Từ những câu chuyện thực tế, các hướng dẫn viên du lịch cho rằng bảo quản hộ chiếu luôn là việc quan trọng hàng đầu trong mỗi chuyến đi nước ngoài.
Một du khách người Việt đã bị mất cả một chiếc túi cá nhân ở Barcelona (Tây Ban Nha) với toàn bộ giấy tờ tùy thân, hộ chiếu, tai nghe, thẻ ngân hàng và tiền mặt, dù trước chuyến đi đã được cảnh báo rất nhiều về những người hay thó bằng 2 ngón tại xứ sở bò tót. Cô đã quay lại các quán xá mình từng qua, liên hệ cảnh sát để khai báo và không quên lục tìm thùng rác xung quanh với hy vọng kẻ trộm chỉ lấy tiền và vứt lại giấy tờ, nhưng vô vọng.
Không tiền, không giấy tờ, đại sứ quán cuối tuần không làm việc, bình tâm lại cùng với chiếc điện thoại còn lại trên tay, nữ du khách liên tục liên hệ với bạn bè và hội nhóm Việt kiều tại châu Âu để mượn kinh phí sinh tồn vài ngày ở châu Âu, làm giấy tờ, kết nối đại sứ quán, chụp ảnh thẻ mới và lưu trú qua đêm.
Sau 24 giờ vật lộn với nhiều mối liên lạc ngổn ngang của những người Việt đầy nghĩa hiệp, mỗi người giúp một chút, cầm được giấy tờ mới trên tay, mua lại vé máy bay mới, nữ du khách bật khóc đến nhớ đời.
Một trường hợp khác, hành khách đi theo tour phát hiện bị mất hộ chiếu sau khi rời khỏi Manila (Philippines) trong khi đại sứ quán lại nằm ở thủ đô này. Anh phải một mình quay về Manila trong khi vợ con tiếp tục hành trình tham quan và đã về tới Việt Nam.
Vị khách sau đó phải lưu trú bất đắc dĩ tại Philippines gần cả tháng để chờ hoàn tất thủ tục cấp giấy tờ mới đúng lúc một cơn bão lớn ập vào đất nước này khiến nhiều cơ quan hành chính, viễn thông và hàng không tê liệt.
“Thực phẩm khan hiếm, giao thông khó khăn lại bất đồng ngôn ngữ, tôi đã sợ mình không thể quay về với gia đình. Đúng là sơ hở nhỏ lạc mất giấy tờ tùy thân mà hậu quả khôn lường”, người này cảm thán.
Ở câu chuyện tiếp theo, một hành khách đi tour sau khi nhập cảnh vào sân bay Đào Viên (Đài Loan) đã bảo hướng dẫn viên đưa hộ chiếu để đi mua sắm miễn thuế. Ngay sau đó, vị khách này đã tách đoàn và bỏ trốn. Sự việc lập tức được trình báo cơ quan chức năng tại cả Việt Nam và Đài Loan.
Chỉ trong một tuần, hành khách đó đã bị bắt giữ và “hộ tống” về Việt Nam theo thủ tục đặc biệt. Hướng dẫn viên phải giải trình ở các cơ quan an ninh và ảnh hưởng trực tiếp tới đoàn khách khi chuyến đi mới chỉ bắt đầu.
Anh Đinh Văn Huy – điều hành Công ty Lữ hành Quốc tế Danasea – cho biết hộ chiếu là điều rất quan trọng đối với đơn vị tổ chức tour ở trước, trong và sau mỗi hành trình. Trước chuyến đi, đơn vị tổ chức tour cần kiểm tra và đảm bảo tính pháp lý của hộ chiếu đối với cả đoàn khách, đặc biệt là các điểm đến có xét visa.
Trong suốt chuyến đi, giữ visa hộ du khách là không bắt buộc và khá nhạy cảm đối với trưởng đoàn hoặc hướng dẫn viên du lịch. Việc hư hại, để quên hay mất hộ chiếu vẫn có thể xảy ra, đặc biệt ở những khách lớn tuổi hoặc khách đi cùng trẻ em, ảnh hưởng đến lịch trình và trải nghiệm của cả đoàn.
Đó là lý do hướng dẫn viên luôn gợi ý giữ hộ chiếu giúp du khách và sẽ đưa lại khi khách cần trình hộ chiếu để mua sắm ưu đãi, miễn thuế.
