Thời tiết lạnh và ẩm có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, nhưng không trực tiếp gây đột quỵ. Điều quan trọng hơn là kiểm soát tốt huyết áp, tiểu đường, tuân thủ điều trị và nhận biết những dạng đau đầu thực sự có liên quan đến nguy cơ đột quỵ.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Đào Duy Khoa, Khoa Thần kinh, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết tồn tại mối liên hệ giữa thời tiết, nhiệt độ môi trường và nguy cơ đột quỵ, nhưng chúng chỉ ảnh hưởng gián tiếp. Việc một số người thường xuyên mặc quần áo ẩm, mang giày ẩm vào mùa mưa không liên quan trực tiếp đến nguy cơ đột quỵ. Còn rất nhiều yếu tố khác mọi người cần cân nhắc như điều hòa nội môi cơ thể thay đổi, các vấn đề huyết áp, tiểu đường, sự tuân thủ thuốc men, trạng thái sức khỏe tinh thần… khi trời lạnh.
“Theo tây y, tình trạng đột quỵ xảy ra do tắc mạch máu thường được gây ra bởi cục máu đông, tức những bệnh lý nào tạo ra cục máu đông thì mới gây đột quỵ trực tiếp. Do đó, việc người dân mặc đồ ẩm, đồ lạnh, vớ lạnh… vào mùa mưa chủ yếu chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe chung thông qua bệnh lý về da hoặc sức đề kháng, dẫn tới việc dễ bị cảm, nhiễm siêu vi, ho, sốt, đau nhức…”, bác sĩ Duy Khoa chia sẻ.
Bên cạnh đó, trước quan niệm “đau đầu khi trời lạnh dễ gây đột quỵ” ở một số người, bác sĩ Đào Duy Khoa cho biết thời tiết thay đổi đúng là có thể khởi phát hoặc làm nặng thêm một số cơn đau đầu. Tuy nhiên, đa số trường hợp đau vùng gáy hoặc đau đầu thông thường không phải là dấu hiệu của đột quỵ.
Hai dạng đau đầu nguyên phát thường gặp nhất là đau đầu migraine (đau nửa đầu) và đau đầu căng cơ. Đau đầu căng cơ thường liên quan đến stress và trạng thái cảm xúc tiêu cực.
Đặc biệt, theo bác sĩ Khoa, đau đầu migraine – thường gặp nhất ở phụ nữ trẻ tuổi – là loại được ghi nhận có liên quan đến nguy cơ đột quỵ; cơn đau thường xuất hiện ở một bên đầu, có tính chất giật theo nhịp mạch. Các nghiên cứu cho thấy người mắc migraine có nguy cơ đột quỵ cao hơn khoảng 2 – 3 lần so với người bình thường, dù mối liên quan này chưa hoàn toàn chặt chẽ.
Điều kiện thời tiết âm u, độ ẩm hoặc nhiệt độ thay đổi cũng có thể tác động đến tâm trạng, làm các cơn đau đầu căng cơ hoặc migraine xuất hiện hoặc nặng hơn.
Bác sĩ cũng lưu ý, một số loại đau đầu thứ phát, đặc biệt là đau đầu mới xảy ra lần đầu tiên, khởi phát đau đột ngột dữ dội có thể là biểu hiện của đột quỵ xuất huyết trong não hoặc xuất huyết khoang dưới nhện. Nếu đau đột ngột như chích điện hoặc như kim châm ở vùng mặt, nguyên nhân thường do đau dây thần kinh tam thoa.
Do đó, người dân cần đi khám sớm nếu có các dấu hiệu đau đầu bất thường, không nên tự chẩn đoán và điều trị tại nhà.
Bác sĩ Duy Khoa khuyên, khi thời tiết hoặc nhiệt độ thay đổi, quan trọng nhất là giữ cơ thể ổn định, hạn chế thay đổi nhiệt độ hoặc môi trường đột ngột vì có thể ảnh hưởng đến nguy cơ đột quỵ, tim mạch.
