của một hiệp hội thám hiểm hang động, khi đó thực hiện cuộc thám hiểm để lập bản đồ và khảo sát.
Mưa lớn đã khiến mực nước của dòng sông ngầm dâng cao nhanh chóng, chặn lối vào hang động. Bộ Quốc phòng Anh đã cử các thợ lặn hang động dân sự tinh nhuệ đến hỗ trợ việc giải cứu.
Sau đó, các quan chức Mexico chỉ trích các nhà thám hiểm người Anh vì đã không xin phép hay thông báo cho chính quyền địa phương về hoạt động lập bản đồ. Vấn đề càng phức tạp hơn khi 5 trong số những người bị mắc kẹt là thành viên của lực lượng vũ trang Anh, những người đã nhập cảnh vào nước này bằng visa du lịch.
Sau cuộc giải cứu, chính quyền Mexico đã tạm giam nhóm người này, phản đối ngoại giao chính thức và yêu cầu Anh làm rõ các hoạt động của nhóm. Bộ Ngoại giao Anh khẳng định chuyến đi chỉ nhằm mục đích thám hiểm.