“Việc bảo quản hộ chiếu giúp khách đoàn tạo thêm áp lực công việc và trách nhiệm pháp lý cho hướng dẫn viên, nhưng đổi lại được sự an toàn, trải nghiệm tốt cho du khách cũng như bảo vệ uy tín cho công ty tổ chức tour.
Tại châu Á, một số thị trường du lịch cần visa cũng đồng thời thường là các quốc gia có du khách bỏ trốn vì nhiều mục đích, trong đó có mục đích tìm việc làm và ở lại bất hợp pháp. Việc giữ hộ chiếu giúp khách đoàn cũng nhằm hạn chế vấn đề này.
Trường hợp du khách bỏ trốn, hướng dẫn viên phải đi giải trình ở cả 2 quốc gia, nhiều trường hợp bị giam thẻ hành nghề để điều tra, làm rõ”, anh Huy chia sẻ.
Anh Huy cũng cho biết công ty cũng gặp trường hợp khách bị mất hoặc hư hại hộ chiếu trong chuyến đi. Hướng dẫn viên phải hỗ trợ khách liên hệ đại sứ quán để trình báo và cấp giấy tờ tạm thời. Quy trình, thủ tục và thời gian giải quyết tại đại sứ quán mỗi quốc gia là khác nhau, chưa kể ngày nghỉ, kỳ nghỉ lễ. Trong thời gian chờ đợi, mọi chi phí lưu trú, du khách phải hoàn toàn chịu trách nhiệm và sẽ gây xáo trộn lịch trình cả đoàn khách.
“Có những chuyến đi tới Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan, hướng dẫn viên sẽ bảo quản hộ chiếu giúp du khách. Cái gì của bản thân có thể mất, chứ nhất nhất giấy tờ của khách là phải vẹn nguyên.
Khi đi ngủ thì để giấy tờ vào két sắt của khách sạn. Khi đi tắm hay ăn cơm thì bỏ vào túi chống nước mang theo kè kè bên mình, không rời nửa bước. Tới mỗi điểm đến, chúng tôi theo thói quen phải kiểm tra lại toàn bộ giấy tờ của đoàn”, anh Huy kể.
"Nếu tôi cố gắng kinh doanh ở Mỹ, chi phí sinh hoạt có thể đã ngăn cản tôi - những người không dư dả - thực hiện ước mơ. Nhưng tôi có thể làm được việc này, vì chi phí sinh hoạt hàng ngày của tôi hiện ở nước ngoài không trở thành gánh nặng quá lớn. Chi phí sinh hoạt của tôi hiện chỉ chiếm 10 hoặc 20% thu nhập ở Thái Lan, rất thấp - cho phép tôi đầu tư toàn tâm toàn ý vào công ty, mở rộng quảng cáo và bắt đầu kinh doanh", anh chia sẻ về hành trình du lịch vòng quanh thế giới độc đáo của mình trên Business Insider.
Trước khi chuyển ra nước ngoài, Ryan Garrido làm việc bán hàng ở Washington D.C, Mỹ. Sau đó, anh phát hiện ra thiền định và muốn học toàn thời gian, vì vậy đã rời khỏi đất nước để sang Hàn Quốc.
Một ngày, anh phát hiện bạn mình đang kinh doanh dropshipping hàng giá cao và có một khóa học có giá 1.000 đô la Mỹ. Vì vậy, Ryan đã mua khóa học vào năm 2019 và bắt đầu thành lập công ty, điều hành từ đó đến nay.
"Tôi sống ở nước ngoài vì chi phí sinh hoạt thấp hơn ở Mỹ giúp tôi đầu tư vào kinh doanh. Tôi hiện ở Thái Lan, tính từ tháng 12.2025 và thường chỉ đến và ở lại một quốc gia từ một đến ba tháng mỗi năm. Tôi không có gốc rễ nên rất dễ dàng đi đến bất cứ nơi nào tôi muốn", anh nói.
Anh cho rằng, Thái Lan thuận tiện di chuyển vì có tất cả các chuyến bay ở đó và có hai lợi thế lớn khác. Thứ nhất là tỷ giá hối đoái. Anh kiếm tiền bằng đô la Mỹ và chi tiêu bằng baht Thái, vì vậy sức mua ở địa phương vượt xa những gì bản thân có thể nhận được ở Mỹ. Thứ hai, chi phí sinh hoạt và chất lượng cuộc sống nói chung. Chi phí sinh hoạt thấp hơn nhiều, nên bạn có thể có được nhiều thứ hơn với chi tiêu ít hơn.