Cần sinh hoạt và làm việc điều độ, vừa phải. Duy trì tập thể dục đều đặn, nhưng không nên tập vào những lúc thời tiết khắc nghiệt như nắng nóng gay gắt hoặc độ ẩm cao. Theo bác sĩ Khoa, tập thể dục vì lý do sức khỏe chứ không phải “vì thành tích”, nên chọn những lúc an toàn để tập luyện. Bên cạnh đó, nên bổ sung nước và điện giải đầy đủ để tránh mất nước; đồng thời giữ ấm kỹ mỗi khi trời lạnh, đặc biệt ở người lớn tuổi nhằm phòng tránh các biến cố tim mạch không mong muốn.
Trong nghiên cứu mới công bố trên International Journal of Osteoarchaeology, dựa trên phân tích di hài người tiền sử tại Việt Nam, nhóm nhà khoa học Úc - Việt Nam - New Zealand - Nhật Bản phát hiện dấu vết của một nhóm bệnh có biểu hiện "tương tự giang mai" đã tồn tại từ hàng nghìn năm trước và đặc biệt có thể lây truyền từ mẹ sang con.
Nghiên cứu đã phân tích 309 bộ hài cốt từ 16 địa điểm khảo cổ, có niên đại từ khoảng 10.000 đến 1.000 năm trước. Trong số này, ba bộ hài cốt trẻ em, khoảng 2,5 đến 18 tuổi, cho thấy những dấu hiệu rõ rệt của bệnh lý.
Theo công bố, các di hài này được tìm thấy tại miền Bắc và miền Nam nước ta, có niên đại khoảng 4.100 đến 3.300 năm trước.
Qua phân tích X-quang và cấu trúc xương, các nhà nghiên cứu phát hiện những tổn thương đặc trưng ở xương và bất thường ở răng, dấu hiệu điển hình của nhóm bệnh xoắn khuẩn đặc hữu treponematosis. Nhóm bệnh này bao gồm giang mai, ghẻ cóc (yaws), bejel và pinta.
Điểm đáng chú ý là các dấu hiệu trên không hoàn toàn phù hợp với giang mai cổ điển, mà nhiều khả năng là một dạng bệnh không lây qua đường tình dục, chẳng hạn như ghẻ cóc.
Trước đây giới khoa học cho rằng chỉ giang mai mới có thể lây truyền từ mẹ sang con (giang mai bẩm sinh). Chính giả định này đã củng cố giả thuyết bệnh xuất hiện muộn trong lịch sử nhân loại.
Tuy nhiên, nghiên cứu mới cho thấy các bệnh do xoắn khuẩn đặc hữu treponematosis không lây qua đường tình dục cũng có thể truyền từ mẹ sang thai nhi. Điều này làm thay đổi cách hiểu về các bằng chứng khảo cổ học trước đây.
Tiến sĩ Melandri Vlok, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết phát hiện này cho thấy cần xem xét lại nhiều trường hợp từng được chẩn đoán là giang mai bẩm sinh trong quá khứ.
Từ lâu, giả thuyết "Columbus mang giang mai từ Tân Thế giới về châu Âu" được xem là một trong những nền tảng quan trọng trong lịch sử y học. Tuy nhiên, nếu các bệnh tương tự đã tồn tại ở châu Á từ hàng nghìn năm trước, giả thuyết này có thể không còn chính xác.
Nhà nghiên cứu Nicola Czaplinski nhận định rằng phát hiện mới cho thấy giới khoa học vẫn còn rất xa mới có thể giải mã hoàn toàn nguồn gốc của giang mai.
Không chỉ là câu chuyện về quá khứ, nghiên cứu này còn có ý nghĩa quan trọng đối với y học hiện đại. Việc hiểu rõ cách các bệnh truyền nhiễm tiến hóa và lây lan qua thời gian có thể giúp cải thiện chẩn đoán và điều trị ngày nay.
Đặc biệt, phát hiện về khả năng lây truyền bẩm sinh ở các bệnh không lây qua đường tình dục có thể buộc các nhà khoa học phải đánh giá lại dữ liệu bệnh học trong cả hiện tại và quá khứ.
Dù mở ra nhiều hướng nghiên cứu mới, phát hiện từ Việt Nam cũng cho thấy còn rất nhiều khoảng trống trong hiểu biết về lịch sử bệnh tật của loài người. Những gì được tìm thấy chỉ là một phần nhỏ trong bức tranh lớn về tiến hóa của các bệnh truyền nhiễm.
Trong khi đó, các nhà khoa học tiếp tục mở rộng nghiên cứu sang nhiều khu vực khác, với hy vọng một ngày nào đó có thể trả lời câu hỏi tưởng chừng đơn giản nhưng đầy phức tạp: giang mai thực sự bắt nguồn từ đâu.
Phẫu thuật nội soi robot cắt thực quản và tạo hình thành công cho người bệnh, đảm bảo triệt căn điều trị ung thư đã được các bác sĩ Bệnh viện K thực hiện thành công cho bệnh nhân ung thư thực quản xơ hóa rất nặng.
Người bệnh là Nguyễn Hải B. (66 tuổi, quê Nghệ An) nhập viện tại Bệnh viện K trong tình trạng nuốt nghẹn.
Tại Bệnh viện K, qua kết quả chẩn đoán hình ảnh và giải phẫu bệnh, bệnh nhân được chẩn đoán ung thư thực quản 1/3 dưới, khối u đã xâm lấn qua lớp cơ thành thực quản và di căn đến nhiều hạch lân cận.
Các bác sĩ đã tư vấn và chỉ định phác đồ điều trị hóa xạ trị đồng thời, nhằm thu nhỏ khối u trước khi mổ. Sau khi hoàn thành hóa xạ trị, bệnh nhân đủ điều kiện để thực hiện phẫu thuật cắt thực quản tạo hình.
Sau hội chẩn, bệnh nhân được các bác sĩ khoa Ngoại tiêu hóa 2, Bệnh viện K tư vấn và chỉ định thực hiện phẫu thuật nội soi robot, cắt thực quản kết hợp tạo hình sau quá trình hóa, xạ trị đồng thời.
Với ca bệnh trên, về các thách thức trong phẫu thuật, TS - bác sĩ Đoàn Trọng Tú, Trưởng khoa Ngoại tiêu hóa 2, cho biết, hiện tượng xơ hóa sau hóa xạ trị, các tổ chức xung quanh thực quản, đặc biệt là vùng tiếp xúc với động mạch chủ ngực và hạch trung thất, bị xơ hóa, dính và rất dễ chảy máu, do đó, bóc tách khối u đòi hỏi sự tỉ mỉ rất cao để tránh nguy cơ rách động mạch chủ hoặc tổn thương ống ngực.
Việc nạo vét hạch vùng này sau xạ trị rất dễ làm tổn thương dây thần kinh quặt ngược thanh quản bị xơ dính xung quanh, có thể dẫn đến khàn tiếng, liệt dây thanh và đặc biệt là làm tăng nguy cơ sặc, viêm phổi hậu phẫu.
Đồng thời, các bác sĩ cũng tính đến nguy cơ quản lý hô hấp và tim mạch hậu phẫu khó khăn do tiền sử hút thuốc lá và uống rượu nhiều năm của bệnh nhân làm tăng nguy cơ hạ đường huyết, hội chứng cai, cũng như các bệnh lý phổi tắc nghẽn hoặc bệnh mạch vành tiềm ẩn trong và sau mổ.
Để điều trị tối ưu điều trị cho bệnh nhân, các bác sĩ đã ứng dụng hệ thống phẫu thuật nội soi bằng robot Da vinci thế hệ Xi.