Khoảng 14 năm trước, Ryan sống ở McLean, bang Virginia. Anh thuê căn hộ một phòng ngủ và trả 1.970 đô la Mỹ mỗi tháng tiền thuê nhà. Trong khi ở Thái Lan, anh trả khoảng 1.700 đô la mỗi tháng, nhưng ở trong một phòng khách sạn hai phòng ngủ, có người dọn dẹp mỗi ngày, có phòng tập thể dục, hồ bơi và tất cả những tiện nghi tốt khác.
Trong giai đoạn đầu khởi nghiệp ở nước ngoài cần tích lũy nguồn vốn, Ryan chỉ chi tiêu 100 đô la một tuần, vẫn có thể sống trong một căn hộ studio 400 đô la mỗi tháng. Nhờ vậy, anh đã có một khoản tiền nhất định để đầu tư vào doanh nghiệp, khoản tiết kiệm lớn thời gian đó cho phép anh chấp nhận rủi ro.
"Khi mới bắt đầu, bạn phải chịu chi phí vận hành như cần bỏ ra từ 500 đến 1.000 đô la cho quảng cáo để tạo ra doanh thu. Tổng cộng, cần khoảng 2.500 đô la Mỹ cho các chi phí khác. Tôi sẽ không có số tiền này nếu tiền thuê nhà của tôi không phải 400 đô la. Cho nên, tôi có đủ vốn để nắm bắt cơ hội đó", anh chia sẻ.
"Tuy nhiên, công bằng mà nói, nếu tôi ở Mỹ, tôi có thể tận dụng các ngân hàng tốt hơn. Tôi có thể đến ngân hàng, vay tiền hoặc sử dụng thẻ tín dụng. Việc giao dịch trực tiếp dễ dàng hơn nhiều so với ở nước ngoài - bất kỳ ai cũng có thể tiếp cận khoản vay 100.000 đô la với điểm tín dụng tốt", anh nói.
Nhưng Ryan cũng cảnh báo, khi ai đó muốn trở thành một người làm việc từ xa và nghĩ, "mình muốn tận dụng cơ hội chênh lệch tỷ giá này, nơi chi phí sinh hoạt thấp hơn, và có thể kiếm đô la rồi chi tiêu bằng các loại tiền tệ khác" thì nên nghiên cứu thật kỹ. Đừng vội vàng lao vào. Hãy chuẩn bị mọi thứ thật chu đáo.
Điều hành một doanh nghiệp ở nước ngoài không phải lúc nào cũng dễ dàng. Ngay cả việc nhận thư đôi khi cũng có thể là vấn đề. Địa chỉ kinh doanh, địa chỉ cá nhân, nơi cần gia hạn bằng lái xe, tất cả đều có thể trở nên phức tạp.
"Mỗi thứ đều có ưu điểm và nhược điểm. Không có giải pháp nào phù hợp cho tất cả mọi người. Nhưng đối với tôi, trải nghiệm vừa du lịch vừa kinh doanh rất đáng giá", anh tâm sự.
Cảnh báo trên được chính quyền đặc khu Lý Sơn, Quảng Ngãi đưa ra chiều 14/4. Ông Nguyễn Văn Huy, Chủ tịch Đặc khu Lý Sơn cho biết Cổng Tò Vò từ lâu là điểm check in nổi tiếng, thu hút du khách khi đến đảo. Điểm đến nổi bật với vòm đá nham thạch tự nhiên vươn ra biển, mang vẻ đẹp hoang sơ và được xem là biểu tượng độc đáo hiếm nơi nào có.
Tuy nhiên, việc các du khách bất chấp bảng cấm để leo trèo, đứng trên đỉnh cổng tiềm ẩn rủi ro tai nạn do bề mặt đá trơn trượt, gồ ghề, đồng thời gây áp lực trực tiếp lên cấu trúc đá tự nhiên đã tồn tại hàng triệu năm. Những tác động nhỏ nhưng lặp lại nhiều lần có thể làm suy yếu, thậm chí phá vỡ cảnh quan.
"Chúng tôi khuyến cáo du khách không đánh đổi sự an toàn cá nhân và giá trị di sản lấy những bức ảnh. Việc tuân thủ hướng dẫn, không leo trèo, không đứng lên cổng là cần thiết để bảo vệ thắng cảnh", ông Huy nói.