Theo bác sĩ Tú, với hệ thống camera 3D HD phóng đại sắc nét cùng các cánh tay robot linh hoạt, phẫu thuật viên tiếp cận và nạo vét hạch triệt để ở các vùng khó khăn như cạnh dây thần kinh quặt ngược thanh quản và cạnh động mạch chủ chính xác, giảm thiểu nguy cơ bỏ sót hạch di căn tiềm ẩn sau hóa xạ trị. Việc bóc tách khối u ra khỏi động mạch chủ ngực và các cấu trúc xung quanh được thực hiện an toàn, hạn chế tối đa nguy cơ thủng hay rách các mạch máu lớn.
Phẫu thuật robot ít xâm lấn cũng giúp giảm thiểu tối đa tổn thương thành ngực, giảm đau sau mổ, từ đó giúp bệnh nhân có thể tập thở, ho khạc sớm và nhanh chóng rút nội khí quản. Kỹ thuật này cũng giúp giảm mất máu trong mổ, rút ngắn thời gian nằm hồi sức và tổng thời gian nằm viện so với phương pháp mổ mở truyền thống.
Ngày 25-5, Phòng Kiểm tra - pháp chế Sở Y tế TP.HCM cho biết đã có quyết định xử phạt hành chính số 2380 ngày 20-5 đối với hộ kinh doanh trị liệu Tín Tâm (349 Nguyễn Oanh, phường Gò Vấp) sau khi báo Tuổi Trẻ đăng bài Diện kiến 'bác sĩ' chuyên dọa đột quỵ, gợi ý 'giải cơ chuyên sâu' giá hàng chục triệu đồng và cung cấp thêm dữ liệu cho đơn vị.
Theo đó, hộ kinh doanh trị liệu Tín Tâm đã cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh khi chưa có giấy phép hoạt động, đồng thời quảng cáo dịch vụ này khi chưa có giấy phép hoặc chứng chỉ hành nghề.
Với các vi phạm trên, hộ kinh doanh này bị phạt 80 triệu đồng, đình chỉ hoạt động 18 tháng và buộc tháo gỡ, xóa toàn bộ quảng cáo.
Phòng Kiểm tra - pháp chế Sở Y tế TP.HCM cũng xử phạt ông Nguyễn Thế Vinh và ông Nguyễn Văn Long mỗi người 35 triệu đồng, do khám, chữa bệnh khi chưa được cấp chứng chỉ hành nghề.
Như Tuổi Trẻ Online đã thông tin, các video trên kênh TikTok "Trung tâm trị liệu - Tín Tâm", Facebook "Tín Tâm - Trung tâm trị liệu" và YouTube "Viện trị liệu Tín Tâm" đều theo một kịch bản quen thuộc: vừa trực tiếp "thăm khám", "giải cơ" cho người bệnh, vừa quy các triệu chứng như đau đầu, chóng mặt, ù tai, mất ngủ, tức ngực, khó thở… vào nguyên nhân cơ bị co cứng, chèn ép mạch máu nuôi não - và cảnh báo nếu không xử lý kịp thời có thể dẫn đến tai biến, đột quỵ.
Nội dung những video này không dừng ở lời khuyên sức khỏe, mà còn dẫn dắt người xem đến trung tâm trị liệu Tín Tâm tại địa chỉ 349 Nguyễn Oanh, phường Gò Vấp, TP.HCM để "giải phóng cơ".
Ghi nhận tại cơ sở này cho thấy "bác sĩ" cùng nhân viên chuyên hù dọa nguy cơ đột quỵ, từ đó gợi ý gói "giải cơ chuyên sâu" giá hàng chục triệu đồng.
Để thúc đẩy khách chi thêm, "bác sĩ" này còn lấy ra nhiều loại thực phẩm chức năng được gọi là "độc quyền" với công dụng "làm sạch mạch máu", cùng gối "nâng cột sống cổ độc quyền" giá 800.000 đồng. Khách được thúc giục đặt cọc sớm để giữ chỗ với lý do trung tâm thường xuyên kín lịch.