Cổng Tò Vò được hình thành từ hoạt động phun trào núi lửa và quá trình mài mòn của sóng biển. Công trình có vòm đá bazan dài khoảng 9 m, cao 2,5 m, nằm ở phía tây Đảo Lớn. Quá trình kiến tạo bắt nguồn từ các đợt phun trào cách đây hàng chục triệu năm, kết hợp với biến động mực nước biển khoảng 6.000 năm trước, tạo nên lỗ rỗng đặc trưng như tổ tò vò ngày nay.
Năm 2025, khu vực này được xếp hạng di tích quốc gia, với tổng diện tích bảo vệ khoảng 26.000 m2, riêng phần cổng chính hơn 420 m2. Không gian xung quanh gồm thềm đá bazan, bãi đá và hệ sinh thái biển phong phú với rạn san hô, hàng trăm loài sinh vật.
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Ngãi nhận định Cổng Tò Vò là thành phần quan trọng trong chuỗi di sản địa chất - văn hóa tại Lý Sơn, cần được bảo vệ trước tác động của tự nhiên và con người.
Đặc khu Lý Sơn cách đất liền khoảng 30 km, là đảo tiền tiêu gắn với lịch sử chủ quyền biển đảo, sở hữu gần 50 di tích, trong đó có 6 di tích quốc gia và hai di sản văn hóa phi vật thể. Những năm gần đây, địa phương nổi lên như điểm sáng du lịch biển đảo, được định hướng trở thành trung tâm du lịch quốc gia.
Dịp nghỉ lễ 30/4 - 1/5 năm nay, Lý Sơn tiếp tục hút khách du lịch khi toàn bộ 119 cơ sở lưu trú đã kín phòng từ sớm. Lượng khách dự báo tăng cao, có ngày cao điểm vượt 3.000 lượt, kéo theo nhu cầu đi lại trên tuyến Sa Kỳ - Lý Sơn tăng mạnh.
Chính quyền địa phương cho biết đã xây dựng kế hoạch phục vụ du khách, kiểm soát giá dịch vụ, đảm bảo an ninh, vệ sinh môi trường, đồng thời tăng tần suất tàu cao tốc nhằm đáp ứng nhu cầu và hạn chế ùn ứ tại cảng.
Hè được xem là giai đoạn cao điểm, mang tính đóng góp quyết định vào mục tiêu tăng trưởng chung của toàn ngành và bản thân các doanh nghiệp. Vì vậy nhiều doanh nghiệp đã có kế hoạch chuẩn bị từ sớm để đón đầu thị trường du lịch hè.
"Khách thích những chuyến đi có chất và tận hưởng chứ không đơn thuần theo kiểu tới nơi, ăn ngủ rồi về. Nhiều du khách chuyển sang ưu tiên các hành trình trải nghiệm, khám phá mang tính cá nhân hóa và chất lượng cao" - ông Trần Xuân Hùng, Tổng giám đốc Viking Travel, chia sẻ với Tuổi Trẻ.
Theo ông Hùng, doanh nghiệp ghi nhận xu hướng khách quốc tế đến Việt Nam tăng mạnh mùa hè năm nay, trong khi nhu cầu du lịch của khách Việt ở cả thị trường trong nước lẫn nước ngoài đều diễn ra tương đối sôi động.
Đáng chú ý, nhiều người sẵn sàng chi số tiền lớn từ vài trăm triệu đến cả tỉ đồng cho những trải nghiệm khác biệt, dịch vụ chất lượng và hành trình mang đậm dấu ấn cá nhân.
Điển hình, vào giữa tháng 6, doanh nghiệp có đoàn khách Việt bước vào cuộc hành trình caravan kéo dài 62 ngày, lái xe xuyên nhiều quốc gia như Campuchia, Thái Lan, Lào, Trung Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ, Áo, Pháp... Đây là nhóm khách có sức khỏe tốt, đam mê trải nghiệm và sẵn sàng chi mạnh tay để khám phá thế giới theo cách riêng.
Với khách trong nước, nhiều doanh nghiệp, bệnh viện... thường đặt tour riêng cho đoàn từ 80-200 người, đibằng xe hơi và kết hợp nhiều loại hình trải nghiệm khác nhau.
Ngoài các tour nghỉ dưỡng truyền thống, nhiều nhóm khách cũng ưa chuộng trekking (đi bộ đường dài ở những vùng có thiên nhiên hoang sơ tươi đẹp), leo núi, xuyên rừng, du lịch thể thao hay khám phá các điểm đến mới tại Đông Bắc, Tây Bắc, miền Tây... tùy theo nhu cầu.
Trên thị trường hiện cũng xuất hiện nhiều sản phẩm du lịch có tính khám phá cao như tour trực thăng kết hợp du thuyền khám phá TP.HCM, tour khám phá hang Sơn Đoòng (Quảng Bình), đi rừng ở Tà Năng - Phan Dũng (Lâm Đồng - Bình Thuận), săn mây ở Tà Xùa, Lảo Thẩn, Fansipan tại Tây Bắc...
Ở chiều khách quốc tế, dù kinh tế khó khăn tác động đến nhiều quốc gia, nhu cầu du lịch vẫn rất lớn. Lượng khách từ Indonesia, New Zealand, Pháp... cũng có xu hướng về Việt Nam vào hè. "Nhiều khách Đông Nam Á rất thích sang Việt Nam để check-in cảnh đẹp, chụp hình đăng Instagram, TikTok... Họ thích chơi về đêm, uống bia rồi mua cà phê, mua đặc sản bánh trái mang về", ông Hùng nói.
Song song những tour "độc lạ" và tour giá cao cấp, thị trường du lịch hè cũng chứng kiến sự phân hóa rõ rệt.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Trường Lân - Giám đốc Công ty du lịch Khám Phá Mới (NewDiscovery) - cho biết thị trường du lịch hè năm nay chứng kiến sự dịch chuyển rõ nét, có không ít gia đình và nhóm bạn trẻ chủ động tự tổ chức chuyến đi, ưu tiên lịch trình linh hoạt và phù hợp khả năng tài chính.
Đối với khách đoàn đặt tour thông qua doanh nghiệp, giá dao động khoảng 3-5 triệu đồng/người. Các điểm đến biển tiếp tục hút khách nhờ thời tiết nắng nóng, những khu vực cao nguyên có khí hậu mát mẻ cũng được nhiều gia đình lựa chọn.
Tuy nhiên, thị trường du lịch hè năm nay cũng chịu nhiều áp lực khi chi phí vận hành tăng cao, đặc biệt là giá vé máy bay và nhiên liệu. Nhiều hợp đồng tour ký từ trước Tết hiện gặp khó vì giá dịch vụ tăng đột ngột khiến khách hàng chần chừ hoặc tạm hoãn kế hoạch.
Một thay đổi đáng chú ý của mùa hè năm nay là sự sụt giảm mạnh của khách đoàn từ cơ quan, trường học và công đoàn. Thay vì tham gia tour tập thể, nhiều người lao động chọn nhận hỗ trợ tài chính để tự đi cùng gia đình. Điều này khiến thị trường chuyển dịch mạnh sang nhóm khách nhỏ lẻ, đặt dịch vụ linh hoạt và ưu tiên tự túc.
Ngoài yếu tố kinh tế, thời điểm thi chuyển cấp của học sinh cũng khiến nhiều gia đình trì hoãn kế hoạch du lịch. Theo doanh nghiệp, phải tới tháng 6 khi các kỳ thi kết thúc, lượng khách mới có thể tăng rõ rệt hơn.
Ở mảng du lịch quốc tế, áp lực còn lớn hơn do tác động từ biến động địa chính trị, chi phí nhiên liệu và tâm lý lo ngại dịch bệnh mới Hantavirus. Một số đường bay qua khu vực Trung Đông bị ảnh hưởng, kéo theo giá tour tăng mạnh.
Theo ông Lân, các tour Thái Lan hiện có giá hơn 10 triệu đồng/người, trong khi những năm trước chỉ khoảng 5-7 triệu đồng. "Giá tour tăng mạnh vì vé máy bay quá cao. Có thời điểm vé đi Thái Lan lên tới khoảng 9-11 triệu đồng/cặp", ông cho biết.
Ở các điểm đến truyền thống như Phú Quốc, Phan Thiết hay Nha Trang, thị trường cũng xuất hiện nhiều biến động đáng chú ý. Riêng tại Nha Trang, theo phản ánh từ doanh nghiệp, lượng khách Trung Quốc đang gia tăng nhanh, nhiều khách sạn ưu tiên phục vụ nhóm khách lưu trú dài ngày từ 2-3 đêm trở lên.
Dù vậy, nhìn chung nhiều doanh nghiệp trong nước đang kỳ vọng thị trường sẽ cải thiện từ giữa tháng 6, khi học sinh hoàn tất các kỳ thi và bước vào kỳ nghỉ hè thực sự.
